VIII SA/Wa 880/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Cezary Kosterna, Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kobylski /sprawozdawca/, Sędzia WSA Renata Nawrot, Protokolant Referent Małgorzata Domagalska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 kwietnia 2015 r. sprawy ze skargi [...] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w B. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] w przedmiocie płatności bezpośrednich 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w B. z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...]; 2) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości do chwili uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3) zasądza od Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. na rzecz skarżącej [...] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w B. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania P. M. działającego w imieniu [...] sp. z o. o. (dalej: "spółka" lub "skarżąca") Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W., (dalej: "Dyrektor ARiMR" lub "organ odwoławczy") utrzymał w całości w mocy decyzję z dnia [...] stycznia 2014 r. Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w B. (dalej: "Kierownika ARiMR" lub "organ I instancji") w przedmiocie odmowy przyznania ww. spółce płatności bezpośrednich na 2007 r. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że postępowanie w sprawie zostało zainicjowane wnioskiem złożonym przez spółkę w dniu [...] maja 2007 r., w którym wnioskowała o przyznanie płatności do gruntów rolnych na rok 2007. W dniu [...] czerwca 2009 r. organ I instancji wydał decyzję nr [...] o umorzeniu postępowania w sprawie przyznania płatności do gruntów rolnych na rok 2007. Dyrektor ARiMR, na skutek odwołania spółki, w dniu [...] grudnia 2009 r. uchylił zaskarżoną decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Decyzją z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] Kierownik ARiMR orzekł o umorzeniu jako bezprzedmiotowego postępowania administracyjnego w sprawie przyznania dla skarżącej płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2007. Jako podstawę rozstrzygnięcia wskazał art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, ze zm., dalej jako kpa), art. 19 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej (Dz. U. Nr 35, poz. 217 ze zm.), w związku z art. 5a ust. 3 ustawy z dnia 29 grudnia 1993 r. o utworzeniu Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2005 r. Nr 31, poz. 264 ze zm.). W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że w dniu [...] maja 2008 r. (oczywista omyłka pisarska, winno być [...] maja 2007 r.) do Biura Powiatowego ARiMR w B. wpłynął wniosek producenta rolnego o nazwie "[...]" Sp. z o.o. o przyznanie płatności na rok 2007. We wniosku ww. spółka zadeklarowała [...] działki rolne w województwach [...], [...] i [...]. Następnie, w dniach [...] i [...] czerwca 2008 r., w związku z przekazaniem gospodarstwa rolnego, wpłynęły wnioski złożone przez osiem spółek cywilnych oraz jedną spółkę z o.o. o przyznanie przedmiotowych płatności na wszystkie ww. działki. Spółki te, które podobnie jak spółka przekazująca, są zarejestrowane w ewidencji producentów rolnych, w dniu [...] kwietnia 2008 r. przejęły posiadanie wszystkich nieruchomości rolnych zadeklarowanych we wniosku o przyznanie płatności na rok 2007. W konkluzji uzasadnienia swojego rozstrzygnięcia organ I instancji powołując się na art. 105 § 1 kpa stwierdził, że gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. W dniu [...] marca 2010 r. Dyrektor ARiMR decyzją nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Z uzasadnienia wynika, że w przedmiotowej sprawie w związku z tym, że na miejsce wnioskodawcy wstąpił inny podmiot zaś przekazujący w związku z przekazaniem posiadanych przez siebie gruntów w całości utracił przymiot posiadania gruntów rolnych, postępowanie w jego sprawie stało się bezprzedmiotowe. Na skutek wniesionej skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 29 września 2010 r., sygn. akt VIII SA/Wa 388/10 orzekł o uchyleniu zaskarżonej oraz poprzedzającej ją decyzji. Jak wynika z uzasadnienia wskazanego wyżej wyroku Sąd uznał, iż organy nieprawidłowo zastosowały art. 105 § 1 kpa, bowiem błędnie uznały, że postępowanie stało się bezprzedmiotowe. Tym samym, organy dopuściły się naruszenia ww. przepisu, winny bowiem wydać rozstrzygnięcie sprawy co do istoty – odmawiając bądź przyznając skarżącej wnioskowane płatności, a nie w formalny sposób umarzając postępowanie. Zmiana stanu faktycznego sprawy polegająca na przekazaniu działek przez skarżącą spółkę na rzecz innych podmiotów w następnym roku kalendarzowym po złożeniu wniosku o przyznanie płatności na rok 2007, nie oznacza bowiem, że postępowanie to stało się bezprzedmiotowe. Zdaniem Sądu, fakt przekazania przedmiotowych działek rolnych, który miał miejsce dopiero w 2008 r. nie oznacza, że przedmiot postępowania nie istnieje. Przedmiotem tym jest wciąż kwestia przyznania, bądź odmowy wypłaty płatności dla wnioskującej spółki, która to kwestia nadal nie jest rozstrzygnięta co do istoty. Istnieje również podmiot tego postępowania, którym jest wnioskująca o przyznanie płatności spółka. W ocenie Sądu, zgodzić należałoby się z argumentacją organów, gdyby rzeczywiście podmioty przejmujące grunty rolne w następnym roku, po roku kalendarzowym w którym został złożony wniosek, otrzymały płatność za 2007 r. Organy obu instancji miałyby również rzeczywiście rację, gdyby do przekazania działek rolnych zadeklarowanych przez skarżącą w jej wniosku na 2007 rok doszło jeszcze w tym samym roku kalendarzowym, w którym został złożony wniosek, przed wydaniem decyzji w sprawie, a przejmujące podmioty wystąpiłyby z kolejnym wnioskiem na ten sam rok kalendarzowy. Jak zauważył Sąd taka sytuacja nie miała miejsca, bowiem podmioty przejmujące dopiero w następnym - 2008 r., przejęły przedmiotowe działki rolne oraz złożyły wnioski o przyznanie płatności na 2007 r., po rozpoznaniu których otrzymały odmowne decyzje. Jedynie zaś wyzbycie się przez skarżącą posiadania deklarowanych we wniosku na 2007 r. działek rolnych przed upływem roku kalendarzowego, w którym wnioskowano o płatność sprawiałoby, że skarżąca nie mogłaby ubiegać się w ogóle o przyznanie płatności za ten rok kalendarzowy. Tymczasem, jak wynika z przedstawionego w niniejszej sprawie materiału dowodowego, przedmiotowe działki były w posiadaniu skarżącej do miesiąca kwietnia 2008 r. Tak więc, do końca roku kalendarzowego w którym został złożony wniosek, skarżąca była w ich posiadaniu. Dlatego też, konkludując Sąd wskazał, iż organ I instancji winien wydać w sprawie merytoryczne rozstrzygnięcie. Dopiero bowiem wówczas będzie możliwe dokonanie przez Sąd oceny spornej kwestii, czy skarżącej należy przyznać bądź odmówić przyznania wnioskowanych płatności. W toku ponownego rozpoznania sprawy, decyzją Kierownika ARMiR z dnia [...] lutego 2011 r. odmówiono skarżącej przyznania przedmiotowych płatności. W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. Nr 35, poz. 217 ze zm.; dalej: ustawa o płatnościach bezpośrednich) z uwagi na przekazanie dnia [...] kwietnia 2008 r. przez skarżącą wszystkich gruntów rolnych zgłoszonych w ramach wniosku o przyznanie płatności na 2007 r. nie przysługuje jej jednolita płatność obszarowa. Dyrektor ARiMR decyzją z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...], utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Uzasadniając organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 74 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. w zw. z art. 137 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1973/2004 z dnia 29 października 2004 r. w przypadku gdy przekazywane jest całe gospodarstwo przez jednego rolnika na rzecz drugiego po złożeniu wniosku pomocowego i przed spełnieniem wszystkich warunków przyznawania pomocy, płatność po spełnieniu określonych warunków przysługuje wyłącznie przejmującemu. Organ odwoławczy zauważył, iż ustawa o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego nie zawiera wyjątków od zasady ustanowionej w art. 74 rozporządzenia nr 796/2004. Oznacza to, że w przypadku przeniesienia posiadania gospodarstwa rolnego w wymaganym terminie, czyli do dnia wydania decyzji o przyznaniu płatności oraz złożenia stosownego wniosku (o przyznanie jednolitej płatności obszarowej lub płatności uzupełniającej), w przypadku przekazania gospodarstwa rolnego i spełnienia pozostałych warunków przejmujący gospodarstwo rolne wstępuje do toczącego się postępowania na miejsce przekazującego. W przypadku spełnienia wszystkich warunków przejmujący nabywa prawo do płatności, które przysługiwałoby przekazującemu. Dyrektor ARiMR stwierdził zatem, że skoro wnioskodawca przekazał posiadane gospodarstwo rolne na rzecz innego producenta rolnego, czyli przekazał uprawnienia i obowiązki z tym związane, to niejako zrezygnował z przyznania płatności na swoją rzecz. W niniejszej sprawie skoro na miejsce wnioskodawcy wstąpił inny podmiot (podmioty), to w ocenie Dyrektora ARIMR skarżąca utraciła przymiot posiadacza gruntów rolnych (producenta rolnego). Przekazała bowiem posiadanie przedmiotowych gruntów w całości. Na wspomniane decyzje skarżąca złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnosząc o uchylenie zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji w całości w uzasadnieniu podtrzymując twierdzenia i zarzutu podnoszone w postępowaniu administracyjnym. Wyrokiem WSA w Warszawie z dnia 8 grudnia 2011 r. sygn. akt VIII SA/Wa 760/11 została uchylona zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja Kierownika ARiMR z dnia [...] lutego 2011 r. W uzasadnieniu orzeczenia Sąd wskazał, że realizowana w ramach wsparcia bezpośredniego pomoc finansowa wypłacana jest za dany rok kalendarzowy, w terminie od 1 grudnia roku, w którym złożono wniosek, do 30 czerwca następnego roku. Zdaniem Sądu, istotne jest posiadanie gospodarstwa w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek. Posiadanie gospodarstwa i jego utrzymanie w dobrej kulturze rolnej powinno zaś trwać przez cały rok objęty wnioskiem o płatności. Tym samym, w ocenie Sądu I instancji, decyzja w sprawie płatności bezpośrednich powinna zasadniczo uwzględniać stan faktyczny zaistniały do końca roku kalendarzowego, którego płatność dotyczy. Zdaniem Sądu, powołane przepisy dopuszczają wprawdzie możliwość wydania decyzji po zakończeniu danego roku kalendarzowego, za który przyznawana jest płatność obszarowa, jednak w oparciu o stan faktyczny istniejący na koniec tego roku kalendarzowego, którego wniosek dotyczy. Oznacza to, że wpływu na wynik sprawy nie wywiera przekazanie posiadania gospodarstwa innemu podmiotowi w następnym roku od tego, którego dotyczy stosowny wniosek. Ponadto Sąd I instancji zwrócił uwagę, że złożony w niniejszej sprawie przez skarżącą wniosek dotyczył płatności obszarowych za 2007 rok, zaś zmiana stanu faktycznego została dokonana po zakończeniu roku kalendarzowego, którego dotyczył wniosek producenta, gdyż miała miejsce w kwietniu 2008 roku. Sąd I instancji podniósł, że do dnia przeniesienia działek skarżąca była w ich posiadaniu. Sąd stwierdził, że tą przesłankę tj. dotyczącą posiadania w danym roku kalendarzowym - wskazanych we wniosku działek - spółka spełniała. Sąd podniósł, że pierwsza decyzja wydana w tej sprawie przez organ I instancji wydana została dopiero w dniu [...] czerwca 2009 r. Zdaniem Sądu, zmiana stanu faktycznego w sprawie zaistniała po upływie roku kalendarzowego objętego wnioskiem o przyznanie płatności oceniana w dniu wydania decyzji (tj. w dniu [...] lutego 2011 r. - decyzja organu I instancji po ponownym rozpoznaniu sprawy) nie może stanowić negatywnej przesłanki przyznania płatności, o które wystąpiła skarżąca. Sąd zwrócił także uwagę, że przywołany przez organy art. 74 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 określa konsekwencje przekazania gospodarstw rolnych na gruncie płatności z nimi związanych. Sąd wskazał, że rozporządzenie to przyjmuje, że przekazującemu nie przyznaje się żadnej pomocy w odniesieniu do przekazywanego gospodarstwa rolnego wówczas, gdy przekazywane jest całe gospodarstwo przez jednego rolnika na rzecz drugiego po złożeniu wniosku pomocowego i przed spełnieniem wszystkich warunków przyznawania pomocy. W ocenie Sądu, organy bezpodstawnie pominęły fakt, ze skarżąca dokonała przekazania całego gospodarstwa (poszczególnych działek) [...] kwietnia 2008 r., ale nie na rzecz drugiego rolnika, tylko na rzecz różnych podmiotów (spółek) i z akt sprawy wynika, że skarżąca była posiadaczem przedmiotowego gospodarstwa (wszystkich działek wchodzących w jego skład) tak w dniu 31 maja jak i 31 grudnia 2007 r. Organy nie dokonały żadnych ustaleń dotyczących spełnienia innych warunków dla przyznania płatności. Dodatkowo Sąd zauważył, że płatności odmówiono też spółkom przejmującym działki rolne od skarżącej. W ocenie Sądu wadliwe jest twierdzenie organów, z powołaniem się na przepisy art. 74 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004, iż skarżąca "niejako zrezygnowała z przyznania płatności". Wyrokiem z dnia 7 sierpnia 2013 r. (II GSK 518/12) Naczelny Sąd Administracyjny (dalej: "NSA") oddalił skargę kasacyjną organu. W ocenie NSA trafnie Sąd I instancji zauważył, że pogląd organu, iż bez względu na datę przekazania gospodarstwa rolnego i rozpatrzenia wniosku, pomoc przysługiwałaby wyłączenie przejmującemu nie jest zasadny. Wskazał, iż nie może on być zaaprobowany ze względu na cel płatności przyznawanych w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. NSA podniósł, że sensem przyznawania wspomnianej pomocy jest wsparcie dochodów rolnika, przy jednoczesnym stworzeniu materialnych zachęt do utrzymania uprawianych przez niego gruntów w dobrej kulturze rolnej. Jednocześnie podzielił pogląd wyrażony w wyroku NSA z dnia 16 lutego 2011 r, sygn. akt II GSK 208/10, iż ubiegający się o przyznanie płatności musi spełniać przesłanki o jakich mowa w art. 7 ust 1 ustawy o płatnościach bezpośrednich "na dzień złożenia wniosku, nie zaś na dzień podjęcia decyzji w tym przedmiocie, na co przecież beneficjent nie ma wpływu". Zdaniem NSA kwestia ta w niniejszej sprawie nabiera szczególnego znaczenia, gdyż decyzja merytoryczna organu I instancji została wydana dopiero [...] lutego 2011 r. Zwrócił uwagę, że stosownie do art. 28 ust 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1782/2003 płatności w ramach systemu wsparcia bezpośredniego przekazywane są na rzecz beneficjentów raz w roku w okresie od 1 grudnia do dnia 30 czerwca następnego roku kalendarzowego. W ocenie NSA, z uzasadnienia skargi kasacyjnej wynika, że organ nadmierne znaczenie przywiązuje do kwestii posiadania przez beneficjenta gospodarstwa rolnego w dacie wydania decyzji w przedmiocie płatności. Sąd I instancji uchylając zaskarżone decyzje podkreślił, iż organy nie dokonały żadnych ustaleń, czy skarżąca spółka spełniała inne warunki, których spełnienie uzasadnia przyznanie płatności. Po ponownym rozpatrzeniu wniosku o płatności bezpośrednie organ I instancji decyzją z dnia [...] stycznia 2014 r. odmówił przyznania płatności do gruntów rolnych na rok 2007 (w tym jednolitej płatności obszarowej oraz uzupełniającej krajowej płatności bezpośredniej do powierzchni upraw innych roślin) ze względu na niespełnienie warunków określonych w art. 7 ust. 1 i 2 ustawy o płatnościach bezpośrednich w związku ze stworzeniem przez producenta sztucznych warunków do uzyskania płatności poprzez sztuczny podział gospodarstwa rolnego. Pismem z dnia [...] lutego 2014 r. P. M., działając w imieniu skarżącej spółki, złożył odwołanie od wspomnianej decyzji. Wnosząc o uchylenie skarżonych decyzji zarzucił brak staranności przy zbieraniu dowodów, ustalaniu stanu faktycznego i popełnienie fundamentalnych błędów w ustaleniach faktycznych, oparcie o źle metodycznie zgromadzone dowody, błędną, arbitralną i dowolną ocenę materiału dowodowego oraz nieprzeprowadzenie dowodów żądanych przez stronę i nie uzasadnione pominięcie oceny prawnej i zaleceń sądu administracyjnego. Tym samym zarzucił rażące pogwałcenie przez organ zasady związania oceną prawną i wskazaniami do dalszego prowadzenia sprawy zakreśloną w prawomocnym wyroku sądu administracyjnego. Organ odwoławczy utrzymując w mocy zaskarżone w niniejszej sprawie rozstrzygnięcie I instancji wskazał na warunki przyznania płatności określone w z art. 7 ust. 1 ustawy o płatnościach bezpośrednich. Stwierdził też, że ubiegając się o płatności bezpośrednie i ONW składa się jeden wniosek, deklarując działki rolne w tym samym wniosku, zatem rozpoznając wniosek o płatności bezpośrednie nie sposób jest rozpoznać go w oderwaniu od wniosku o płatności ONW. Organ odwoławczy omówił powiązania spółek z udziałem P. M., jego żony, syna i kilku innych osób. Przemawia za tym zarówno struktura organizacyjna spółek, w których wymienione osoby mają bezpośredni wpływ na funkcjonowanie spółki albo bezpośrednio, będąc jej wspólnikami bądź pełniąc inne funkcje umożliwiające im prowadzenie spraw spółki, np. prokurenta lub prezesa zarządu, względnie pośrednio, gdzie jako wspólnik występuje inna spółka, której wspólnikami są wymienione osoby. Począwszy od 2013 struktura właścicielska uległa zmianie w taki sposób, aby osoba P. M. nie była obecna w strukturach własnościowych lub jako członka zarządu i nie była widoczna w KRS. Następnie Dyrektor ARiMR zauważył, że podmioty ubiegające się o płatności do roku 2013, w tym skarżąca, w większości podawały jako adres siedziby: ul. [...] w B., względnie ul. [...] w B., będący adresem zamieszkania P. M., lub [...], [...] P.. Dopiero od roku 2013 wspólnikami skarżącej, w miejsce P. M., zostały spółki z o.o.: [...], [...], [...], które pod koniec roku 2013 zostały wchłonięte przez połączenie przez spółkę [...] sp. z o.o. Dyrektor ARiMR wskazał, iż strona niniejszego postępowania składała wnioski o przyznanie płatności od 2005 i w latach 2010-2013. W roku 2008 grunty rolne uprzednio deklarowane do płatności przez [...] Sp. z o.o., zostały zgłoszone przez [...] innych podmiotów, w których Pan P. M. jest wspólnikiem, tj. [...] s.c., [...] s.c., [...] s.c., [...] s.c., [...] s.c., [...] s.c., [...] s.c., [...] s.c. oraz [...] Sp. z o.o. W/w podmioty ubiegały się o przyznanie płatności do tych gruntów w latach 2007 (złożono wnioski transferowe), 2008 oraz 2009, w związku z przejęciem posiadania gruntów rolnych od [...] Sp. z o.o. Szczegółowy obraz deklarowania poszczególnych działek przez różne spółki przedstawiony został przez organ I instancji w zaskarżonej decyzji. Dyrektor ARiMR nadmienił, że dane znane są organom ARiMR z urzędu i wynikają ze Zintegrowanego Systemu Zarządzania i Kontroli, który jest w dyspozycji ARiMR. Podniósł, iż zestawienie dokonane przez organ I instancji w połączeniu z analizą osobową wymienionych w nim podmiotów wskazuje, że w kolejnych latach grunty deklarowane były przez kolejne podmioty, natomiast przenoszenie posiadania poszczególnych działek było fikcyjne. Uprawą działek zajmowali się pracownicy wykonujący polecenia P. M.. Dyrektor ARiMR podniósł, iż Spółki tworzone przez P. M. nie dysponowały własnością gruntów, ani również nie posiadały wystarczających środków produkcji (maszyn i urządzeń) umożliwiających samodzielne prowadzenie produkcji rolniczej. Jak wynika zaś z materiałów dowodowych zgromadzonych w trakcie postępowań prowadzonych w sprawach innych spółek, w tym zeznań świadków, P. M. jest osobą podejmującą kluczowe dla wszystkich podmiotów gospodarczych decyzje, np. zatrudnianie pracowników, zlecanie prac, udzielania wyjaśnień w imieniu spółek, w sprawach toczących się przed organami ARiMR, reprezentowanie spółek w kontaktach z innymi podmiotami - tu zawieranie umów dzierżawy z Agencją Nieruchomości Rolnych, podpisywanie protokołów zdawczo odbiorczych. Dlatego też analiza dokonana przez organ odwoławczy wskazuje, że spółka nie prowadzi samodzielnej działalności, ale jest organizacyjnie, technicznie i osobowo powiązana z innymi podmiotami założonymi i prowadzonymi przez P. M.. Stanowi to zorganizowane, celowe działanie zmierzające do obejścia regulacji dotyczących modulacji płatności. Skoro zaś spółka nie dysponuje środkami produkcji (poza bezumownym korzystaniem z gruntów) to należy ją traktować wspólnie z podmiotami wykonującymi prace rolne jako jeden organizm - gospodarstwo rolne zarządzane przez grupę osób fizycznych lub prawnych. Jedyny cel prowadzenia gospodarstwa w formie kilkudziesięciu spółek, który przynosi znaczącą korzyść jest uzyskanie znacząco większej kwoty płatności na skutek ominięcia przepisów modulacyjnych i uzyskania płatności realizowanych przez ARiMR. Co więcej, warunkiem przyznania płatności jest posiadanie gruntów rolnych wchodzących w skład gospodarstwa rolnego. Grunty zgłoszone do płatności przez spółkę zarządzane przez P. M. stanowiły część posiadanego przez niego gospodarstwa rolnego podzielonego na mniejsze i prowadzone przez wiele spółek powiązanych osobowo z P. M.. Organ odwoławczy zauważył, iż strona nie wykazała, aby prowadzenie działalności w formie wielu spółek przyniosło inną korzyść, niż uzyskanie większej kwoty płatności. W celu obejścia przepisów dotyczących modulacji płatności rolnośrodowiskowych i ONW P. M. dokonał sztucznego podziału gospodarstwa rolnego, tworząc podmioty faktycznie przez niego zarządzane, a formalnie występujące o płatności jako odrębni rolnicy. Takim podmiotem jest strona niniejszego postępowania. W tym stanie rzeczy nie sposób uznać, że spółka posiadała grunty rolne w rozumieniu art. 7 ust. 1 ustawy o płatnościach bezpośrednich. Posiadanie w świetle tej ustawy należy rozumieć szerzej niż tylko poprzez pryzmat art. 336 Kodeksu cywilnego. Płatność przysługuje za rolnicze użytkowanie działek rolnych, nie zaś prawo własności tych działek. Istotne jest faktyczne władztwo nad rzeczą, to jest swoboda w podejmowaniu decyzji o zabiegach agrotechnicznych, efektywne w sensie ekonomicznym korzystanie z gruntów. Dalej Dyrektor ARiMR powołał się na pkt 21 preambuły rozporządzenia Rady (WE) 1782/2003, zgodnie z którym systemy wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej przewidują bezpośrednie wsparcie dochodów mające na celu, w szczególności, zapewnienia odpowiedniego standardu życia dla społeczności rolniczej, co jest ściśle związane z zachowaniem obszarów wiejskich. Aby przeciwdziałać każdemu niewłaściwemu przydzielaniu środków wspólnotowych, nie należy przekazywać płatności w ramach wsparcia rolnikom, którzy sztucznie stworzyli warunki niezbędne do uzyskania takiego wsparcia. W konsekwencji Dyrektor ARiMR uznał, iż organ I instancji prawidłowo odmówił skarżącej płatności do gruntów rolnych w oparciu o przepis art. 7 ustawy o płatnościach bezpośrednich. Organ odwoławczy uzasadnił odmowę przeprowadzenia wnioskowanych dowodów na okoliczność posiadania przez spółkę oraz prowadzenia gospodarstwa rolnego na jej odrębny rachunek, rzecz i ryzyko przepisem art. 78 § 2 kpa stwierdzając, że ewentualne zeznania świadków nie miałyby znaczenia dla sprawy. Podniósł, że nie kwestionuje, że skarżąca spółka prowadzi działalność gospodarczą na własną rzecz i ryzyko, jednakże działalność ta nie obejmuje samodzielnego prowadzenia gospodarstwa rolnego. W konsekwencji, Dyrektor ARiMR uznał, że wnioski dowodowe zmierzały tylko do przedłużenia postępowania. Na koniec uzasadnienia swojego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wyjaśnił, że zasada określona w art. 3 ust. 2 pkt 2 ustawy o płatnościach bezpośrednich stanowi odejście od zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w części 2 art. 7 kpa, obowiązek ten został ograniczony jedynie do rozpatrzenia materiału dowodowego (całego), wskazanego we wniosku oraz innych dokumentach dołączonych przez wnioskodawcę i innych uczestników postępowania. Na ARiMR nie ciąży natomiast obowiązek aktywnego poszukiwania dowodów na poparcie uprawnienia wnioskodawcy do otrzymania płatności. Z kolei w myśl art. 3 ust. 3 ustawy o płatnościach bezpośrednich, na wnioskodawcę został nałożony obowiązek aktywnego poszukiwania dowodów na poparcie uprawnienia wnioskodawcy do otrzymania płatności. W związku tym uznał, że organy ARiMR orzekając na podstawie posiadanego materiału dowodowego uczyniły zadość wymogom stawianym przez ww. przepis, stojąc na straży praworządności, rozpatrując wyczerpująco cały materiał dowodowy i zapewniając stronie czynny udział w każdym stadium postępowania oraz udzielając niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania. Odnosząc się zaś do pozostałych wniosków dowodowych zgłaszanych przez stronę w postępowaniu odwoławczym Dyrektor ARiMR wskazał, że organ nie znajduje podstaw do dołączania do akt niniejszej sprawy dokumentów wskazanych przez skarżącą. Zgodnie bowiem z art. 29 rozporządzenia Redy (WE) nr 1782/2003, bez uszczerbku dla przepisów szczegółowych nie dokonuje się żadnych płatności na rzecz beneficjentów, w odniesieniu do których stwierdzono, że sztucznie stworzyli warunki wymagane do otrzymania takich płatności, aby uzyskać korzyści sprzeczne z celami danego systemu wsparcia. Z takim rozstrzygnięciem nie zgodziła się skarżąca wnosząc do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na ostateczną w administracyjnym toku instancji decyzję Dyrektora ARiMR. Wniosła o uchylenie decyzji organów obydwu instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Zarzuciła błędy w ustaleniach faktycznych, błędy postepowania dowodowego, błędy oceny materiału dowodowego mające istotny wpływ na wynik sprawy, jak błędną wykładnię i stosowanie art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji WE 65/2011 oraz art. 30 rozporządzenia Komisji WE 73/2009. Uzasadniając zarzuty skargi jej autor podkreślił, że wnioski dowodowe o przeprowadzenie dowodów osobowych złożone przez stronę w postępowaniu stanowią realizację prawa strony. Ciężar dowodu, który spoczywa na stronie nie oznacza, iż organ z zasady nie ma obowiązku przeprowadzania na żądanie strony dowodów osobowych. Przesłuchania świadków stanowią usankcjonowany przez prawo środek dowodowy w postępowaniu administracyjnym. Jest oczywiste, że strona ze względu na sam charakter dowodu nie może tego dowodu przeprowadzić bez udziału organu. Wprowadzone w postępowaniach o płatności rolnicze odejście od pełnej realizacji zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7 kpa zwalnia organ jedynie od poszukiwania dowodów z własnej inicjatywy, w tym przeprowadzania dowodów osobowych z inicjatywy organu. Nie zwalnia natomiast z przeprowadzenia dowodów osobowych zawnioskowanych przez stronę. Autor skargi zarzucił, iż zaskarżoną decyzję oparto na błędnej wykładni art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji WE 65/2011 i art. 30 rozporządzenia 73/2009. Powołał się na wykładnię dokonaną przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej: "TSUE") zawartą w wyroku z dnia 12 września 2013 r., sygn. C-434/12, z której wynika, że dla zastosowania art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji WE 65/2011 konieczne jest kumulatywne zaistnienie dwu okoliczności, które organ powinien wykazać. Po pierwsze zaistnienie ogółu obiektywnych okoliczności, z których wynika, że pomimo formalnego poszanowania przesłanek przewidzianych w stosowanych uregulowaniach cel realizowany przez te uregulowania nie został osiągnięty, a po drugie, wystąpienie subiektywnego elementu w postaci woli uzyskania korzyści wynikających z uregulowań Unii poprzez sztuczne stworzenie wymaganych dla jej uzyskania przesłanek. Co do elementu obiektywnego przez cele realizowane przez te uregulowania należy rozumieć odpowiednie zapisy określone w rozporządzeniu nr 1698/2005. Samo twierdzenie organu, iż beneficjent miał zamiar obejść ograniczenia określone w ustawodawstwie krajowym nie pozwala sama w sobie wykluczyć, że działalność wnioskodawcy przyczyni się do osiągnięcia celów zamierzonych przez rozporządzenie nr 1698/2005 (punkty 32 - 38 ww. wyroku ETS). Stwierdzenie zaistnienia subiektywnego elementu wymaga obiektywnych dowodów pozwalających na stwierdzenie, że poprzez sztuczne stworzenie warunków wymaganych do otrzymania płatności z systemu wsparcia EFRROW ubiegający się o taką płatność zamierzał wyłącznie uzyskać korzyść sprzeczną z celami tego systemu. Organ musi udowodnić wyłączny zamiar strony, ustalić tym samym jej wolę (punkty 39 - 42 ww. wyroku ETS). W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał dotychczasową argumentację i wystąpił o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się zatem do zbadania, czy organy administracji (podatkowe) w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w sposób przewidziany w art. 145 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r. Nr 270; dalej: "p.p.s.a."). Dodać należy, że zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Organy w rozpoznawanej sprawie po raz trzeci odmawiają skarżącej przyznania płatności bezpośrednich za 2007 r., aktualnie wskazując, iż odmowa przyznania wnioskowanej płatności nastąpiła wskutek dokonanych przez organy ustaleń, że skarżąca nie była posiadaczem gruntów, o płatność do których występowała oraz w celu uzyskania korzyści sprzecznych z celami systemu wsparcia – uczestniczyła wraz z innymi powiązanymi podmiotami w stworzeniu sztucznych warunków wymaganych do otrzymania płatności ONW i rolnośrodowiskowych, dla ominięcia przewidzianych tam limitów obszarowych wpływających na wysokość dopłat. Powyższe zdaniem organów stanowiło, w oparciu o art. 7 ustawy o płatnościach bezpośrednich, podstawę do odmowy przyznania wnioskowanej płatności. W ocenie Sądu organy ARiMR dopuściły się w niniejszej sprawie naruszenia przepisów postępowania w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co skutkuje koniecznością uchylenia ich decyzji. Aby bowiem prawidłowo zastosować wobec skarżącej ww. przepis, organy winny w bardzo staranny, wyczerpujący i przekonywujący, nie pozostawiający żadnych wątpliwości sposób wykazać, że w jej przypadku nie występowało posiadanie gospodarstwa rolnego lub miało miejsce sztuczne stworzenie warunków wymaganych do otrzymania płatności. Powyższego zabrakło jednak w czynnościach organu podejmowanych w niniejszej sprawie. Argumenty podnoszone przez organy obu instancji, które ich zdaniem przemawiają za ustaleniem braku posiadania przez skarżącą gruntów rolnych lub uczestniczenia przez nią w stworzeniu sztucznych warunków w celu uzyskania korzyści sprzecznych z celami systemu wsparcia, nie znajdują wystarczającego oparcia w materiale dowodowym przedstawionym Sądowi. Zauważyć przede wszystkim należy, że jedyne źródło ustaleń organów to dane i informacje zawarte w Zintegrowanym Systemie Zarządzania i Kontroli (ZSZiK). Organy powołują się na dane, które są im znane niejako z urzędu, poprzez możliwość skorzystania z ww. systemu informatycznego. Zdaniem Sądu fakt, że jak podnoszą organy system ten jest prawnie zatwierdzony, dopuszczalny i konieczny, nie oznacza jeszcze, że organy wydając swoje decyzje mogą jedynie poprzestać na danych, jakie znajdują się w przedmiotowym systemie, nie rozpatrując innego materiału dowodowego niezbędnego do rozstrzygnięcia sprawy. Aby organ mógł powoływać się na dane z ZSZiK, winny one jednak znaleźć przede wszystkim stosowne odzwierciedlenie w aktach kontrolowanej przez Sąd sprawy administracyjnej. Innymi słowy, każde ustalenie organu wynikające z przedmiotowego systemu winno wynikać z dokumentów, które znajdują się w tych aktach. Dopiero bowiem wówczas twierdzenia organów nie będą gołosłowne, a ich decyzje można uznać będzie za przekonywujące zgodnie z art. 11 kpa (zasada przekonywania) i art. 107 § 3 kpa (uzasadnienie decyzji). Jeśli zaś w aktach administracyjnych sprawy brak jest takich dokumentów - to ustalenia organów należy uznać za dowolne i arbitralne, a więc naruszające art. 80 kpa, tj. swobodną ocenę dowodów. Zasada przekonywania, o której mowa w art. 11 kpa nie zostanie zrealizowana, gdy organ pominie milczeniem niektóre twierdzenia lub nie odniesie się do faktów istotnych dla danej sprawy. Powołana wyżej zasada obowiązuje zarówno w postępowaniu przed organem pierwszej, jak i drugiej instancji, którego obowiązkiem jest nie tylko kontrola kwestionowanego aktu, ale również ponowne merytoryczne rozpatrzenie sprawy. Powyższe jest o tyle istotne w niniejszej sprawie, że skarżąca w toku postępowania zarówno przed organami administracji, jak i w postępowaniu przed Sądem, zarzuca szereg błędnych ustaleń faktycznych organów, co w świetle przekazanego przez organ odwoławczy materiału dowodowego jest dla Sądu w zasadzie niemożliwe do zweryfikowania na podstawie akt administracyjnych niniejszej sprawy. Organy nie odnoszą się do szeregu ww. zarzutów co dodatkowo utrudnia tę weryfikację. Tym samym stwierdzić należy, że organy obu instancji nie przeprowadziły szczegółowego postępowania mającego na celu udowodnienie, iż rzeczywiście skarżąca spółka nie posiadała gospodarstwa lub uczestniczyła w stworzeniu sztucznych warunków do otrzymania płatności, aby uzyskać korzyści sprzeczne z celami danego systemu. Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy o płatnościach bezpośrednich do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba, że przepisy ustawy stanowią inaczej. Z ustępu 2 art. 3 ww. ustawy wynika m.in., że w postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy, organ przed którym toczy się postępowanie: 1) stoi na straży praworządności; 2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy; 3) zapewnia stronom na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium. Z kolei ust. 3 art. 3 ww. ustawy stanowi, że strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 2 są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Nie można zgodzić się z argumentacją organów ARiMR, opartą na art. 3 ust. 3 ustawy o płatnościach bezpośrednich, że w sprawie w której zarzuca się podmiotowi wnioskującemu o przyznanie płatności tworzenie sztucznych warunków, to na wnioskodawcy ciąży wykazanie, że nie miało miejsca stworzenie przez niego sztucznych warunków do uzyskania takich płatności. Zdaniem Sądu, to organy ARiMR winny udowodnić, że zamiarem danego podmiotu jest stworzenie "sztucznych warunków". To na organach, jako tych które chcą wywieść odpowiednie skutki prawne powstałe wskutek takiej sytuacji ciąży obowiązek poszukiwania dowodów. Ustalenia takie winny zaś w sposób niebudzący żadnych wątpliwości wynikać ze zgromadzonego, a następnie rozpatrzonego przez organy materiału dowodowego, jaki stanowi podstawę rozstrzygnięcia. W przeciwnym wypadku, ustalenia organów należy uznać za niekompletne i niewystarczające do wykazania stworzenia przez dany podmiot tzw. "sztucznych warunków" w celu uzyskania korzyści sprzecznych z celami danego systemu wsparcia, tj. otrzymania płatności. Organy nie mogą też, tak jak uczyniły to w niniejszej sprawie, z jednej strony przerzucać ciężar dowodu na skarżącą jako stronę postępowania, a z drugiej strony kwestionować potrzebę przeprowadzenia wnioskowanych przez nią dowodów, czy wręcz stwierdzając, że nie mają one znaczenia dla sprawy i służą jedynie przewleczeniu postępowania. Błędny jest w okolicznościach sprawy niniejszej argument organu, że zgodnie z art. 78 § 2 kpa zbędne jest dopuszczenie dowodu na okoliczności, które zostały już wykazane innymi dowodami. Organ za udowodnione uznał okoliczności braku posiadania przez spółkę i tworzenia sztucznych warunków. Tymczasem spółka powołała dowody na okoliczności przeciwne, to jest, że posiadała gospodarstwo rolne i nie było to związane z tworzeniem sztucznych warunków do uzyskania płatności. Zauważyć przy tym należy, co wydaje się istotnym w niniejszej sprawie, że dotyczy ona płatności bezpośrednich za rok 2007, o które ubiega się osoba prawna, podmiot prawa handlowego – spółka z ograniczoną odpowiedzialnością. W polskim systemie prawnym obowiązuje zasada odrębności podmiotów posiadających osobowość prawną, a tym samym przy badaniu stworzenia przez dany podmiot, w tym przypadku spółki z o.o., "sztucznych warunków" organy winny szczegółowo zbadać kwestie kapitałowe i osobowe wnioskującego podmiotu, czego jednak nie uczyniły w niniejszej sprawie. W ocenie Sądu, organy winny wyjaśnić, czy skarżąca prowadziła w 2007 r. samodzielnie działalność rolniczą i mogła być uznana za rolnika. W tym zakresie organy również nie poczyniły jednak wystarczających ustaleń, a tym samym nie stały na straży praworządności i nie rozpatrzyły w wyczerpujący sposób całego materiału dowodowego, czym uchybiły art. 3 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy o płatnościach bezpośrednich. Organy nie wyjaśniły również w przekonywujący sposób, dlaczego za niewiarygodne uznały przedstawione przez skarżącą w toku postępowania dokumenty mające przemawiać za prowadzeniem przez nią samodzielnej działalności rolniczej. Okoliczność, że spółka prawa handlowego zlecała wykonywanie usług rolniczych innej firmie, której przedstawicielem był P. M., nie jest sama w sobie wystarczająca do uznania, że skarżąca nie prowadzi samodzielnie działalności rolniczej. Organy winny w sposób niebudzący żadnych wątpliwości wyjaśnić, czy spółka efektywnie i rzeczywiście korzystała z gruntów, z tytułu użytkowania których wnioskowała o przyznanie płatności. W tym celu organy winny ustalić, czy spółka użytkowała rolniczo wskazane przez siebie działki na własne ryzyko i rachunek, decydując poprzez swoje organy lub uprawnione osoby komu np. zlecić prace polowe, kiedy zasiać, zebrać plony, gdzie je sprzedać lub jak je wykorzystać, nadto czy miała ona również pełną swobodę w podejmowaniu decyzji o jakie konkretne dotacje ze środków unijnych występować. W związku powyższym, w ocenie Sądu w składzie orzekającym w niniejszej sprawie również za dowolne w świetle przedstawionego materiału dowodowego, a co najmniej za przedwczesne należy uznać stwierdzenie organów, że skarżąca nie prowadzi samodzielnej działalności, ale jest organizacyjnie, technicznie i osobowo powiązana z innymi podmiotami założonymi i prowadzonymi przez P. M., co stanowi zorganizowane, celowe działanie zmierzające do obejścia regulacji dotyczących modulacji płatności. W ocenie Sądu, w sprawie, w której organy chcą wykazać stworzenie "sztucznych warunków" o których mowa art. 30 rozporządzenia Komisji nr 73/2009, winny zgodnie z art. 75 kpa dopuścić wszelkie wnioskowane przez skarżącą możliwe dowody, które mogą przyczynić się do jej wyjaśnienia. Tym samym organ winien uwzględnić wnioski dowodowe składane przez skarżącą w toku postępowania administracyjnego, w tym wniosek o przesłuchanie świadków na okoliczność posiadania przez spółkę oraz prowadzenia przez nią gospodarstwa rolnego na jej odrębny rachunek, rzecz i ryzyko. Za przedwczesne w sytuacji stwierdzenia uchybień procesowych organów uznać więc należy odnoszenie się przez Sąd do naruszeń dotyczących przepisów prawa materialnego, organy ponownie rozpoznając sprawę powinny mieć jednak na uwadze, że ewentualny zarzut tworzenia sztucznych warunków, o jakich mowa w art. 30 rozporządzenia (WE) 73/2009 powinien być rozpatrywany z odpowiednim uwzględnieniem powołanego orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej C-434/12. Stwierdzenie tworzenia sztucznych warunków powinno być uzasadnione istnieniem elementów obiektywnych i subiektywnych po stronie beneficjenta. Obiektywne okoliczności danego przypadku to takie, które pozwalają na stwierdzenie, że nie może zostać osiągnięty cel zamierzony przez system wsparcia określony w rozporządzeniu Rady (WE) 73/2009. Element subiektywny zaś to prowadzący do tego, że poprzez sztuczne stworzenie warunków wymaganych do otrzymania płatności z systemu wsparcia bezpośredniego, ubiegający się o taką płatność zamierzał wyłącznie uzyskać korzyść sprzeczną z celami tego systemu. Podkreślić należy, że sprzeczność z celami wsparcia należy rozpatrywać na gruncie tej sprawy tylko w aspekcie systemów wsparcia bezpośredniego, a nie innych, odrębnych systemów wsparcia, jak na przykład wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju obszarów wiejskich. Ponownie rozpoznając sprawę organ I instancji, mając na względzie art. 3 ust. 1 i 2 ustawy o płatnościach bezpośrednich, stojąc na straży praworządności, winien dokonać ustaleń po wyczerpującym rozpatrzeniu całego materiału dowodowego w sprawie, a następnie wyjaśnić istotne, wskazane wyżej kwestie w prawidłowo sporządzonym, zgodnie z art. 11, art. 80 i art. 107 § 3 kpa uzasadnieniu decyzji. Ustalenia organu winny zaś znaleźć odzwierciedlenie w aktach administracyjnych sprawy, tak aby Sąd miał możliwość dokonania ich weryfikacji. Mając na względzie powyższe, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" p.p.s.a., Sąd orzekł, jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku. W punkcie drugim wyroku orzeczono na podstawie art. 152 p.p.s.a. O zwrocie kosztów postępowania sądowego Sąd postanowił na mocy art. 200, art. 205 § 2 oraz art. 209 p.p.s.a. w związku z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. "c" rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 Nr 461), gdyż strona skarżąca była reprezentowana przed Sądem przez adwokata.