IV SA/Wr 883/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wanda Wiatkowska - Ilków po rozpoznaniu w dniu 26 stycznia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E. D. o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 14 maja 2014 r., sygn. akt IV SA/Wr 45/14 oddalającym skargę E. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] listopada 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego postanawia: odrzucić skargę o wznowienie postępowania. Wyrokiem z dnia 14 maja 2014 r., sygn. akt IV SA/Wr 45/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę E. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] listopada 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego. W dniu 3 grudnia 2014 r. skarżąca wniosła skargę o wznowienie postępowania w sprawie sygn. akt IV SA/Wr 45/14. Jako podstawę wznowienia podała art. 273 § 2 i § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W uzasadnieniu skargi wskazała, że w dniu 14 maja 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę na powołaną wyżej decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] listopada 2013 r. Tym samym, zdaniem skarżącej, Sąd uznał, że skarżącej przysługuje jeden dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego, niezależnie od liczby dzieci urodzonych podczas jednego porodu. Jednak, jak wskazała skarżąca, innego zdania jest Naczelny Sąd Administracyjny, który w uchwale z dnia 26 czerwca 2014 r., sygn. akt I OPS 15/13 uznał, że dodatek z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego, o którym mowa w art. 10 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych, w przypadku korzystania z urlopu wychowawczego w celu sprawowania opieki nad więcej niż jednym dzieckiem urodzonym podczas jednego porodu przysługuje do zasiłku rodzinnego na każde z tych dzieci. W powołanej wyżej uchwale skarżąca dowiedziała się dopiero w dniu 29 października 2014 r. Mając na względzie nowe okoliczności, tj. uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 czerwca 2014 r. uznała, że wniosek o wznowienie postępowania jest konieczny i uzasadniony. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga o wznowienie postępowania podlega odrzuceniu. Należy przede wszystkim wskazać, że postępowanie wznowieniowe jest postępowaniem polegającym na ponownym rozpoznaniu i rozstrzygnięciu sprawy prawomocnie zakończonej, bowiem dotyczy, stosownie do treści art. 270 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), dalej: p.p.s.a.), postępowania zakończonego prawomocnym orzeczeniem. Wznowić postępowanie można jedynie w sytuacjach, gdy zachodzą oznaczone w przepisach ustawy (od art. 271 do art. 273 p.p.s.a.) przyczyny wznowienia, a także, gdy został zachowany termin do złożenia wniosku o wznowienie określony w art. 277 p.p.s.a. Postępowanie wznowieniowe składa się z dwóch etapów, co wyraźnie wynika z art. 280 § 1 p.p.s.a. Pierwszy etap sprowadza się do badania na posiedzeniu niejawnym, czy skarga o wznowienie wniesiona jest w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. Chodzi w tym przypadku nie o badanie, czy rzeczywiście przyczyny wznowienia istnieją, ale czy skarżący wskazał w skardze podstawę wznowienia i czy wskazana przez niego podstawa odpowiada jednej z podanych w ustawie przyczyn uzasadniających żądanie wznowienia. W braku jednego ze wskazanych wymagań sąd odrzuci skargę, jeżeli zaś spełnione zostały wskazane wyżej wymogi, sąd przystępując do drugiego etapu wyznacza rozprawę. W związku z powyższym w pierwszej kolejności należy ocenić, czy skarga wniesiona w niniejszej sprawie oparta jest na ustawowej podstawie wznowienia. Skarżąca jako podstawę wznowienia wskazała art. 273 § 2 i § 3 p.p.s.a., odwołując się do uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego, która w ocenie strony dowodzi zasadności jej stanowiska. Konfrontując powołaną w piśmie strony podstawę wznowienia z regulacjami ustawowymi w tym zakresie należy przede wszystkim stwierdzić, że zgodnie z art. 273 § 3 zd. 1 p.p.s.a. można żądać wznowienia postępowania w razie późniejszego wykrycia prawomocnego orzeczenia dotyczącego tej samej sprawy. Z powołanego przepisu wynika zatem jednoznacznie, że późniejsze wykryte orzeczenie musi dotyczyć tej samej sprawy. Nie chodzi w tym przypadku o takie same czy podobne sprawy, lecz o orzeczenia tożsame zarówno pod względem podmiotowym, jak i przedmiotowym (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 września 2013 r., I FSK 1424/13 LEX nr 1363475). W aspekcie podmiotowym chodzi o identyczność strony w postępowaniu, natomiast w aspekcie przedmiotowym - o stan faktyczny, podstawę prawną, treść żądania strony (uprawnienia) lub treść obowiązku (B. Adamiak, Przesłanki tożsamości sprawy sądowoadministracyjnej, Zeszyty Naukowe Sądownictwa Administracyjnego 2007/1/7). Warunek ten jest spełniony w wypadku tożsamości przedmiotu i stron postępowania, a więc wówczas, gdy może i powinien być zgłoszony zarzut powagi rzeczy osądzonej. Stosownie do art. 171 p.p.s.a. wyrok prawomocny ma powagę rzeczy osądzonej tylko co do tego, co w związku ze skargą stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia. Podstawa restytucyjna z art. 273 § 3 p.p.s.a. związana jest z istnieniem bezwzględnej negatywnej przesłanki procesowej, jaką jest powaga rzeczy osądzonej, przysługująca prawomocnym orzeczeniom (A. Kabat w pracy zbiorowej: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze, 2009, wyd. III., s. 755). W pełni aktualne pozostaje na gruncie niniejszych rozważań postanowienie Sądu Najwyższego z 5 maja 1967 r., I PZ 20/67 (OSNC 1967, Nr 11, poz. 209), przyjmujące, że podstawę skargi o wznowienie postępowania stanowić może "tylko takie wykryte później prawomocne orzeczenie dotyczące tego samego stosunku prawnego, które było już prawomocne, zanim zapadł wyrok w postępowaniu, którego wznowienia się żąda". Wymieniona przez autorkę skargi o wznowienie postępowania uchwała nie jest tożsama z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 14 maja 2014 r., sygn. akt IV SA/Wr 45/14, o którego wznowienie wnosi skarżąca ani pod względem podmiotowym, ani pod względem przedmiotowym, nie dotyczą one bowiem skargi tego samego podmiotu na to samo rozstrzygnięcie tego samego organu administracyjnego. Powołanie uchwały, która w ocenie strony świadczy o zasadności argumentacji prezentowanej przez nią w toku prawomocnie zakończonego skarżonym wyrokiem postępowania sądowoadministracyjnego, nie może zostać uznane za wskazujące na późniejsze wykrycie prawomocnego orzeczenia dotyczącego tej samej sprawy w rozumieniu art. 273 § 3 p.p.s.a. Wskazana uchwała należy do kręgu uchwał abstrakcyjnych, ma na celu wyjaśnienie przepisów prawnych, których stosowanie wywołało rozbieżności w orzecznictwie sądów administracyjnych. Przedmiotem tego rodzaju uchwał są wątpliwości prawne, które nie mają bezpośredniego związku z postępowaniem toczącym się w indywidualnej sprawie sadowoadministracyjnej. W sprawie nie zachodzi również przesłanka z przepisu art. 273 § 2, wedle którego można żądać wznowienia w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Ze względu na powyższe należy stwierdzić, że skarga o wznowienie postępowania w niniejszej sprawie nie została oparta na ustawowej podstawie, o jakiej mowa w art. 273 § 2 i § 3 p.p.s.a., bowiem samo powołanie podstawy skargi o wznowienie postępowania w zakresie przesłanek z art. 271-273 p.p.s.a. w skardze nie oznacza, że skargę tę rzeczywiście oparto na ustawowej podstawie wznowienia, jeżeli już z samego jej uzasadnienia wynika, że podnoszona podstawa nie zachodzi. Taka skarga jako nieoparta na ustawowej podstawie wznowienia podlega odrzucenia (por. np. wyrok Sądu Najwyższego z 28 października 1999 r., II UKN 174/99, OSNAP 2001, Nr 4, poz. 133, wydany na tle analogicznego do art. 280 § 1 p.p.s.a. art. 410 § 1 k.p.c.; por. także np. postanowienie SN z 29 września 1968 r., I CZ 122/67, OSNCP 1968, nr 8 - 9, poz. 154, oraz postanowienia NSA z: 25 września 2001 r., II SA/Gd 970/01, niepubl.; 19 kwietnia 2005 r., GSK 1242/04; 23 lutego 2011 r., II OSK 257/11, publ. w Centralnej Bazie Orzeczeń i Informacji o Sprawach). Z taką właśnie sytuacją mamy do czynienia w przedmiotowej sprawie. Stanowisko zaprezentowane w tych orzeczeniach Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznający niniejszą sprawę podziela w pełni. W tej sytuacji, wobec niedopuszczalności skargi o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie sygn. akt IV SA/Wr 45/14, na podstawie art. 280 § 1 p.p.s.a. należało orzec, jak w sentencji postanowienia.