I SA/Wr 73/12
WyrokWSA we Wrocławiu2012-02-24
Skład orzekający: Marek Olejnik, Katarzyna Borońska, Dagmara Dominik-Ogińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy premie pieniężne wypłacane kontrahentom za osiągnięcie określonego pułapu sprzedaży lub terminowe regulowanie zobowiązań, które nie są związane z konkretnymi dostawami, powinny być traktowane jako rabaty podlegające opodatkowaniu VAT i dokumentowane fakturami korygującymi, czy też jako premie pieniężne niepodlegające opodatkowaniu VAT i dokumentowane notą księgową?Ratio decidendi
Premie pieniężne wypłacane z tytułu dokonywania przez nabywcę zakupów o określonej wartości lub z tytułu terminowego regulowania zobowiązań, które nie są związane z żadną konkretną dostawą, nie mogą być traktowane jako rabaty obniżające podstawę opodatkowania VAT i nie powodują konieczności zmniejszania obrotów ani sporządzania faktur korygujących. Powinny być one dokumentowane notą księgową.Stan faktyczny
Spółka A sp. z o.o. zwróciła się o interpretację indywidualną dotyczącą opodatkowania podatkiem VAT premii pieniężnych wypłacanych kontrahentom za osiągnięcie określonego poziomu sprzedaży. Spółka chciała dokumentować te premie notą księgową. Dyrektor Izby Skarbowej uznał, że premie te należy traktować jako rabaty i dokumentować fakturami korygującymi. Spółka wniosła skargę, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny początkowo oddalił skargę, jednak Naczelny Sąd Administracyjny uchylił ten wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną interpretację indywidualną i zasądził od Ministra Finansów zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA – Marek Olejnik, Sędziowie: Sędzia WSA – Katarzyna Borońska, Sędzia WSA – Dagmara Dominik-Ogińska (sprawozdawca), Protokolant: Katarzyna Wilczek, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 24 lutego 2012 r. przy udziale - sprawy ze skargi A sp. z o.o. w B. na interpretację indywidualną Ministra Finansów (Dyrektora Izby Skarbowej w P.) z dnia [...] listopada 2009 r. Nr [...] w przedmiocie: podatku od towarów i usług. I) uchyla zaskarżoną interpretację indywidualną; II) zasądza od Ministra Finansów kwotę 457 (słownie: czterysta pięćdziesiąt siedem) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Przedmiotem skargi jest interpretacja indywidualna Ministra Finansów (Dyrektora Izby Skarbowej w P. – zwanego dalej "Dyrektorem Izby Skarbowej") z dnia [...] listopada 2009 nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług. Zaskarżona interpretacja indywidualna została podjęta w oparciu o następujący stan faktyczny przedstawiony przez stronę skarżącą we wniosku o udzielenie interpretacji indywidualnej. A sp z o.o. w B.(zwana dalej "podatnikiem" lub "stroną skarżącą") podała, że podejmując działania w celu intensyfikacji sprzedaży wyrobów, chciałaby stosować również w swojej działalności formę udzielania premii pieniężnych za osiągnięcie określonego pułapu sprzedaży w danym okresie czasowym, np.: miesiąc, kwartał lub rok. Z zawartych umów będzie wynikać klauzula zobowiązująca podatnika do wypłaty premii pieniężnych na rzecz jego kontrahenta w przypadku zrealizowania określonego poziomu zakupów. Wysokość wypłaconej premii określana będzie procentowo lub kwotowo w zależności od wolumenu zakupów dokonanych przez odbiorcę w danym czasie. Warunkiem wypłacenia kontrahentowi przez Spółkę premii pieniężnej będzie, zatem osiągnięcie określonego poziomu zakupu oznaczonych towarów, będących w jej asortymencie i w określonym czasie: miesiąca, kwartału lub roku. Premie będą wypłacane bezgotówkowo (przelewem na konto) albo będą podlegać zaliczeniu na poczet przyszłych zakupów. Strona skarżąca planuje, udzielając premii za dany okres, dokumentować ten fakt wystawiając notę uznaniową. Nota zawierałaby wartość procentową (np.: 1%, 3%, 5%) oraz jej kwotę. Nota taka nie wykazywałaby jednak numerów faktur sprzedażowych, do których premia by się odnosiła, lecz podstawą udzielenia premii pieniężnej byłby wydruk systemowy prezentujący obrót będący podstawą uznania. Jednocześnie podatnik oświadczył, że należna premia pieniężna nie będzie dotyczyła żadnych dodatkowych usług świadczonych przez kontrahenta na jego rzecz, w szczególności nie zobowiąże ona kontrahenta do nabywania jego towarów.
W związku z powyższym zadano następujące pytanie: czy Spółka może dokumentować przyznaną premię pieniężną notą księgową, czy też winna z tego tytułu wystawić fakturę korektę i opodatkować udzieloną premię pieniężną podatkiem od towarów i usług w wysokości 22%?
Zdaniem podatnika, wypłacone premie pieniężne nie wymagają wystawienia przez niego faktury korekty VAT, natomiast wystarczające będzie udokumentowanie tego faktu poprzez wystawienie uznaniowej noty księgowej. Spółka podkreśliła, iż premie (bonusy) przyznawane będą kontrahentom za osiągnięcie określonego poziomu (obrotów) zakupu w ustalonym okresie rozliczeniowym (miesiąc, kwartał lub rok). Wypłacona premia nie będzie, więc związana z konkretną dostawą, lecz będzie wyliczana na podstawie danych systemowych, które odzwierciedlać będą rzeczywisty poziom obrotów wykonany w danym okresie, z danym kontrahentem i na danym asortymencie. Zdaniem strony skarżącej, jej zachowanie polegające na dokonywaniu sprzedaży na określoną kwotę i w określonym czasie w żadnym przypadku nie będzie związane ze zmianą ceny pierwotnej, jak również nie będzie świadczeniem usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług ( Dz.U. z 2004r. Nr 54 poz. 535 ze zm. zwanej dalej "ustawą o VAT"). Usługa w rozumieniu powołanego wyżej artykułu oraz art. 24 ust. 1 Dyrektywy 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. U. UE z dnia 11 grudnia 2006r. L 347, s. 1 i n. ze zm. zwanej dalej "dyrektywą 112"), to transakcja gospodarcza, co oznacza, iż stosunek prawny łączący strony musi wiązać się ze świadczeniem wzajemnym.
Dyrektor Izby Skarbowej uznał za prawidłowe stanowisko podatnika w części dotyczącej nie podlegania premii pieniężnych opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Uznał jednak, że wypłata premii winna być dokumentowana fakturami korygującymi, nie zaś notami księgowymi, ponieważ przyznawane premie pieniężne (bonusy) dla odbiorców z kraju i z zagranicy, należy traktować jako rabaty, o których mowa w art. 29 ust. 4 ustawy o VAT, które zmniejszą podstawę opodatkowania dokonanych przez podatnika dostaw towarów. Dyrektor Izby Skarbowej wywodził, bowiem, że fakt, iż cena za towar sprzedawany przez Wnioskodawcę ulegnie pomniejszeniu znany będzie obu stronom transakcji, już w momencie podpisania umów, w których przewidziane zostaną ustalenia przyznania premii. W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej rabat, mający bezpośredni wpływ na wartość dostaw, prowadzić będzie do obniżenia ceny towarów. Strona skarżąca będzie miała możliwość ustalenia, o ile nastąpiło obniżenie ceny każdej jednostkowej transakcji udokumentowanej fakturą, nawet, jeżeli będzie ich więcej niż jedna w danym okresie rozliczeniowym. Tym samym, przyznany rabat będzie mógł być przyporządkowany do konkretnej dostawy. Powołując się na brzmienie art. 106 ust 5 ustawy o VAT oraz Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 28 listopada 2008 r. w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom, wystawiania faktur, sposobu ich przechowywania oraz listy towarów i usług, do których nie mają zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 212, poz. 1337, zwane dalej "rozporządzeniem MF"), Dyrektor Izby Skarbowej wywodził, że w przypadku, gdy po wystawieniu faktury udzielono rabatów określonych w art. 29 ust. 4 ustawy o VAT, podatnik udzielający rabatu wystawia fakturę korygującą.
Podatnik wezwał Dyrektora Izby Skarbowej do usunięcia naruszenia prawa, podtrzymując pogląd, iż nie jest konieczne wystawianie faktur korygujących, gdyż wypłacana premia nie stanowi obniżki ceny jednostkowej poszczególnych sprzedawanych towarów.
Dyrektor Izby Skarbowej, po ponownym przeanalizowaniu sprawy, nie znalazł podstaw do zmiany udzielonej interpretacji.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego strona skarżąca zarzuciła zaskarżonej interpretacji:
1/ naruszenie prawa materialnego, a mianowicie:
- art. 29 ust. 4 ustawy o VAT, przez nieuzasadnione zastosowanie tego przepisu w omawianej sytuacji i tym samym przyjęcie, że udzielane przez Spółkę premie pieniężne będą stanowiły rabaty w rozumieniu art. 29 ust. 4 ustawy o VAT,
- § 13 ust. 1 rozporządzenia MF przez uznanie, iż w omawianej sytuacji niewłaściwym jest dokumentowanie przyznawanych premii pieniężnych za pomocą not księgowych oraz wskazanie, iż powinny one zostać udokumentowane fakturami korygującymi.
2/ naruszenie przepisów prawa procesowego, a mianowicie:
- art. 14c § 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa(Tekst jedn. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm. zwanej dalej "O.p."), przez nieprzedstawienie wyczerpującego uzasadnienia prawnego negatywnej oceny stanowiska Skarżącej oraz uzasadnienia wskazanego przez organ podatkowy w interpretacji stanowiska prawidłowego,
- art. 121 § 1 O.p. przez nieprzedstawienie podstawy prawnej twierdzenia, iż w omawianej sytuacji przyznawane przez stronę skarżącą premie pieniężne będą stanowiły rabat w rozumieniu art. 29 ust. 4 ustawy o VAT, który powinien zostać udokumentowany fakturą korygującą.
W uzasadnieniu skargi strona skarżąca wywodzi, iż organ podatkowy wskazując, iż w opisanej we wniosku sytuacji dojdzie do obniżenia ceny dostarczanych przez nią towarów, dokonał nadinterpretacji przedstawionego zdarzenia przyszłego. Strona skarżąca, bowiem nic nie wspominała w opisie zdarzenia przyszłego o istnieniu jakichkolwiek zapisów umownych/ustaleń z kontrahentem, które przewidywałyby możliwość obniżenia ceny należnej za dostarczane przez nią towary. W ocenie strony skarżącej, przyznawana przez nią premia pieniężna nie stanowi rabatu rozumianego, jako bonifikata. opust czy skonto, do którego odnosi się przepis art. 29 ust 4 ustawy o VAT. Jako że przepisy podatkowe nie definiują rabatu, przy ich interpretacji należy posłużyć się słownikowym rozumieniem tego pojęcia, zgodnie, z którym rabatem jest obniżenie ceny jakiegoś towaru o pewną kwotę. W ocenie strony skarżącej, udzielenie premii pieniężnej przez Spółkę w żadnym przypadku nie wiąże się z obniżeniem ceny towarów pierwotnie ustalonej z kontrahentem. Przyznanie premii nie wpływa, bowiem na wcześniejsze uzgodnienia w zakresie ceny sprzedanych towarów. Strona skarżąca podkreśliła, iż zawarte z jej kontrahentami ustalenia nie dopuszczają możliwości obniżania wartości poszczególnych dostaw realizowanych na ich rzecz. Przewidują one wyłącznie warunki udzielania im bonusów pieniężnych stanowiących de facto nagrodę za dokonanie u strony skarżącej w określonym terminie zakupu towarów o określonej wartości. Jednocześnie strona skarżąca wywodzi, powołując się na treść dyrektywy 112, że tak rozumiana premia pieniężna nie może wpływać na obniżenie podstawy opodatkowania.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację.
Wyrokiem z dnia 10 maja 2010r. sygn. akt I SA/Wr 256/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę, uznając, że stanowisko Dyrektora Izby Skarbowej wyrażone w zaskarżonej interpretacji indywidualnej było prawidłowe.
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 8 listopada 2011r. sygn. akt I FSK 1531/10 uchylił wyrok Sądu I instancji i przekazał mu sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Na wstępie należy zauważyć, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej obejmującą m.in. orzekanie w sprawach skarg na pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach (art. 3 § 1 i § 2 pkt 4a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r. Nr 153, poz. 1270 ze zm. zwanej dalej "p.s.a."), które oceniane są z punktu widzenia ich legalności, a więc zgodności z prawem, zarówno materialnym jak i formalnym. Przeprowadzając kontrolę legalności zaskarżonej interpretacji indywidualnej stwierdzić należy, iż narusza ona prawo materialne.
Należy również podkreślić, że sprawa jest ponownie rozpoznawana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny na skutek orzeczenia kasacyjnego Naczelnego Sądu Administracyjnego, uchylającego wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 10 maja 2010r. sygn. akt I SA/Wr 256/10. W sprawie znajduje zatem zastosowanie przepis art. 190 p.s.a., zgodnie z którym Sąd, któremu sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Nie można bowiem oprzeć orzeczenia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalone jest stanowisko, że wojewódzki sąd administracyjny może odstąpić od zawartej w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego wykładni prawa jedynie w wyjątkowych sytuacjach, w szczególności, gdy stan faktyczny sprawy ustalony w wyniku ponownego jej rozpoznania uległ tak zasadniczej zmianie, że do nowo ustalonego stanu faktycznego należy stosować przepisy prawa odmienne od wyjaśnionych przez NSA, jak również w przypadku, gdy przy niezmienionym stanie faktycznym sprawy, po wydaniu orzeczenia zmienił się stan prawny (wyrok WSA w Warszawie z 7 czerwca 2005r., IV SA/Wa 2065/04, Lex nr 167124). W rozpoznawanej sprawie sytuacja taka nie miała miejsca.
Niezbędnym zatem przedmiotowej sprawie jest odniesienie się do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 listopada 2011r. sygn. akt I FSK 1531/10. W wyroku tym Sąd II instancji zajął stanowisko, że w przypadku, gdy premia pieniężna wypłacana przez sprzedawcę jest związana z konkretną dostawą (dostawami), to nawet jeżeli jest to premia wypłacona po dokonaniu zapłaty, powinna być traktowana jak rabat, o którym mowa w art. 29 ust. 4 ustawy o VAT, ponieważ ma bezpośredni wpływ na wartość tej dostawy i w efekcie prowadzi do obniżenia jej wartości. Natomiast, gdy premie pieniężne - jak w tej sprawie - wypłacane są z tytułu dokonywania przez nabywcę zakupów o określonej wartości, czy też z tytułu terminowego regulowania zobowiązań to skoro premie te nie są związane z żadną konkretną dostawą, nie mogą powodować skutku w postaci konieczności zmniejszania obrotów i sporządzania faktur korygujących. Sąd ten podkreślił, że wbrew stanowisku organu podatkowego oraz Sądu I instancji, inna jest istota premii pieniężnej, a inna udzielenia rabatu. Powołał się na pogląd wyrażony przez NSA w wyrokach z 23 września 2008 r., sygn. akt I FSK 998/08 oraz z 26 lutego 2009 r. sygn. akt I FSK 1067/09; publik. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/ - dalej w skrócie CBOSA ), wskazujący, że wypłacana nabywcy przez dostawcę premia pieniężna jedynie z tytułu osiągnięcia przez niego satysfakcjonującej dostawcę wielkości obrotów, nieodnosząca się do konkretnych transakcji, stanowi nagrodę za osiągnięcie tego rezultatu. Premia tego rodzaju ma charakter motywacyjny, a jej wielkość może zostać określona różnymi metodami (np. procentowo od obrotu za dany okres rozliczeniowy, czy kwotowo). Rabat natomiast to obniżenie ceny transakcyjnej towaru lub usługi, mające formę bonifikaty, opustu, uznanej reklamacji lub skonta (por. art. 29 ust. 4 ustawy o VAT.). Choć efekt ekonomiczny w danym okresie rozliczeniowym, przyznania premii pieniężnej lub udzielenia rabatu, może być zbliżony, to jednak z tego powodu nie można utożsamiać tych czynności, tym bardziej, że – jak stanowi art. 29 ust. 4 ustawy o VAT – dla obniżenia podstawy opodatkowania z tytułu rabatów, koniecznym jest ich "udokumentowanie", co musi, w stosunku do obrotu zafakturowanego, przybrać formę faktury korygującej (rabat nieudokumentowany fakturą korygującą nie stanowi podstawy obniżenia obrotu w rozumieniu art. 29 ust. 4 ustawy o VAT) (por. wyrok NSA z dnia 24 marca 2011r. o sygn. akt I FSK432/100, publik. CBOSA). Zdaniem NSA różnica pomiędzy rabatem a premią pieniężną, o której mowa w rozpatrywanym przypadku, uwidacznia się szczególnie w sytuacji realizacji praw do rękojmi, czy gwarancji. W przypadku premii pieniężnych uprawniony do skorzystania z praw rękojmi, czy gwarancji będzie miał roszczenie o wypłatę świadczenia ustalonego z tytułu zapłaty za poszczególny produkt czy usługę, ponieważ premia pieniężna nie wpłynie na wysokość ustalonej ceny. Inaczej jest w przypadku rabatu, który ma bezpośredni wpływ na wielkość ustalonej ceny wpływając bezpośrednio na jej obniżenie i w konsekwencji również obniża wysokość kwoty należnej z tytułu rękojmi czy gwarancji. Zatem – zdaniem NSA - nie ma racji organ podatkowy twierdząc, że premia pieniężna stanowi w istocie zwrot części uiszczonego wcześniej wynagrodzenia, w następstwie czego zmniejszeniu ulega wcześniej zapłacona cena. Ustawa o podatku od towarów i usług nie zawiera definicji "premii" i "rabatu" należy więc sięgnąć do rozumienia tych dwóch pojęć w języku potocznym. Wynika z tego, że inaczej należy rozumieć czyjeś stwierdzenie "dostałem rabat", a inaczej "dostałem premię", choć może chodzić o takie same wartości pieniężne. W odniesieniu do pierwszego stwierdzenia zadać należy pytanie: a co kupiłeś i z jakiego powodu udzielono ci rabatu. Przy drugim: za co dostałeś premię i jak dużą, czy w jakiej postaci. Z powyższego wynika zatem, że w pierwszym przypadku doszło do obniżenia ceny za konkretny zakup, a w drugim dostaliśmy nagrodę, premię za np. określone zachowanie, postępowanie, osiągnięcie (por. wyrok NSA z dnia 7 lipca 2011r. o sygn. akt I FSK 1115/10, publik CBOSA). NSA nie podzielił tym samym innego poglądu, zawartego w piśmie procesowym organu podatkowego z dnia 7 listopada 2011 r., zgodnie z którym również premie pieniężne związane są z konkretnymi dostawami. Związek z konkretnymi dostawami lub ich brak pozwala właśnie na odróżnienie premii pieniężnych od rabatów. Jak już zauważono w orzecznictwie (por. ww. wyroki NSA z dnia 24 marca 2011r. o sygn. akt I FSK432/10 i z dnia 7 lipca 2011r. o sygn. akt I FSK 1115/10, publik CBOSA) rabat pomniejsza podstawę opodatkowania, czyli obrót, którym jest kwota należna z tytułu sprzedaży, pomniejszona o kwotę należnego podatku. Kwota należna obejmuje całość świadczenia należnego od nabywcy (por. art. 29 ust. 1 i 4 ustawy o VAT). Rabat zatem odnosi się do konkretnej transakcji (dostawy towaru lub świadczenia usługi) i tak też do 31 grudnia 2010 r. zawsze był dokumentowany, tzn. poprzez fakturę korygującą, w która miała zawierać co najmniej poniższe dane, zawarte w fakturze, której dotyczyła: 1) imiona i nazwiska lub nazwy bądź nazwy skrócone sprzedawcy i nabywcy oraz ich adresy; 2) numery identyfikacji podatkowej sprzedawcy i nabywcy; 3) numer kolejny faktury oznaczonej jako "FAKTURA VAT"; 4) dzień, miesiąc i rok wystawienia faktury, a w przypadku, gdy data ta różni się od daty sprzedaży, również datę sprzedaży; w przypadku sprzedaży o charakterze ciągłym podatnik może podać na fakturze miesiąc i rok dokonania sprzedaży, pod warunkiem podania daty wystawienia faktury; 5) nazwę (rodzaj) towaru lub usługi objętych rabatem; 6) kwotę i rodzaj udzielonego rabatu; 7) kwotę zmniejszenia podatku należnego (por. § 13 ust. 2 pkt 2, 3 i 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 28 listopada 2008r.). Powyższe przepisy, jak zauważa się w powyższych orzeczeniach, wymagały zatem jednoznacznie odnoszenia rabatu do konkretnych dostaw i usług oraz takiegoż ich dokumentowania, z odniesieniem w fakturze korygującej do konkretnej dostawy lub usługi objętej rabatem, z podaniem numery faktury dokumentującej te transakcje oraz kwoty i rodzaju udzielonego rabatu. Nie przewidywano natomiast do 31 grudnia 2010 r., aby rabat mógł zostać udzielony do wszystkich dostaw towarów lub usług dokonanych dla jednego odbiorcy w danym okresie, bez konkretnego odnoszenia do tych transakcji, z podaniem numeru faktur korygowanych oraz objętych korektą nazw towarów i usług. Dopiero od 1 stycznia 2011 r., dodając w § 13 ww. rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 28 listopada 2008 r. w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom, wystawiania faktur, sposobu ich przechowywania oraz listy towarów i usług, do których nie mają zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług, ustępy 2a i 2b – uregulowano zagadnienie wystawiania, tzw. korygujących faktur zbiorczych dla jednego odbiorcy. Postanowiono mianowicie, że w przypadku gdy podatnik udziela rabatu w odniesieniu do wszystkich dostaw towarów lub usług dokonanych dla jednego odbiorcy w danym okresie, faktura korygująca powinna zawierać co najmniej: 1) numer kolejny oraz datę jej wystawienia; 2) dane określone w § 5 ust. 1 pkt 1 i 2 (imiona i nazwiska lub nazwy bądź nazwy skrócone sprzedawcy i nabywcy oraz ich adresy oraz numery identyfikacji podatkowej sprzedawcy i nabywcy); 3) okres, do którego odnosi się udzielany rabat; 4) kwotę udzielonego rabatu oraz kwotę zmniejszenia podatku należnego. Jeżeli rabat dotyczy sprzedaży opodatkowanej różnymi stawkami, kwotę rabatu oraz kwotę zmniejszenia podatku należnego, podaje się w podziale na kwoty dotyczące poszczególnych stawek podatku. W takim przypadku nie ma zatem – od 1 stycznia 2011 r. - wymogu odnoszenia się w fakturze korygującej do poszczególnych faktur podlegających korekcie za dany okres oraz konkretnych transakcji podlegających korekcie. Dopiero zatem z tą datą stworzono możliwość udzielania rabatu o charakterze zbiorczym, lecz tylko w przypadku, gdy rabat ten dotyczy wszystkich dostaw towarów lub usług dokonanych dla jednego odbiorcy w danym okresie. Nie jest zatem w dalszym ciągu możliwe zastosowanie instytucji zbiorczego rabatu w przypadkach, gdy odbiorca ma mieć udzielony rabat tylko z tytułu określonego rodzaju transakcji, z wyłączeniem innych, których w danym okresie rozliczeniowym jest również odbiorcą. Jak zatem z powyższego wynika, do 31 grudnia 2010 r., dokumentowanie instytucji rabatu w przypadku wielokrotnych transakcji z danym odbiorcą w danym okresie rozliczeniowym, było bardzo pracochłonne oraz kosztochłonne. Stąd też mając do wyboru, w celach motywacyjnych, stosowanie tak unormowanej instytucji rabatu lub premii pieniężnej, przedsiębiorca ma prawo wyboru bardziej dla niego optymalnego rozwiązania ekonomicznego, tzn. takiego, który jest z jego punktu widzenia mniej pracochłonny i kosztochłonny (uwzględnić przy tym należy, że mimo że rabat obniża u podatnika jego obrót oraz podatek należny, koszty jego obsługi czyniły go dla wielu przedsiębiorców mniej atrakcyjnym środkiem motywacyjnym niż premia pieniężna). NSA podkreślił, że obydwa te rozwiązania są neutralne budżetowo, gdyż udzielony rabat obniża wprawdzie podstawę opodatkowania u dostawcy i jego podatek należny, lecz obliguje odbiorcę do podwyższenia o tę samą kwotę podatku odliczonego. Natomiast instytucja premii pieniężnej, jest obojętna podatkowo, gdyż jednoznacznie w orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazuje się, że nie stanowi ono wynagrodzenia z tytułu usługi, czyli nie jest opodatkowana VAT, jeżeli jest udzielana jedynie z tytułu wielkości pułapu dokonanych zakupów lub terminowości regulowania należności. Reasumując NSA powtórzył stwierdzenie zawarte w ww. wyroku I FSK 432/10 z 24 marca 2011 r., że o tym, czy wynagrodzenie motywacyjne wobec kontrahenta z tytułu wielkości sprzedaży lub terminowości regulowania należności przyjmie formę premii pieniężnej (procentowej lub kwotowej), czy rabatu obniżającego obrót w rozumieniu art. 29 ust. 4 ustawy o VAT, decyduje wybrana przez przedsiębiorcę strategia gospodarcza, co sprzeciwia się możliwości decydowania przez organ podatkowy o zakwalifikowaniu udzielonej przez podatnika premii pieniężnej jako rabatu obniżającego jego obrót. Wbrew jednak stanowisku organu podatkowego nie chodzi tu jedynie o to, jak podatnik nazwie określone zdarzenie tzn. premią pieniężną, czy rabatem ale właśnie o obiektywne okoliczności w postaci braku związania premii z konkretnymi dostawami w powiązaniu z ukształtowaniem polityki gospodarczej poprzez intensyfikowanie sprzedaży poprzez przyznawanie nagrody za osiągnięcie określonego pułapu decyduje, że nie mamy do czynienia z rabatem. Tym samym poglądów przeciwnych (jak w wyroku NSA z dnia 18 maja 2011r., sygn. akt I FSK 819/10, publik. CBOSA) NSA nie podzielił albowiem jego zdaniem nie uwzględniają one wskazywanej wyżej różnicy co do istoty i celu między rabatem, a premią.
Sąd zatem będąc związany wykładnią prawa zawartą w ww. wyroku NSA przyjął ją za własną i uznał, że gdy premie pieniężne - jak w przedmiotowej sprawie - wypłacane są z tytułu dokonywania przez nabywcę zakupów o określonej wartości, czy też z tytułu terminowego regulowania zobowiązań to skoro premie te nie są związane z żadną konkretną dostawą, nie mogą powodować skutku w postaci konieczności zmniejszania obrotów i sporządzania faktur korygujących.
Z powyższych względów Sąd w oparciu o treść art. 146 p.s.a. uchylił zaskarżoną interpretację indywidualną. Orzeczenie o kosztach sądowych znalazło swoją podstawę prawną w treści art. 200 p.p.s.a. Zasądzone koszty sądowe obejmują wysokość wpisu sądowego – 200 zł; wysokość opłaty skarbowej od pełnomocnictwa - 17 zł oraz wysokość wynagrodzenia doradcy podatkowego – 240 zł, w oparciu o treść § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia z dnia 31 stycznia 2011 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu (Dz.U. z 2011r. Nr 31 poz. 153). W ponownie przeprowadzonym postępowaniu organ podatkowy zobowiązany jest udzielić interpretacji indywidualnej w oparciu o wytyczne zawarte w niniejszym wyroku, jak też we wskazanym wyżej wyroku NSA.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło