IV SA/Wr 415/16

WyrokWSA we Wrocławiu2019-01-18

Skład orzekający: Lidia Serwiniowska, Ewa Kamieniecka, Wanda Wiatkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zmiana warunków pracy i płacy, polegająca na obniżeniu wynagrodzenia w związku z przeniesieniem do innej jednostki organizacyjnej na podstawie porozumienia, stanowi utratę dochodu w rozumieniu przepisów ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zmiana warunków pracy i płacy, polegająca na obniżeniu wynagrodzenia w związku z przeniesieniem do innej jednostki organizacyjnej na podstawie porozumienia, stanowi utratę dochodu w rozumieniu art. 2 pkt 19 lit. c ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci. W związku z tym uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, nakazując ponowne rozpatrzenie wniosku z uwzględnieniem tej interpretacji.
Stan faktyczny
B. Z. złożył wniosek o przyznanie świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko (E. Z.) oraz na drugie i kolejne dzieci (W. Z. i D. Z.). Organy odmówiły przyznania świadczenia na pierwsze dziecko, uznając, że dochód rodziny przekracza ustawowe kryterium 800 zł na osobę, obliczone na podstawie dochodów z 2014 r. Skarżący podniósł, że jego dochód uległ obniżeniu w 2015 r. w wyniku zmiany warunków pracy i płacy, co powinno być potraktowane jako utrata dochodu. Organy obu instancji nie uwzględniły tej okoliczności, uznając, że zmiana warunków pracy bez rozwiązania stosunku pracy nie jest utratą dochodu.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Lidia Serwiniowska, Sędziowie: Sędzia WSA Ewa Kamieniecka, Sędzia WSA Wanda Wiatkowska - Ilków (spr.), Protokolant: sekretarz sądowy Aneta Januszkiewicz, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 18 stycznia 2019 r. sprawy ze skargi B. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. w dniu [...] czerwca 2016 r. po rozpatrzeniu odwołania B. Z., od decyzji z dnia [...] maja 2016r. nr [...] wydanej przez działającego z upoważnienia Wójta Gminy G., Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w G., w przedmiocie przyznania świadczenia wychowawczego na okres od 1 kwietnia 2016r. do 30 września 2017r. na: W. Z. w kwocie 500,00 zł i D. Z. w kwocie 500,00 zł oraz odmowy przyznania świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko: E. Z. - na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016r., poz. 23 z późn. zm.) utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu podało, że wnioskiem z dnia 11 kwietnia 2016r., B. Z. wystąpił do Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w G. o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko oraz na drugie i kolejne dziecko. Po rozpatrzeniu tego wniosku organ wydał opisaną wyżej decyzję. W uzasadnieniu decyzji wskazał, że jednym z kryteriów uprawniających do przyznania prawa do świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko w okresie trwającym od 1 kwietnia 2016 r. do 30 września 2017 r. jest dochód rodziny za 2014 r., który w myśl art. 5 ust. 3 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, w przeliczeniu na osobę nie przekracza 800,00 zł, a w przypadku, gdy członkiem rodziny jest dziecko niepełnosprawne, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę albo dochód osoby uczącej nie przekracza kwoty 1.200,00 zł. Ponadto z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że w 2014r. żona wnioskodawcy – B. Z. nie uzyskała żadnych dochodów, natomiast dochód B. Z., w 2014r. z tytułu zatrudnienia w Urzędzie Gminy G. wyniósł 52.332,25 zł netto. Ponadto wnioskodawca uzyskał w 2014r. dochód z gospodarstwa rolnego w wysokości 3.071,31 zł. Organ I instancji przywołał również brzmienie art. 2 pkt 19 lit. c i art. 2 pkt 20 lit. c ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, w zakresie utraty i uzyskania dochodu. Jak wyjaśnił dalej organ I instancji, B. Z. został przeniesiony służbowo z Urzędu Gminy G. do pracy w Urzędzie Miejskim w G., na mocy porozumienia w sprawie przeniesienia pracownika samorządowego, w związku z czym mając na uwadze ciągłość zatrudnienia, przy ustalaniu dochodu rodziny nie uwzględniono dochodu utraconego ani dochodu uzyskanego. Ustalono zatem, że w 2014r. dochód rodziny dla celów świadczenia wychowawczego wyniósł 923,41 zł miesięcznie na osobę (wg wyliczenia (52.332,25 zł + 3.072,31 zł) : 12 miesięcy : 5 osób) i tym samym przekracza kryterium dochodowe uprawniające do przyznania wnioskowanego świadczenia na pierwsze dziecko (wynoszące 800,00 zł/ miesięcznie na osobę). Jednocześnie organ I instancji stwierdził, że zostały spełnione ustawowe przesłanki do przyznania świadczenia - wychowawczego na drugie i kolejne dziecko, i tym samym przyznał prawo do świadczenia na dzieci: D. Z. i W. Z. Od powyższej decyzji wnioskodawca złożył odwołanie. Podniósł, że nie zgadza się z decyzją w części odmawiającej przyznania prawa do świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko: E. Z. Wskazał, że spełnia warunki do tego aby uzyskać świadczenie na pierwsze dziecko, bowiem przy ustalaniu dochodu rodziny, Wójt Gminy G. nie uwzględnił utraty dochodu związanej ze zmianą stanowiska i miejsca pracy. Jak wyjaśnia, w dniu 17 lipca 2015r. Wójt Gminy G. wypowiedziała mu warunki zatrudnienia proponując nowe, gorsze finansowo. W dniu 14 września 2015r. zatrudniono go w Urzędzie Miejskim w G. na stanowisku [...] za kwotę brutto [...] zł + dodatek stażowy. B. Z. wskazuje, że jego wynagrodzenie u nowego pracodawcy ustabilizowało się na poziomie [...] zł brutto z dodatkiem stażowym, co dało [...] zł netto (miesięcznie). Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L., po przeanalizowaniu akt sprawy oraz wniesionego odwołania wskazało, że warunki nabywania prawa do świadczeń wychowawczych oraz zasady ustalania, przyznawania i wypłaty tych świadczeń regulują przepisy ustawy z dnia 11 lutego 2016r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz. U. z 2016, poz. 195 ) - zwanej dalej ustawą (dalej p.p.w.d.). Powołało treść art. 4 i 5 ustawy – wskazując, że w myśl art. 5 ust. 3 świadczenie wychowawcze przysługuje na pierwsze dziecko osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 800,00 zł (art. 5 ust. 3). Natomiast, jeżeli członkiem rodziny jest dziecko niepełnosprawne, świadczenie wychowawcze przysługuje na pierwsze dziecko osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 1 200,00 zł (art. 5 ust.4). Dochód dla potrzeb ustalenia uprawnienia na okres trwający od dnia 1 kwietnia 2016 r. do 30 września 2017 r., oblicza się na podstawie dochodu z 2014 r. Organ wskazał, że w myśl art. 2 pkt 1 ustawy, za dochód należy uznać - dochód w rozumieniu przepisów o świadczeniach rodzinnych. Zgodnie z art. 2 pkt 4 dochód rodziny to suma dochodów członków rodziny. Natomiast dochód członka rodziny to przeciętny miesięczny dochód członka rodziny osiągnięty w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, z zastrzeżeniem art. 7 ust. 1-3 (art. 2 pkt 1 ustawy), dochód dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, to przeciętny miesięczny dochód uzyskany w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, z zastrzeżeniem art. 7 ust. 1-3 (art. 2 ust. 3). Powołał również art. 2 pkt 19 i pkt 20 mówiący o przypadkach utraty lub uzyskania dochodu. Zgodnie z treścią art. 7 ust. 1 ustawy, w przypadku utraty dochodu przez członka rodziny lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, lub po tym roku, ustalając ich dochód, nie uwzględnia się dochodu utraconego. Natomiast w przypadku uzyskania dochodu przez członka rodziny lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, ustalając dochód członka rodziny lub dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, osiągnięty w tym roku dochód dzieli się przez liczbę miesięcy, w których dochód ten był uzyskiwany, jeżeli dochód ten jest uzyskiwany w okresie, na jaki ustalane lub weryfikowane jest prawo do świadczenia wychowawczego (art. 7 ust. 2) W przedmiotowej sprawie, w dniu 11 kwietnia 2016r. B. Z. wystąpił do Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w G. z wnioskiem o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego na troje dzieci. Z analizy zebranego materiału dowodowego w sprawie, wynika, że w 2014 r. B. Z. uzyskał dochód z tytułu zatrudnienia w Urzędzie Gminy G. w wysokości 52.332,25 zł netto. Ponadto wnioskodawca w 2014 r. uzyskał dochód w wysokości 3.071,31 zł z posiadanego gospodarstwa rolnego o powierzchni 1,226 ha. Zona wnioskodawcy (B. Z.) nie uzyskała w 2014 r. żadnych dochodów. W złożonym wniosku o przyznanie świadczenia wychowawczego, B. Z. wskazał, że w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na który jest ustalane prawo do świadczenia wychowawczego, lub po tym roku nastąpiła utrata dochodu oraz jednocześnie nastąpiło uzyskanie dochodu przez członka rodziny, w związku ze zmianą warunków pracy. W niniejszej sprawie istota sporu sprowadza się do tego, czy organ I instancji prawidłowo ustalił dochód stanowiący podstawę do przyznania wnioskowanych świadczeń biorąc pod uwagę, zmiany po stronie dochodów wnioskodawcy w 2015r. Wyjaśnienia wymaga zatem kwestia, czy w pojęciu utraty zatrudnienia lub innej prący zarobkowej, mieści się zmiana warunków płacy i pracy spowodowana wypowiedzeniem zmieniającym. W ocenie składu orzekającego Kolegium, w przedmiotowej sprawie brak jest podstaw do zmiany lub uchylenia zaskarżonej decyzji. Biorąc pod uwagę okoliczności sprawy, organ I instancji w sposób prawidłowy ocenił, iż brak jest możliwości przyznania świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko, ponieważ rodzina strony nie spełnia kryterium dochodowego ustalonego w art. 5 ust. 3 ustawy, uprawniającego do wnioskowanego świadczenia. Kolegium podzieliło również ustalenia organu I instancji w kwestii nie uwzględnienia w dochodzie rodziny stanowiącym podstawę do ustalenia prawa do świadczenia wychowawczego, zmian warunków pracy i płacy mających miejsce w 2015r. Według organu, analiza przepisów ustawy nie daje podstaw do uznania, że w przypadku obniżenia wynagrodzenia za pracę przy trwającym stosunku pracy następuje utrata dochodu w rozumieniu art. 2 pkt 19 lit. "c" przedmiotowej ustawy. Skarżący został przeniesiony do pracy w innej jednostce na podstawie art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. i pracownikach samorządowych (Dz.U. z 2008 r., poz. 1458 ze zm.). Przeniesienie służbowe, określone w art. 22 powołanej ustawy nie powoduje rozwiązania stosunku pracy z pracodawcą dotychczasowym, ani nawiązania nowego stosunku pracy z pracodawcą przyjmującym. Następuje zmiana podmiotowa w nadal trwającym stosunku pracy co oznacza, że w miejsce pracodawcy dotychczasowego, w terminie określonym w porozumieniu, o którym mowa w art. 22 ust. 2 wchodzi pracodawca przyjmujący. Ponieważ, pracownik samorządowy, przenoszony do innej pracy i innego pracodawcy w tym trybie, musi wyrazić zgodę, lub wnioskować o przeniesienie, wystarczy w tym przypadku przekazać pracownikowi informację o zmianie warunków zatrudniania i wynagradzania, oraz zawrzeć zmiany w formie aneksu do umowy o pracę. Skład orzekający Kolegium, zauważył, że ustawodawca, w sposób jasny i precyzyjny określił przesłanki dotyczące pojęcia utraty i uzyskania dochodu. W art. 2 pkt 19 lit "c" ustawy, ustawodawca jako powód utraty dochodu wskazuje: utratę zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Natomiast w myśl art. 2 pkt 20 lit "c", ustawy uzyskanie dochodu oznacza uzyskanie dochodu spowodowane uzyskaniem zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Kolegium podzieliło stanowisko organu I instancji, w kwestii uznania ciągłości zatrudnienia i nie uwzględniło przy ustalaniu dochodu rodziny dochodu utraconego ani dochodu uzyskanego. Kolegium wskazało również na orzecznictwo sądów administracyjnych wyrażające przede wszystkim pogląd, że przepisy normujące zasady i tryb przyznawania świadczeń wychowawczych mają charakter bezwzględnie obowiązujący (ius cogens), co oznacza, że decyzja wydana na ich podstawie jest decyzją związaną, a jej treść wyznacza przepis prawa materialnego stanowiącego podstawę rozstrzygnięcia sprawy. Z tych też względów organ nie ma możliwości orzekania w oparciu o uznanie administracyjne i niewypełnienie jednej ze wskazanych powyżej przesłanek, a w szczególności - jak ma to miejsce w niniejszej sprawie - przekroczenie kryterium dochodowego określonego w przepisach, obliguje do wydania decyzji odmawiającej przyznania wnioskowanego świadczenia na pierwsze dziecko. Skargę na powyższą decyzję złożył wnioskodawca. Zarzucił jej obrazę prawa materialnego przez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz art. 2 pkt 19 ustawy p.p.w.d. oraz art. 71 ust. 1 Konstytucji RP w zakresie w jakim uniemożliwia nabycie prawa do świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko – córkę E. do dnia 30 września 2017 r. poprzez nieuwzględnienie wypowiedzenia warunków umowy o pracę z dnia 17 lipca 2015 r. przerywającego ciągłość umowy o pracę zawartą w dniu 1 lipca 2002 r. W związku z powyższym wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji poprzez uwzględnienie utraty dochodu i zasądzenie wypłaty wnioskowanego świadczenia ewentualnie uchylenie decyzji obu organów w zaskarżonym zakresie oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Według skarżącego – z art. 2 pkt 19 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowaniu dzieci nie można wywieść, że utrata dochodu ma się odnieść wyłącznie do przypadku całkowitej utraty dochodu i należy się wypowiedzieć za szerokim rozumieniem pojęcia dochodu. Wobec tego za utratę dochodu trzeba uznać również utratę dochodu w jego dotychczasowej wysokości, spowodowanej chociażby zmianą warunków pracy, co zgodne byłoby z wykładnią art. 71 Konstytucji RP, nakazującym, aby Państwo w swojej polityce społecznej i gospodarczej uwzględniało dobro rodziny a rodziny znajdujące się w trudnej sytuacji materialnej i społecznej zwłaszcza wielodzietne i niepełne, mają prawo do szczególnej pomocy ze strony władz publicznych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie a uzasadniając ten wniosek przywołał argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302) – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej. Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2018 r. poz. 2107), kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W oparciu o art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania. Kontrola zaskarżonej decyzji we wskazanym wyżej zakresie – daje podstawy do uznania, że skarga jest uzasadniona. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz.U. z 2016 r. poz. 195 z późn. zm.). W szczególności art. 5 ust. 1 i 3 oraz art. 2 pkt 19 i pkt 20 tej ustawy. Przepisy te stanowią: "Art. 5.1. Świadczenie wychowawcze przysługuje osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2, w wysokości 500,00 zł miesięcznie na dziecko w rodzinie. (...) 3. Świadczenie wychowawcze przysługuje na pierwsze dziecko osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 800,00 zł." Art. 2 pkt 19. Ilekroć w ustawie jest mowa o utracie dochodu – oznacza to – utratę dochodu spowodowaną: a) uzyskaniem prawa do urlopu wychowawczego, b) utratę prawa do zasiłku lub stypendium dla bezrobotnych, c) utratę zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej (...). Art. 2 pkt 20. Uzyskanie dochodu – oznacza to uzyskanie dochodu spowodowane: a) zakończeniem urlopu wychowawczego, b) uzyskaniem prawa do zasiłku lub stypendium dla bezrobotnych, c) uzyskaniem zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, (...). Przedmiotem skargi jest decyzja organu I instancji oraz utrzymująca ją w mocy decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 30 czerwca 2016 r., tylko w zakresie odmowy przyznania świadczenia wychowawczego na pierwsze – starsze dziecko skarżącego, córkę E. Według organów nie został spełniony warunek wskazany w art. 5 ust. 3 ustawy. Dochód rodzinny skarżącego przekraczał wskazaną w tym przepisie kwotę 800 zł miesięcznie. Skarżący podnosił, że na skutek błędnej interpretacji art. 2 pkt 19 i 20 ustawy, nie uwzględniono jego zmniejszonego wynagrodzenia, zakwalifikowanego jako utratę dochodu. Okolicznością niesporną a jednocześnie istotną dla rozpoznania skargi jest fakt, że w dniu 17 lipca 2015 r. wypowiedziano zainteresowanemu warunki pracy na skutek zmiany stanowiska z Kierownika Referatu na Zastępcę Kierownika Referatu, zaś w dniu 2 września 2015 r. między Urzędem Gminy G. a Urzędem Gminy Miejskiej G. zawarto porozumienie w sprawie przeniesienia na podstawie art. 22 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych skarżącego z pracy w Urzędzie Gminy G. do pracy w Urzędzie Miejskim w G. Zgodnie z powołanym wyżej przepisem pracownika samorządowego zatrudnionego na stanowisku urzędniczym, w tym kierowniczym stanowisku, można na jego wniosek lub za jego zgodą przenieść do pracy w innej jednostce, o której mowa w art. 2 w tej samej lub innej miejscowości, w każdym czasie, jeżeli nie narusza to ważnego interesu jednostki, która dotychczas zatrudniała pracownika samorządowego, oraz przemawiają za tym ważne potrzeby po stronie jednostki przejmującej (ust. 1). W przypadku przeniesienia pracownika samorządowego zatrudnionego na stanowisku urzędniczym, w tym na kierowniczym stanowisku urzędniczym, do innej jednostki jego akta osobowe wraz z pozostałą dokumentacją w sprawach związanych ze stosunkiem pracy przekazuje się do jednostki, w której pracownik ma być zatrudniony (ust. 3). Organy oceniając opisany wyżej fakt na tle art. 2 pkt 19 ustawy uznały, że nie zachodzą przypadki określone w tym przepisie, nie zachodzi przypadek utraty zatrudnienia. Odnosząc się do innych wyroków stwierdzono, że utrata zatrudnienia łączy się z rozwiązaniem łączącego stronę stosunku zatrudnienia a taka sytuacja nie ma miejsca w niniejszej sprawie. Taką interpretację zmiany warunków pracy i płacy na tle art. 2 pkt 19 ustawy prezentują sądy m.in.: WSA w Bydgoszczy w wyroku z dnia 30 września 2013 r., sygn. akt II SA Bd 448/13, NSA w wyroku z dnia 4.11.2011 r. sygn. akt 1047/11, NSA w wyroku z dnia 12.06.2008 r., sygn. akt I OSK 1324/07 (sprawy powyższe dotyczyły świadczeń rodzinnych, przyznawanych w oparciu o przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych, które zawierają identyczne jak w ustawie o pomocy państwa w wychowaniu dzieci definicje utraty i uzyskania dochodu). Sąd orzekający zauważa, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjęto również odmienną interpretację omawianego przepisu, co może świadczyć o braku precyzji ustawodawcy w formułowaniu przepisu. Przyjmuje się również, że zmiana warunków płacy i pracy, bez rozwiązania stosunku pracy będzie utratą lub uzyskaniem dochodu. Takie stanowisko jest reprezentowane w wyroku NSA z dnia 14.11.2012 r., sygn. akt I OSK 759/12, w wyroku WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 2.02.2017 r., sygn. akt II SA/Go 1079/16. Sądy w wyżej wymienionych sprawach kierowały się celem przepisów, które mają służyć finansową pomocą rodzinie, realizować politykę społeczną uwzględniającą dobro rodzin znajdujących się w trudnej sytuacji. Nadmienić też należy, że w orzecznictwie znajdują się również interpretacje art. 2 pkt 19 ustawy p.p.w.d. "pośrednie" mówiące, iż jeżeli osoba utraci jedno ze źródeł dochodu mające umocowanie w określonym stosunku prawnym to wówczas można odliczyć dochód utracony (wyrok NSA z dnia 10.11.2016 r. sygn. akt I OSK 1368/16, wyrok WSA w Łodzi z dnia 27 czerwca 2014 r., sygn. akt III SA/Łd 468/14). Sąd orzekający w niniejszej sprawie przychyla się do stanowiska sądów uznających, że zmiana warunków płacy i pracy jest w rozumieniu art. 2 pkt 19 utratą dochodu. Sąd kierował się w niniejszej sprawie celem ustawy, o którym mowa była wyżej; w jego ocenie na taką interpretację pozwala nieprecyzyjny zapis art. 2 pkt 19 i pkt 20 ustawy. Sąd wziął również pod uwagę stanowisko Trybunału Konstytucyjnego zawarte w wyroku z dnia 30 czerwca 2009 r., sygn. akt P 45/08, który stwierdził niezgodność art. 5 ust. 4 o świadczeniach rodzinnych z art. 92 ust. 1 Konstytucji i § 17 ust. 2 rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 2 czerwca 2005 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne (Dz.U. Nr 105, poz. 881) w zakresie, w jakim przepis ten wyłączył możliwość pomniejszenia dochodu rodziny w trybie art. 5 ust. 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych o dochód utracony, o jakim mowa w art. 3 pkt 33 ustawy w części nieznajdującej pokrycia w innym dochodzie uzyskanym w tym samym roku kalendarzowym i nieutraconym do dnia zgłoszenia wniosku o zasiłek. Trybunał wskazał, że ustawodawca uzależnił prawo do pomniejszenia dochodu rodziny od samego faktu utraty dochodu przez któregoś z jej członków – niezależnie, od tego, kiedy owa utrata nastąpiła i w jakim terminie nastąpiło ewentualne uzyskanie innego dochodu. We wskazanym wyroku podkreśla się, że przy ustaleniu wysokości dochodu rodziny w przeliczeniu na osobę bierze się pod uwagę zasady, które służą określeniu rzeczywistej wysokości dochodu. Jeżeli zatem w myśl powołanego wyroku Trybunału Konstytucyjnego zasadniczym celem ustawy jest obliczenie dochodu rodziny w celu ustalenia prawa do świadczeń, w sposób odpowiadający w dacie pobierania świadczeń sytuacji finansowej to zmiana warunków pracy i płacy i zmniejszenie dochodów należy ocenić jako utratę dochodu z tytułu "utraty zatrudnienia", o którym mowa w art. 2 pkt 19 ustawy o pomocy państwa w wychowaniu dzieci. Za takim (systemowym) rozumieniem przepisów przemawiają przepisy dotyczące ustalenia dochodu. Zgodnie z art. 2 pkt 4 ustawy o pomocy państwa w wychowaniu dzieci podstawą wyliczenia dochodu rodziny jest suma dochodów członków rodziny: dochód członka rodziny rozumiany jest na podstawie art. 1 pkt 2 ustawy, jako przeciętny miesięczny dochód członka rodziny osiągnięty w roku kalendarzowym poprzedzającym okres na jaki ustalone jest prawo do świadczenia wychowawczego, przy czym art. 7 ust. 1 – 3 zawiera dodatkowe rozwiązania korygujące realne dochody rodziny wskazując na utratę i uzyskanie dochodu, mające wpływ na status finansowy rodziny w okresie pobierania świadczenia. Mając powyższe na uwadze Sąd orzekający uznał skargę za uzasadnioną. Zatem organy przeprowadzając ponownie postępowanie obliczą dochód rodzinny skarżącego z uwzględnieniem stanowiska Sądu, przyjmując że zmiana warunków płacy i pracy związana z przeniesieniem skarżącego do świadczenia pracy w Urzędzie Miejskim w G. oznacza utratę zatrudnienia w rozumieniu art. 2 pkt 19c ustawy o pomocy państwa w wychowaniu dzieci, a podjęcie pracy na nowych warunkach płacowych oznacza uzyskanie zatrudnienia w rozumieniu art. 2 pkt 20 lit. c tej ustawy. Obliczony w ten sposób dochód na członka rodziny da podstawy do rozpatrzenia wniosku skarżącego o przyznanie świadczenia wychowawczego na pierwsze, najstarsze dziecko córkę E. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak wyżej.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło