3 CR 1225/57

SentencjaSąd Najwyższy w sprawie z powództwa Stefana I. przeciwko Leokadii I. o rozwód po rozpoznaniu rewizji pozwanej od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Katowicach z dnia 22 stycznia 1957 r., zaskarżony wyrok zmienił i powództwo oddalił.Uzasadnienie faktyczneSąd Wojewódzki orzekł rozwód małżeństwa stron, z winy powoda. Rewizję pozwanej od tego wyroku, żądającą uchylenia go, z powodu naruszenia przepisu art. 30 § 2 k.r., uznał Sąd Najwyższy za usprawiedliwioną.Według cz. V wytycznych Sądu w uchwale Całej Izby Cywilnej Sądu Najwyższego z dnia 26 kwietnia 1952 r. C. Prez. 798/51 (OSN 1952/I poz. 1) podstawą decyzji orzeczenia rozwodu z art. 30 § 2 k.r. jest rozważenie całokształtu okoliczności sprawy, przy czym rozwodu należy odmówić, jeśli spotkać się on może z ujemną oceną mas pracujących. Przypadek taki właśnie zachodzi, zdaniem Sądu Najwyższego, w obecnej sprawie. Wprawdzie bowiem rozkład pożycia stron należy uznać za szczególnie długotrwały, jednakowoż jak wynika z ustaleń Sądu zachodzą w sprawie okoliczności szczególne, które pozwalają uznać, że udzielenie rozwodu spotkałoby się z dezaprobatą pracujących.W szczególności, jak ustalił Sąd Wojewódzki, powód ożeniwszy się z pozwaną przed wojną otrzymał i zużył na spłacenie spólnika zakładu rzeźnickiego 2.000 zł. W niedługi czas po zawarciu związku małżeńskiego, gdy pozwana zaszła w ciążę, strony zgodnie zdecydowały spędzenie płodu. Na skutek wykonania tej decyzji nastąpiło uszkodzenie wnętrzności pozwanej, która pomimo leczenia i zabiegów chirurgicznych pozostała kaleką, potrzebującą stałej opieki lekarskiej, zdolną do pracy jedynie częściowo i to nie w zakładzie pracy, gdyż przetoka brzuszna zastępująca u pozwanej odbytnicę wydziela przykrą woń. Pomimo tego nieszczęścia, jakie spotkało pozwaną, powód porzucił ją i związał się z inną kobietą, z którą żyje dotychczas.Zdaniem Sądu Najwyższego, w oczach społeczeństwa nieszczęście, jakie spotkało pozwaną, jest nieszczęściem wspólnym stron i w tych okolicznościach powód miał szczególny obowiązek nieporzucania pozwanej. Jeżeli zaś jednakże uczynił to, interes pozwanej w utrzymaniu małżeństwa, a w konsekwencji ułatwienie uzyskania od powoda alimentacji za jego życia i możliwej pełnej renty rodzinnej po jego śmierci znacznie przeważa nad interesem jego obecnej faktycznej żony, dla której legalizacja 20-letniego faktycznego małżeństwa nie jest już rzeczą istotną, i nad interesem ich dorosłej córki studentki medycyny. W okolicznościach sprawy poświęcenie interesów okaleczałej żony powoda na korzyść faktycznej jego rodziny obraziłoby, zdaniem Sądu Najwyższego, uczucia moralne pracujących.Z tych powodów orzeczono, jak w sentencji.