VII SA/Wa 879/18
WyrokWSA w Warszawie2019-03-20
Skład orzekający: Włodzimierz Kowalczyk, Marta Kołtun – Kulik, Monika Kramek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy orzeczenie lekarskie stwierdzające chorobę zawodową, wydane po uprawomocnieniu się decyzji o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej, może stanowić podstawę do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. jako nowy dowód istniejący w dniu wydania decyzji?Ratio decidendi
Sąd uznał, że orzeczenie lekarskie stwierdzające chorobę zawodową, wydane po uprawomocnieniu się decyzji o braku podstaw do jej stwierdzenia, nie może być traktowane jako nowy dowód istniejący w dniu wydania decyzji w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Zmiana stanu wiedzy medycznej nie jest nowym dowodem, lecz powiększeniem możliwości procesowych organu. W związku z tym, brak było podstaw do wznowienia postępowania i uchylenia decyzji ostatecznej. Sąd wskazał, że pozytywne zakończenie sprawy wymaga zastosowania trybu zmiany decyzji na podstawie art. 154 k.p.a.Stan faktyczny
Skarżący A. J. domagał się stwierdzenia choroby zawodowej (ubytku słuchu spowodowanego hałasem) od lat. Po wielu postępowaniach i decyzjach, w tym decyzji ostatecznej z 2008 r. o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej, organ wznowił postępowanie z urzędu w 2014 r. na podstawie nowego orzeczenia lekarskiego z 2013 r. stwierdzającego chorobę zawodową. Organy administracji uznały, że orzeczenie z 2013 r. nie stanowi nowego dowodu w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., a jedynie odzwierciedla zmianę wiedzy medycznej. W konsekwencji odmówiono uchylenia decyzji ostatecznej. Skarżący wniósł skargę do WSA.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, Sędziowie sędzia WSA Marta Kołtun – Kulik, sędzia WSA Monika Kramek (spr.), Protokolant spec. Eliza Jędrasik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 marca 2019 r. sprawy ze skargi A. J. na decyzję Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej oddala skargę
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] stycznia 2018 r., nr [...] Główny Inspektor Sanitarny (dalej jako: "GIS") działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. 145 § 1 pkt 5 i art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. i art. 12 ust. 2 pkt 2 oraz art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz.U. z 2017 r., poz. 1261) po rozpatrzeniu odwołania A. J. (dalej także jako: "skarżący") od decyzji [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego [...] (dalej jako: "PWIS") z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...], odmówiono uchylenia decyzji PWIS z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...], utrzymującej w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego [...] (dalej jako: "PPIS") z dnia [...] października 2005 r. nr [...] o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej oraz umorzono postępowanie w sprawie wznowienia postępowania w stosunku do [...] Sp. z o.o. [...] (obecnie: [...] Sp. z o.o. z siedzibą [...]) - utrzymał w mocy decyzję PWIS z dnia [...] listopada 2017 r.
Decyzja ta została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.
A. J. był zatrudniony w:
Zakładach [...] (obecnie: Przedsiębiorstwo
[...] S.A.):
- od 25.11.1966 r, do 31.08.1968 r. jako uczeń ZSZ-[...] /II i III klasa/ -
nauka zawodu tokarza.
- od 03.09.1968 r. do 28.06.1970 r. jako tokarz na wydziale [...] wykonywał czynności związane z obróbką mechaniczną metali (pręty, wałki) m.in. poprzez ich: toczenie, wiercenie, gwintowanie, obcinanie itp.
- [...] S.A. we [...] (w narażeniu na hałas do 88 dB/A/):
- od 18.09.1970 r. do 30.10.1982 r. jako tokarz,
- od 01.11.1982 r. do 10.08.1997 r. jako ślusarz remontowy,
- od 11.08.1997 r. do 25.06.1998 r. jako monter sprężarek, ślusarz;
- Przedsiębiorstwie Produkcyjno-Usługowo-Handlowym [...]:
- od 26.06.1998 r. do 31.12.2002 r. jako ślusarz konstrukcyjny, blacharz (w narażeniu na hałas do 82 dB/A/
- [...] Sp. z o.o. we [...]:
- od 16.02.2004 r. do 24.02.2017 r. jako ślusarz.
Po przeprowadzeniu oceny narażenia zawodowego skarżącego na hałas oraz na podstawie orzeczeń lekarskich wydanych przez [...] Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy [...] w dniu 24 czerwca 2004 r. oraz Instytutu Medycyny Pracy w [...] w dniu 8 sierpnia 2005 r. decyzją z dnia [...] października 2005 r. PPIS [...] orzekł o braku podstaw do stwierdzenia u A. J. choroby zawodowej - obustronnego trwałego ubytku słuchu u skarżącego spowodowanego przez hałas. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez PWIS decyzją z dnia [...] czerwca 2008 r., zaś wyrokiem z dnia 19 listopada 2088 r. sygn. akt III SA/Wr 488/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę A. J.
W dniu 23 grudnia 2010 r. PPIS [...] otrzymał skierowanie na badania w celu rozpoznania choroby zawodowej u skarżącego: obustronnego trwałego odbiorczego ubytku słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego spowodowanego hałasem, wyrażonego podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczonego jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1,2,3 kHz, wydane przez specjalistę medycyny pracy skierowane do [...] Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy [...].
Decyzją z dnia [...] marca 2012 r. PPIS orzekł o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej u skarżącego.
PWIS po analizie odwołania skarżącego i zebranego materiału dowodowego pismem z dnia 9 maja 2012 r. zwrócił się do [...] Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy [...] o wydanie opinii uzupełniającej do orzeczenia lekarskiego z dnia [...] lutego 2012 r. [...] Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy [...] w piśmie z dnia 22 maja 2012 r. podtrzymał swoje orzeczenie o braku podstaw do rozpoznania u skarżącego choroby zawodowej narządu słuchu. Następnie, PWIS ponownie zwrócił się do ww. jednostki o wyjaśnienia dotyczące przebytej przez skarżącego choroby Heinego-Medina oraz o odniesienie się do kwestii stwierdzenia przez tę jednostkę orzeczniczą w piśmie z dnia 21 grudnia 2005 r. faktu, iż ubytki słuchu u skarżącego spełniają kliniczne cechy zawodowego uszkodzenia słuchu.
[...] Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w piśmie z dnia 9 lipca 2012 r. odniósł się jedynie do kwestii medycznych wyjaśniając, że stwierdzany w obecnym badaniu audiometrycznym ubytek słuchu spełnia kryteria choroby zawodowej narządu słuchu, jednakże nadmienił, że w porównaniu z badaniem poprzednim nastąpiło pogłębienie się ubytku słuchu, co nie występuje przy braku narażenia zawodowego na hałas. Odnośnie przebytej przez skarżącego choroby Heinego-Medina wypowiedział się, że choroba ta nie pozostaje w korelacji z ubytkiem słuchu, niemniej w dokumentacji laryngologicznej jest wpis, że pacjent źle słyszy od dzieciństwa.
PWIS pismem z dnia 9 sierpnia 2012 r. zwrócił się do [...] Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy o kolejne wyjaśnienia w sprawie. W odpowiedzi z dnia 8 października 2012 r. odniesiono się do narażenia zawodowego skarżącego sporządzonego przez PPIS, z której wynika, że przez cały okres zatrudnienia był on narażony na hałas z tego w latach 1970-1998 ponadnormatywny, w latach 1998-2002 81-82 dB/A/ a od 2004 r. 77 dB/A/. Powyższa jednostka orzecznicza wskazała, że normatywy higieniczne wprowadzono, aby oceniać wielkość narażenia i możliwość wprowadzenia środków zapobiegawczych obniżających lub likwidujących ich poziom. Zdaniem ww. placówki orzeczniczej po 1998 r. skarżący pracował w hałasie znacznie poniżej normatywów higienicznych.
W dniu 14 grudnia 2012 r. skarżący dostarczył nowe dowody w sprawie choroby zawodowej: kartę informacyjną z [...] z dnia 10 grudnia 2012 r. z rozpoznaniem obustronnego czuciowo-nerwowego ubytku słuchu o charakterze ślimakowym stopnia średniogłębokiego wraz z wynikami badań, które zostały przesłane do [...] Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy celem wydania opinii uzupełniającej.
[...] Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w odpowiedzi z dnia 4 stycznia 2013 r. podtrzymał dotychczasowe wyjaśnienia. Kolejnym pismem z dnia 21 lutego 2013 r. PWIS zwrócił się do ww. jednostki orzeczniczej z prośbą o odniesienie się do nowych dowodów przełożonych przez skarżącego. Jednocześnie w dniu 11 stycznia 2013 r. skarżący przedłożył zaświadczenie lekarskie z dnia 26 marca 2010 r. z 4 [...] - SP ZOZ Kliniczny Oddział Otolaryngologiczny [...] z rozpoznaniem "obustronne przytępienie słuchu pochodzenia ślimakowego, które może powstać po ekspozycji na hałas".
W odpowiedzi z dnia 7 marca 2013 r. [...] Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy wydał orzeczenie nr [...] o rozpoznaniu u skarżącego choroby zawodowej obustronnego trwałego odbiorczego ubytku słuchu typu ślimakowego lub czuciowo - nerwowego spowodowanego hałasem, wyrażonego podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczonego jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1,2,3 kHz (poz. 21 wykazu chorób zawodowych będącego załącznikiem do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych - Dz.U. z 2013 r. poz. 1367). W uzasadnieniu ww. orzeczenia powołano się na opinię konsultanta medycyny pracy dla województwa dolnośląskiego, która stała się podstawą do zmiany treści orzeczenia lekarskiego wydanego w sprawie.
Wobec powyższego decyzją z dnia [...] czerwca 2013 r. PWIS w [...] uchylił decyzję PPIS z dnia [...] marca 2012 r. o braku podstaw do stwierdzenia u skarżącego choroby zawodowej i orzekł stwierdzenie choroby zawodowej: obustronnego trwałego odbiorczego ubytku słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego spowodowanego hałasem, wyrażonego podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczonego jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1,2,3 kHz.
Skargę na powyższą decyzję złożyło Przedsiębiorstwo [...] S.A.
Wyrokiem z dnia 4 grudnia 2013 r. sygn. akt IV SA/Wr 566/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił decyzję PWIS z dnia [...] czerwca 2013 r. wskazując m.in., że organ prowadzący postępowanie nie zbadał dostatecznie okoliczności dotyczących tożsamości lub braku tożsamości stanu faktycznego i prawnego sprawy rozstrzygniętej ostateczną, a ściślej prawomocną decyzją PWIS z dnia [...] czerwca 2008 r. – z uwagi na wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 19 listopada 2008 r. – ze sprawą aktualnie rozpoznawaną.
W związku z powyższym wyrokiem PWIS [...] decyzją z dnia [...] sierpnia 2014 r. uchylił decyzję PPIS z dnia [...] marca 2012 r. o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej w całości i umorzył postępowanie I instancji wszczęte w dniu [...] grudnia 2010 r. w sprawie choroby zawodowej wskazując, że zachodzi tożsamość sprawy rozstrzygniętej decyzją z dnia [...] czerwca 2008 r. z przedmiotową sprawą - wszczętą na skutek "nowego" zgłoszenia (skierowania na badania w celu rozpoznania choroby zawodowej), które wpłynęło do organu I instancji w dniu [...] grudnia 2010 r.
Przed wydaniem powyższej decyzji, postanowieniem z dnia [...] lipca 2014 r. PWIS działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. wznowił z urzędu postępowanie zakończone ostateczną decyzją PWIS z dnia [...] czerwca 2008 r. utrzymującą w mocy decyzję PPIS z dnia [...] października 2005 r. o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej u skarżącego stwierdzając, że wyszły na jaw nowe istotne dla sprawy okoliczności faktyczne istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi.
Decyzją z dnia [...] marca 2015 r. PWIS uchylił własną decyzję z dnia [...] czerwca 2008 r. oraz poprzedzającą ją decyzję PPIS z dnia [...] października 2005 r. o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej i orzekł o stwierdzeniu choroby zawodowej - obustronnego trwałego ubytku słuchu typu ślimakowego lub czuciowo - nerwowego spowodowanego hałasem, wyrażonego podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczony jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych l, 2 i 3 kHz (poz. 21 wykazu chorób zawodowych do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r.) u skarżącego.
Odwołanie od tej decyzji złożyło Przedsiębiorstwo [...] S.A.
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2016 r. Główny Inspektor Sanitarny ("GIS") uchylił w całości decyzję PWIS z dnia [...] marca 2015 r. wskazując, że niedostatecznie jasno zostały wyjaśnione okoliczności przemawiające za zmianą wcześniejszego rozstrzygnięcia. Zdaniem GIS organ wojewódzki powinien w sposób precyzyjny wskazać jakie nowe okoliczności faktyczne lub jakie nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji z dnia [...] czerwca 2008 r., a nieznane organowi wyszły na jaw. Gdyby organ ustalił, że w sprawie występuje jedynie zmiana interpretacji wyników badania lekarskiego, a nie nowe okoliczności lub dowody, powinien rozważyć możliwość zastosowania trybu zmiany decyzji na podstawie art. 154 k.p.a.
W wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego w ww. zakresie PWIS, w następstwie opinii [...] Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy, wyrażonej w pismach z dnia 29 kwietnia 2014 r., 11 czerwca 2014 r. i 22 grudnia 2016 r. oraz stanowiska Instytutu Medycyny Pracy w [...] z dnia [...] września 2017 r. ustalił, że przy uwzględnieniu ówczesnego stanu wiedzy medycznej i współistniejącego uszkodzenie lewego błędnika, stwierdzone w 2005 r. przez jednostki medyczne uszkodzenie słuchu u skarżącego nie było typowe dla uszkodzenia słuchu powstałego w wyniku przewlekłego działania hałasu.
W piśmie z dnia 28 września 2017 r. Instytut Medycyny Pracy w [...] wyjaśnił, że "analiza dostępnych audiogramów w dokumentacji medycznej A. J., wykonanych w 2005 r. wskazuje na uszkodzenie słuchu posiadające potencjalne cechy uszkodzenia w wyniku przewlekłego narażenia na hałas, pomimo, że objęcie niewielkim uszkodzeniem słuchu również z zakresu niskich i średnich częstotliwości sugeruje współdziałanie także innej przyczyny uszkodzenia słuchu. Głębokość średniego uszkodzenia słuchu o lokalizacji ślimakowej, oceniona na 55 dB w uchu prawym i 53,3 dB., w uchu lewym w 2005 r. została zobiektywizowana tympanometrycznie i badaniem słuchowym potencjałów wywołanych z pnia mózgu i spełnia kryterium choroby zawodowej wymienionej w pozycji 21 wykazu chorób zawodowych. Brak audiogramów z okresu zatrudnienia i pracy w narażeniu na hałas uniemożliwia ocenę kliniczną rozwoju uszkodzenia słuchu w czasie tej pracy, jakkolwiek badany pracował w narażeniu na hałas o natężeniu 79-88 dB. co stwarza ryzyko trwałego uszkodzenia słuchu. Współistniejące uszkodzenie lewego błędnika, stwierdzone w 2005 r., zgodnie z ówczesnym stanem wiedzy medycznej, nie było typowe dla uszkodzenia słuchu w wyniku przewlekłego działania hałasu i wobec braku potwierdzonego wówczas narażenia zawodowego na hałas ponadnormatywny, uzasadniało treść orzeczenia lekarskiego o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. Najczęstszymi przyczynami uszkodzenia błędnika są m.in. zaburzenia krążenia i upośledzenie ukrwienia ośrodkowego układu nerwowego np. w przebiegu miażdżycy i nadciśnienia tętniczego lub zaawansowanych zmian zwyrodnieniowych w szyjnym odcinku kręgosłupa. Jednakże obecny stan wiedzy nie pozwala wykluczyć możliwości wpływu przewlekłego działania hałasu na rozwój niewielkich dysfunkcji w obrębie narządu równowagi, a w szczególności błędnika".
W uzupełnieniu powyższego Instytut Medycyny Pracy w [...] wskazał w konkluzji, że "ponowna szczegółowa analiza narażenia zawodowego oraz dostępnych wyników badań pozwala w świetle aktualnej wiedzy medycznej na stwierdzenie, że istnieją podstawy do rozpoznania u skarżącego choroby zawodowej pod postacią obustronnego trwałego odbiorczego ubytku słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego spowodowanego hałasem, wyrażonego podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczonym jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1, 2 i 3 kHz, wymienionej w pozycji 21 wykazu chorób zawodowych".
W konsekwencji, po przeprowadzeniu w trybie wznowieniowym postępowania wyjaśniającego, PWIS decyzją z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] odmówił uchylenia własnej decyzji z dnia [...] czerwca 2008 r., utrzymującej w mocy decyzję PPIS z dnia [...] października 2005 r. o braku podstaw do stwierdzenia u skarżącego choroby zawodowej. Ponadto organ umorzył postępowanie w sprawie wznowienia postępowania w stosunku do [...] Sp. z o.o. [...] (obecnie: [...] Sp. z o.o. z siedzibą [...]).
W odniesieniu do kwestii pojawienia się w sprawie nowego istotnego dowodu w postaci orzeczenia lekarskiego nr [...] wydanego w dniu [...] marca 2013 r. przez [...] Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy [...] o rozpoznaniu u skarżącego choroby zawodowej - obustronnego trwałego odbiorczego ubytku słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego spowodowanego hałasem, wyrażonego podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczonego jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1, 2 i 3 kHz (poz. 21 wykazu chorób zawodowych do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r.) u skarżącego, organ wyjaśnił, że nowym dowodem istniejącym w dniu wydania decyzji w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. jest taki dowód, który w dniu wydania decyzji mógł być lecz nie został przeprowadzony. Przesłankę wznowienia postępowania z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. wyczerpuje zatem taka sytuacja, gdy po wydaniu decyzji ostatecznej ujawniają się dowody, których przeprowadzenie w toku zakończonego postępowania pozostawało w zasięgu możliwości procesowych organu prowadzącego postępowanie. Jeśli natomiast określony dowód w dacie wydania decyzji objętej procedurą wznowienia postępowania nie był możliwy do przeprowadzenia, to nie stanowi on "dowodu istniejącego w dniu wydania decyzji" i tym samym nie stanowi on podstawy do wznowienia postępowania.
Zdaniem PWIS w świetle wyjaśnień złożonych przez Instytut Medycyny Pracy w [...] w piśmie z dnia 28 września 2017 r. głównym czynnikiem wpływającym na wydanie w stosunku do skarżącego orzeczenia o rozpoznaniu choroby zawodowej, była zmiana wiedzy medycznej, której aktualny stan pozwala dostrzec podstawy do rozpoznania u niego choroby zawodowej. Zmianę stanu wiedzy medycznej należy jednak w ocenie organu traktować jako powiększenie się możliwości procesowych organu prowadzącego postępowanie w stosunku do stanu, jaki istniał w dniu wydania decyzji ostatecznej. Tym samym zmiany stanu wiedzy medycznej nie można traktować jako ujawnienia się nowego dowodu istniejącego w dniu wydania decyzji ostatecznej. Determinuje to z kolei ocenę, że orzeczenie lekarskie wydane w dniu [...] marca 2013 r. przez [...] Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy [...] nie może być traktowane jako przesłanka do wznowienia postępowania zakończonego decyzją PWIS z dnia [...] czerwca 2008 r. lecz wyłącznie jako podstawa do stwierdzenia choroby zawodowej w odrębnym (nowym) postępowaniu administracyjnym.
Odwołanie od powyższej decyzji złożył A. J.
Zaskarżoną, opisaną na wstępie decyzją z dnia [...] stycznia 2018 r. Główny Inspektor Sanitarny utrzymał w mocy decyzję PWIS z dnia [...] listopada 2017 r.
W uzasadnieniu organ przedstawił ponownie przebieg postępowania w sprawie i wyjaśnił, że jej istotą jest ustalenie, czy orzeczenie lekarskie wydane w dniu [...] marca 2013 r. przez [...] Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy [...] o rozpoznaniu u skarżącego choroby zawodowej jest dowodem, który można traktować w kategorii nowego dowodu istniejącego w dniu wydania decyzji. Jednocześnie wskazał, że powyższe orzeczenie lekarskie zostało wydane na skutek wszczęcia przez PPIS [...] w dniu [...] stycznia 2011 r. postępowania w sprawie stwierdzenia u skarżącego choroby zawodowej z poz. 21 wykazu chorób zawodowych wobec nowego zgłoszenia tj. skierowania na badania w celu rozpoznania choroby zawodowej, które wpłynęło do PPIS w dniu [...] grudnia 2010 r.
W związku z powyższym GIS wyjaśnił, że nowym dowodem istniejącym w dniu wydania decyzji w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. jest taki dowód, który w dniu wydania decyzji mógł być, lecz nie został przeprowadzony.
Przesłankę wznowienia postępowania określoną w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. wyczerpuje zatem taka sytuacja, gdy po wydaniu decyzji ostatecznej ujawniają się dowody, których przeprowadzenie w toku zakończonego postępowania pozostawało w zasięgu możliwości procesowych organu prowadzącego postępowanie. Jeśli natomiast określony dowód w dacie wydania decyzji objętej procedurą wznowienia postępowania nie był możliwy do przeprowadzenia, to nie stanowi on "dowodu istniejącego w dniu wydania decyzji" i tym samym nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania.
GIS podkreślił, że w świetle wyjaśnień złożonych przez Instytut Medycyny Pracy w [...] w piśmie z dnia 28 września 2017 r. głównym czynnikiem wpływającym na wydanie w stosunku do skarżącego orzeczenia o rozpoznaniu choroby zawodowej, była zmiana wiedzy medycznej, której aktualny stan pozwala dostrzec podstawy do rozpoznania choroby zawodowej. Zmianę stanu wiedzy medycznej należy natomiast traktować jako powiększenie się możliwości procesowych organu prowadzącego postępowanie w stosunku do stanu, jaki istniał w dniu wydania decyzji ostatecznej. Tym samym w ocenie organu zmiany stanu wiedzy medycznej nie można traktować jako ujawnienia się nowego dowodu istniejącego w dniu wydania decyzji ostatecznej.
Organ wskazał, że jego stanowisko znajduje odzwierciedlenie w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, zgodnie z którym opinia wydana przez biegłego (aneks do opinii) lub ekspertyza sporządzona po wydaniu decyzji ostatecznej nie może być "nową okolicznością" w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. (wyr. NSA z 27.10.1998 r., III SA 1165/97, Legalis; wyr. NSA z 9.1.2001 r. I SA 1788/99, niepubl.; wyr. NSA z 29.3.2006 r., II OSK 633/05, Legalis; wyr. NSA z 20.7.2006 r., II OSK 1009/05, Legalis).
W związku z powyższym stwierdził, że podstawą wznowienia postępowania nie mogą być okoliczności faktyczne i dowody, które powstały po wydaniu decyzji ostatecznej. Mogą one stanowić przesłankę do wszczęcia postępowania administracyjnego w nowej sprawie indywidualnej, ale nie mogą stanowić podstawy uchylenia decyzji ostatecznej w trybie wznowienia postępowania.
Skargę na decyzję Głównego Inspektora Sanitarnego złożył A. J.
Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy tj. naruszenie zasady legalności i praworządności, o których mowa w art. 6 i art. 7 k.p.a. w ten sposób, że:
1) organ wydając zaskarżoną decyzję, nie dokonał właściwej i kompletnej analizy zgromadzonego materiału dowodowego w sprawie zgodnie z art. 77 § 1 k.p.a. albowiem mając na uwadze okoliczności i nieprawidłowości opisane poniżej w pkt.3,4,5,6, ujawnione po 2010 r., a istniejące na etapie postępowania zakończonego decyzją [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego [...] z dnia [...] czerwca 2008 r., dostrzegając zasadność zmiany decyzji i wydanie decyzji ostatecznej w oparciu o art. 154 § 1 k.p.a. już dnia 29 kwietnia 2016 r., nie podjął czynności w tym kierunku,
2) wbrew okolicznościom jak w pkt 1 rozstrzygnięcie oparł o wznowione w dniu [...] lipca 2014 r. w sposób rażący, bo wbrew zakazowi wynikającemu z art. 146 § 1 k.p.a., postępowanie administracyjne zakończone decyzją PWIS z dnia [...] czerwca 2008 r., z góry dopuszczając i sankcjonując podjęcie decyzji niekorzystnej dla skarżącego,
3) nie uwzględniając naruszeń przepisów prawa, nie podjął żadnych czynności, aby przywrócić stan zgodny z prawem w zakresie oceny stanu narażenia zawodowego skarżącego, kiedy po 23 grudnia 2010 r. w trakcie drugiego wszczętego postępowania ustalono, że medyczne organy orzecznicze tj. [...] Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy [...] oraz Instytut Medycyny Pracy w [...] oparły orzeczenia własne [...] z dnia [...] czerwca 2004, [...] z [...] sierpnia 2005 r., [...] z dnia [...] marca 2006 r. waz z ich uzupełnieniami o pozaustawową przesłankę kojarzoną z koniecznością wykonywania pracy przez opiniowanego w warunkach narażenia na hałas o charakterze ponadnormatywnym, co miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie z dnia [...] czerwca 2008 r.,
4) nie podjął czynności, w zakresie braku rozstrzygnięcia w postaci stosownej decyzji, co do choroby zawodowej skarżącego za okres jego pracy w [...] Spółka z o.o. za lata 16.02.2004 do 24.02.2017r., mimo wszczętego w dniu [...] grudnia 2010 r. postępowania i wydanego w tym czasie orzeczenia lekarskiego z dnia [...] marca 2013 r. o stwierdzeniu choroby zawodowej,
5) nie zareagował na stwierdzone bezprawne pominięcie przy procedowaniu w ramach postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] czerwca 2008 r. okresu zatrudnienia w latach 1966-1970 w Zakładach [...], w sytuacji, kiedy organ takie informacje posiadał chociażby z przedstawionego przez skarżącego "przebiegu pracy zawodowej" z dnia [...] lipca 2004 r.,
6) przy podjęciu skarżonej decyzji, przy braku ustaleń w zakresie rozwoju wiedzy medycznej, która rzekomo umożliwiła wydanie orzeczenia lekarskiego nr [...] z dnia [...] marca 2013 r. o rozpoznaniu choroby zawodowej, nie dokonał sprawdzeń mających na celu ustalenie; do kiedy i jakie zmiany nastąpiły, które de facto doprowadziły do zmiany pierwotnego, niekorzystnego orzeczenia lekarskiego. Istotne wątpliwości, co do poprawności orzeczeń medycznych istniały w opinii skarżącego już w czasie wydania decyzji z dnia [...] czerwca 2008 r. chociażby z uwagi na fakt, że rozstrzygnięcia te w zasadniczej części oparto o historyczną wiedzę prezentowaną w literaturze otolaryngologicznej z 1977 r. Skarżący w 2008 r. przedstawił dokument potwierdzający jego twierdzenia. Wysoce prawdopodobnym jest, że wątpliwości istniały już wtedy, a związku z tym obligowały organy orzekać wyłącznie na jego korzyść.
Ponadto zarzucił rażące naruszenie zasady pogłębionego zaufania do organów państwa i szybkości postępowania tj. art. 8 k.p.a. i art. 12 § 1 k.p.a.
Z uwagi na podniesione zarzuty wniósł o:
I. uchylenie zaskarżonej decyzji w całości,
II. nakazanie przeprowadzenia z urzędu postępowania w trybie zmiany decyzji PWIS z dnia [...] czerwca 2008 r. w oparciu o przepis art. 154 § 1 k.p.a. w sprawie stwierdzenia (rozpoznania) choroby zawodowej u skarżącego za cały okres zatrudnienia tj. od 1966 do 2017 r. u wszystkich jego pracodawców, ewentualnie nakazanie wznowienia z urzędu postępowania umorzonego decyzją PWIS z dnia [...] sierpnia 2014 r., przy czym wznowienie oprzeć na przesłankach z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., dotyczących wyłącznie postępowania wszczętego w dniu [...] października 2010 r. lub podobnie jak w pkt I skorzystać z procedury zmiany decyzji z art. 154 § 1 k.p.a.
W obszernym uzasadnieniu skargi skarżący przedstawił przebieg postępowania w sprawie i podniósł, że organ sam je skomplikował "zapętlając na wszelkie możliwe sposoby". Zdaniem skarżącego w sprawie doszło do "absolutnie błędnie przyjętej" podstawy wznowienia postępowania, a także bezzasadności umorzenia postępowania wszczętego na skutek nowego zgłoszenia tj. skierowania na badania w celu rozpoznania choroby zawodowej, które wpłynęło do PPIS w dniu [...] grudnia 2010 r. Organ wznowił postępowanie z rażącym naruszeniem art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. i art. 146 § 1 k.p.a., ponieważ od czasu doręczenia decyzji PWIS z dnia [...] czerwca 2008 r. upłynęło ponad pięć lat, co z góry eliminowało możliwość prowadzenia postępowania w tym trybie.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188) sądy administracyjne powołane są do sprawowania kontroli nad działalnością administracji publicznej, pod względem jej zgodności z prawem. Oznacza to, że Sąd przy rozpatrywaniu sprawy nie bada ani celowości, ani słuszności zaskarżonego rozstrzygnięcia, a ogranicza się do stwierdzenia, czy w świetle ustalonego stanu faktycznego oraz obowiązującego stanu prawnego dopuszczalne było (zgodne z obowiązującymi przepisami prawa) wydanie decyzji będącej przedmiotem sprawy.
Przedmiotem oceny w niniejszej sprawie była decyzja Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] stycznia 2018 r. utrzymująca w mocy decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego [...] z dnia [...] listopada 2017 r. w pkt I) odmawiająca uchylenia po wznowieniu postępowania własnej decyzji Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego [...] z dnia [...] czerwca 2008 r. utrzymującej w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego [...] z dnia [...] października 2005 r. o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej u skarżącego oraz w pkt II) umarzająca postępowanie w sprawie wznowienia postępowania w stosunku do [...] Sp. z o.o. [...] (obecnie: [...] Sp. z o.o. z siedzibą [...]).
Kontroli sądu podlegała zatem zasadność odmowy uchylenia decyzji administracyjnej po wznowieniu z urzędu postępowania z uwagi na to, że zdaniem organów nie zaistniała przesłanka stanowiąca podstawę wznowienia określona w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.
W pierwszej kolejności wyjaśnić należy, że celem wznowionego postępowania jest ustalenie, czy postępowanie zwykłe było dotknięte określonymi wadami i usunięcie ewentualnych wadliwości; ustalenie, czy i w jakim zakresie ta wadliwość wpłynęła na byt prawny decyzji ostatecznej oraz w razie stwierdzenia wadliwości decyzji dotychczasowej doprowadzenie do jej uchylenia i wydania nowej decyzji rozstrzygającej o istocie sprawy albo stwierdzenie, że decyzja dotychczasowa została wydana z określonym naruszeniem prawa (art. 151 § 1 pkt 1 i pkt 2 k.p.a.). Decyzje wydane po wznowieniu postępowania dotyczą w końcowym rezultacie bytu prawnego decyzji ostatecznych wydanych w trybie zwykłym (zob. uchwała NSA z dnia 2 grudnia 2002 r., sygn. akt OPS 11/02, ONSA 2003/3/86).
Kodeks postępowania administracyjnego uzależnia możliwość wznowienia postępowania od wystąpienia w sprawie dwóch przesłanek pozytywnych oraz braku dwóch przesłanek negatywnych. Przesłankami pozytywnymi są rozstrzygnięcie sprawy decyzją ostateczną i wystąpienie jednej z wyliczonych wyczerpująco w art. 145 § 1 i 145 a § 1 k.p.a. podstaw prawnych wznowienia postępowania administracyjnego. Przesłankami negatywnymi jest przesłanka terminu - art. 146 § 1 k.p.a. oraz przesłanka dotycząca tego, że treść rozstrzygnięcia sprawy w trybie wznowienia postępowania odpowiadałaby treści decyzji ostatecznej - art. 146 § 2 k.p.a. Tryb wznowienia postępowania uruchamiany jest w wyniku wydania postanowienia na podstawie art. 149 § 1 i 2 k.p.a. Ten akt procesowy otwiera drogę do dalszego postępowania, którego przedmiotem jest badanie rzeczywistego zaistnienia podstawy wznowienia, jak i ocena skutków, jakie jej istnienie wywiera na rozstrzygnięcie sprawy.
Stosownie do treści art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntowany jest pogląd, że przesłanka wznowienia postępowania określona w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. będzie zachodziła wówczas, gdy ujawnione nowe okoliczności faktyczne lub dowody nieznane organowi wydającemu decyzję są istotne dla sprawy, to znaczy dotyczą przedmiotu sprawy oraz mają znaczenie prawne, mające w konsekwencji wpływ na treść decyzji w kwestiach zasadniczych. Przez nową okoliczność istotną dla sprawy (art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.) należy rozumieć zatem jedynie taką okoliczność, która mogłaby mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie sprawy (por. wyrok NSA z dnia 7 lutego 2007 r., I OSK 429/06, Lex nr 348005; wyrok WSA w Warszawie z dnia 16 marca 2005 r., I SA 1273/03, Lex nr 189198; wyrok WSA w Warszawie z dnia 8 października 2007 r., I SA/Wa 761/07, Lex nr 399169). Dodatkowo jak wynika z brzmienia art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniały w dniu wydania decyzji i były nieznane organowi, który tę decyzję wydał.
W postanowieniu z dnia [...] lipca 2014 r. określono, że przyczynę wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. stanowiło ujawnienie okoliczności, że jednostka orzecznicza – [...] Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy [...] wydając w sprawie orzeczenie lekarskie będące dowodem w postepowaniu zakończonym decyzją PWIS z dnia [...] czerwca 2008 r. nie dysponował pełną wiedzą o stanie faktycznym sprawy tj. pełnymi informacjami o narażeniu zawodowym skarżącego.
W związku z tym przypomnieć należy, że postępowanie w sprawie stwierdzenia choroby zawodowej u skarżącego toczy się od 2003 r. Od tej daty organy inspekcji sanitarnej wydały szereg decyzji, które nie prowadziły do załatwienia sprawy zgodnie z wnioskiem skarżącego, choć bezspornie orzeczeniem lekarskim z dnia [...] marca 2013 r. wydanym przez [...] Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy [...] stwierdzono rozpoznanie u skarżącego choroby zawodowej - obustronnego trwałego odbiorczego ubytku słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego spowodowanego hałasem, wyrażonego podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczonego jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1, 2 i 3 kHz (poz. 21 wykazu chorób zawodowych do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych - Dz.U. Nr 105, poz. 869).
Przypomnieć również należy, że w przedmiotowej sprawie mamy do czynienia niejako z trzema postępowaniami zmierzającymi do stwierdzenia choroby zawodowej z czego pierwsze postępowanie zakończyło się wydaniem negatywnej dla skarżącego decyzji PPIS z dnia [...] października 2005 r., utrzymanej w mocy decyzją PWIS z dnia [...] czerwca 2008 r., od której skarga A. J. została oddalona prawomocnym wyrokiem WSA we Wrocławiu z dnia 19 listopada 2088 r. sygn. akt III SA/Wr 488/08.
Drugie postępowanie w sprawie zostało wszczęte przez PPIS na skutek "nowego" zgłoszenia (skierowania na badania w celu rozpoznania choroby zawodowej u skarżącego), które wpłynęło do organu I instancji w dniu 23 grudnia 2010 r. W tym postępowaniu decyzją z dnia [...] marca 2012 r. PPIS orzekł o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej u skarżącego, bowiem orzeczenie o takiej treści wydał w dniu [...] lutego 2012 r. nr [...] [...] Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy [...]. W ramach trybu odwoławczego od tej decyzji doszło do uzyskania orzeczenia uzupełniającego z dnia [...] marca 2013 r. wydanego przez [...] Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy [...] o rozpoznaniu u skarżącego choroby zwodowej, a w konsekwencji uchylenia przez PWIS decyzją z dnia [...] marca 2013 r. decyzji organu I instancji i stwierdzenia choroby zawodowej. To ostanie rozstrzygnięcie zostało uchylone wyrokiem WSA we Wrocławiu z dnia 4 grudnia 2013 r. sygn. akt IV SA/Wr 566/13 w efekcie czego zapadła decyzja PWIS z dnia [...] sierpnia 2014 r. uchylająca decyzję PPIS z dnia [...] marca 2012 r. i umarzająca postępowanie organu I instancji wobec uznania, że zachodzi tożsamość sprawy wszczętej na skutek nowego zgłoszenia z dnia 23 grudnia 2010 r. ze sprawą zakończoną decyzją z dnia [...] czerwca 2008 r.
Trzecie postępowanie w sprawie toczyło się na skutek postanowienia PWIS z dnia [...] lipca 2014 r. o wznowieniu z urzędu postępowania zakończonego decyzją tego organu z dnia [...] czerwca 2008 r. w związku z pojawieniem się orzeczenia lekarskiego z dnia [...] marca 2013 r. wydanego przez [...] Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy [...]. W tym postępowaniu zapadła zaskarżona decyzja GIS z dnia [...] stycznia 2018 r. utrzymująca w mocy decyzję PWIS z dnia [...] listopada 2017 r. o odmowie uchylenia decyzji PWIS z dnia [...] czerwca 2008 r.
We wznowionym postępowaniu w pierwszej kolejności zasadnicze znaczenie miało zatem ustalenie, czy w sprawie w istocie zaistniała okoliczność wskazana w postanowieniu jako przesłanka wznowienia.
Rozstrzygając tę kwestię wskazać należy, że orzeczenie lekarskie z dnia [...] marca 2013 r. wydane przez [...] Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy [...], w którym stwierdzono rozpoznanie u skarżącego choroby zawodowej - obustronnego trwałego odbiorczego ubytku słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego spowodowanego hałasem, wyrażonego podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczonego jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1, 2 i 3 kHz (poz. 21 wykazu chorób zawodowych do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r.) zostało wydane na skutek wszczęcia przez PPIS w dniu [...] stycznia 2011 r. nowego postępowania w zakresie podejrzenia u skarżącego choroby zawodowej z poz. 21 wykazu chorób zawodowych. Orzeczenie to zaistniało więc po wydaniu decyzji PWIS z dnia [...] czerwca 2008 r. i z tego względu nie mogło stanowić przesłanki wznowieniowej, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Zgodnie bowiem z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję.
W tej sytuacji zasadnym było odmówienie uchylenia decyzji w sprawie odmowy stwierdzenia choroby zawodowej z uwagi na to, że nie pojawiły się istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji z dnia [...] czerwca 2008 r., nieznane organowi, który wydał decyzję. Z wyjaśnień złożonych przez Instytut Medycyny Pracy w [...] w piśmie z dnia 28 września 2017 r. wynika, że głównym czynnikiem wpływającym na wydanie w stosunku do skarżącego orzeczenia o rozpoznaniu choroby zawodowej, była zmiana stanu wiedzy medycznej, której aktualny stan pozwala dostrzec podstawy do rozpoznania choroby zawodowej. Zmiany stanu wiedzy medycznej nie można, jak słusznie przyjęły organy traktować jako ujawnienia się nowego dowodu istniejącego w dniu wydania decyzji ostatecznej, ale jako powiększenie możliwości procesowych organu prowadzącego postępowanie w stosunku do stanu jaki istniał w dniu wydania decyzji ostatecznej.
W tym stanie rzeczy z zebranego w sprawie materiału wynika, że organy administracji wydały decyzje zgodne ze stanem faktycznym i prawnym bowiem w momencie wznowienia postępowania nie istniały ustawowe przesłanki wznowieniowe.
Samo postanowienie o wznowieniu postępowania nie oznacza jeszcze wzruszenia decyzji ostatecznej. O tym czy można w tym trybie wzruszyć decyzję ostateczną decyduje dalszy etap postępowania, w którym organ winien dokonać szczegółowej analizy podstawy wznowienia. Nowe okoliczności lub dowody, które zostały "ujawnione" należy odnieść do organu, a nie strony. Oznacza to, że organ nimi nie dysponował i nie były one mu znane (E. Mzyk "Wznowienie postępowania administracyjnego", op cit., s 78).
Bezspornie natomiast zdaniem Sądu orzeczenie lekarskie wydane w dniu [...] marca 2013 r. nr [...] przez [...] Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy [...] było podstawą do stwierdzenia choroby zawodowej w nowym postępowaniu administracyjnym. Takie "nowe" postępowanie (jako drugie) zostało zainicjowane w przedmiotowej sprawie na skutek zgłoszenia (skierowania na badania w celu rozpoznania choroby zawodowej u skarżącego), które wpłynęło do organu I instancji w dniu [...] grudnia 2010 r. W tym postępowaniu organ - PWIS decyzją z dnia [...] sierpnia 2014 r. uchylającą decyzję PPIS z dnia [...] marca 2012 r. i umarzającą postępowanie organu I instancji wadliwie przyjął, że zachodzi tożsamość sprawy wszczętej na skutek "nowego" zgłoszenia z dnia 23 grudnia 2010 r. ze sprawą zakończoną decyzją z dnia [...] czerwca 2008 r. o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej u skarżącego. Zdaniem Sądu tożsamość sprawy musi dotyczyć tych samych podmiotów oraz tego samego przedmiotu, tj. podstawy prawnej, podstawy faktycznej i treści żądania. W ocenie czy zachodzi tożsamość sprawy, stan faktyczny powinien być brany pod uwagę przez organ tylko w odniesieniu do tzw. faktów prawotwórczych. Fakty prawotwórcze to takie fakty, które mają znaczenie dla sposobu rozstrzygnięcia sprawy. Zatem te fakty, których zmiana powoduje konieczność zastosowania innego przepisu prawa materialnego, jak i te, których zmiana pociąga za sobą konieczność odmiennego załatwienia sprawy, choć w oparciu o ten sam przepis prawa materialnego (por. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 16 września 2015 r. sygn. akt IV SA/Wr 118/15).
Według § 6 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. "czas narażenia zawodowego" jest jedną z okoliczności uwzględnianych przy ocenie narażenia zawodowego wywołanego czynnikami fizycznymi. Skoro A. J. nadal pracował zawodowo to nie ustało działanie czynnika szkodliwego (hałasu) w środowisku pracy. Zatem nową okolicznością w odniesieniu do decyzji z dnia [...] czerwca 2008 r. był czas narażenia, brak więc było tożsamości stanu faktycznego i już tylko z tych względów należało w drugim "nowym" postępowaniu w sprawie orzec o stwierdzeniu choroby zawodowej u skarżącego bowiem w tym postępowaniu organ dysponował orzeczeniem lekarskim z dnia [...] marca 2013 r. W orzecznictwie sądów administracyjnych ukształtowany został pogląd o związaniu organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej rozpoznaniem podanym w orzeczeniu lekarskim (uchwała składu 7 sędziów z dnia 20 maja 2002 r., sygn. akt OPS 3/02, publ. ONSA 2003/1/4).
Orzeczenie lekarskie jednostki właściwej do rozpoznania chorób zawodowych ma charakter opinii biegłego, o której mowa w art. 84 k.p.a., a organ prowadzący postępowanie jest nim związany. Organ ten nie ma prawa samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej, prowadzącej do odmiennego rozpoznania schorzenia. Związanie to o wynika z tego, że orzeczenie lekarskie stanowi jedyny wiarygodny środek dowodowy służący stwierdzeniu choroby zawodowej, jeśli nie budzi wątpliwości w świetle pozostałych dowodów. Organy administracyjne nie dysponując przeciwdowodami, które mogłyby orzeczenia te podważyć, nie mają w tym zakresie podstaw do przyjęcia, iż rzeczywisty stan zdrowia skarżącego kształtuje się odmiennie od wyników badań stanowiących podstawę orzeczeń lekarskich (wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 11 stycznia 2012 r., sygn. akt IV SA/Wr 688/11, Lex nr 1146150).
Warunkiem koniecznym stwierdzenia przez organ inspekcji sanitarnej choroby zawodowej jest uprzednie jej lekarskie rozpoznanie przez właściwą medyczną jednostkę orzeczniczą (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 maja 2001 r., sygn. akt I SA 1801/00, Lex nr 77663).
W kontekście powyższych uwag należy rozumieć związanie organu opinią lekarską w zakresie wiedzy medycznej. Jeżeli więc orzeczenie lekarskie jest prawidłowe pod względem formalnym, zawiera wyczerpujące uzasadnienie i jest zgodne z prawem organ administracyjny jest takim orzeczeniem związany.
Sąd w tym miejscu wyjaśnia, że miał na względzie, że niniejszy wyrok jest dla skarżącego niekorzystny, jakkolwiek okoliczność występowania choroby zawodowej u skarżącego jest bezsporna (stwierdzona orzeczeniem lekarskim z dnia [...] marca 2013 r.). Wyrok taki w okolicznościach skomplikowania sprawy przez orzekające organy administracji był jednak uzasadniony wobec prawidłowego w istocie przyjęcia w zaskarżonej decyzji Głównego Inspektora Sanitarnego, że ww. orzeczenia lekarskiego nie można traktować jako ujawnienia się nowego dowodu istniejącego w dniu wydania decyzji ostatecznej z dnia [...] czerwca 2008 r., czego zdaje się nie kwestionować także sam skarżący.
Tym niemniej dla zakończenia pozytywnie sprawy o stwierdzenie choroby zawodowej u skarżącego należy zdaniem Sądu zastosować na podstawie art. 154 k.p.a. tryb zmiany decyzji ostatecznej PWIS z dnia [...] sierpnia 2014 r. uchylającej decyzję PPIS z dnia [...] marca 2012 r. i umarzającej postępowanie organu I instancji wobec przyjęcia (błędnego zdaniem Sądu), że zachodzi tożsamość sprawy wszczętej na skutek "nowego" zgłoszenia z dnia 23 grudnia 2010 r. ze sprawą zakończoną decyzją z dnia [...] czerwca 2008 r. o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej u skarżącego. Ostateczne bowiem zakończenie postępowania wznowieniowego (art. 145 § 1 k.p.a.) mającego pierwszeństwo przed uchyleniem lub zmianą decyzji w trybie art. 154 k.p.a. stwarza możliwość weryfikacji decyzji prawidłowej lub dotkniętej wadą niekwalifikowaną (art. 154, art. 155 i art. 161 k.p.a.). Uchylenie lub zmiana decyzji dotkniętej wadą niekwalifikowaną może mieć miejsce jedynie wówczas gdy brak jest podstaw do jej uchylenia lub zmiany w trybie wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności decyzji (por. wyrok WSA w Olsztynie z dnia 24 czerwca 2008 r. sygn.. akt II SA/Ol 266/08 pub. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych; http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Nie budzi wątpliwości, że w interesie skarżącego leży zmiana decyzji z dnia [...] sierpnia 2014 r. Zdaniem Sądu interes ten jest również słuszny. O słuszności interesu można mówić tylko wówczas gdy ze stanu faktycznego i prawnego wynika, że nie pozostaje on w sprzeczności z prawem i godny jest ochrony.
Dodać na zakończenie należy, że na zastosowanie trybu z art. 154 k.p.a. wskazywał również Główny Inspektor Sanitarny w wydanej w sprawie decyzji z dnia [...] kwietnia 2016 r. z tym, że w ocenie Sądu tryb ten należy zastosować do ostatecznej decyzji z dnia [...] sierpnia 2014 r., a nie ostatecznej decyzji z dnia [...] czerwca 2008 r., jako że zapadła ona w "nowym" postępowaniu na skutek zgłoszenia z dnia 23 grudnia 2010 r. wobec kontynuowania pracy w narażeniu zawodowym i wobec wydania orzeczenia lekarskiego z dnia [...] marca 2013 r., co pociągało za sobą konieczność odmiennego załatwienia sprawy.
W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło