I CSK 1704/22

Sygn. akt I CSK 1704/22 POSTANOWIENIE Dnia 17 listopada 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dariusz Zawistowski w sprawie z powództwa J. spółki prawa duńskiego w D. przeciwko B. M. i G. spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w Ż. (poprzednio G. N. spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w N.) o zapłatę, oraz sprawy z powództwa J. spółki prawa duńskiego w Danii przeciwko G. N. spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w N. i G. spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w Ż. (poprzednio G. N. spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w N.) o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 17 listopada 2022 r., na skutek skarg kasacyjnych - strony pozwanej G. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Ż. oraz B. M. i G. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Ż. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 12 maja 2021 r., sygn. akt I AGa 140/20, 1. odmawia przyjęcia skarg kasacyjnych do rozpoznania 2. zasądza od G. sp. z o.o. w Ż. na rzecz powoda kwotę 7500 zł (siedem tysięcy pięćset) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego 2 3. zasądza od pozwanych B. M. i G. sp. z o.o. w Ż. na rzecz powoda kwotę 5400 zł (pięć tysięcy czterysta) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Zgodnie z brzmieniem art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania w następujących wypadkach: – w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, – istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, – zachodzi nieważność postępowania, – skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, którego rozpoznanie przez Sąd Najwyższy musi być uzasadnione względami o szczególnej doniosłości, wykraczającymi poza indywidualny interes skarżącego, a mającymi swoje źródło w interesie publicznym, w szczególności przez zapewnienie jednolitej wykładni i stosowania prawa. Skargi kasacyjne pozwanych B. M. i G. sp. z o.o. w Ż. oraz G. sp. z o.o. w Ż. od wyroku Sądu Apelacyjnego Gdańsku z dnia 12 maja 2021 r. zawierają wnioski o ich przyjęcie do rozpoznania z powołaniem się na występowanie w sprawie istotnych zagadnień prawnych. Analiza wniosków skarżących o przyjęcie skarg kasacyjnych do rozpoznania i ich uzasadnień prowadzi jednakże do stwierdzenia, że wskazane przez skarżących podstawy przyjęcia skarg kasacyjnych do rozpoznania nie zachodzą. Brak jest także podstaw by przyjąć, że w sprawie miała miejsce nieważność postępowania. Powoływanie się przez skarżącego na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego wymaga odpowiedniego sformułowania tego zagadnienia, wskazania przepisów prawa, na których tle zagadnienie się wyłoniło oraz przedstawienia argumentacji jurydycznej uzasadniającej możliwość rozbieżnych ocen prawnych oraz istotności tego zagadnienia. Rozstrzygnięcie zagadnienia 3 prawnego o znaczeniu uniwersalnym, musi mieć jednocześnie także znaczenie dla sposobu rozstrzygnięcia sprawy, w której zagadnienie powstało. Argumentacja prawna powołana przez skarżących w uzasadnieniach wniosków o przyjęcie skarg kasacyjnych do rozpoznania oraz przedmiot przedstawionych zagadnień dotyczących kwestii, czy "na gruncie art. 58 § 1, 2 i 3 k.c. w zw. z art. 29 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa polegającego na ocenie, czy umowa w której jedna ze stron, uprawniona do bezprzetargowego nabycia nieruchomości rolnej Skarbu Państwa zobowiązuje się do nabycia tej nieruchomości we własnym imieniu lecz na cudzy rachunek oraz do niezwłocznego przeniesienia tej nieruchomości na osobę trzecią jest umową w całości nieważną" oraz czy "na gruncie przepisu art. 58 § 1 i 3 k.c. w zw. z art. 8 ust. 2 pkt 1 ustawy o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców polegającego na ocenie, czy umowa, której celem jest doprowadzenie do nabycia przez cudzoziemca wszystkich udziałów w spółce z o.o., która ma stać się właścicielem nieruchomości rolnej stanowi obejście ograniczenia w nabywaniu nieruchomości rolnych przez cudzoziemców - obywateli państw UE i jako taka dotknięta jest nieważnością.", nie pozwala przyjąć, aby zagadnienia te mogły – z punktu widzenia okoliczności rozstrzyganej sprawy – być uznane za istotne zagadnienie prawne w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Kwestie dotyczące skuteczności umów nabycia nieruchomości rolnych Skarbu Państwa dokonywanych we własnym imieniu lecz na cudzy rachunek, zostały poza tym dostatecznie wyjaśnione w dotychczasowej judykaturze Sądu Najwyższego. Nie istnieje zaś potrzeba wykładni przepisów prawa ani nie występuje istotne zagadnienie prawne, jeżeli Sąd Najwyższy na ten temat wyraził już swój pogląd we wcześniejszym orzecznictwie, a nie zachodzą okoliczności uzasadniające zmianę tego poglądu. Powyższa ocena dotyczy także pozostałych zagadnień prawnych wskazanych w skardze kasacyjnej G. sp. Z o.o. w Ż., dotyczących sposobu rozliczenia stron umowy po odstąpieniu od umowy, z uwzględnieniem postanowień umowy regulujących to rozliczenie w sposób częściowo odmienny od modelu kodeksowego oraz oceny wpływu odstąpienia od umowy na istnienie zabezpieczenia w formie hipoteki. 4 Z tych względów w przedmiocie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania orzeczono jak w treści postanowienia (art. 3989 § 2 k.p.c.). O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 § 1 w zw. z art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c. [as ał]