I SA/Wr 571/22

WyrokWSA we Wrocławiu2023-03-16

Skład orzekający: Andrzej Cichoń, Dagmara Stankiewicz-Rajchman, Tadeusz Haberka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy zasadnie stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji podatkowej, jeśli doręczenie tej decyzji nastąpiło w trybie art. 150 Ordynacji podatkowej?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy zasadnie stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania, ponieważ doręczenie decyzji organu pierwszej instancji nastąpiło w trybie art. 150 Ordynacji podatkowej w dniu 29 listopada 2021 r., a odwołanie zostało wniesione po upływie 14-dniowego terminu. Stwierdzenie uchybienia terminu jest obligatoryjne i nie podlega ocenie merytorycznej, a dokumenty urzędowe, takie jak zwrotne potwierdzenie odbioru z adnotacjami, korzystają z domniemania prawdziwości.
Stan faktyczny
Skarżący złożył odwołanie od decyzji Burmistrza S. dotyczącej podatku od nieruchomości wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu. Organ odwoławczy postanowieniem stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania, uznając decyzję organu pierwszej instancji za doręczoną w trybie art. 150 Ordynacji podatkowej w dniu 29 listopada 2021 r. Skarżący zaskarżył postanowienie organu odwoławczego, kwestionując prawidłowość doręczenia i stwierdzenie uchybienia terminu. Sąd administracyjny oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Andrzej Cichoń (sprawozdawca), Sędziowie SWSA Dagmara Stankiewicz-Rajchman, SWSA Tadeusz Haberka, po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 16 marca 2023 r. sprawy ze skargi D. G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Wałbrzychu z dnia 21 lipca 2022 r., nr SKO 4121/182/2022 w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę w całości. Przedmiotem skargi D. G. (dalej jako: Podatnik, Skarżący, Strona) jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Wałbrzychu(dalej jako: organ odwoławczy) z dnia 21 lipca 2022 r., nr SKO 4121/182/2022 wydane w przedmiocie stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Z akt sprawy wynika, że decyzją z dnia 10 listopada 2021 r. Burmistrz S. wydał decyzję wznowieniową i uchylił w części wydaną wcześniej ostateczną decyzję i ustalił wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości na 2019 r. w kwocie 8.152,00 zł. Decyzja ta uznana została za doręczoną w dn. 29 listopada 2021 r. w trybie art. 150 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021, poz. 1540 ze zm., dalej jako Ordynacja podatkowa lub o.p.). Pierwsza próba doręczenia przesyłki była 15 listopada 2021 r., a drugie awizo 22 listopada 2021 r. Pismem z dnia 11 stycznia 2022 r. Skarżący złożył odwołanie od tej decyzji wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Organ postanowieniem stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu Skarżący wskazał, że zaskarżone zostało postanowienie w sprawie odmowy przywrócenia terminu i przez to zaistniała konieczność zaskarżenia również postanowienia stwierdzającego wniesienie odwołania z uchybieniem terminu. W odpowiedzi na skargę organ podatkowy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2492, ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 cytowanego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 259; dalej: p.p.s.a.) wynika, że sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie, uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto, stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach, albo stwierdza ich wydanie z naruszeniem prawa. Zgodnie natomiast z art. 151 p.p.s.a. w razie nieuwzględnienia skargi sąd ją oddala. Przy tym z mocy art. 134 § 1 p.p.s.a. tejże kontroli legalności dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli Sądu jest rozstrzygnięcie organu odwoławczego, co do stwierdzenia uchybienia terminowi do złożenia odwołania od decyzji organu pierwszej instancji ustalającej wysokość podatku od nieruchomości za 2019 r. Podstawą wydania zaskarżonego postanowienia był przepis art. 228 o.p. zgodnie z którym, organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienia uchybienie terminowi do wniesienia odwołania (§ 1 pkt 2), a postanowienie w tym przedmiocie jest ostateczne (§ 2). Utrwalone w orzecznictwie i piśmiennictwie rozumienie tej normy prawnej wskazuje, że ma ona charakter kategoryczny i bezwarunkowy. Dlatego też każde, nawet nieznaczne, przekroczenie terminu stanowi samoistną podstawę do wydania postanowienia stwierdzającego jego uchybienie. Uchybienie terminowi do wniesienia środka odwoławczego jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ odwoławczy nie może przystąpić do merytorycznego rozpatrzenia odwołania, lecz ma obowiązek wydania postanowienia stwierdzającego uchybienie terminowi (por. np. wyroki NSA: z 14 marca 2013 r., sygn. akt I FSK 590/12; z 29 sierpnia 2013 r., sygn. akt I FSK 1060/12; z 10 listopada 2015 r., sygn. akt II FSK 2338/13- te oraz pozostałe orzeczenia sądów administracyjnych przywołane w niniejszym uzasadnieniu publikowane są na stronach internetowych Naczelnego Sądu Administracyjnego: orzeczenia.nsa.gov.pl dalej jako: CBOSA). Jak zasadnie stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 28 czerwca 2018 r., sygn. akt II FSK 5/18, użycie przez ustawodawcę wyrażenia "stwierdza" oznacza, że w każdym przypadku wniesienia odwołania po ustawowym terminie organ odwoławczy obowiązany jest wydać postanowienie, o którym mowa w powołanym przepisie. Wykładnia językowa przywołanego przepisu wskazuje także na to, że na etapie wstępnego badania odwołania organ obowiązany jest jedynie ustalić datę doręczenia decyzji, przy czym badaniu podlega również prawidłowość jej doręczenia, oraz data wniesienia odwołania. Jeżeli porównanie tych dwóch dat wskazuje na to, że odwołanie zostało wniesione później niż w 14 dniu od dnia doręczenia decyzji (w sposób zgodny z prawem), stanowi to samoistną podstawę do stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania. Ustawa nie nakazuje organowi badać innych jeszcze okoliczności uchybienia terminowi. Pogląd ten można uznać za ugruntowany w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. np. wyroki NSA: z 10 października 2009 r., sygn. akt I FSK 854/08; z 8 lipca 2010 r., sygn. akt II FSK 372/10; z 29 sierpnia 2017 r., sygn. akt II FSK 1995/15; z 20 lutego 2018 r., sygn. akt II FSK 575/16 - CBOSA). Termin do wniesienia odwołania wynosi 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie (art. 223 § 2 pkt 1 o.p.). W niniejszej sprawie doręczenie skarżącemu decyzji organu pierwszej instancji nastąpiło w dn. 29 listopada 2021 r. w trybie art. 150 Ordynacji podatkowej. Z akt sprawy wynika, że w dn. 15 listopada 2021 r. zatrudniona na stanowisku gońca pracownica organu próbowała dostarczyć przesyłkę dla Skarżącego jednak nikogo nie było w domu więc awizo pozostawiono w skrzynce pocztowej adresata, która znajdowała się na bramie wjazdowej na posesję. Drugie awizo miało miejsce 22 listopada 2021 r., co wynika ze znajdującej się w aktach sprawy koperty oraz zwrotnego potwierdzenia odbioru. Domniemanie autentyczności dokumentu urzędowego wskazuje na to, że dany dokument pochodzi od organu (jednostki), który go wystawił. Natomiast domniemanie zgodności z prawdą twierdzeń w nim zawartych (wiarygodności) nakazuje uznać, że treść dokumentu jest zgodna z rzeczywistością. Domniemania te oznaczają, że dokument urzędowy nie podlega swobodnej ocenie dokonywanej przez organ administracji. Za udowodnione należy przyjąć to, co wynika wprost z dokumentu. Oznacza to, że adnotacje na zwrotnym potwierdzeniu odbioru decyzji wymiarowych, mogą stanowić dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 16 grudnia 2011 r., I FSK 1861/11 "dokument urzędowy, jakim jest zwrotne potwierdzenie wraz z adnotacjami urzędowymi zamieszczonymi na przesyłce, jeśli jest sporządzony w przepisanej formie przez uprawniony do tego podmiot, stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo zaświadczone. Korzysta on z domniemania prawdziwości i zgodności z prawdą tego, co zostało w nim stwierdzone. Odnosząc powyższe do rozpoznawanej sprawy należy podzielić stanowisko organu, że doręczenie decyzji organu pierwszej instancji miało miejsce w dn. 29 listopada 2021 r., w trybie art. 150 Ordynacji podatkowej. Zatem termin do wniesienia odwołania upływał odpowiednio z dniem 13 grudnia 2021 r. Tymczasem odwołanie z 11 stycznia 2022 r. wpłynęło do organu pierwszej instancji w dn. 12 stycznia 2022 r. zatem po terminie. Zasadnie organ odwoławczy zaskarżonym postanowieniem stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Nie doszło więc do naruszenia art. 228 § 1 pkt 2 o.p. Mając na względzie przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, nie dostrzegając również innych naruszeń prawa, na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło