III SAB/Wr 525/20

WyrokWSA we Wrocławiu2020-06-03

Skład orzekający: Bogumiła Kalinowska, Marta Pająkiewicz-Kremis, Wanda Wiatkowska-Ilków

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewoda dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku o wydanie zezwolenia na pobyt czasowy, a jeśli tak, to czy bezczynność ta miała charakter rażącego naruszenia prawa?
Ratio decidendi
Wojewoda dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku o wydanie zezwolenia na pobyt czasowy, ponieważ nie załatwił sprawy w terminie ustawowym, a podjęte czynności procesowe nastąpiły po upływie tego terminu. Jednakże, bezczynność ta nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa, biorąc pod uwagę obiektywne trudności organu, takie jak duża liczba wniosków i obciążenie kadrowe, a także wpływ przepisów związanych z pandemią COVID-19 na bieg terminów.
Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła wniosek o wydanie zezwolenia na pobyt czasowy. Po upływie ustawowych terminów na rozpoznanie wniosku, strona wniosła ponaglenie, a następnie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając Wojewodzie bezczynność. Wojewoda argumentował, że opóźnienie wynika z dużej liczby spraw i niedoborów kadrowych, a także z konieczności uzyskania opinii innych organów oraz wpływu przepisów związanych z COVID-19. Sąd rozpoznał sprawę w trybie uproszczonym.
Rozstrzygnięcie
Sąd zobowiązał Wojewodę D. do rozpoznania wniosku strony skarżącej w terminie 30 dni od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku, stwierdził, że Wojewoda dopuścił się bezczynności, która nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa, oddalił dalej idącą skargę i zasądził od Wojewody na rzecz strony skarżącej kwotę 597 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Bogumiła Kalinowska, Sędziowie: Asesor WSA Marta Pająkiewicz-Kremis (sprawozdawca), Sędzia WSA Wanda Wiatkowska-Ilków, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w Wydziale III w dniu 3 czerwca 2020 r. sprawy ze skargi R.D. na bezczynność Wojewody D. w przedmiocie rozpoznania wniosku o wydanie zezwolenia na pobyt czasowy I. zobowiązuje Wojewodę D. do rozpoznania wniosku strony skarżącej z dnia 7 października 2019 r. w terminie 30 dni od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami administracyjnymi sprawy; II. stwierdza, że Wojewoda D. dopuścił się bezczynności, która nie ma miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. oddala dalej idącą skargę; IV. zasądza od Wojewody D. na rzecz strony skarżącej kwotę 597 (słownie: pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W dniu 7 października 2019 r. R. D.(data wpływu do organu) złożyła, skierowany do Wojewody D., wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium RP. W dniu [...] grudnia 2019 r., wypełniając obowiązek z art. 105 ust. 2 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2020 r. poz. 35), strona z własnej inicjatywy stawiła się w D. Urzędzie Wojewódzkim we W., złożyła odciski palców, a także, kserokopie stron paszportowych zawierających adnotacje urzędowe. W piśmie z dnia 19 grudnia 2019 r. (z odnotowanym wpływem do organu w dniu 3 stycznia 2020 r.), wnioskodawczyni, reprezentowana przez pełnomocnika, wniosła o przyspieszenie postępowania w sprawie i przedłożyła m.in. potwierdzoną za zgodność kserokopię odpisu skróconego aktu małżeństwa z obywatelem polskim. Pismem z dnia 10 lutego 2020 r. (z odnotowanym wpływem do organu w dniu 19 lutego 2020 r.) wnioskodawczyni wniosła ponaglenie na niezałatwienie sprawy w terminie. Pismem z dnia 17 kwietnia 2020 r. Wojewoda D., działając na podstawie art. 109 ust. 1 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach zwrócił się do – Komendy Wojewódzkiej Policji we W., Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego Delegatura we W. i Komendy N. Oddziału Straży Granicznej z prośbą o udzielenie informacji, czy wjazd i pobyt wnioskodawczyni na terytorium RP stanowi zagrożenie dla obronności lub bezpieczeństwa państwa lub ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego. Także w dniu 17 kwietnia 2020 r. Wojewoda D. skierował do strony pismo procesowe w którym powołując się na wynikający z art. 109 ust. 1 i 2 ustawy o cudzoziemcach obowiązek uzyskania opinii i informacji od innych organów poinformował pełnomocnika strony o przedłużeniu terminu zakończenia postępowania w sprawie na zasadach wskazanych w tym piśmie, a nadto, na podstawie art. 50 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256, dalej: k.p.a.), wezwał pełnomocnika strony do przedstawienia do wglądu dokumentu tożsamości małżonka wnioskodawczyni celem potwierdzenia posiadania przez tego małżonka obywatelstwa polskiego, w terminie 30 dni od odwołania stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID. Pismem z dnia 20 kwietnia 2020 r., działając na podstawie art. 37 § 4 k.p.a., Wojewoda D. przesłał ponaglenie strony do organu wyższego stopnia. W skardze z dnia 20 marca 2020 r., skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Wrocławiu (z odnotowanym wpływem do organu w dniu 27 marca 2020 r.), skarżąca R. D. zarzuciła Wojewodzie D. bezczynność o cechach rażącego naruszenia prawa. Zarzucając naruszenie – art. 35 § 3 k.p.a., art. 36 § 1 k.p.a., art. 37 § 4 k.p.a., art. 8 § 1 k.p.a., art. 9 k.p.a., art. 10 § 1 k.p.a. oraz art. 12 § 1 k.p.a. strona podniosła, że od dnia złożenia wniosku minęło ponad 6 miesięcy, a sprawa nadal jest w toku, choć organ jest w posiadaniu wszystkich dokumentów niezbędnych do wydania decyzji. Odwołując się do treści art. 35 § 3 k.p.a. strona wyraziła pogląd, że postępowanie w sprawie powinno zostać zakończone najpóźniej w ciągu 2 miesięcy. Skarżąca zaznaczyła, że w żaden sposób nie przyczyniła się do opóźnień w procedowaniu. Wręcz przeciwnie, strona własnej inicjatywy podejmowała działania ukierunkowane na przyspieszenie procedowania w sprawie. Przykładowo, w grudniu 2019 r. skarżąca, bez wezwania, stawiła się w D. Urzędzie Wojewódzkim i uzupełniła wszystkie braki formalne wniosku. W dalszej części skargi skarżąca przedstawiła funkcjonującą w orzecznictwie sądowym definicję stanu bezczynności wskazując, że jest ona aktualna w okolicznościach faktycznych sprawy. W uzupełnieniu tej argumentacji strona dodała, że w sprawie doszło do naruszenia nie tylko art. 12 § 1 k.p.a. oraz art. 35 § 3 k.p.a., ale także – art. 36 § 1 k.p.a. oraz art. 37 § 4 k.p.a. Nadmieniła, że brak decyzji w sprawie uniemożliwia skarżącej swobodne podróżowanie za granicę, w tym, do S. Wskazała także, że w celu legalizacji swojego pobytu w Polsce skarżąca musi podejmować dodatkowe kroki, które związane są z ponoszeniem kosztów, a przede wszystkim – niezwykle czasochłonne. Wskazując na powyższe skarżąca wniosła o: 1. stwierdzenie, że Wojewoda D. dopuścił się bezczynności; 2. stwierdzenie, że bezczynność Wojewody D. miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. zobowiązanie Wojewody D. do załatwienia sprawy w terminie 14 dni od daty otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 4. przyznanie od organu na rzecz skarżącej sumy pieniężnej w kwocie 3.000 zł; 5. zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych; 6. rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym. W odpowiedzi na skargę Wojewoda D. wniósł o jej oddalenie. Wyjaśnił, że czas oczekiwania na rozpoznanie wniosku, przekraczający terminy z art. 35 § 1 – 3 k.p.a., nie wynika ze złej woli, czy z opieszałości pracowników Wydziału Spraw Obywatelskich i Cudzoziemców, lecz jest skutkiem ogromnej ilości wniosków składanych przez cudzoziemców w D. Urzędzie Wojewódzkim, przy konieczności równoczesnego procedowania w wielu różnych sprawach oraz w obliczu niedoborów kadrowych. Nadmienił, że w 2018 r. do Wojewody D. wpłynęło [...] wniosków o legalizację pobytu w Polsce, zaś do końca października 2019 r. odnotowano ich [...]. Dodał, że przepisy ustawy o cudzoziemcach zobowiązują organ do dokładnej weryfikacji zasadności udzielenia każdego wnioskowanego zezwolenia, zaś przy rozpatrywaniu wniosków obowiązuje kolejność ich wpływu do urzędu. Wyraził pogląd, że dla przyjęcia kwalifikowanego naruszenia prawa nie wystarczy samo przekroczenie terminu załatwienia sprawy. Przekroczenie to musi być bowiem nie tylko znaczne, ale także oczywiste, pozbawione racjonalnego uzasadnienia oraz nieznajdujące żadnego usprawiedliwienia w okolicznościach prawnych lub faktycznych sprawy. W podsumowaniu stwierdził, że trudności kadrowe, znacząca liczba spraw wpływających do urzędu oraz duża ilość spraw przypadających na jednego pracownika stanowią obiektywne trudności, które powinny wpływać na ocenę kwalifikowanego naruszenia prawa w związku z niezałatwieniem sprawy administracyjnej w terminach ustawowych. Odnosząc się do zawartego w skardze żądania przyznania sumy pieniężnej Wojewoda D. zaznaczył, że przyznanie sumy pieniężnej o której mowa w art. 149 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej: p.p.s.a.) nie stanowi bezpośredniej konsekwencji stwierdzenia bezczynności, lecz jest uprawnieniem dyskrecjonalnym sądu, z którego należy korzystać, jeżeli realia sprawy są niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia ochrony praw strony. Nadmienił, że jej przyznanie powinno być zastrzeżone jedynie dla wyjątkowych, indywidualnych przypadków, uzasadnionych szczególnie ewidentnymi i zawinionymi uchybieniami zasad efektywnego i terminowego działania organu w załatwieniu sprawy. Organ podniósł również, że suma pieniężna przyznawana na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. nie ma charakteru odszkodowawczego i nie może służyć wyrównaniu szkody w rozumieniu przepisów prawa cywilnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Skarga okazała się uzasadniona. Stosownie do art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta, zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., obejmuje także orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów. Wyjaśnić też trzeba, że zgodnie z art. 119 pkt 4 p.p.s.a., jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.). Z uwagi na to, że przedmiotem skargi w rozpatrywanej sprawie jest bezczynność organu, sprawa została rozpoznana przez Sąd w podanym trybie. Na wstępie warto nadmienić, że merytoryczną kontrolę skargi należało poprzedzić ustaleniem dopuszczalności skargi w warunkach jej wniesienia do sądu administracyjnego przed rozpoznaniem ponaglenia przez organ wyższego stopnia. Zdaniem Sądu, sam tylko fakt poprzedzenia skargi wniesieniem ponaglenia wyczerpuje tryb w rozumieniu art. 52 § 1 i § 2 p.p.s.a., a o przedwczesności (niedopuszczalności) tej skargi nie może świadczyć okoliczność, że skarga została złożona przed rozpatrzeniem tego ponaglenia przez organ wyższego stopnia nad organem prowadzącym postępowanie. Sąd podziela pogląd wyrażony w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 czerwca 2019 r., sygn. akt I GSK 957/19 (CBOSA), w myśl którego, skarga na bezczynność (przewlekłość) może być wnoszona niezależnie od tego, czy organ wyższego stopnia rozpatrzy ponaglenie oraz niezależnie od tego, czy jego stanowisko będzie pozytywne lub negatywne (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 października 2013 r. I OZ 893/13, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 lutego 2016 r. II OSK 326/16, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 lipca 2012 r. II OSK 1478/12, CBOSA). Innymi słowy, prowadzenie postępowania przez organ na skutek ponaglenia wniesionego w trybie art. 37 § 1 k.p.a. i wydanie w tym zakresie merytorycznego rozstrzygnięcia stosownie do art. 37 § 6 k.p.a. nie decyduje o wyczerpaniu toku środków zaskarżenia, o którym mowa w art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a. (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 maja 2018 r., sygn. akt II OSK 1210/18, CBOSA). Przesłanką wyczerpania środków zaskarżenia, o którym mowa w art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a. jest bowiem w tym przypadku już samo wniesienie ponaglenia. Nie stwierdzając na tej podstawie formalnych przeszkód do merytorycznego rozpoznania skargi Sąd dokonał kontroli zasadności skargi pod kątem zawartego w niej zarzutu bezczynności Wojewody D. Przechodząc do rozpoznania skargi wskazania wymaga, że samo pojęcie bezczynności zawarte jest w art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a. normującym instytucję ponaglenia. Zgodnie z ww. przepisem stronie służy prawo wniesienia ponaglenia, jeżeli nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a. (bezczynność). Dokonując szerszego wyjaśnienia tego pojęcia należy sięgnąć także do doktryny i orzecznictwa. Zarówno doktryna, jak i orzecznictwo sądów administracyjnych są zgodne, że z bezczynnością organu mamy do czynienia wówczas, gdy w ustalonym przepisami terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu, albo nie podjął stosownej czynności materialnej (wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a.). Dla oceny zasadności skargi na bezczynność nie ma przy tym znaczenia okoliczność, z jakich powodów określony akt nie został podjęty lub czynność dokonana, a w szczególności, czy bezczynność została spowodowana zawinionym albo też niezawinionym opóźnieniem organu, czy też wiąże się z jego przeświadczeniem, że stosowny akt lub czynność w ogóle nie powinny zostać wydane/dokonane. Nie można zapominać, że jedną z naczelnych zasad postępowania administracyjnego, wyrażoną w art. 12 § 1 i 2 k.p.a., jest zasada jego szybkości. Istota tej zasady sprowadza się do konstatacji, że organy administracji publicznej powinny działać w sprawie nie tylko wnikliwie ale i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Zwłaszcza sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji czy wyjaśnień, powinny być załatwione niezwłocznie. Wskazać należy, że art. 35 § 1-3 k.p.a. stanowi rozwinięcie w/w zasady, zobowiązując organy administracji publicznej do załatwienia sprawy bez zbędnej zwłoki. Wymaga podkreślenia, że - zgodnie z powołanym przepisem - niezwłocznie winny być załatwione sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ. Natomiast załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. W ocenie Sądu, w realiach rozpoznawanej sprawy mamy do czynienia z tak rozumianą bezczynnością. Mianowicie, z analizy akt administracyjnych i sądowych wynika, że wniosek strony dotyczący zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium RP wpłynął do organu (wraz z dodatkową dokumentacją) w dniu 7 października 2019 r. Wojewoda D. nie rozpoznał wniosku w terminach ustawowych wynikających z art. 35 § 3 k.p.a. (w tym, nawet tego najbardziej korzystnego dla organu terminu dwumiesięcznego), jak również, w tym czasie nie podjął żadnych czynności procesowych zmierzających do rozpoznania wniosku. Pomimo upływu ustawowego terminu załatwienia sprawy, organ nie zrealizował także normy z art. 36 k.p.a., tj., nie poinformował o przyczynach zwłoki, nie wskazał nowego terminu załatwienia sprawy oraz nie pouczył o prawie do ponaglenia. Pierwsze czynności procesowe w sprawie (poza pobraniem odcisków palców w dniu [...] grudnia 2019 r.) zmierzające do rozpoznania wniosku organ podjął już po wniesieniu przez stronę ponaglenia (które wpłynęło do organu w dniu 19 lutego 2020 r.) i skargi do sądu administracyjnego (27 marca 2020 r.). Czynności te polegały na zainicjowaniu w dniu 17 kwietnia 2020 r. procedury z art. 109 ust. 1 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach, a także, na zredagowaniu do strony pisma (opatrzonego także datą 17 kwietnia 2020 r.), w którym organ, działając na podstawie art. 50 k.p.a., wezwał stronę odo uzupełnienia dokumentacji wniosku poprzez przedłożenie dokumentu tożsamości małżonka potwierdzającego posiadanie obywatelstwa polskiego (oryginał do wglądu), w terminie 30 dni od odwołania stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID (tego ze stanów, który obowiązywał jako ostatni). W piśmie z dnia 17 kwietnia 2020 r. organ poinformował również stronę, że przewidywanym terminem zakończenia postępowania administracyjnego w sprawie jest dzień przypadający 90 dnia po odwołaniu stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID (tego ze stanów, który obowiązywał jako ostatni). Należy zaznaczyć, że ujawniona przez Wojewodę D. w dniu 17 kwietnia 2020 r. aktywność procesowa w sprawie nie znosi stanu bezczynności, której dopuścił się ten organ nie załatwiając sprawy z wniosku strony w terminie ustawowym z art. 35 § 3 k.p.a. (dwumiesięcznym) oraz pozostając bierny w sprawie jeszcze przez kolejne 3 miesiące po upływie tego terminu. Należy w tym miejscu nadmienić, że w sprawie Sąd uwzględnił regulację przepisu art. 15zzs ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r., poz. 374 ze zm.). W myśl tego przepisu, w okresie stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID bieg terminów procesowych i sądowych w postępowaniach administracyjnych nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu na ten okres. Skutek zawieszający biegu terminów o jakim mowa w tym przepisie Sąd przyjął od dnia wejścia tego przepisu w życie (tj. od dnia 31 marca 2020 r.). Przedstawiona charakterystyka prowadzonego postępowania w sprawie nie pozostawia wątpliwości, że Wojewoda D. dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu złożonego przez stronę wniosku, ignorując swoje procesowe obowiązki z art. 12 k.p.a. i art. 35 § 3 k.p.a., a nadto, także z art. 36 k.p.a. Niewątpliwie, w przed-stawionych okolicznościach faktycznych sprawy, organ nie rozpoznał wniosku strony w terminie dwumiesięcznym o jakim mowa w art. 35 § 3 k.p.a., a pomimo przekroczenia tego terminu ustawowego nie poinformował strony o przyczynach zwłoki oraz nie zrealizował pozostałych obowiązków procesowych z art. 36 k.p.a. Normę z art. 36 k.p.a. organ zrealizował dopiero na etapie skierowania do strony pisma z dnia 17 kwietnia 2020 r. Wtedy to dopiero również organ podjął pierwsze czynności procesowe zmierzające do rozpoznania wniosku. Mając na uwadze opisany przebieg postępowania w sprawie Sąd, działając na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. stwierdził bezczynność Wojewody D. w rozpoznaniu wniosku strony, która to bezczynność, w ocenie Sądu, nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa (punkt II wyroku). Obowiązek Sądu do dokonania kwalifikacji stanu bezczynności jako mającej miejsce lub też nie z rażącym naruszeniem prawa wynika z treści art. 149 § 1a p.p.s.a. Należy wskazać, że ustawodawca nie definiuje pojęcia bezczynności o cechach rażącego naruszenia prawa. W orzecznictwie sądowym natomiast przyjmuje się, że rażącym naruszeniem prawa będzie stan, w którym bez żadnej wątpliwości można stwierdzić, że naruszono prawo w sposób oczywisty. W kontekście stanów przewlekłości i bezczynności podkreśla się, że dla przyjęcia rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie terminu załatwienia sprawy. Opóźnienie organu w podejmowanych czynnościach procesowych, aby nosiło cechy rażącego naruszenia prawa, musi być w oczywisty sposób pozbawione jakiegokolwiek uzasadnienia. Należy wrócić uwagę, że okres bezczynności nie może być liczony automatycznie w każdym przypadku od następnego dnia od wpływu wniosku do organu. Trzeba dostrzec, że organ miał czas zakreślonych ustawowo dwóch miesięcy na podjęcie koniecznych czynności procesowych o charakterze wyjaśniającym z uwagi na materię sprawy oraz na załatwienie sprawy w tym czasie, przy czym Sądowi znany jest z urzędu fakt ogromnego napływu wniosków od cudzoziemców, co jest okolicznością obiektywną i niezawiniona przez organ. Wzgląd na sytuację kadrową organu oraz stopień jego obciążenia w rozpatrywaniu podobnych rodzajowo spraw, przy kilkumiesięcznym opóźnieniu w zakończeniu sprawy nie dawał, w ocenie Sądu, przesłanek do przyjęcia bezczynności o stopniu kwalifikowanym. Ważąc przyjęcie takiej kwalifikacji w kontekście długości stanu bezczynności w sprawie Sąd miał na uwadze również skutki prawne wynikające z przepisu art. 15zzs ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r., poz. 374 ze zm.). Należy dodać, że jakkolwiek przyczyny niezależne od organu nie mają wpływu na stwierdzenie stanu bezczynności, to jednak muszą zostać wzięte pod uwagę przy ocenie bezczynności o stopniu kwalifikowanym. Wobec braku informacji o zakończeniu postępowania w sprawie, Sąd, działając na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a., zobowiązał Wojewodę D. (punkt I wyroku) do rozpoznania wniosku skarżącej z dnia 7 października 2019 r. w terminie 30 dni od dnia doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami administracyjnymi sprawy. Sąd nie znalazł przesłanek do przyznania skarżącej wnioskowanej sumy pieniężnej, o czym orzekł w punkcie III wyroku oddalając dalej idącą skargę. Należy wyjaśnić, że możliwość zasądzenia sumy pieniężnej o której mowa w art. 149 § 2 p.p.s.a. ("sąd może") jest uprawnieniem dyskrecjonalnym sądu, co oznacza, że jest to możliwość z której jedynie można skorzystać. W dalszej kolejności należy również podnieść, że zasądzenie sumy pieniężnej nie jest bezpośrednią konsekwencją przewlekłego prowadzenia postępowania, co oznacza, że w każdym przypadku należy rozważyć zasadność żądania w kontekście działań organu (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 5 marca 2020 r., sygn. akt II SAB/Go 6/20, CBOSA). Końcowo należy dodać, że to, iż przyznanie sumy pieniężnej ma charakter kompensacyjny, nie podważa stanowiska, że może być ona przyznana tylko w sytuacji, gdy to przyznanie jest potrzebne dla osiągnięcia celu orzeczenia rozstrzygającego skargę na przewlekłość, tj. zdyscyplinowania organu do załatwienia sprawy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 kwietnia 2017 r., sygn. akt I OSK 1506/16, CBOSA). W ocenie Sądu, w rozważanych okolicznościach cel ten dostatecznie realizuje zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku w terminie trzydziestu dni od otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami administracyjnymi sprawy. Należy wskazać, że w orzecznictwie sądowym akcentuje się, że przyznanie sumy pieniężnej powinno mieć miejsce w szczególnie jaskrawych przypadkach zwłoki organu w załatwieniu sprawy, a wiec w tego rodzaju sytuacjach, gdzie oceniając całokształt działań organu można dojść do przekonania, że noszą one znamiona celowego unikania załatwienia sprawy, a przy tym, istnieje uzasadniona obawa, że bez tych dodatkowych sankcji organ nadal nie będzie respektować obowiązków wynikających z przepisów prawa (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 25 marca 2020 r., sygn. akt III SAB/Wr 1442/19 i powołane tam orzecznictwo, CBOSA). W kontrolowanej sprawie zaś, na podstawie analizy akt postępowania, nie sposób dopatrzyć się celowego działania organu. O kosztach postępowania (punkt IV wyroku) Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a. w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. Na zasądzoną od Wojewody D. na rzecz strony skarżącej, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, sumę 597 zł składają się – kwota 100 zł uiszczona tytułem wpisu sądowego od skargi, koszty zastępstwa procesowego w kwocie 480 zł, ustalone na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. (Dz. U. z 2018 r. poz. 265) w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz opłata skarbowa od pełnomocnictwa w kwocie 17 zł.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło