I CR 1095/61

WyrokIzba Cywilna1963-01-28

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy umowa o wydanie dzieła o charakterze masowym, której wynagrodzenie zostało określone z naruszeniem przepisów rozporządzenia o wynagrodzeniach autorów, jest nieważna, a jeśli tak, to jakie są tego konsekwencje?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że umowa o wydanie dzieła o charakterze masowym, której wynagrodzenie zostało określone z naruszeniem przepisów rozporządzenia z dnia 11 czerwca 1955 r., nie jest nieważna, jeśli Sąd Wojewódzki prawidłowo ustalił, że strony określiły wynagrodzenie w wysokości przewidzianej w tym rozporządzeniu, biorąc pod uwagę charakter dzieła i doświadczenie autora. Sąd nie znalazł innych przyczyn uzasadniających nieważność umowy.
Stan faktyczny
Powód domagał się od Wydawnictwa zasądzenia dodatkowego honorarium autorskiego za opracowanie przewodnika. Twierdził, że umowa naruszała przepisy dotyczące wynagrodzeń autorów. Sąd Wojewódzki oddalił powództwo, uznając umowę za ważną i wynagrodzenie za prawidłowo ustalone. Sąd Najwyższy utrzymał to rozstrzygnięcie.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił rewizję powoda.

Pełny tekst orzeczenia

SentencjaWitold Z. przeciwko Wydawnictwu Artystyczno­Graficznemu RS "P." w W. o 9 000 zł na skutek rewizji powoda od wyroku Sądu Wojewódzkiego w W. z dnia 15 czerwca 1961 (II C 434/51)Sąd Najwyższy rewizję oddala i zasądza od powoda na rzecz pozwanego 275 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania rewizyjnego.Uzasadnienie faktycznePowód twierdził, że na zamówienie pozwanego Wydawnictwa i według wytycznych pozwanego opracował tekst przewodnika - notatnika informatora o mieście K. Objętość pracy wynosiła 2 arkusze. Tytułem honorarium autorskiego otrzymał on oznaczoną w umowie kwotę 5 000 zł przy nakładzie podstawowym 50 000 egz. Według twierdzeń powoda w umowie oznaczono wynagrodzenie z naruszeniem przepisów rozporządzenia z dnia 11 czerwca 1955 r. w sprawie określania wynagrodzeń oraz zasad zawierania umów o wydanie w formie książkowej dzieł literackich naukowych i zawodowych (Dz. U. Nr 32, poz. 190), bowiem wynagrodzenie za opracowane przez powoda dzieło o charakterze masowym winno wynosić:za wydanie I przy nakładzie 10 000 egzemplarzy - 5 000 złza wydanie II przy nakładzie 10 000 egz. - 80% - 4 000 złza wydanie III przy nakładzie 10 000 egz. - 5 000 złrazem 14 000 zł.Powód, po potrąceniu otrzymanych 5 000 zł, domagał się zatem zasądzenia od pozwanego 9 000 zł tytułem reszty należności.Sąd Wojewódzki zaskarżony wyrokiem powództwo oddalił.Uzasadnienie prawneRozpoznając sprawę z rewizji powoda Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Niesporne jest w sprawie, że powód za opracowanie dla pozwanego przewodnika - notatnika - informatora o mieście K. zgodnie z zawartą przez strony umową otrzymał tytułem wynagrodzenia kwotę 5 000 zł. Podtrzymywany w rewizji zarzut skarżącego, iż wymieniona umowa z mocy art. 33 Prawa autorskiego i art. 55 kz jest nieważna wobec określenia w niej wynagrodzenia z naruszeniem przepisów cyt. rozporządzenia z dnia 11 czerwca 1955 r. jest nieuzasadniony. Wywody skarżącego dot. stawek wynagradzania za literaturę piękną są o tyle chybione, iż wskazane w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku stawki, przewidziane pod poz. 26 zał. Nr 2 do tego rozporządzenia, a normujące między innymi wynagrodzenie za komentarze i teksty do albumów, zamieszczone są w dziale II powyższej tabeli dot. właśnie dzieł z zakresu literatury pięknej. Sąd Wojewódzki, mając na uwadze zgodną ze wskazaną w umowie nazwą i określonym nazwą celem opracowanego dzieła, którego egzemplarz został złożony do akt, jego treść, trafnie też wskazując, że powód jako doświadczony literat niewątpliwie zdawał sobie sprawę z wartości dzieła określanej jego charakterem, bez uchybienia art. 293, 236 i 326 kpc uznał, iż w umowie stron wynagrodzenie za opracowane przez powoda dzieło określono w wysokości przewidzianej w cyt. rozporządzeniu. Skarżący nie przytacza też poza tym okoliczności, które mogłyby z innych przyczyn uzasadniać nieważność umowy stron.Sąd Najwyższy zatem rewizję jako nieuzasadnioną z mocy art. 383 kpc oddalił.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 33art. 55art. 293art. 383 kpc

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 23.07.2026.