VIII SA/Wa 931/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Cezary Kosterna, Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kobylski, Sędzia WSA Marek Wroczyński (sprawozdawca), , Protokolant Specjalista Marlena Stolarczyk, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 lutego 2026 r. w Radomiu sprawy ze skargi W. M. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 28 października 2025 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku przedłożenia projektu budowlanego zamiennego oddala skargę. Syg. akt VIII SA/Wa 931/25 Uzasadnienie Zaskarżoną decyzją nr [...] z dnia 28 października 2025 roku [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowalnego działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego( DZ.U z 2024 roku, poz. 572 ze zm. dalej jako k.p.a.) oraz art. 83 ust.2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku prawo budowlane( DZ.U z 2025 rok, poz. 418 dalej jako p.b. albo prawo budowalne) po rozpatrzeniu odwołania W. M. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...]( dalej organ pierwszej instancji) nr [...] z dnia 24 lipca 2025 roku nakładającej na W. M. obowiązek sporządzenia i przedstawienia, w terminie do dnia 31 grudnia 2025 roku, projektu zagospodarowania terenu i projektu architektoniczno – budowlanego zamiennego budowy budynku gospodarczego usytuowanego na działce nr ew. [...]położonej w [...], przy ul. [...] uwzględniającego zakres dokonanych odstępstw od projektu zatwierdzonego decyzją Prezydenta miasta [...] nr [...]z dnia 8 kwietnia 1991 roku - uchylił w całości zaskarżone rozstrzygnięcie i na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego (Dz. U. z 2020r., poz. 1333) orzekł o nałożeniu na W. M. obowiązek przedłożenia projektu budowlanego zamiennego budynku gospodarczego usytuowanego na działce o nr ew. [...] położonej przy ul. [...] [...]w [...], uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych. Dokumentację należy przedłożyć w PINB w m. [...] w terminie do dnia 31.03.2026r. Podstawą rozstrzygnięcia były następujące ustalenia faktyczne i ocena prawna. W dniu 31.03.2025r. do Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w. [...] wpłynął wniosek B. G. "(...) o przeprowadzenie kontroli budowlanej na działce numer [...] znajdującej się w [...] przy zbiegu ulic: ulicy [...]i ulicy [...] - działka narożna. Właścicielem działki jest pan W. M. i pani E. M. zam. [...], ul. [...][...]m. [...]". \/\l dniu 12.05.2025r. do organu nadzoru budowlanego I instancji wpłynęły wypożyczone z Urzędu Miasta w [...] akta dotyczące decyzji o pozwoleniu na budowę budynku gospodarczego na działce o nr ew. [...] położonej przy ul. [...] w [...]. Wobec powyższego organ powiatowy pismem z dnia 13.05.2025r. poinformował strony o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie budowy budynku W trakcie przeprowadzonych w dniu 12.06.2025r. oględzin ustalono, że na w/w nieruchomości znajduje się budynek gospodarczy o wymiarach 18,63 m x 9,19 m i wysokości ok. 5,1 m do okapu oraz 4,31 m od poziomu gruntu. Odległość ściany szczytowej do ogrodzenia wynosi 1,3 m. Obiekt posiada dach jednospadowy, brak otworów w ścianach szczytowych. Odległość od ściany elewacji południowej do ogrodzenia wynosi 4,02 m, zaś od strony zachodniej wynosi 3,75 m Pracownicy organu powiatowego stwierdzili, że nastąpiły zmiany w stolarce elewacji północnej i frontowej. Brak jest ogniomóru. Na szczytach budynku usunięto gzyms. Oględzin dokonano z zewnątrz budynku. P. W. M. oświadczył, że układ pomieszczeń wewnątrz pokrywa się z projektem. Następnie PINB w m. [...] .pismem z dnia 04.07.2025r. poinformował strony o możliwości zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym oraz jednocześnie pismem z dnia 04.07.2025r. wezwał J. G. do osobistego stawiennictwa w siedzibie organu powiatowego celem złożenia wyjaśnień w sprawie istotnych odstępstw przy budowie omawianego budynku gospodarczego. W dniu 21.07.2025r. w siedzibie organu powiatowego stawił się P. J. G., który oświadczył, że wykonana przez niego ekspertyza techniczna spornego budynku gospodarczego dotyczyła stanu zastanego na działce. Świadek nie posiadał dokumentacji archiwalnej dotyczącej przedmiotowej budowy. Decyzją nr [...]z dnia 24.07.2025r. znak: [...], nałożono na W. M. obowiązek sporządzenia i przedstawienia, w terminie do dnia 31.12.2025r., projektu zagospodarowania terenu i architektoniczno-budowlanego zamiennego budowy budynku gospodarczego usytuowanego na działce o nr ew. [...] położonej przy ul. [...] 91 w [...], uwzględniającego zakres dokonanych odstępstw od projektu zatwierdzonego decyzją Prezydenta Miasta [...] nr [...] z dnia 08.04.1991r. Odwołanie od powyższego rozstrzygnięcia w ustawowym terminie złożył W. M.. [...] WINB pismem z dnia 25.09.2025r. zwrócił się do PINB w m. [...] o przekazanie zwrotnych potwierdzeń odbioru w/w rozstrzygnięcia przez strony postępowania, wydruku z platformy elektronicznej ePUAP wskazującej na datę nadania odwołania W. M. oraz udzielenie wyjaśnień, czy zawiadomienie o zakończeniu budowy z dnia 11.05.2022r. dotyczące przedmiotowego budynku gospodarczego zostało przyjęte przez PINB w m. [...] bez sprzeciwu. W dniu 10.10.2025r. do tut. organu wpłynęła wymagana dokumentacja .budynku gospodarczego zlokalizowanego na działce o nr ew. [...] położonej przy ul. [...]/[...] w [...]. Przedmiotem oceny organu wojewódzkiego w niniejszym postępowaniu jest decyzja PINB w m. [...] Nr [...] z dnia 24.07.2025r. znak: [...], wydana w przedmiocie nałożenia obowiązku przedłożenia projektu zagospodarowania terenu i architektoniczno-budowlanego w.4rybie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego. Na wstępie wskazać należy, że w sytuacji istotnego odstąpienia od warunków pozwolenia na budowę i zatwierdzonego projektu budowlanego organ nadzoru budowlanego podejmuje stosowne działania mające na celu doprowadzenie wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. PINB w m. [...] prawidłowo uznał, że inwestycję zrealizowano w sposób istotnie odbiegający od warunków zatwierdzonego projektu budowlanego i decyzji Prezydenta Miasta [...] nr [...] z dnia 08.04.1991r. znak: [...]. PINB w m. [...] wydał zaskarżoną decyzję nr [...] w oparciu o niewłaściwe przepisy prawa materialnego, tj. w brzmieniu obowiązującym po dniu 19.09.2020r. Zgodnie z art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 13.02.2020r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw, do zamierzeń budowlanych realizowanych w oparciu o projekt budowlany sporządzony na podstawie przepisów dotychczasowych: 1) w przypadkach, o których mowa w art. 25 i art. 26, 2) dla których przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy wydano ostateczną decyzję o pozwoleniu na budowę albo dokonano skutecznego zgłoszenia - przepisy ustaw zmienianych w art. 1, art. 6 oraz art. 8-24 stosuje się w brzmieniu dotychczasowym. Ponadto w myśl art. 28 tej ustawy, do spraw, o których mowa w art. 25-27 stosuje się: a) przepisy art. 36a ust. 5 i art. 40 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, b) przepisy art. 36a ust. 5b ustawy zmienianej w art. 1. Jak wynika z powyższych regulacji, w badanej sprawie z uwagi na uzyskanie przez inwestora ostatecznego pozwolenia na budowę przed dniem wejścia w/w ustawy nowelizującej (pozwolenie na budowę w/w budynku wydano w 1991r.) winny być stosowane przepisy ustawy Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym sprzed wskazanej nowelizacji z wyłączeniem jednak przepisu art. 36 a ust. 5 i 5b, który powinien być stosowany w brzmieniu obecnie obowiązującym. Nieprawidłowo zatem organ powiatowy nałożył na inwestora obowiązek sporządzenia i przedstawienia zamiennego projektu zagospodarowania terenu i zamiennego projektu architektoniczno-budowlanego. Powyższe uchybienie nie stanowi jednak podstawy do uchylenia decyzji nr [...] z dnia 24.07.2025r. i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi powiatowemu, gdyż sprawa została wyjaśniona dostatecznie. Zgodnie z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 09.12.2015r. sygn. akt II SA/Rz 1074/15: "Decyzja kasacyjna powodująca przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji nie może być podjęta w sytuacjach innych niż te, które zostały określone w art. 138 § 2 k.p.a.. Żadne inne wady postępowania, ani wady decyzji podjętej w I instancji nie dają organowi odwoławczemu podstaw do wydania decyzji kasacyjnej, bowiem niedopuszczalna jest wykładnia rozszerzająca art. 138 § 2 k.p.a. Podkreślenia wymaga, że przedmiotem postępowania Ii-go instancyjnego jest sprawa administracyjna w całości. Tak więc podstawowym obowiązkiem organu nadzorczego jest jej rozpatrzenie w całości zgodnie z zasadą praworządności i prawdy obiektywnej, a nie tylko przesądzenie, czy utrzymać w mocy lub uchylić rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. W związku z powyższym tut. organ w niniejszej decyzji usuwa naruszenie prawa przez uchylenie decyzji i orzeczenie co do istoty sprawy. Zgodnie z wyrokiem WSA w Warszawie z dnia 29.06.2018r. sygn. akt. VII SA/Wa 2412/17: "(...) legalizacja istotnych odstępstw od projektu budowlanego następuje na podstawie art. 50-51 Prawa budowlanego z 1994r. niezależnie od daty ich wykonania". PINB w m. [...] prawidłowo uznał, że inwestycję zrealizowano w sposób istotnie odbiegający od warunków zatwierdzonego projektu budowlanego i decyzji Prezydenta Miasta [...] nr [...] z dnia 08.04.1991r. znak: [...], zatwierdzającej plan realizacyjny na warunkach tymczasowych i udzielającej W. i E. M. pozwolenia na budowę budynku gospodarczego tymczasowego - do czasu realizacji zamierzeń zgodnych z planem na terenach położonych przy ul. [...] [...]w [...]. Zaprojektowano obiekt o wymiarach ok. 18,63 m x 9,00 m, który miął być zlokalizowany w granicy z działką o nr ew. [...], w odległości ok. 5,00 m od granicy z działką o nr ew. [...] (od strony południowej) oraz ok. 4,40 m od granicy z działką od strony zachodniej. Wysokość obiektu miała wynosić 4,12 do okapu i 5,35 od poziomu gruntu. W budynku zaprojektowano ścianę oddzielenia przeciwpożarowego od strony działki o nr ew. [...] (obecnie działka o nr ew. [...]). W trakcie oględzin z dnia 12.06.2025r. pracownicy organu powiatowego stwierdzili, że wymiary budynku gospodarczego zlokalizowanego na działce o nr ew. [...] położonej przy ul. [...] [...]w [...] wynoszą 18,63 m X 9,19 m, zaś wysokość budynku wynosi ok. 5,1 m do okapu oraz 4,31 m od poziomu gruntu. Odległość ściany szczytowej do ogrodzenia wynosi 1,3 m. Obiekt posiada dach jednospadowy, brak otworów w ścianach szczytowych. Odległość ściany elewacji południowej do ogrodzenia wynosi 4,02 m, zaś od strony zachodniej wynosi 3,75 m. Nastąpiły zmiany w stolarce elewacji północnej i frontowej. Brak jest ogniomuru. Na szczytach budynku usunięto gzyms. Powyższe odstępstwa dotyczą projektu zagospodarowania terenu. Roboty te spowodowały zmianę usytuowania obiektu powodującą zwiększenie obszaru oddziaływania obiektu na działkę, na której obiekt został zaprojektowany, co oznacza, że jest to odstępstwo dotyczące projektu zagospodarowania działki (art. 36a ust. 5 pkt 1 w/w ustawy). W związku z powyższym konieczne stało się przeprowadzenie odpowiedniego postępowania naprawczego przed organem nadzoru budowlanego, w trybie przepisu art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego. Ponadto zmieniły się charakterystyczne parametry obiektu, o których mowa w art. 36a ust. 5 pkt 2b. Zmiana wysokości budynku do okapu z projektowanych 4,12 m na 5,1 m spowodowała zmianę rzędu 23,9 % wartości projektowanej. W myśl art. 36a ust. 5 i 5b Prawa budowlanego (w brzmieniu aktualnie obowiązującym): "ust. 5 Istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu zagospodarowania działki lub terenu lub projektu architektoniczno-budowlanego lub Innych warunków pozwolenia na budowę stanowi odstąpienie w zakresie: 1) projektu zagospodarowania działki lub terenu, w przypadku zwiększenia obszaru oddziaływania obiektu poza działkę, na której obiekt budowlany został zaprojektowany; 2) charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego dotyczących: powierzchni zabudowy w zakresie przekraczającym 5%, • wysokości, długości lub szerokości w zakresie przekraczającym 2%, liczby kondygnacji; 3) warunków niezbędnych do korzystania z obiektu budowlanego przez osoby niepełnosprawne, o których mowa w art. 1 Konwencji o prawach osób niepełnosprawnych, sporządzonej w Nowym Jorku dnia 13.12.2006r., w tym osoby starsze; 4) zmiany zamierzonego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części;. 5) ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, innych aktów prawa miejscowego lub decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu;' wymagającym uzyskania lub zmiany decyzji, pozwoleń lub uzgodnień, które są wymagane do uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę lub do dokonania zgłoszenia: budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1-4, lub przebudowy, o której mowa w art. 29 ust. 3 pkt 1 lit. a, oraz instalowania, o którym mowa w art. 29 ust. 3 pkt 3 lit. d; 7) zmiany źródła ciepła do ogrzewania lub przygotowania ciepłej wody użytkowej, ze źródła zasilanego paliwem ciekłym, gazowym, odnawialnym źródłem energii lub z sieci ciepłowniczej, na źródło opalane paliwem stałym. 5a. (uchylony).' 5b. Przepisów ust. 5: 1) pkt 1 nie stosuje się do urządzeń budowlanych oraz obiektów małej architektury; 2) pkt 6 nie stosuje się w zakresie odstąpienia od: projektowanych warunków ochrony przeciwpożarowej, jeżeli odstąpienie zostało uzgodnione pod względem ochrony przeciwpożarowej, wymagań zawartych w pozwoleniu właściwego konserwatora zabytków wydanego na podstawie przepisów o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, jeżeli odstąpienie zostało uzgodnione z właściwym wojewódzkim konserwatorem zabytków, Przedłożenie w PINB w m. [...] projektu budowlanego zamiennego ma umożliwić ocenę prawidłowości wykonanych z odstępstwem robót budowlanych pod kątem zgodności ze sztuką budowlaną i przepisami oraz umożliwić legalizację wykonanych samowolnie zmian. Jeśli wykonane roboty budowlane będą odpowiadać przepisom to możliwe będzie zatwierdzenie projektu budowlanego zamiennego i w dalszym etapie udzielenie pozwolenia na użytkowanie budynku. Niewykonanie w tym terminie nałożonego obowiązku (przez co rozumie się również przedłożenie projektu budowlanego zamiennego zawierającego rozwiązania pozostające w sprzeczności z przepisami szczególnymi) skutkuje wydaniem przez organ decyzji, na podstawie art, 51 ust. 5 Prawa budowlanego, nakazującej zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jej części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu przez W. M., organ wojewódzki zauważa, że istnieje różnica pomiędzy zakończeniem procesu inwestycyjnego poprzez uzyskanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie obiektu, a zakończeniem tego procesu poprzez zawiadomienie o zakończeniu budowy, polegająca na przeprowadzeniu obowiązkowej kontroli w pierwszym przypadku, w trakcie której organ bada zgodność wybudowanej inwestycji z dokumentacją projektową. W drugim przypadku inwestor nabywa uprawnienie do użytkowania obiektu na skutek milczącej zgody, która nie jest decyzją administracyjną. Zgodnie z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22.02.2018r. sygn. akt VIII SA/Wa 523/17: "W ocenie Sądu orzekającego w niniejszej sprawie, w świetle najnowszego orzecznictwa NSA w tym zakresie, błędny jest pogląd organów, że po skutecznym zawiadomieniu o zakończeniu budowy niedopuszczalna jest jakakolwiek kontrola organów nadzoru budowlanego, przeczą temu chociażby kompetencje organów nadzoru budowlanego zawarte w przepisach art. 81-81c oraz art. 83-84b Prawa budowlanego. W przypadku stwierdzenia jakichkolwiek nieprawidłowości, organ nadzoru budowlanego ma prawo, a nawet obowiązek wszczęcia postępowania naprawczego na podstawie przepisów art. 50-51 Prawa budowlanego. Skuteczne zawiadomienie o zakończeniu budowy nie chroni więc inwestora przed ewentualną ingerencją organów nadzoru budowlanego, w przeciwieństwie do ostatecznej decyzji o pozwoleniu na użytkowanie obiektu budowlanego (por. np. wyroki NSA: z dnia 07.07.2017r. sygn. akt II OSK 2936/15, z dnia 08.03.2017r. sygn. akt II OSK 1502/15. z dnia 28.07.2016r. sygn. akt II OSK 331/16, z dnia 29.01.2016r. sygn. akt II OSK 1313/14, wyrok WSA w Krakowie z dnia 25.05.2016r. sygn. akt II SA/Kr 358/16). Przyjęcie przez organ zawiadomienia o zakończeniu budowy nie jest bowiem tożsame z uzyskaniem decyzji o pozwoleniu na użytkowanie, które - jak każda decyzja ostateczna - dopóki nie zostanie uchylona lub nie stwierdzi się jej nieważności, korzysta z domniemania jej prawidłowości (wyrok NSA z dnia 08.01.2013r. sygn. akt II OSK 1616/11)". Wobec powyższego organy nadzoru budowlanego mogą podejmować działania kompetencyjne w stosunku do obiektów, które zostały przyjęte do użytkowania na podstawie zawiadomienia o zakończeniu budowy. Skargę na decyzję organu odwoławczego wniósł W. M.. W uzasadnieniu skargi skarżący kwestionował ustalenia faktyczne organu w zakresie dokonanych pomiarów co usytuowania i gabarytów wykonanego przez niego budynku gospodarczego na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę z 8 kwietnia 1991 roku, nr [...]. Wskazywał, że podpisał protokół pomiarów z oględzin nie zdajać sobie sprawy, że potwierdza prawidłowość wykonanych pomiarów. Ponownie sam wykonał pomiary gabarytów budynku i jego zdaniem nie stwierdził różnic większych niż 2%. Jego zdaniem punkt zero budynku znajduje się około 5 cm wyżej od poziomu gruntu. Wskazywał, że cała działka [...] od strony południowej w kierunku północnym( ul. [...]) posiada spadek około 8 – 9 % co wpływa na wyniki pomiarów. Zwracał uwagę, że pracownicy organu uznali, że od strony wschodniej ogrodzenie jest granicą działki nr [...]. Ogrodzenie stanowi granicę tej działki od 16 lutego 2023 roku – daty przeprowadzenia modernizacji ewidencji gruntów. W związku z modernizacją ewidencji gruntów szerokość działki powiększyła się od kilku centymetrów od strony ul. [...] do 39 cm przy jego budynku gospodarczym. Od strony ul. [...]pracownicy PINB mierzyli odległość do jego budynku od ogrodzenia, które jest postawione w całości na działce 120/6. W rzeczywistości zmierzone odległości są mniejsze co najmniej o około 20 – 30 cm. Zwracał uwagę na fakt, iż to geodeci wytyczali miejsce posadowienia budynku gospodarczego na działce. Wskazywał, że po dokonanych oględzinach podpisał protokół ale nie miał dokumentacji projektowej i nie wiedział jakie parametry budynku z niej wynikały. Sam dokonał później pomiarów i nie stwierdził żadnych odstępstw w stosunku do projektu. W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas zaprezentowaną argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W przedmiotowej sprawie zaznaczyć należy przede wszystkim, że będący przedmiotem sporu obiekt został wzniesiony przez jego Inwestorów w oparciu o decyzję o pozwoleniu na budowę, co przesądza, że nie stanowi on samowoli budowlanej, a postępowanie nie może być prowadzone na podstawie przepisów prawa budowlanego z 1974r. w związku z art.103 ust.2 obecnie obowiązującego prawa budowlanego. Poza sporem pozostaje także to, że wykonane przez Inwestorów roboty budowlane zostały przeprowadzone z istotnymi odstępstwami co do istotnych parametrów obiektu, zmiany usytuowania obiektu. To zaś oznacza, że organy administracji trafnie oceniły, że w sprawie niniejszej legalizacja istotnych odstępstw od projektu budowlanego powinna mieć miejsce w oparciu o treść art. 50 -51 prawa budowlanego z 1994r., bez względu na datę ich wykonania. W przypadku gdy organ nadzoru budowlanego stwierdzi, że przy budowie dopuszczono odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego o charakterze istotnym, bez stosownej decyzji zmieniającej, zobowiązany jest do wszczęcia tzw. postępowania naprawczego określonego w art. 50-51 Prawa budowlanego. Postępowania to jest dwuetapowe. W pierwszym etapie, jeżeli roboty nie zostały zakończone, organ wydaje postanowienie na podstawie art. 50 ust. 1 Prawa budowlanego o wstrzymaniu prowadzonych robót. Następnie zastosowanie znajduje przepis art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego który przewiduje wymóg nałożenia przez organ nadzoru budowlanego, z jednoczesnym określeniem terminu wykonania, obowiązku sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych tych robót do stanu zgodnego z prawem; przy czym przepisy dotyczące projektu budowlanego stosuje się odpowiednio do zakresu tych zmian. Kolejny etap to sprawdzenie przez organ nadzoru budowlanego, czy nałożony obowiązek został przez zobowiązanego wykonany. W zależności od dokonanych w tym ostatnim zakresie ustaleń rolą organu jest podjęcie odpowiedniej decyzji. Jeśli adresat obowiązku z art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego w pełni zastosował się do jego treści, wówczas organ podejmuje decyzję o zatwierdzeniu projektu budowlanego i o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych albo - jeżeli budowa została zakończona - o zatwierdzeniu projektu budowlanego zamiennego. Prawo budowlane nie definiuje pojęcia "istotnego odstępstwa od projektu budowlanego". Kwestia istotności odstąpienia pozostawiona została uznaniu administracyjnemu, a z uwagi na szeroki zakres znaczeniowy przesłanek określonych w art. 36a ust. 5 Prawa budowlanego oraz związane z tym różne możliwości interpretacyjne, okoliczność, czy w danej sytuacji odstąpienie inwestora zostanie uznane za istotne czy nieistotne, wymaga wnikliwej i wszechstronnej oceny organu, przy uwzględnieniu charakteru inwestycji oraz zasad ogólnych. Nie może być traktowane jako "nieistotne" takie odstępstwo od zatwierdzonych rozwiązań projektowych, które stoi w sprzeczności z założeniami zatwierdzonego projektu, tj. w całości niweczy rozwiązania projektowe, które przesądziły o udzieleniu pozwolenia na budowę. Przechodząc dalej należy zwrócić uwagę, że pojęcie istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego nie jest stopniowalne w zależności od ilości stwierdzonych odstępstw. Dojdzie do niego już w przypadku wystąpienia choćby jednego z odstępstw wymienionych w art. 36a ust. 5 p.b. Jeżeli natomiast inwestor nie uzyskał w takiej sytuacji uprzednio decyzji o zmianie pozwolenia na budowę (art. 36a ust. 1 p.b.), ziszczą się przesłanki do wdrożenia procedury z art. 50-51 p..b., która inicjowana jest wstrzymaniem prowadzenia robót budowlanych (zob. art. 50 ust. 1 pkt 4 p.b.), a przed upływem 2 miesięcy organ nadzoru budowlanego orzeka w drodze decyzji. W opisanej sytuacji będzie to decyzja wydana na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 p.b., taka, jest przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie. Jak wynika z dokumentacji projektowej przedmiotowy budynek gospodarczy był zaprojektowany w granicy z działka nr [...] ( przed podziałem nr [...]) i miał posiadać dwie ściany oddzielenia przeciw pożarowego- od strony działki [...]i [...] ( dawniej [...]). Podczas oględzin przeprowadzonych w dniu 12 czerwca 2025 roku stwierdzono, że inwestor zwiększył wysokość do okapu 0,98 m – zwiększenie o 23%, co stanowi istotne odstąpienie od projektu, nadto nastąpiło przesunięcie budynku względem działki nr[...] ( dawniej nr [...]) o 1, 3 m, co powoduje że zmienia się plan zagospodarowania działki. Przesunięcie usytuowania budynku spowodowało również zmiany odległości od granicy południowej winno być 5 m, a jest 4,02 m oraz zachodniej winno być 4, 4 m a jest 3,76 m. Nastąpił zmiany w stolarce w elewacji północnej i frontowej. Według opisu technicznego stolarka miała być typowa wg. załączonego schematu. Porównanie założeń projektowych z rzeczywiście wykonaną stolarką wskazuje na zmiany w stolarce. Zgodnie z decyzją nr [...] z dnia 8 kwietnia 1991 roku inwestorzy byli zobowiązani do po zakończeniu budowy zgłosić obiekt do użytkowania. W dniu 11 maja 2022 roku inwestorzy tylko przesłali zawiadomienie o zakończeniu budowy. Należy zauważyć, iż skarżący był obecny podczas oględzin i podpisał przedmiotowy protokół. Obecne stanowisko, iż budynek gospodarczy został wykonany dokładnie według założeń projektowych pozostaje w sprzeczności z projektem architektonicznym oraz usytuowaniem budynku na działce. Skarżący nie przedstawił wiarygodnego dowodu iż dokonany pomiary podczas oględzin nie odpowiadają rzeczywistości. W związku z powyższym zarzuty skargi jakoby ustalenia faktyczne co rzeczywistych parametrów budynku i jego posadowienia ustalone w protokole oględzin nie znajdują usprawiedliwionych podstaw. Zdaniem Sądu również twierdzenia, iż projekt nie przewidywał budowy ściany oddzielenia pożarowego pozostaje w sprzeczności z przekrojem k- 5 projektu. Przedmiotowe zmiany wynikały z porównania materiałów projektowych budynku i rzeczywiste jego wykonania i usytuowania. Przepisy obwiązujące w dacie zatwierdzenia projektu – rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z 3 lipca 1980 roku( DZ.U 17.62) w § 13 rozporządzenia wskazywały, że dopuszcza się sytuowanie bezpośrednio przy granicy działki budynku gospodarczego ze ścianami z materiałów niepalnych i z dachem o pokryciu z materiałów niepalnych lub trudno palnych, jeżeli nie utrudni to prawidłowej zabudowy działki sąsiedniej, a ponadto jest zgodne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Tak więc przepisy obowiązującego wówczas rozporządzenia wymagały z mocy prawa aby taki ogniomór był zrobiony z uwagi na usytuowanie przedmiotowego budynku gospodarczego w stosunku do granicy działki. W sytuacji gdy projekt przewidywał ogniomór w związku z usytuowaniem budynku gospodarczego, to jego brak z racji realizacji bezpieczeństwa przeciwpożarowego należy uznać za istotne odstąpienie do założeń projektowych. Pojęcie istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego nie jest stopniowalne w zależności od ilości stwierdzonych odstępstw. Dojdzie do niego już w przypadku wystąpienia choćby jednego z odstąpień wymienionych w art. 36a ust. 5 p.b. Jeżeli natomiast inwestor nie uzyskał w takiej sytuacji uprzednio decyzji o zmianie pozwolenia na budowę (art. 36a ust. 1 p.b.), ziszczą się przesłanki do wdrożenia procedury z art. 50-51 p.b., która inicjowana jest wstrzymaniem prowadzenia robót budowlanych (zob. art. 50 ust. 1 pkt 4 p.b.). W sytuacji gdy organ ustalił wystąpienie odstapień od założeń projektowych to na podstawie art. 51 ust.1 pkt 3 p.b nałożył obowiązek przedstawienia projektu budowlanego zamiennego uwzględniającego dokonane odstępstwa. Z tych też względów biorąc za podstawę art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak na wstępie.