IV SAB/Wr 184/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński po rozpoznaniu w dniu 10 grudnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R.C. na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy S. w przedmiocie zapewnienia dziecku bezpłatnego transportu i opieki w czasie dowozu do szkoły postanawia: odrzucić skargę. Pismem, wniesionym bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu w dniu 29 maja 2013 r., R. C., dalej skarżąca, wniosła skargę na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy S. w przedmiocie zapewnienia dziecku bezpłatnego transportu i opieki w czasie dowozu do szkoły. W uzasadnieniu wskazała, że na podstawie art. 227 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2013 r. poz. 267), dalej k.p.a., wniosła niniejszą skargę na bezczynność organu w zakresie realizacji obowiązku gminy wynikającego z art. 17 ust. 3 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. nr 256, poz. 2572 ze zm.), który stanowi, że jeżeli droga dziecka z domu do szkoły, w której obwodzie dziecko mieszka: 1) przekracza odległości wymienione w ust. 2, obowiązkiem gminy jest zapewnienie bezpłatnego transportu i opieki w czasie przewozu albo zwrot kosztów przejazdu środkami komunikacji publicznej; 2) nie przekracza odległości wymienionych w ust. 2, gmina może zorganizować bezpłatny transport, zapewniając opiekę w czasie przewozu. Zarządzeniem Sędziego z dnia 20 listopada 2013 r. wezwano skarżącą do wyjaśnienia czy jej skarga jest skargą na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy S. w przedmiocie zapewnienia dziecku bezpłatnego transportu i opieki w czasie dowozu do szkoły, czy skargą powszechną, o której mowa w art. 227 k.p.a. W odpowiedzi na powyższe wezwanie, w piśmie z dnia 28 listopada 2013 r., skarżąca wskazała, że jej skarga jest skargą powszechną, wniesioną w trybie art. 227 k.p.a., przedmiotem której może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie, jako niedopuszczalnej, ewentualnie jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlegała odrzuceniu jako niedopuszczalna. Podstawą merytorycznego rozpoznania skargi jest stwierdzenie, że jej przedmiot podlega rozpoznaniu przez sąd administracyjny. Uznanie, że nie mieści się ona w zakresie kognicji sądów administracyjnych powoduje odrzucenie skargi jako niedopuszczalnej, co wynika z art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), dalej p.p.s.a. Przedmiotem skargi do sądu administracyjnego na bezczynność nie może być każda bezczynność organów państwa. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. jej przedmiotem może być bezczynność postępowania tylko w przypadkach określonych w pkt 1-4a tego przepisu, tj. gdy organ był obowiązany załatwić sprawę administracyjną poprzez wydanie decyzji administracyjnej, postanowienia (na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienia rozstrzygającego sprawę co do istoty), postanowienia wydanego w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, a także innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa oraz pisemnych interpretacji przepisów prawa podatkowego wydawanych w indywidualnych sprawach. Zgodnie z art. 3 § 3 p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. Z powyższego wynika zatem, że skarga na bezczynność, przewlekłość organu przewidziana w art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. przysługuje tylko w sprawach, w których są wydawane decyzje, postanowienia oraz akty i czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikającego z przepisów prawa. Oceniając wniesioną w niniejszej sprawie skargę na bezczynność organu należy uznać ją za niedopuszczalną, ponieważ pozostaje ona poza zakresem działania sądów administracyjnych. Należy bowiem zauważyć, że w treści rozpoznawanej skargi skierowanej do Sądu oraz w piśmie z dnia 28 listopada 2013 r., skarżąca wprost wskazała, że jej skarga jest skargą powszechną, wniesioną w trybie art. 227 k.p.a., zgodnie z którym: "Przedmiotem skargi może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw." Stwierdzić zatem należy, że skarga wniesiona w tym przedmiocie do Sądu administracyjnego jest niedopuszczalna, bowiem Sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznawania skarg powszechnych w rozumieniu Działu VIII k.p.a., a więc skarg związanych z krytyką należytego wykonywania zadań przez właściwe organy albo ich pracowników, ani także do oceny prawidłowości prowadzonego postępowania skargowego w trybie przepisów Działu VIII k.p.a. Stosownie do treści art. 229 pkt 3 k.p.a., jeżeli przepisy szczególne nie określają innych organów właściwych do rozpatrywania skarg, organem właściwym do rozpatrzenia skargi dotyczącej zadań lub działalności wójta (burmistrza lub prezydenta miasta) i kierowników gminnych jednostek organizacyjnych, z wyjątkiem spraw określonych w pkt 2 – jest rada gminy. Wskazać należy, że sądy administracyjne kontrolują wyłącznie działalność administracji publicznej w zakresie określonym w ustawie - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a ta forma działalności administracji (skargi powszechne w rozumieniu Działu VIII k.p.a.) nie została wymieniona w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a., zatem nie podlega kognicji sądów administracyjnych (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 19 stycznia 2012 r., sygn. akt II OSK 2692/11; z dnia 1 marca 2010 r., sygn. akt II OSK 478/09; z dnia 8 maja 2009 r. sygn. II OSK 689/09; z dnia 25 lutego 2009 r., sygn. akt II OSK 241/09, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych). W tej sytuacji skarga, jako niedopuszczalna, podlegała odrzuceniu, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a., co orzeczono w sentencji postanowienia.