C 974/52
PostanowienieIzba Cywilna1953-02-19
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka prawa handlowego, której kapitał zakładowy należy w całości do osób prawa publicznego, jest jednostką gospodarki uspołecznionej podlegającą orzecznictwu arbitrażowemu w rozumieniu dekretu o państwowym arbitrażu gospodarczym?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że strona powodowa, będąca spółką prawa handlowego, której wspólnikami są zrzeszenia prywatnego przemysłu o charakterze publicznoprawnym, stanowi jednostkę gospodarki uspołecznionej w rozumieniu art. 2 dekretu z dnia 5 sierpnia 1949 r. o państwowym arbitrażu gospodarczym. W związku z tym, właściwym do rozpoznania sprawy, której wartość przekracza 7.500 zł, jest Sąd Wojewódzki na mocy art. 11 pkt 3) k.p.c.Stan faktyczny
Powód dochodził zapłaty kwoty od pozwanego. Sąd Wojewódzki przekazał sprawę do Sądu Powiatowego, uznając obie strony za należące do sektora prywatnego. Sąd Najwyższy rozpoznał rewizję od tego postanowienia. Strona powodowa była spółką prawa handlowego, której wspólnikami były zrzeszenia prywatnego przemysłu.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie i odesłał sprawę Sądowi Wojewódzkiemu dla m. Łodzi do rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
SentencjaSąd Najwyższy w sprawie z powództwa Centrali Handlowo-Technicznej Rzemiosła i Przemysłu Prywatnego Metalowego i Elektrotechnicznego przeciwko Firmie "Wytwórnia Pilników" o zapłatę kwoty 10.568 zł 4 gr, po rozpoznaniu rewizji, mylnie nazwanej zażaleniem, od postanowienia Sądu Wojewódzkiego dla m. Łodzi w Łodzi z dnia 2 lutego 1952 r.,zaskarżone postanowienie uchylił i sprawę Sądowi Wojewódzkiemu dla m. Łodzi do rozpoznania odesłał.Uzasadnienie faktyczneSąd Wojewódzki przekazał niniejszą sprawę do rozpoznania Sądowi Powiatowemu Łódź-Śródmieście jako właściwemu wobec tego, że, zdaniem Sądu, obie strony należą do sektora prywatnego.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy uznał rewizję strony powodowej na powyższe postanowienie za zasadną.Jak wynika z nie zakwestionowanego przez stronę pozwaną odpisu umowy spółki, którą jest strona powodowa, a w szczególności z § 8 tej umowy, wspólnikami powodowej spółki z ogr. odp. mogą być tylko zrzeszenia prywatnego przemysłu, które to zrzeszenia według pisma okólnego Centralnego Urzędu Drobnej Wytwórczości z dnia 23 stycznia 1951 r. nr G.P.L. - 06/3/51/11 są korporacjami o charakterze publicznoprawnym, powołanymi do życia na zasadzie art. 76 prawa przemysłowego.W ten sposób strona powodowa jako spółka prawa handlowego, posiadająca kapitał zakładowy należący w całości do osób prawa publicznego, jest na zasadzie art. 2 dekretu z dnia 5 sierpnia 1949 r. o państwowym arbitrażu gospodarczym (Dz. U. Nr 46, poz. 340) jednostką gospodarki uspołecznionej, podlegającą orzecznictwu arbitrażowemu. Tym samym, z mocy art. 11 pkt 3) k.p.c. właściwym dla rozpoznania sprawy jest Sąd Wojewódzki, skoro dochodzone roszczenie przekracza 7.500 zł.Z tych powodów Sąd Najwyższy zaskarżone postanowienie uchylił z mocy art. 384 k.p.c.
Powiązane orzeczenia
- I CZ 162/83 1984-01-24Czy spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, w której partia polityczna posiada większość udziałów, jest podmiotem arbitrażowym w rozumieniu ustawy o Państwowym Arbitrażu Gospodarczym?
- C 1808/52 1952-12-02Czy zarząd przymusowy nad przedsiębiorstwem, ustanowiony w celu zabezpieczenia przepadku majątku, stanowi zarząd państwowy w rozumieniu dekretu o państwowym arbitrażu gospodarczym, uzasadniający właściwość państwowej kom…
- I PR 191/72 1972-04-12Czy dopuszczalne jest wezwanie do udziału w sprawie w charakterze pozwanego podmiotu podlegającego państwowemu arbitrażowi gospodarczemu, jeśli nie zachodzi współuczestnictwo konieczne lub jednolite, a roszczenia wobec n…
- IV CZ 131/80 1980-10-14Czy spór cywilny dotyczący działalności gospodarczej prowadzonej przez związek zawodowy należy do właściwości państwowego arbitrażu gospodarczego, czy też drogi sądowej?
- C 532/52 1952-04-06Czy sąd powszechny jest właściwy do rozpoznania sporu o charakterze majątkowym pomiędzy Zakładem Ubezpieczeń Społecznych a Przedsiębiorstwem Państwowym "Państwowa Komunikacja Samochodowa", nawet jeśli w sprawie występuje…
Powołane przepisy
art. 76art. 2art. 11 pkt 3art. 384 KPC§ 8
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026.