II SAB/Wr 51/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym Przewodniczący: Sędzia WSA Ireneusz Dukiel po rozpoznaniu w Wydziale II w dniu 31 marca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D. i M. W. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o ponowne rozpatrzenia sprawy postanawia: odrzucić skargę. D. i M. W. wnieśli w dniu 21 maja 2014 r. skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o ponowne rozpatrzenia sprawy. Ponadto, w dniu 22 lipca 2014 r. złożyli na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym oraz o wyłączenie od orzekania wszystkich sędziów tut. Sądu. Postanowieniem z dnia 23 września 2014 r. odmówiono skarżącym przyznania prawa pomocy. Na powyższe postanowienie skarżący złożyli zażalenie, które następnie zostało oddalone postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 listopada 2014 r., sygn. akt I OZ 1024/14. Pismem z dnia 22 października 2014 r. skarżący ponowili wniosek o wyłączenie od orzekania wszystkich sędziów tut. Sądu. Zarządzeniem z dnia 26 listopada 2014 r. Przewodniczący Wydziału II wezwał skarżących do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 100 zł w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Na powyższe zarządzenie skarżący wnieśli w dniu 22 grudnia 2014 r. zażalenie. Postanowieniem z dnia 23 stycznia 2015 r., sygn. akt I OZ 23/15 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie skarżących na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału wzywające do uiszczenia wpisu. Pismem z dnia 29 stycznia 2015 r. skarżący ponowili wniosek o wyłączenie od orzekania wszystkich sędziów tut. Sądu. W wykonaniu prawomocnego zarządzenia z dnia 26 listopada 2014 r. pismami z dnia 10 lutego 2015 r. wezwano skarżących do uiszczenia wpisu sądowego, a wezwania w tym przedmiocie doręczono skarżącym w dniu 3 marca 2015 r. W odpowiedzi na powyższe skarżący nie uiścili wymaganego wpisu. Zamiast tego skarżący zaskarżyli wydane zażalenie, wnieśli o wyłączenie od orzekania wszystkich sędziów tut. Sądu oraz zwrócili się o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Skarga podlegała odrzuceniu, ponieważ skarżący nie uiścili wymaganego wpisu sądowego od skargi. Zgodnie z przepisem art. 220 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W tym przypadku przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. Natomiast na mocy art. 220 § 3 p.p.s.a. skarga, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd. W rozpatrywanej obecnie sprawie skarżący byli zobowiązani do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 100 zł. Do uiszczenia tej opłaty wezwano skarżących w dniu 16 grudnia 2014 r. (k. 71-72 akt sądowych). Natomiast po prawomocnym zakończeniu postępowania w przedmiocie przyznania prawa pomocy, jak też rozpoznaniu zażalenia skarżących na zarządzenie wzywające do uiszczenia wpisu ponowne wezwanie do wykonania zarządzenia w sprawie uiszczenia wpisu sądowego doręczono w dniu 3 marca 2015 r. (k. 97 i 98 akt sądowych). Trzeba zatem powiedzieć, że ostatecznie termin do uiszczenia wpisu upływał z dniem 10 marca 2015 r. W tym terminie wymagany wpis sądowy nie został uiszczony. Zamiast tego skarżący zaskarżyli prawomocne zarządzenie Przewodniczącego Wydziału w sprawie wpisu sądowego oraz wystosowali kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy. Oceniając zaistniałą sytuację faktyczną przez pryzmat obowiązującego porządku prawnego należy stwierdzić, że po zakończeniu postępowania z wniosku o przyznanie prawa pomocy sąd ma obowiązek, stosownie do art. 220 § 1 p.p.s.a., ponownie wezwać stronę skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego od skargi i wyznaczyć ustawowy termin do dokonania tej czynności oraz wskazać rygor jej niewykonania. Jak trafnie podnosi się w orzecznictwie sądowym, jeżeli strona skarżąca po doręczeniu jej takiego wezwania, a przed upływem siedmiodniowego terminu do zapłacenia należnych kosztów postępowania, wystąpi do sądu z ponownym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, wówczas bieg terminu do opłacenia skargi nie zostaje przerwany. Prawomocność postanowienia w sprawie odmowy zwolnienia od kosztów sądowych oznacza obowiązek strony uiszczenia wymaganego wpisu (por. wyrok NSA z dnia 21 marca 2012 r., sygn. akt II GZ 95/12; postanowienie SN z 09.12.2002 r., III RN 144/02, niepubl.). Od obowiązku tego nie zwalnia strony ponowne złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy, do czego strona ma prawo w związku z art. 165 p.p.s.a. Stanowisko takie sąd rozpoznający niniejszą sprawę w pełni podziela. Należy zatem w konsekwencji uznać, że ponowne złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy nie uchyla skutków tego prawomocnego rozstrzygnięcia dla toczącego się postępowania, nawet jeśli zostało dokonane w terminie określonym w ponownym wezwaniu do uiszczenia wpisu wystosowanym po wydaniu prawomocnego postanowienia (por. postanowienie NSA z 10 maja 2010 r., sygn. akt II FZ 115/10). Ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony w sytuacji, gdy sąd wydał uprzednio prawomocne postanowienie w tym przedmiocie, nie przerywa biegu terminu do uiszczenia wpisu. Odmienne procedowanie mogłoby doprowadzić do uniemożliwienia prowadzenia postępowania wskutek rozpoznawania kolejnych wniosków strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy. Co za tym idzie, skutkować by to mogło nieuzasadnionym wydłużeniem postępowania i trudnością w jego zakończeniu orzeczeniem rozstrzygającym sprawę co do istoty. Podkreślić również należy, że ponowne wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi, po prawomocnym oddaleniu zażalenia na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu, nie stanowi zarządzenia, o którym mowa w art. 220 § 1 p.p.s.a., lecz jest wezwaniem do wykonania prawomocnego zarządzenia w tym przedmiocie. (zob. postanowienie NSA z dnia 15 marca 2012 r., sygn. akt II OZ 186/12). W takiej też sytuacji bieg terminu siedmiodniowego do uiszczenia wpisu sądowego od skargi może być przerwany zażaleniem na zarządzenie w tym przedmiocie tylko w sytuacji, gdy do strony skierowano wezwanie z art. 220 § 1 p.p.s.a., a nie ponowne wezwanie do wykonania prawomocnego zarządzenia, na które zażalenie zostało już oddalone prawomocnym postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 stycznia 2015 r., sygn. akt I OZ 26/15. Jak zatem pouczono skarżących w wezwaniu z dnia 10 lutego 2015 r., od zarządzenia wzywającego do uiszczenia wpisu sądowego, będącego wykonaniem prawomocnego zarządzenia Przewodniczącego z dnia 26 listopada 2014 r. o ustaleniu wysokości wpisu, nie przysługuje żaden środek zaskarżenia. Zatem złożone przez skarżących zażalenie nie przerwał skutecznie biegu terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Odnosząc się natomiast do złożonych przez skarżących wniosków o wyłączenie sędziów w niniejszej sprawie należy powiedzieć, że w myśl art. 20 § 1 p.p.s.a. wniosek o wyłączenie sędziego można złożyć w sądzie, w którym sprawa "się toczy". Tymczasem skarga w niniejszej sprawie na obecnym etapie nie została w ogóle opłacona, a więc nie spowodowała skutecznego wszczęcia postępowania sądowego. Zatem jej odrzucenie nie stanowi merytorycznego rozpoznania jej zarzutów, a jedynie formalne zakończenie postępowania, w którym skarga nie może być rozpoznana. Innymi słowy, wniosek o wyłączenie sędziego nie tamuje możliwości odrzucenia skargi na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a. Skoro zatem w realiach niniejszej sprawy skarżący nie uiścili w terminie wymaganego wpisu, złożona przez nich skarga podlegała odrzuceniu, co też orzeczono na wstępie kierując się dyspozycją z art. 220 § 3 p.p.s.a.