I CSK 2313/22
WyrokIzba Cywilna2022-08-12
Skład orzekający: Maciej Kowalski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna może zostać przyjęta do rozpoznania, gdy skarżący opiera wniosek na przesłance oczywistej zasadności, a powołane przepisy prawa materialnego dotyczą sytuacji, w których postępowanie scaleniowe wprowadziło zmiany w zakresie władania gruntami?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, gdy skarżący opiera wniosek na przesłance oczywistej zasadności, a powołane orzecznictwo dotyczy sytuacji odmiennych od stanu faktycznego sprawy. Oczywista zasadność wymaga wykazania niewątpliwej sprzeczności wykładni lub zastosowania prawa z jego brzmieniem lub powszechnie przyjętymi regułami interpretacji, bez konieczności pogłębionej analizy.Stan faktyczny
Powodowie domagali się uzgodnienia treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym. Pozwany Skarb Państwa wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Okręgowego, który utrzymał w mocy wcześniejsze orzeczenie. Skarżący oparł wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na przesłance oczywistej zasadności, wskazując na naruszenie przepisów dotyczących wymiany i scalania gruntów. Sąd Najwyższy uznał, że powołane przez skarżącego orzecznictwo dotyczyło innych sytuacji faktycznych.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I CSK 2313/22 POSTANOWIENIE Dnia 12 sierpnia 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Maciej Kowalski w sprawie z powództwa P. M., S. M. przeciwko Skarbowi Państwa - Lasom Państwowym Nadleśnictwu G. z udziałem Prokuratora Okręgowego w S. o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 12 sierpnia 2022r., skargi kasacyjnej pozwanego od wyroku Sądu Okręgowego w N. z dnia 23 września 2021 r., sygn. akt III Ca […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE W związku ze skargą kasacyjną pozwanego Skarbu Państwa od wyroku Sądu Okręgowego w N. z 23 września 2021 r. w sprawie z powództwa P. M. i S. M. przeciwko Skarbowi Państwa - Lasom Państwowym - Nadleśnictwu G. przy udziale Prokuratora Okręgowego w S. o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym należy podnieść, co następuje: Skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, przysługującym od prawomocnych orzeczeń sądu drugiej instancji, o przede wszystkim publicznoprawnym celu (postanowienia SN: z 7 października 2020 r., II CSK 670/19; z 24 lutego 2016 r., V CSK 488/15). Sąd Najwyższy, jako sąd kasacyjny, nie jest sądem powszechnym trzeciej instancji, zaś skarga kasacyjna nie
2 jest środkiem zaskarżenia przysługującym od każdego rozstrzygnięcia sądu drugiej instancji kończącego postępowanie w sprawie. Rolą skargi kasacyjnej nie jest korygowanie wszelkich orzeczeń sądowych zawierających uchybienia, lecz ochrona interesu publicznego przez zapewnienie jednolitości wykładni i stosowania prawa oraz wkład Sądu Najwyższego w rozwój orzecznictwa i prawa pozytywnego. Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania w razie wykazania przez stronę, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych, budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. We wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, skarżący przytoczyli przesłankę z art. 3989 § 1 punkt 4 k.p.c., tj. oczywistą zasadność. Oparcie wniosku na przesłance oczywistej zasadności wymaga wykazania przez skarżącego niewątpliwej, widocznej na pierwszy rzut oka (prima facie), bez konieczności pogłębionej analizy, sprzeczności wykładni lub zastosowania prawa materialnego lub procesowego z brzmieniem przepisów lub powszechnie przyjętymi regułami interpretacji (m.in. postanowienia SN: z 22 stycznia 2008 r., I UK 218/07; z 26 lutego 2008 r., II UK 317/07; z 9 maja 2008 r., II PK 11/08; z 21 maja 2008 r., I UK 11/08, z 9 czerwca 2008 r., II UK 38/08). Skarżący powinien zawrzeć w skardze wyodrębniony wywód prawny wskazujący, w czym przejawia się oczywistość naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego (por. postanowienia SN: z 5 września 2008 roku, I CZ 64/08, z 19 grudnia 2001 roku, IV CZ 200/01, z 9 czerwca 2008 roku, II UK 37/08). Skarżący wskazał na oczywistą zasadność skargi wiążącą się z faktem, że Sąd Okręgowy w N. w sposób oczywisty naruszył przepisy prawa materialnego, tj. art. 15 ust. 1 dekretu z 16 sierpnia 1949 r. o wymianie gruntów i art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 23 stycznia 1968 r. o scalaniu i wymianie gruntów poprzez błędną ich wykładnię oraz art. 10 ust. 1 ustawy z 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że decyzja w
3 sprawie zatwierdzenia projektu wymiany i regulacji gruntów wydana na podstawie ww. dekretu oraz decyzja w sprawie zatwierdzenia projektu scalenia gruntów wydana na podstawie wskazanej ustawy nie tworzą nowego stanu prawnego nieruchomości objętej wymianą i scaleniem w znaczeniu przedmiotowym, a w konsekwencji właściciel nieruchomości objętej wymianą i scaleniem gruntów, który nie był uczestnikiem postępowania wymiennego i scaleniowego, pozostaje właścicielem nieruchomości pierwotnej i może dochodzić roszczeń wynikających z jego prawa własności. Skarżący powołuje wprawdzie bogate orzecznictwo, jednak dotyczy ono sytuacji, w których właściciele gruntów objętych postępowaniem scaleniowym otrzymali w zamian za grunty posiadane przed scaleniem inne grunty. Tymczasem w niniejszej sprawie z ustaleń sądu meritii wynika, że postępowanie scaleniowe nie wprowadziło żadnych zmian, jeśli chodzi o zakres władania spornymi gruntami przez Skarb Państwa. W takiej sytuacji nie jest wykluczone uznanie, że właściciel gruntów objętych scaleniem, który nie był uczestnikiem postępowania scaleniowego, zachowuje prawo własności gruntów w granicach sprzed postępowania scaleniowego albowiem nie narusza to interesów i prawa własności pozostałych uczestników postępowania scaleniowego. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. orzeczono jak w sentencji. [as]
Powiązane orzeczenia
- II USK 724/21/1 2022-11-17Czy Sąd Najwyższy powinien uzupełnić swoje postanowienie o odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej o rozstrzygnięcie w przedmiocie kosztów zastępstwa procesowego?
- II PK 168/16 2017-05-16Czy wniosek o uzupełnienie postanowienia Sądu Najwyższego w przedmiocie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej, dotyczący zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego, jest uzasadniony, jeśli strona przeciwna nie domagała się…
- II CSK 749/15 2016-10-05Czy Sąd Najwyższy powinien uzupełnić swoje postanowienie o rozstrzygnięcie w przedmiocie kosztów postępowania kasacyjnego, jeśli wniosek o zasądzenie tych kosztów został złożony w odpowiedzi na skargę kasacyjną?
- I PK 57/14 2014-11-04Czy wniosek o uzupełnienie postanowienia Sądu Najwyższego w przedmiocie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, dotyczący zasądzenia kosztów postępowania, jest uzasadniony, jeśli strona przeciwna nie domagała…
- I CSK 841/24 2025-04-04Czy Sąd Najwyższy powinien uzupełnić swoje postanowienie o orzeczenie w przedmiocie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, jeśli strona złożyła taki wniosek po pierwotnym wydaniu postanowienia?
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPCart. 3989 § 1art. 15 ust. 1art. 16 ust. 1art. 10 ust. 1art. 3989 § 2 KPC§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 20.07.2026. · PDF źródłowy