I CSK 994/23

WyrokIzba Cywilna2024-05-23

Skład orzekający: Beata Janiszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania na podstawie art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. (oczywista zasadność) w sytuacji, gdy skarżący opiera ją na zarzutach dotyczących ustaleń faktycznych i oceny dowodów oraz nierozpoznania części zarzutów apelacji, nie wykazując przy tym oczywistej wadliwości orzeczenia?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jeśli jej uzasadnienie nie wykazuje oczywistej zasadności w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Samo powołanie się na wadliwość ustaleń faktycznych lub ocenę dowodów przez sąd drugiej instancji nie jest wystarczające, gdyż podstawą skargi kasacyjnej nie mogą być zarzuty dotyczące tych kwestii (art. 3983 § 3 k.p.c.), a Sąd Najwyższy jest związany ustaleniami faktycznymi (art. 39813 § 2 k.p.c.). Nie jest również wystarczające ogólne stwierdzenie o nierozpoznaniu zarzutów apelacji bez wskazania konkretnych zarzutów i wykazania, jak przekłada się to na oczywistą zasadność skargi.
Stan faktyczny
Powód wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego oddalającego jego apelację w sprawie o zapłatę przeciwko Uniwersytetowi i Skarbowi Państwa. Skarżący zarzucił Sądowi Apelacyjnemu pominięcie faktu wydania błędnej opinii medycznej skutkującej zasądzeniem alimentów oraz nierozpoznanie większości zarzutów apelacji. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od skarżącego koszty postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

I CSK 994/23 POSTANOWIENIE 23 maja 2024 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Beata Janiszewska na posiedzeniu niejawnym 23 maja 2024 r. w Warszawie w sprawie z powództwa K. K. przeciwko Uniwersytetowi w W. i Skarbowi Państwa reprezentowanemu przez Prezesa Sądu Okręgowego w Siedlcach, Prezesa Sądu Rejonowego w Mińsku Mazowieckim i Prezesa Sądu Rejonowego w Węgrowie o zapłatę, na skutek skargi kasacyjnej K. K. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Lublinie z 20 lipca 2022 r., I ACa 881/20, 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2. zasądza od K. K. na rzecz Uniwersytetu w W. i na rzecz Skarbu Państwa - Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej kwoty po 2700 (dwa tysiące siedemset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, 3. przyznaje i nakazuje wypłacić ze środków Skarbu Państwa - Sądu Apelacyjnego w Lublinie na rzecz radcy prawnego P. K. kwotę 2700 (dwa tysiące siedemset) złotych w tym podatek VAT tytułem zwrotu kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu powodowi K. K.. UZASADNIENIE I CSK 994/23 2 Powód K. K. wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w Lublinie, oddalającego apelację skarżącego w sprawie o zapłatę toczącej się przeciwko Uniwersytetowi w W. oraz Skarbowi Państwa reprezentowanemu przez Prezesa Sądu Okręgowego w Siedlcach, Prezesa Sądu Rejonowego w Mińsku Mazowieckim oraz Prezesa Sądu Rejonowego w Węgrowie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Jako przyczynę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący wskazał oczywistą zasadność skargi. Podniósł, że Sąd drugiej instancji pominął w procesie orzekania fakt, „iż Powód […] wykazał, iż w rezultacie wydania błędnej opinii medycznej […] wydano wyrok zasądzający alimenty od powoda, a tym samym doszło do odpowiedzialności Pozwanych w tym zakresie”. Nadto zdaniem skarżącego Sąd Apelacyjny „nie odniósł się do większości zarzutów stawianych przez powoda, a które to zarzuty należało w sposób obszerny rozważyć”. Powód przedstawił również opinię, że z zaprezentowanego w sprawie materiału dowodowego „wynika w sposób jednoznaczny, iż doszło do błędu medycznego, opiniodawczego, technicznego, diagnostycznego” – w innej sprawie (o ustalenie ojcostwa i o alimenty), a w następstwie tego błędu od powoda zasądzono alimenty na rzecz córki. Oparcie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na przesłance z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. wymaga wykazania niewątpliwej, widocznej prima facie sprzeczności przyjętej przez Sąd drugiej instancji wykładni lub zastosowania prawa z brzmieniem przepisów lub powszechnie przyjętymi regułami interpretacji prawa. Wnoszący skargę powinien więc zawrzeć w uzasadnieniu wniosku wywód prawny wyjaśniający, w czym wyraża się "oczywista zasadność" skargi i przedstawić odpowiednie argumenty (zob. postanowienie SN z 5 września 2008 r., I CZ 64/08). Oczywista wadliwość kwestionowanego orzeczenia musi występować w ramach podstaw skargi (zob. postanowienie SN z 20 grudnia 2001 r., III CKN 557/01). Do przyjęcia skargi do rozpoznania na podstawie wskazanej przyczyny kasacyjnej nie jest wystarczające samo kwalifikowane naruszenie prawa przez Sąd drugiej instancji. W art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. mowa bowiem o oczywistej zasadności skargi, a nie o trafności zarzutu. Przytoczone przez skarżącego okoliczności powinny I CSK 994/23 3 zatem jednoznacznie wskazywać na to, że w zasadniczym postępowaniu skarga kasacyjna zostanie rozstrzygnięta na korzyść strony, która ją wniosła (zob. postanowienie SN z 10 maja 2019 r., I CSK 768/18). Uzasadnienie wniosku powoda wymaganiom tym nie odpowiada. W ograniczonym w swej treści wywodzie poświęconym wystąpieniu przyczyny kasacyjnej w postaci oczywistej zasadności skargi kasacyjnej możliwe jest w istocie wyróżnienie dwóch wątków. Po pierwsze, skarżący kwestionuje dokonane przez Sąd Apelacyjny ustalenia faktyczne oraz prowadzącą do tych ustaleń ocenę dowodów – w zakresie tego, czy bliżej określona opinia medyczna była błędna. Po drugie, powód podnosi, że Sąd drugiej instancji nie rozpoznał jakichś – bliżej niewskazanych – zarzutów apelacji. Wobec powyższego należy przypomnieć, że stosownie do art. 3983 § 3 k.p.c. podstawą skargi kasacyjnej nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów; jednocześnie z art. 39813 § 2 k.p.c. wynika, że w postępowaniu kasacyjnym nie jest dopuszczalne powołanie nowych faktów i dowodów, a Sąd Najwyższy jest związany ustaleniami faktycznymi stanowiącymi podstawę zaskarżonego orzeczenia. Z tego względu nie mogła okazać się skuteczna argumentacja nakierowana na zwalczanie ustaleń faktycznych poczynionych przez Sąd Apelacyjny, jak i na sposób dokonanej przez ten Sąd oceny dowodów. Skarżący może pozostawać pewny, że udowodnił w toku postępowania określone fakty (w szczególności – fakt wydania w toku innej sprawy błędnej opinii), jednak stanowisko to, oparte na własnym przekonaniu co do wyników postępowania dowodowego, wobec treści przywołanych przepisów nie może być skuteczne w postępowaniu kasacyjnym. Jest bowiem jasne, że argumentacja sięgająca do wątków, których podniesienie nie jest w tym postępowaniu dopuszczalne, nie może przełożyć się na ocenę o oczywistej zasadności skargi kasacyjnej. Co się z kolei tyczy rzekomego nierozpoznania „większości zarzutów” stawianych przez powoda, to teza ta nie koresponduje z podstawami skargi kasacyjnej. Skarżący nie zarzucił bowiem, by w sprawie doszło do naruszenia unormowań dotyczących obowiązku rozpoznania sprawy w granicach apelacji. Niezależnie od tego należy zauważyć, że powód nie wyjaśnił, które konkretnie I CSK 994/23 4 zarzuty miałyby zostać nierozpoznane, ani w jaki w sposób przekładałoby się to na oczywistą zasadność skargi kasacyjnej. Sama natomiast teza tego rodzaju, pozbawiona stosownego uzasadnienia, nie jest wystarczająca do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania – nawet gdyby wątki te korespondowały z zarzutami sformułowanymi w skardze kasacyjnej. Kierując się przedstawionymi względami, Sąd Najwyższy uznał, że z motywów skargi kasacyjnej nie wynika, by zachodziły przyczyny określone w art. 3989 § 1 k.p.c., co uzasadniało odmowę przyjęcia tej skargi do rozpoznania. O kosztach rozstrzygnięto zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik sprawy (art. 98 § 1 i art. 99 k.p.c.), ich wysokość ustalając na podstawie § 2 pkt 6 w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie. Wynagrodzenie pełnomocnika reprezentującego skarżącego z urzędu ustalono na podstawie § 2 pkt 6 w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych stosowanego przez analogię (zob. postanowienia SN z 27 kwietnia 2023 r., I CSK 3767/22, i z 13 września 2023 r., I CSK 4563/22). Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 3989 § 1 k.p.c., orzeczono, jak w sentencji postanowienia. [SOP] [ms]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 3983 § 3 KPCart. 39813 § 2 KPCart. 3989 § 1 KPCart. 98 § 1art. 99 KPC§ 1 pkt 4§ 3§ 2§ 1§ 2 pkt 6§ 10 ust. 4

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy