I SA/Wr 1204/15
PostanowienieWSA we Wrocławiu2016-07-26
Skład orzekający: Henryka Łysikowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w przypadku ustanowienia prokury samoistnej w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością, odwołanie zarządu spółki powoduje braki uniemożliwiające działanie strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym, uzasadniające zawieszenie postępowania na podstawie art. 124 § 1 pkt 2 p.p.s.a.?Ratio decidendi
Ustanowienie prokury samoistnej w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością, nawet w sytuacji wieloosobowego zarządu, oznacza, że prokurent jest umocowany do jednoosobowego działania w imieniu spółki. Odwołanie zarządu nie powoduje braków uniemożliwiających działanie strony w postępowaniu, ponieważ prokurent nadal posiada umocowanie do reprezentacji spółki. W związku z tym, brak jest podstaw do zawieszenia postępowania na podstawie art. 124 § 1 pkt 2 p.p.s.a., a sąd powinien podjąć zawieszone postępowanie z urzędu.Stan faktyczny
Spółka z o.o. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w sprawie podatku od nieruchomości. Prokurent spółki wniósł o zawieszenie postępowania, wskazując na braki w organach spółki uniemożliwiające jej działanie, co potwierdził uchwałą o odwołaniu zarządu. Sąd zawiesił postępowanie. Następnie, po analizie dokumentów KRS, sąd stwierdził, że prokurent posiadał prokurę samoistną i nie było podstaw do zawieszenia postępowania.Rozstrzygnięcie
Podjął z urzędu zawieszone postępowanie.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Henryka Łysikowska po rozpoznaniu w dniu 26 lipca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale I sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o. z/s w L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] 2015 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2009 r., 2010 r., 2011 r., 2012 r., 2013 r. i 2014 r. postanawia: podjąć postępowanie zawieszone postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 29 października 2015 r.
Pismem z dnia 8 maja 2015 r. skarżąca spółka z ograniczoną odpowiedzialnością wniosła skargę na oznaczoną w komparycji niniejszego postanowienia decyzję.
Pismem z dnia 26 października 2015 r., prokurent skarżącej spółki powołując
art. 124 § 1 ust. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718; dalej: p.p.s.a.) wniósł
o zawieszenie postępowania. W uzasadnieniu wskazał, że w organie spółki zaistniały braki uniemożliwiające działanie strony w sprawie. W załączeniu przedłożył uchwałę zgromadzenia wspólników o odwołaniu jednoosobowego zarządu.
Postanowieniem z dnia 29 października 2015 r. Sąd zawiesił postępowanie.
Ze znajdującego się w aktach sprawy wydruku z Krajowego Rejestru Sądowego (wykonanego ze strony internetowej Ministerstwa Sprawiedliwości https://ems.ms.gov.pl) wynika, że dla działającego w imieniu spółki prokurenta ustanowiono prokurę samoistną.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Postępowanie sądowoadministracyjne należało podjąć z urzędu, albowiem
w chwili jego zawieszenia nie istniały ku temu przesłanki ustawowe.
Zgodnie z art. 124 § 1 pkt 2 p.p.s.a. sąd zawiesza postępowanie z urzędu, jeżeli w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej stroną zachodzą braki uniemożliwiające jej działanie. Stosownie natomiast do art. 28 § 1 p.p.s.a. osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności
w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu.
Zgodnie z art. 205 ustawy z dnia 15 września 2000 r. – Kodeks spółek handlowych (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 1030, ze zm.; dalej: k.s.h.), jeżeli zarząd jest wieloosobowy, sposób reprezentowania określa umowa spółki. Jeżeli umowa nie zawiera zaś żadnych postanowień w tym przedmiocie do składania oświadczeń w imieniu spółki wymagane jest współdziałanie dwóch członków zarządu albo jednego członka zarządu łącznie z prokurentem (§ 1). Jednakże zgodnie § 3 tego przepisu, przepis § 1 nie wyłącza ustanowienia prokury jednoosobowej lub łącznej i nie ogranicza praw prokurentów wynikających z przepisów o prokurze.
Prokura jest pełnomocnictwem szczególnego rodzaju o ustawowo określonym zakresie umocowania. Stosownie do treści art. 109¹ § 1 Kodeksu cywilnego (k.c.) prokura jest pełnomocnictwem udzielonym przez przedsiębiorcę podlegającego obowiązkowi wpisu do rejestru przedsiębiorstw, które obejmuje umocowanie do czynności sądowych i pozasądowych, jakie są związane z prowadzeniem przedsiębiorstwa. Nie można jej ograniczyć ze skutkiem wobec osób trzecich, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej (§ 2). Prokura jest jednym z najszerszych znanych pełnomocnictw a poza jej zakresem, stosownie do treści art. 109³ k.c. pozostaje umocowanie do czynności, które pozbawiają przedsiębiorcę prawa korzystania z przedsiębiorstwa jak jego zbycie, dokonanie czynności prawnej na podstawie której następuje oddanie go do czasowego korzystania oraz zbywanie i obciążanie nieruchomości. W przypadku prokury jednoosobowej (samoistnej) prokurent działa jednoosobowo. Stosownie do art. 205 § 3 k.s.h. ustanowienie w spółce zarządu wieloosobowego nie ogranicza uprawnień prokurenta samoistnego. Ustanowiony w art. 205 § 1 k.s.h., bądź też w analogicznych rozwiązaniach wynikających z umowy spółki, mechanizm kontrolny dotyczy bowiem członków zarządu, a nie prokurentów. Jeżeli więc w spółce ustanowiona jest reprezentacja łączna zarządu bądź zarządu z prokurentem, to w każdym przypadku prokurent, który legitymuje się prokurą samoistną, może reprezentować spółkę samodzielnie przy czynnościach objętych jej zakresem (por.
A. Kidyba, Kodeks spółek handlowych. Komentarz. Wyd. VII, wyrok NSA z dnia 12 maja 2011 r., sygn. akt II FSK 2205/09; wyrok WSA w Gliwicach z dnia 25 lipca 2014 r., sygn. akt II SA/Gl 205/14, postanowienie NSA z 3 lutego 2016 r., sygn. akt II FSK 245/14, opubl. w CBOSA, http://orzeczenia.nsa.gov.pl/).
W sytuacji więc, w której spółka z ograniczoną odpowiedzialnością umocowała do działania w swoim imieniu prokurenta samoistnego, który jest uprawniony do jednoosobowego działania, a umocowanie to nie wygasa wskutek odwołania całego zarządu (art. 1097 K.c.), to nie zachodzą w składzie tej jednostki organizacyjnej braki uniemożliwiające jej działanie, o których mowa w art. 124 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Spółka ma bowiem umocowane "osoby uprawnione do działania w jej imieniu", o których mowa
w art. 28 § 1 p.p.s.a. (tak też postanowienie NSA z dnia 17 maja 2016 r., sygn. akt II OZ 475/16, opubl. w CBOSA).
Jak wynika z dołączonego do akt niniejszej sprawy wypisu z Krajowego Rejestru Sądowego, prokurent spółki legitymuje się prokurą samoistną (jednoosobową), co oznacza, że jest umocowany – zgodnie z art. 28 § 1 p.p.s.a. – do działania w imieniu skarżącej w postępowaniu sądowoadministracyjnym. W sprawie, nie zachodzą zatem
w składzie organu braki uniemożliwiające działanie strony, o których mowa w art. 124 § 1 pkt 2 p.p.s.a.
Zgodnie z art. 128 § 1 p.p.s.a. Sąd postanowi podjąć postępowanie z urzędu, gdy ustanie przyczyna zawieszenia.
W orzecznictwie Sądu Najwyższego na tle art. 180 k.p.c., który zawiera analogiczne unormowanie jak art. 128 p.p.s.a., utrwalił się pogląd, że sąd jest zobowiązany do podjęcia postępowania z urzędu nie tylko gdy ustaną przyczyny, dla których je zawieszono, ale także wówczas, gdy nie było podstaw do zawieszenia postępowania (zob. postanowienia SN: z dnia 7 października 1955 r., IV CZ 185/55, PiP 1957, z. 3, s. 649, oraz z dnia 3 marca 1977 r., I CZ 20/77, OSNCP 1977, nr 12, poz. 238; uchwała z dnia 25 lutego 1985 r., III CZP 86/84, OSNC 1985, nr 11, poz. 168).
Ten pogląd znalazł również odzwierciedlenie w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (zob. postanowienia NSA: z dnia 7 października 2011 r., I OSK 1297/10, LEX nr 984379, oraz z dnia 13 kwietnia 2012 r., I FSK 1239/10, LEX nr 1136155 oraz Dauter Bogusław, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, wyd. V LEX 2013 - komentarz, stan prawny: 30 kwietnia 2013 r., art. 128 - Niezgódka-Medek Małgorzata).
Mając powyższe na względzie Sąd na podstawie art. 128 § 1 p.p.s.a. postanowił z urzędu podjąć zawieszone w niniejszej sprawie postępowanie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło