C 114/50
PostanowienieIzba Cywilna1950-06-19
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sprawy o dział spadku i o zniesienie współwłasności mogą być jednocześnie i łącznie rozstrzygane w jednym postępowaniu?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy w orzeczeniu C. 1111/49 stwierdził, że sprawy o dział spadku i o zniesienie współwłasności nie mogą być jednocześnie i łącznie rozstrzygane. Autor analizy uważa to orzeczenie za nietrafne i "nieżyciowe". Argumentuje, że sprawy te mogą być łączone na podstawie art. 208 k.p.c., ponieważ postępowanie w obu rodzajach spraw jest zasadniczo uregulowane jednakowo i ma podobny cel, a istniejące różnice nie stoją na przeszkodzie ich łącznemu rozstrzyganiu.Stan faktyczny
Analiza dotyczy orzeczenia Sądu Najwyższego C. 1111/49 z dnia 4 października 1949 r., które stwierdziło, że sprawy o dział spadku i o zniesienie współwłasności nie mogą być łączone. Autor tekstu krytykuje to orzeczenie, powołując się na argumentację T. O. oraz własne przemyślenia. Podkreśla, że mimo pewnych różnic, sprawy te nadają się do wspólnego rozstrzygnięcia.Rozstrzygnięcie
Autor analizy uważa orzeczenie Sądu Najwyższego C. 1111/49 za nietrafne i wybitnie "nieżyciowe", argumentując za możliwością łącznego rozstrzygania spraw o dział spadku i o zniesienie współwłasności.Pełny tekst orzeczenia
Uzasadnienie faktyczneW części VI niniejszego przeglądu orzecznictwa (Przegląd Notarialny 1950/3-4 str. 283) ogłosiłem - bez omówienia - orzeczenie C. 1111/49 z dnia 4 października 1949 r., dotyczące wykładni art. 29 i nast. dekr. o post. niesp. z zakr. pr. rzecz., oraz art. 141 i nast. dekr. o post. spadk., a stwierdzające, że sprawy o dział spadku i o zniesienie współwłasności nie mogą być jednocześnie i łącznie rozstrzygane. Orzeczenie to zostało poddane krytyce przez T. O. (Przegląd Notarialny 1950/7-8 str. 143). Korzystam z okazji, by uzupełnić poprzedni przegląd w tym kierunku, że i ja również uważam powyższe orzeczenie za nietrafne i wybitnie "nieżyciowe". Częściowo można też zgodzić się z argumentacją O., a to z wyjątkiem poglądu, że sprawy o zniesienie współwłasności i o dział spadku już dlatego mogą być łączone, że obie nadają się do tego samego trybu postępowania, a mianowicie postępowania niespornego. Jest wszakże oczywiste, że np. postępowania o uznanie za zmarłego nie można łączyć z postępowaniem o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie itp. Sprawy, o których mówi orzeczenie Sądu Najwyższego, dlatego mogą być łączone - na zasadzie słusznie przez O. stosowanego art. 208 k.p.c. - że postępowanie odnośne jest dla obu rodzajów spraw unormowane na ogół zupełnie jednakowo i ma ten sam cel w zasadzie, tak że istniejące niektóre różnice nie mogą stać na przeszkodzie stwierdzeniu, że sprawy te nadają się do tego samego trybu postępowania. Wyczerpującej krytyce poddam orzeczenie Sądu Najwyższego na innym miejscu w osobnej glosie.
Powiązane orzeczenia
- C 411/50 1951-02-27Czy dopuszczalne jest połączenie w jednym postępowaniu sądowym wniosku o dział spadku i wniosku o zniesienie współwłasności?
- III CR 42/63 1963-04-20Jakie przepisy o opłatach sądowych powinny znaleźć zastosowanie w postępowaniu o dział spadku i zniesienie współwłasności, gdy nastąpiła śmierć jednego z małżonków i ustała wspólność majątkowa, oraz czy przyznanie całej…
- 4 CR 102/60 1960-04-15Czy sąd działowy może dokonać działu spadku, nie rozstrzygając uprzednio roszczeń między uczestnikami postępowania dotyczących zobowiązań spadkodawcy lub majątku spadkowego, a także czy dopuszczalne jest dochodzenie w je…
- II CSK 154-09/1 2009-08-20Czy w postępowaniu o dział spadku, po prawomocnym postanowieniu o zniesieniu współwłasności, uczestnik postępowania może dochodzić w odrębnym postępowaniu stwierdzenia zasiedzenia nieruchomości spadkowej, nawet jeśli tak…
- III CR 68/66 1966-05-20Czy wadliwość orzeczenia o spłacie w sprawie o dział spadku i zniesienie współwłasności nieruchomości uzasadnia uchylenie w całości orzeczenia o przyznaniu własności nieruchomości jednemu ze współwłaścicieli?
Powołane przepisy
art. 29art. 141art. 208 KPC
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026.