III SA/Wr 307/21
WyrokWSA we Wrocławiu2022-06-14
Skład orzekający: Kamila Paszowska-Wojnar, Magdalena Jankowska-Szostak, Anna Kuczyńska-Szczytkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wpisanie daty ważności uprawnień do kierowania pojazdami kategorii C1, C, B+E, C1+E, C+E w dokumencie prawa jazdy, w sytuacji gdy skarżący nabył te uprawnienia bezterminowo przed wejściem w życie przepisów ograniczających ich ważność, jest zgodne z prawem?Ratio decidendi
Wpisanie daty ważności uprawnień do kierowania pojazdami kategorii C1, C, B+E, C1+E, C+E w dokumencie prawa jazdy, gdy skarżący nabył te uprawnienia bezterminowo przed wejściem w życie przepisów ograniczających ich ważność, jest niezgodne z prawem. Przepisy dotyczące wymiany prawa jazdy w celu potwierdzenia kwalifikacji zawodowych nie uprawniają organu do ingerencji w uprawnienia nabyte bezterminowo, a wpisanie daty ważności w kolumnie 11 dokumentu prawa jazdy powinno odzwierciedlać stan faktyczny, tj. bezterminowy charakter uprawnień, chyba że wynika to z orzeczenia lekarskiego lub psychologicznego.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o wymianę prawa jazdy w celu potwierdzenia posiadania świadectwa kwalifikacji zawodowej. Starosta Milicki wydał nowe prawo jazdy, wpisując w nim datę ważności uprawnień kategorii C1, C, B+E, C1+E, C+E jako 24 listopada 2025 r., mimo że skarżący posiadał te uprawnienia bezterminowo. Skarżący wezwał organ do usunięcia naruszenia prawa, a po jego bezskuteczności wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, domagając się stwierdzenia bezskuteczności czynności wpisu daty ważności.Rozstrzygnięcie
Stwierdzono bezskuteczność czynności wpisu daty ważności uprawnień kategorii C1, C, B+E, C1+E, C+E w dokumencie prawa jazdy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Kamila Paszowska-Wojnar, Sędziowie: Sędzia WSA Magdalena Jankowska-Szostak, Asesor WSA Anna Kuczyńska-Szczytkowska (sprawozdawca), Protokolant: specjalista Renata Pawlak, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 14 czerwca 2022 r. sprawy ze skargi L. J. na czynność Starosty Milickiego z dnia 2 marca 2021 r. w przedmiocie wpisania terminu ważności uprawnień do kierowania pojazdami w dokumencie prawa jazdy stwierdza bezskuteczność czynności wpisu daty ważności uprawnień kategorii C1, C, B+E, C1+E, C+E w dokumencie prawa jazdy.
W dniu 24 lutego 2021 r. L.J. (dalej: skarżący) zwrócił się do Starosty Milickiego (dalej: Starosta, organ) z wnioskiem o potwierdzenie posiadania świadectwa kwalifikacji zawodowej w formie wymiany prawa jazdy. Do wniosku dołączył m.in. następujące dokumenty:
- świadectwo kwalifikacji zawodowej z 8 lutego 2021 r. (nr [...]) potwierdzające ukończenie szkolenia okresowego w zakresie kategorii C1, C1+E, C, C+E;
- orzeczenie lekarskie nr [...], w którym stwierdzono, że wobec braku przeciwwskazań zdrowotnych skarżący jest zdolny do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy transportu drogowego, w orzeczeniu tym określono datę następnego badania okresowego na dzień 24 listopada 2025 r.;
- orzeczenie psychologiczne nr [...], w którym stwierdzono brak przeciwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy i określono termin następnego badania psychologicznego na dzień 24 listopada 2025 r.
Po rozpoznaniu wniosku, Starosta wydał skarżącemu prawo jazdy, w którym oznaczył daty ważności poszczególnych kategorii uprawnień: uprawnienia kategorii AM – 2 marca 2036 r.; A1 – bezterminowo; A2 – 2 marca 2036 r.; A, B1 i B – bezterminowo; B+E – 2 marca 2036 r.; C1, C1+E, C, C+E - 24 listopada 2025 r.; T – bezterminowo.
Pismem z 22 marca 2021 r. skarżący wezwał Starostę do usunięcia naruszenia prawa polegającego na wpisaniu w dokumencie prawa jazdy w kolumnie 11 w wierszu AM, A2, C1, C, C, BE, C1E, CE terminu ważności przysługujących uprawnień kategorii C, CE. Pismem z 7 kwietnia 2021 r. Starosta poinformował skarżącego, że dokonana wymiana prawa jazdy jest zgodna z prawem. W myśl obowiązujących przepisów, gdyby wymiana prawa jazdy następowała bez dopisania kwalifikacji (kod 95) to wtedy ważność kat. C, CE byłaby bezterminowa.
Pismem z 5 maja 2021 r. skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na czynność Starosty w postaci wpisania do prawa jazdy terminu przysługujących uprawnień do kierowania pojazdami kategorii C i E, kolumna nr 11, wiersz: C1, C, BE, C1E, CE. Zaskarżonej czynności zarzucił naruszenie art. 15 i 18 ustawy z 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami w zw. z art. 16 § 1 k.p.a. oraz § 29 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 24 lutego 2016 r. w sprawie wydawania dokumentów stwierdzających uprawnienia do kierowania pojazdami. Wniósł o stwierdzenie bezskuteczności czynności Starosty w postaci wpisania terminu przysługujących mu uprawnień do kierowania pojazdami kategorii C i E w dokumencie prawa jazdy (numer [...]).
Starosta przekazując skargę do Sądu wskazał, że podtrzymuje swoje stanowisko w sprawie wydanego prawa jazdy – potwierdzenie kwalifikacji (kod 95).
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
Skarga zasługiwała na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137) sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329, dalej: "p.p.s.a."). Stosownie do tego przepisu Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przedmiotem kontroli sądowej z mocy art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. mogą być inne niż decyzje i postanowienia akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Natomiast według art. 146 § 1 p.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na akt lub czynność, uchyla ten akt, interpretację, opinię zabezpieczającą lub odmowę wydania opinii zabezpieczającej albo stwierdza bezskuteczność czynności. Przepis art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. stosuje się odpowiednio. W art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. ustawodawca określił przesłanki uwzględnienia skargi sądowoadministracyjnej wniesionej na decyzję administracyjną lub postanowienie.
Przedmiotem kontroli w rozpoznawanej sprawie była czynność materialno-techniczna Starosty dotycząca wpisu do prawa jazdy daty ważności uprawnień do kierowania pojazdami w zakresie zakwestionowanym w skardze przez skarżącego, tj. wpisania do prawa jazdy terminu przysługujących uprawnień do kierowania pojazdami kategorii C i E, kolumna nr 11, wiersz: C1, C, B+E, C1+E, C+E. Sąd dokonał zatem kontroli czynności wpisania terminu ważności określonych kategorii do prawa jazdy w zakresie zakwestionowanym przez skarżącego, czyli dotyczącym wpisania daty ważności uprawnień kategorii C1, C, B+E, C1+E, C+E.
Przed przystąpieniem do merytorycznego rozstrzygnięcia, należy wskazać, że stosownie do brzmienia art. 53 § 2 p.p.s.a. jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności. Sąd, po wniesieniu skargi, może uznać, że uchybienie tego terminu nastąpiło bez winy skarżącego i rozpoznać skargę. Jak wynika z akt administracyjnych sprawy skarżący dowiedział się o kwestionowanej czynności w dniu 16 marca 2021 r. (kiedy odebrał prawo jazdy), a skargę wniósł w dniu 5 maja 2021 r., czyli z uchybieniem trzydziestodniowego terminu. Mając jednak na uwadze charakter zaskarżonej czynności, brak pouczenia skarżącego o możliwości wniesienia skargi do Sądu, podejmowane przez skarżącego czynności – wezwanie organu do usunięcia naruszenia prawa oraz działanie skarżącego w postępowaniu przed organem administracji publicznej i przed Sądem bez pomocy zawodowego pełnomocnika, należało uznać, że uchybienie terminu do wniesienia skargi nastąpiło bez winy skarżącego.
Sąd zauważa, że w podobnej sprawie, orzekał już Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu (wyrok z 17 listopada 2021 r., sygn. akt III SA/Po 169/21, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, dalej: CBOSA). Sąd w składzie orzekającym w rozpoznawanej sprawie podziela stanowisko zaprezentowane w w/w wyroku i przyjmuje je za własne. Tezy i twierdzenia tego wyroku (jego fragmenty) zostaną powołane wielokrotnie niżej, jako szczególnie trafne.
Zaskarżona czynność została podjęta w związku z wnioskiem skarżącego o dokonanie w prawie jazdy wpisu potwierdzającego posiadanie świadectwa kwalifikacji zawodowej (potwierdzenie odbycia szkolenia okresowego). Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (aktualny tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 1212 ze zm., dalej jako u.k.p.) starosta dokonuje w prawie jazdy wpisu potwierdzającego odbycie kwalifikacji wstępnej, kwalifikacji wstępnej przyspieszonej, kwalifikacji wstępnej uzupełniającej, kwalifikacji wstępnej uzupełniającej przyspieszonej albo szkolenia okresowego, o których mowa w rozdziale 7a ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym. Stosownie do art. 15 ust. 4 u.k.p. wpis ten jest dokonywany, w formie wymiany prawa jazdy, na okres 5 lat, liczony od dnia wydania świadectwa kwalifikacji zawodowej, o którym mowa w przepisach rozdziału 7a ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, przy czym termin ten nie może być dłuższy niż okres ważności orzeczenia lekarskiego i orzeczenia psychologicznego, o których mowa w przepisach rozdziału 7a tej ustawy.
W sprawie rozważenia wymagało, czy wymiana prawa jazdy przez Starostę w oparciu o przywołane powyżej przepisy prawa materialnego, upoważniała organ do ingerencji w uprawnienia skarżącego do kierowania pojazdami, poprzez wpisanie daty ważności przysługujących skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami kategorii C1, C, B+E, C1+E, C+E.
W orzecznictwie sądów administracyjnych (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 2 grudnia 2019 r. sygn. akt III SA/Kr 1135/19, wyrok WSA w Poznaniu z 22 marca 2018r. sygn. akt II SA/Po 1173/17, CBOSA) podkreśla się, że pojęcie "prawo jazdy" jest używane w przepisach prawa w dwóch znaczeniach. W pierwszym znaczeniu, jest rozumiane jako uprawnienie do prowadzenia pojazdów mechanicznych określonego rodzaju. Natomiast w drugim znaczeniu jest używane na określenie dokumentu urzędowego potwierdzającego, posiadanie przez daną osobę uprawnienia do prowadzenia pojazdów wskazanych w nim kategorii. W tym znaczeniu prawo jazdy stanowi urzędowy dowód posiadania przez oznaczoną w jego treści osobę fizyczną uprawnień do kierowania pojazdami. Dlatego wymaga wyraźnego zaznaczenia konieczności odróżnienia uprawnień do kierowania pojazdami, które stanowią publiczne prawo podmiotowe uprawniające do kierowania danego rodzaju pojazdem od samego dokumentu prawa jazdy, który w świetle art. 4 ust. 1 u.k.p. stanowi wyłącznie dokument potwierdzający posiadanie uprawnień do kierowania motorowerem, pojazdem silnikowym lub zespołem pojazdów składający się z pojazdu silnikowego i przyczepy lub naczepy. Prawo jazdy jest więc urzędowym dowodem posiadania przez oznaczoną w jego treści osobę fizyczną uprawnień do kierowania pojazdami (art. 76 § 1 k.p.a.). Jego treść powinna być jasna i zrozumiała zarówno dla posiadacza prawa jazdy, jak i osoby kontrolującej, czy kierujący pojazdem posiada uprawnienie do prowadzenia tego właśnie pojazdu. W szczególności wymienione osoby nie mogą mieć wątpliwości, czy uprawnienia stwierdzone decyzją właściwego organu są ważne, czy też wygasły, np. wskutek upływu czasu (por. wyrok NSA z 21 marca 2017 r., I OSK 1686/15). Słusznie podkreśla się także w orzecznictwie, że czym innym jest data ważności prawa jazdy, jako dokumentu, a czym innym jest data ważności uprawnienia, wpisywana na drugiej stronie dokumentu prawa jazdy w kolumnie (pozycji) 11, korespondującej z pozycją w kolumnie 9 wskazującą na konkretną kategorię posiadanego uprawnienia. Czym innym jest także potwierdzenie posiadania świadectwa kwalifikacji zawodowej, wpisywane w pozycji 12 odnoszącej się do ograniczeń jako data ważności posiadanego świadectwa kwalifikacji zawodowej korespondującej z pozycją w kolumnie 9 (kategorią posiadanego uprawnienia) i pozycją w kolumnie 11 (datą ważności uprawnienia).
W przywołanych powyżej fragmentach art. 15 u.k.p. mowa jest o prawie jazdy, jako dokumencie z art. 4 ust. 1 pkt 1 lit. a tej ustawy. Wynika z niego bowiem jasno, że starosta "dokonuje w prawie jazdy wpisu potwierdzającego odbycie kwalifikacji wstępnej (...), szkolenia okresowego" (ust. 1), a także, że następuje to "w formie wymiany prawa jazdy" (ust. 4). Przepisy te stanowią zatem o dokonaniu określonego wpisu w dokumencie prawa jazdy, z uwzględnieniem jego terminu ważności, co nastąpić ma poprzez wymianę tego dokumentu na dokument nowy. Poza rzeczonym wpisem, który potwierdzać ma zdobycie przez posiadacza dokumentu prawa jazdy kwalifikacji zawodowych, wymaganych w świetle regulacji rozdziału 7a ustawy o transporcie drogowym do wykonywania przewozów drogowych jako kierowca, przepisy te nie uprawniają organu administracji publicznej do dokonania jakichkolwiek dalszych zmian, co oznacza, że w pozostałym zakresie nowo wydany przy tej okazji dokument powinien - co do zasady - stwierdzać dotychczasowy odnoszący się do kierującego pojazdami stan faktyczny.
Z akt administracyjnych sprawy, w szczególności z kserokopii dotychczasowego dokumentu prawa jazdy wydanego w dniu 27 września 2004 r. wynika bezspornie, że skarżący posiada uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii A, B, C, B+E, C+E i T bezterminowo (w pozycji 11 "data ważności uprawnienia" w odniesieniu do tych wszystkich kategorii widnieje symbol "-"). Zauważyć przy tym trzeba, że posiadanie przez skarżącego tych uprawnień oznacza tym samym - na gruncie art. 6 ust. 1 u.k.p. - równoczesne posiadanie przez niego uprawnień do kierowania pojazdami kategorii AM, A1, A2, B1, C1, C1+E. Zgodnie
z § 29 rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 24 lutego 2016 r. w sprawie wydawania dokumentów stwierdzających uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz. U. z 2016 r., poz. 231, dalej: rozporządzenie) w przypadku osób, które posiadały w dniu wejścia w życie ustawy (o kierujących pojazdami, to jest w dniu 19 stycznia 2013 r. - przyp. tut. Sądu) uprawnienia do kierowania pojazdami, których data ważności nie była ograniczona orzeczeniem lekarskim lub psychologicznym, w pozycji "data ważności uprawnienia" umieszcza się symbol "-" jako informację, że dana kategoria prawa jazdy jest ważna bezterminowo (ust. 1). W przypadku osób, o których mowa w ust. 1, data ważności prawa jazdy, o której mowa w § 10 ust. 3 pkt 4 lit. a rozporządzenia, nie może być dłuższa niż 15 lat (ust. 2). Zauważyć trzeba, że w § 29 rozporządzenia dodany został ust. 3 (§ 1 pkt 10 rozporządzenia z dnia 15 kwietnia 2022 r., Dz. U. z 2022 r., poz. 874 zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 7 maja 2022 r.), który w sprawie nie miał jednak zastosowania.
Skarżący na dzień 19 stycznia 2013 r. posiadał - stwierdzone poprzednim dokumentem prawa jazdy - bezterminowe uprawnienia kategorii A, B, C, B+E, C+E i T. Starosta w nowym dokumencie prawa jazdy w odniesieniu do kategorii A i B oznaczył datę ważności tych uprawnień jako bezterminową. Powinien jednak także w odniesieniu do kategorii B+E, C1, C1+E, C, C+E umieścić symbol "-", czego wymagał od organu § 29 ust. 1 rozporządzenia (kategoria C1 mieści się w zakresie kategorii C- art. 6 ust. 1 pkt 8 u.k.p., C1+E w zakresie kategorii C+E – art. 6. ust. 1 pkt 12 i odpowiednio § 10 ust. 6 pkt 1 lit. g) i j) rozporządzenia).
Wskazać przy tym należy, że art. 13 ust. 1 u.k.p., zgodnie z którym prawo jazdy kategorii:
1) AM, A1, A2, A, B1, B, B+E lub T wydaje się na okres 15 lat, z tym że: a) okres ten może być krótszy, o ile wynika to z orzeczenia lekarskiego, o którym mowa w art. 11 ust. 1 pkt 2 lit. a, b) prawo jazdy kategorii B uzyskane po raz pierwszy wydaje się na okres, o którym mowa w art. 91 ust. 1, z zastrzeżeniem art. 92 ust. 1;
2) C1, C1+E, C, C+E, D1, D1+E, D lub D+E wydaje się na okres 5 lat, nie dłużej jednak niż na okres wynikający z orzeczenia lekarskiego i orzeczenia psychologicznego, o których mowa w art. 11 ust. 1 pkt 2, z zastrzeżeniem art. 15 - określa termin ważności dokumentu prawa jazdy, a nie ważności uprawnień określonych kategorii.
W sprawie w odniesieniu do kategorii B+E Starosta nieprawidłowo wpisał datę ważności uprawnienia 2 marca 2036 r. Uprawnienie to – jak wynika z kserokopii dotychczasowego prawa jazdy – skarżący nabył 27 września 2004 r., czyli przed 19 stycznia 2013 r., bez ograniczenia terminu ważności. W konsekwencji Starosta nie był uprawniony do modyfikowania terminu ważności uprawnienia kategorii B+E.
Jeżeli chodzi o kategorie: C1, C1+E, C, C+E Starosta również nieprawidłowo wpisał jako datę ważności uprawnienia datę kolejnego badania wynikającą z orzeczeń lekarskiego i psychologicznego. Takie stanowisko nie może zostać wywiedzione ani z przytoczonej wyżej treści art. 15 u.k.p, ani z przepisów rozporządzenia z 24 lutego 2016 r.
Według § 10 ust. 4 rozporządzenia wpis potwierdzający uzyskanie kwalifikacji wstępnej, kwalifikacji wstępnej przyspieszonej, kwalifikacji wstępnej uzupełniającej, kwalifikacji wstępnej uzupełniającej przyspieszonej lub ukończenie szkolenia okresowego, o których mowa w przepisach ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, jest dokonywany w postaci kodu "95" w układzie "95.DD.MM.RRRR", we wniosku i na dokumencie prawa jazdy w pozycji "ograniczenia" przy odpowiednich posiadanych kategoriach prawa jazdy wymienionych w aktualnym świadectwie kwalifikacji zawodowej, przy czym w przypadku kierowcy, o którym mowa w art. 39d ust. 6 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, posiadającego aktualne świadectwo kwalifikacji zawodowej potwierdzające ukończenie szkolenia okresowego w zakresie jednego bloku programowego, wpis jest dokonywany przy wszystkich kategoriach prawa jazdy spośród posiadanych kategorii C1, C1+E, C, C+E, D1, D1+E, D oraz D+E. Datą ważności wpisu jest data 5 lat liczona od dnia wydania świadectwa kwalifikacji zawodowej. Zgodnie zaś z § 10 ust. 5 rozporządzenia dokonując wpisu, o którym mowa w ust. 4, w pozycji "data ważności uprawnienia" wpisuje się datę ważności uprawnienia w zakresie poszczególnych kategorii prawa jazdy. Datą ważności uprawnienia jest przypadający najwcześniej termin upływu ważności odpowiednio badania lekarskiego, badania psychologicznego albo data ukończenia pierwszego albo następnego szkolenia okresowego."
W odniesieniu do przywołanych wyżej regulacji, NSA w wyroku z 24 lutego 2021 r., sygn. akt I OSK 2312/20 (CBOSA) wskazał, że literalne odczytanie § 10 ust. 5 rozporządzenia może potwierdzać sposób interpretacji organu (to jest ograniczenie terminu ważności uprawnienia do kierowania pojazdami - przyp. tut. Sądu), bowiem użyte w tym przepisie określenie: "w pozycji data ważności uprawnienia" może być rozumiane jako upoważnienie do określenia daty ważności nie tylko uprawnień, o których mowa w art. 15 u.k.p. (uprawnień kierowcy zawodowego – posiadania świadectwa kwalifikacji zawodowej, przyp. tut. Sądu), ale również uprawnień nabytych bezterminowo, to jednak taki rezultat wykładni należy uznać za wadliwy, bo nieuwzględniający kontekstu systemowego, w tym argumentacji a rubrica. Taka interpretacja pozostaje w sprzeczności z § 29 rozporządzenia. Przepis ten rozróżnia pojęcia "daty ważności prawa jazdy" i "daty ważności uprawnienia". Na blankiecie prawa jazdy ujawnieniu powinny podlegać odrębnie - data ważności prawa jazdy oraz data ważności samego uprawnienia do kierowania pojazdami. Dodatkowo dokonuje się wpisu potwierdzającego uzyskanie kwalifikacji wstępnej, kwalifikacji wstępnej przyspieszonej, kwalifikacji wstępnej uzupełniającej, kwalifikacji wstępnej uzupełniającej przyspieszonej lub ukończenie szkolenia okresowego, o których mowa w przepisach ustawy z 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, w postaci kodu na dokumencie prawa jazdy w pozycji "ograniczenia" przy odpowiednich posiadanych kategoriach prawa jazdy wymienionych w aktualnym świadectwie kwalifikacji zawodowej, przy czym w przypadku kierowcy, o którym mowa w art. 39 ust. 6 u.t.d., posiadającego aktualne świadectwo kwalifikacji zawodowej potwierdzające ukończenie szkolenia okresowego w zakresie jednego bloku programowego, wpis jest dokonywany przy wszystkich kategoriach prawa jazdy spośród posiadanych kategorii C1, C1+E, C, C+E, D1, D1+E, D oraz D+E. Datą ważności wpisu (w pozycji "ograniczenia") jest data 5 lat liczona od dnia wydania świadectwa kwalifikacji zawodowej.
Zgodnie z art. 13 ust. 1 u.k.p. dokument prawa jazdy według nowego wzoru ma ściśle określony termin ważności. Jednakże z przepisu tego nie wynika, że nabyte bezterminowo uprawnienia do kierowania pojazdami pod rządami poprzednio obowiązujących przepisów, tracą ważność. Przy ubieganiu się o nowe prawo jazdy osoby takie nie muszą zatem ubiegać się jednocześnie o ponowne nabycie uprawnień do kierowania pojazdami (por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 12 grudnia 2013 r., sygn. akt K 5/13, OTK-A 2013/9/137). Z kolei ograniczenia wynikające z wdrożenia dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady z 20 grudnia 2006 r., nr 2006/126/WE, w sprawie praw jazdy (Dz.Urz.UE Seria L z 2006 r. Nr 403, s. 18 z późn. zm.), która w art. 7 ust. 2 przewiduje administracyjny okres ważności praw jazdy poszczególnych kategorii, nie dotyczą uprawnień do kierowania pojazdami przyznanych przed 19 stycznia 2013 r. i nie podlegają ograniczeniu lub unieważnieniu przez przepisy tejże dyrektywy. Przyjęcie za poprawne stanowiska organu doprowadziłoby do sytuacji, w której złożenie wniosku o wymianę dokumentu prawa jazdy z powodu zmiany danych (czy jak w rozpatrywanej sprawie celem potwierdzenia kwalifikacji zawodowych w oparciu o art. 15 u.k.p.), stwarzałoby podstawę do prowadzenia powtórnej weryfikacji uprawnień nabytych bezterminowo. Po wtóre, podstawę prawną do cofnięcia lub ograniczenia uprawnień nabytych z mocy decyzji ostatecznej stanowiłyby przepisy rozporządzenia wykonawczego do ustawy. Oznaczałoby to naruszenie podstawowej dyrektywy wykładni systemowej nakazującej respektowanie hierarchii aktów normatywnych. Ponadto, nabyte bezterminowo uprawnienia administracyjne doznawałyby ograniczeń na podstawie regulacji zawartej w rozporządzeniu, która w tym zakresie nie mieści się w upoważnieniu ustawowym (por. wyrok NSA z 10 listopada 2021 r. sygn. akt II GSK 2030/21, CBOSA).
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 146 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. stwierdzono bezskuteczność zaskarżonej czynności wpisu daty ważności uprawnień kategorii C1, C, B+E, C1+E, C+E w dokumencie prawa jazdy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło