IV SA/Wr 802/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Kamieniecka po rozpoznaniu w dniu 26 stycznia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. H. o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie zakończonej wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 28 kwietnia 2017 r., sygn. akt IV SA/Wr 402/16 postanawia: odrzucić skargę o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego. Wyrokiem z dnia 28 kwietnia 2017 r., sygn. akt IV SA/Wr 402/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił w całości skargę K. H. (dalej strona lub skarżąca) na decyzję Prezesa Sądu Apelacyjnego we W. z dnia 11 lipca 2016 r., nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej. Powyższe orzeczenie stało się prawomocne z dniem 24 listopada 2017 r. Pismem z dnia 27 listopada 2017 r. skarżąca zwróciła się do tutejszego Sądu o wznowienie z urzędu postępowania prowadzonego pod sygnaturą IV SA/Wr 402/16 podając, że wyrok w tej sprawie został wydany na podstawie kserokopii akt. Zarządzeniem z dnia 27 grudnia 2017 r. strona została wezwana do usunięcia w terminie 7 dni braków formalnych wniesionej skargi o wznowienie postępowania m.in. poprzez: ← oznaczenie orzeczenia, którego skarga dotyczy; ← wskazanie, która z sytuacji wymienionych w art. 271 – 273 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej p.p.s.a.) stanowi podstawę wznowienia postępowania w niniejszej sprawie; ← podanie okoliczności stwierdzających zachowanie terminu do wniesienia skargi. Jednocześnie skarżącą pouczono o treści działu VII p.p.s.a. (wznowienie postępowania). Uzupełniając braki formalne skargi strona jako podstawę wznowienia postępowania podała art. 271 pkt 2 p.p.s.a. stwierdzając, że wskutek naruszenia przepisów prawa była pozbawiona możności działania. Dodała również, że Sąd nie dostrzegł zmienionej treści jej wniosku, który cofnęła i rozpoznał sprawę na podstawie "(...) mnogości niedookreślonych różnych kserokopii", które nie mogły korzystać z mocy dowodowej właściwej dla dokumentu oryginalnego. Odnosząc się do kwestii zachowania terminu do wniesienia skargi o wznowienie strona podała, że przedmiotowy wyrok otrzymała w dniu 13 czerwca 2017 r. Zastrzegła jednak, że wnosi o wznowienie postępowania z urzędu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 270 p.p.s.a., w przypadkach przewidzianych w dziale VII p.p.s.a. można żądać wznowienia postępowania, które zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem. Jak stanowi zaś art. 280 § 1 p.p.s.a., sąd bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W braku jednego z tych wymagań sąd skargę o wznowienia odrzuci, w przeciwnym razie wyznaczy rozprawę. W niniejszej sprawie jako podstawę wznowienia postępowania skarżąca wskazała art. 271 pkt 2 p.p.s.a., który stanowi, że można żądać wznowienia postępowania z powodu nieważności, jeżeli strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej albo nie była należycie reprezentowana lub jeżeli wskutek naruszenia przepisów prawa była pozbawiona możności działania; nie można jednak żądać wznowienia, jeżeli przed uprawomocnieniem się orzeczenia niemożność działania ustała lub brak reprezentacji był podniesiony w drodze zarzutu albo strona potwierdziła dokonane czynności procesowe. W pierwszej kolejności należało zatem zbadać, czy skarga o wznowienie postępowania oparta na tej podstawie została wniesiona w terminie, a następnie czy okoliczności faktyczne podane przez skarżącą stanowiły o pozbawieniu jej możności działania wskutek naruszenia przepisów prawa. W myśl art. 277 p.p.s.a., skargę o wznowienie postępowania wnosi się w terminie trzymiesięcznym. Termin ten liczy się od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia, a gdy podstawą jest pozbawienie możności działania lub brak należytej reprezentacji – od dnia, w którym o orzeczeniu dowiedziała się strona, jej organ lub jej przedstawiciel ustawowy. Jak wynika z oświadczenia strony skarżącej wyrok z dnia 28 kwietnia 2017 r., sygn. akt IV SA/Wr 402/16 został jej doręczony w dniu 13 czerwca 2017 r. Fakt ten znajduje również potwierdzenie w aktach powyższej sprawy, gdzie na karcie 73 znajduje się dowód doręczenia stronie odpisu wskazanego wyroku wraz z uzasadnieniem. Należy jednak dodać, że z akt tych wynika także inna okoliczność, której strona nie podała. Otóż doręczenie odpisu wyroku oddalającego skargę w całości wraz z uzasadnieniem nastąpiło na żądanie samej skarżącej, która wystąpiła w tym celu ze stosownym wnioskiem już w dniu 2 maja 2017 r. (data nadania żądania w placówce pocztowej operatora wyznaczonego). Stąd też już w tej dacie strona musiała powziąć wiedzę o wydanym orzeczeniu, skoro zwróciła się o doręczenie jego odpisu wraz z uzasadnieniem. W takiej sytuacji należało stwierdzić, że żądanie wznowienia postępowania z uwagi na pozbawienie możności działania było spóźnione. Trzymiesięczny termin na wniesienie skargi w tym przedmiocie upływał bowiem z dniem 2 sierpnia 2017 r. Nawet gdyby przyjąć – jak chce tego skarżąca – że o wydanym orzeczeniu dowiedziała się dopiero 13 czerwca 2017 r., to i tak trzymiesięczny termin na wniesienie skargi o wznowienie nie zostałby przez nią zachowany. W takiej sytuacji już tylko z tego powodu skarga winna zostać odrzucona po myśli art. 280 § 1 p.p.s.a. Odnosząc się w tym miejscu do poczynionego przez skarżącą zastrzeżenia, że domaga się ona wznowienia postępowania z urzędu trzeba podkreślić, że wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego może nastąpić tylko na żądanie uprawnionego podmiotu. Obowiązujące przepisy nie przewidują bowiem możliwości wszczęcia w tym zakresie postępowania z inicjatywy Sądu. Ponadto skarga winna ulec odrzuceniu również z tej przyczyny, że wskazana przez skarżącą podstawa wznowienia postępowania w niniejszej sprawie nie zachodzi. Niemożność działania, o której mowa w art. 271 pkt 2 p.p.s.a., a więc niemożność obrony swoich praw jest pozbawieniem strony możliwości podejmowania w postępowaniu sądowym czynności procesowych. Nadto, o pozbawieniu strony możliwości działania można mówić wtedy, gdy nie dano jej w ogóle możliwości działania (por. wyroki wojewódzkich sądów administracyjnych w Warszawie z dnia 20 grudnia 2005 r., sygn. akt III SA/Wa 2866/05 i we Wrocławiu z dnia 10 kwietnia 2006 r., sygn. akt III SA/Wr 412/05 – dostępne w centralnej bazie orzeczeń sądów administracyjnych: http://orzeczenia.nsa.gov.pl, podobnie jak i wszystkie pozostałe orzeczenia powołane w niniejszym postanowieniu). W stanie faktycznym niniejszej sprawy trudno zaś dostrzec jakikolwiek związek miedzy powołaną przez stronę okolicznością wadliwego procedowania przez sąd w oparciu o nieprawidłowo – zdaniem skarżącej – uwierzytelnione dokumenty wchodzące w skład akt administracyjnych, a pozbawieniem jej możności działania. Skarżąca brała bowiem aktywny udział w toku postępowania sądowego i była prawidłowo informowana o każdej czynności procesowej, w tym zwłaszcza o mających się odbyć rozprawach, na których jednakże się nie stawiała. Ponadto skarżąca do momentu wydania wyroku trzykrotnie uzyskiwała dostęp do akt sprawy (11 października 2016 r., 14 lutego 2017 r. oraz 4 kwietnia 2017 r.). Na tej podstawie nie można zatem stwierdzić, aby podana przez stronę podstawa wznowienia postępowania w rzeczywistości zachodziła. Podobnie również należało ocenić zastrzeżenia skarżącej względem prawidłowości dokonanej przez Sąd kontroli zakwestionowanego przez stronę rozstrzygnięcia w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej. Ponadto trzeba dodać, że do zaistnienia przesłanki, o której mowa w art. 271 pkt 2 p.p.s.a. nie jest wystarczające samo stwierdzenie, że w ocenie strony doszło do pozbawienia jej możności działania. Koniecznym jest bowiem wykazanie, że nastąpiło to wskutek naruszenia przepisów prawa. W takiej zaś sytuacji wnoszący skargę o wznowienie postępowania nie tylko winien uprawdopodobnić ten zarzut, ale przede wszystkim wskazać konkretne przepisy prawa, wskutek naruszenia których strona została pozbawiona możności działania (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 stycznia 2012 r., sygn. akt II OSK 2637/11). Mając na uwadze wskazane okoliczność należało stwierdzić, że sformułowana przez stronę podstawa wznowienia nie odpowiada w rzeczywistości przesłance z art. 271 pkt 2 p.p.s.a. Skoro Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w toku postępowania o sygnaturze IV SA/Wr 402/16 nie pozbawił skarżącej możności działania wskutek naruszenia przepisów prawa, to niezwiązana z tą przesłanką argumentacja przedmiotowej skargi, odnosząca się w istocie do zastrzeżeń względem prawidłowości podjętego przez Sąd orzeczenia, nie mogła prowadzić do skutecznego wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego w tej sprawie. Jak podkreśla się w orzecznictwie sądowym, samo sfomułowanie podstawy wznowienia w sposób odpowiadający ustawie nie oznacza jeszcze, że skarga opiera się na ustawowej podstawie wznowienia, jeżeli już z samego jej uzasadnienia wynika, że podnoszona podstawa nie zachodzi (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 kwietnia 2007 r., sygn. akt I FSK 607/06, z dnia 2 lutego 2011 r., sygn. akt II OSK 257/11 oraz z dnia 7 października 2011 r., sygn. akt I OSK 1722/11). Reasumując dotychczasowe rozważania należało uznać, że skarga o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem tutejszego Sądu z dnia 28 kwietnia 2017 r., sygn. akt IV SA/Wr 402/16 została wniesiona z przekroczeniem ustawowego terminu i nie została oparta na ustawowej podstawie wznowienie, o której mowa w art. 271 pkt 2 p.p.s.a. Skarżąca winna mieć na uwadze, że wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego nie stanowi dodatkowej drogi odwoławczej do kwestionowania niekorzystnych dla niej orzeczeń. Ma ono bowiem szczególny charakter i jest oparte o zamknięty katalog przesłanek. Strona kwestionując prawidłowość wydanego wyroku winna była zatem wnieść skargę kasacyjną, nie zaś żądać wznowienia postępowania bez istnienia uzasadnionych do tego podstaw. Wobec tego wniesiona skarga o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego podlegała odrzuceniu na podstawie art. 280 § 1 p.p.s.a.