VII SA/Wa 2419/15

Sygnatura akt VII SA/Wa 2419/15 POSTANOWIENIE Dnia 1 lutego 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący - Sędzia WSA Mirosława Kowalska po rozpoznaniu w dniu 1 lutego 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. w [...] na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2015 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: oddalić wniosek [...] Sp. z o.o. w [...] o wstrzymanie wykonania decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2010 r. znak: [...]. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2015 r. znak: [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy własne postanowienie z dnia [...] lipca 2015 r., znak: [...] mocą którego odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2010 r. znak: [...] uchylającej decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] nakazującą inwestorowi [...] Sp. z o.o. w [...] rozbiórkę części obiektu budowlanego i orzekającą o nakazie rozbiórki. Skarżąca Spółka w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2010 r. znak: [...]. Strona skarżąca w uzasadnieniu wniosku wskazała, że wykonanie ww. decyzji może spowodować niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody majątkowej polegającej na zniszczeniu mienia i powstaniu nieodwracalnych skutków. Dodano, że ww. decyzja mieści się w granicach tej samej sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Rozpoznając ww. wniosek należy wskazać, że nie mógł on zostać uwzględniony i to z kilku przyczyn. Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu lub czynności, jeśli w wyniku ich wykonania zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z treści art. 61 § 3 p.p.s.a. wynika, że sąd może wstrzymać na wniosek skarżącego akty lub czynności, o których mowa w § 1 art. 61. Z przepisu tego wynika więc, że po pierwsze, wstrzymanie wykonania decyzji/postanowienia może nastąpić tylko na wniosek skarżącego (sąd nie może orzekać o wstrzymaniu wykonania aktu z urzędu), a po drugie, wniosek o wstrzymanie wykonania musi dotyczyć zaskarżonej decyzji/postanowienia. Dopiero, w razie gdy są podstawy do wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, sąd może, na podstawie art. 61 § 3 zdanie ostatnie p.p.s.a., wstrzymać wykonanie także decyzji wydanych w innych postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Oznacza to, że wstrzymanie wykonania decyzji/ postanowienia wydanych w innym postępowaniu prowadzonym w granicach tej samej sprawy, na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. może nastąpić, jeżeli skarżący złoży wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego do sądu aktu i są podstawy do jego wstrzymania. Inaczej mówiąc nie jest możliwe wstrzymanie wykonania decyzji/ postanowienia wydanej w innym postępowaniu w granicach tej samej sprawy, jeżeli z uwagi na brak wniosku skarżącej, sąd nie może wstrzymać wykonania decyzji wydanej w tym innym postępowaniu, a jednocześnie nie dopatrzy się podstaw do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 grudnia 2005 r., sygn. akt II OZ 1227/05). Wnioskiem o wstrzymanie wykonania pełnomocnik strony skarżącej objął wyłącznie decyzję organu II instancji wydaną w trybie zwykłym. Przedmiotowy wniosek nie dotyczy zatem wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia tj. postanowienia Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymującego w mocy własne postanowienie z dnia [...] lipca 2015 r., znak: [...] mocą którego organ ten odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2010 r. Tym samym w świetle powyższych rozważań Sądu, wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2010 r. nie mógł zostać uwzględniony, z uwagi na równoczesne niezłożenie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Należy również wskazać, że nawet gdyby strona skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu, to nie byłoby możliwe uwzględnienie wniosku. Wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności może dotyczyć tylko takich z nich, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania. Przez pojęcie wykonania aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie egzekucji do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z treścią aktu (por. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, komentarz, wyd. LexisNexis, Warszawa 2004 r., s. 122). Nie każdy więc akt administracyjny kwalifikuje się do tak rozumianego wykonania, a co za tym idzie nie każdy wymaga wykonania. Co do zasady, z przymiotu wykonalności nie korzystają wszelkie akty administracyjne odmowne oraz te spośród konstytutywnych aktów uprawniających, które dla spowodowania stanu prawnego lub faktycznego w nich określonego nie wymagają żadnych działań ze strony podmiotów uprawnionych. Problem wykonania aktu administracyjnego dotyczy zatem aktów zobowiązujących, ustalających dla ich adresatów nakazy powinnego zachowania lub zakazy określonego zachowania, aktów, na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i mocą którego zostają na niego nałożone określone obowiązki oraz aktów, na podstawie których jeden podmiot jest do czegoś zobowiązany, a drugi wyłącznie uprawniony (zob. T. Woś, Postępowanie sądowo-administracyjne, wyd. PWN, Warszawa 1996, s. 147). W przedmiotowej sprawie zaskarżone zostało postanowienie odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. Zaskarżone postanowienie nie nakłada na stronę żadnych obowiązków, które mogłyby być wykonane dobrowolnie lub w sposób przymusowy. Z uwagi na swój formalny charakter i zakres, nie ma charakteru postanowienia wymagającego wykonania i nie powoduje bezpośrednich skutków, o których mowa w art. 61 p.p.s.a. Stad, nawet objęcie wnioskiem tego aktu nie mogłoby przynieść stronie oczekiwanego skutku w postaci wstrzymania wykonania. Dalej należy też podnieść, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, iż na gruncie wskazanego art. 61 § 3 p.p.s.a., możliwe jest wstrzymanie wykonania innych niż zaskarżony bezpośrednio do sądu akt, pod warunkiem, że akty te zostały wydane "w granicach tej samej sprawy" rozumianej jako sprawa w sensie materialnoprawnym. Tożsamość sprawy w takim ujęciu będą więc wyznaczały elementy stosunku prawnego wynikającego z zaskarżonego aktu, a więc przede wszystkim identyczność podmiotowa - tożsamość podmiotu będącego adresatem praw i obowiązków - i przedmiotowa, a więc tożsamość praw i obowiązków opartych na danej podstawie faktycznej i prawnej rozstrzygnięcia (zob. postanowienia NSA: z dnia 12 czerwca 2012 r., sygn. akt II FZ 441/12; z dnia 8 sierpnia 2013 r., sygn. akt I OSK 1651/13; z dnia 14 stycznia 2014 r., sygn. akt I OSK 3075/13 [w:] Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych; uchwała NSA z dnia 27 czerwca 2000 r., FPS 12/99, ONSA 2001, Nr 1, poz. 7). Stąd ochroną tymczasową można objąć zarówno akty wydane w I instancji, jak i np. akty, w stosunku do których toczy się postępowanie w trybie nadzwyczajnym, zawsze jednak i tylko w granicach stosunku administracyjnoprawnego wyznaczającego daną sprawę administracyjną. W ocenie Sądu pierwszej instancji, decyzja, której wstrzymania domaga się strona skarżąca, nie spełnia tego warunku. Istnienia ww. zależności nie sposób stwierdzić między toczącym się postępowaniem dotyczącym odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, a postępowaniem dotyczącym nakazu rozbiórki, z uwagi na brak tożsamości przedmiotowej tych spraw, a w konsekwencji również brak identyczności ich podstaw prawnych. Tym samym decyzja o nakazie rozbiórki nie może być uznana za wydaną w granicach niniejszej sprawy, co wyklucza zastosowanie art. 61 § 3 p.p.s.a. Celem postępowania dotyczącego nakazu rozbiórki jest bowiem w szczególności, zbadanie przez organ legalności działań inwestora i nałożenie obowiązku określonego postępowania w sytuacji naruszenia przepisów prawa podczas prowadzenie budowy. Tymczasem w zaskarżonym postanowieniu organ tej kwestii w ogóle nie badał, poprzestając na ocenie ewentualnych przeszkód o charakterze podmiotowym. Brak jest zatem tożsamości spraw w znaczeniu materialnym, co uzasadnia stwierdzenie, że decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2010 r. nie może być uznana za wydaną w granicach niniejszej sprawy, co wyklucza zastosowanie art. 61 § 3 p.p.s.a. w analizowanym przypadku (zob. postanowienie NSA z dnia 21 maja 2015 r., sygn. akt II OZ 464/15). Na koniec należy zauważyć, że wniosek o wstrzymanie musi być poparty konkretną argumentacją, nie wystarczy, nawet w przypadku decyzji nakazujących rozbiórkę, poprzestanie na powtórzeniu ustawowych przesłanek, czy poprzestanie -chociażby jak zostało to podniesione w niniejszej sprawie - na ogólnikowej argumentacji. W niniejszej sprawie strona skarżąca wskazała jedynie, że wykonanie decyzji doprowadzi do zniszczenia mienia. Takie stanowisko Sądu jest zgodne z obowiązującym orzecznictwem. W postanowieniu z dnia 6 lutego 2009 r. (sygn. akt II FZ 39/09, Lex nr 489786), Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż "nie można w sytuacji, gdy strona nie wskazuje we wniosku jakichkolwiek okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków przenosić całego ciężaru poszukiwania tych okoliczności na sąd (...)". Kierując się powyższą argumentacją Sąd postanowił na podstawie art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.