I CZ 155/55

SentencjaSąd Najwyższy na posiedzeniu niejawnym w sprawie z powództwa Marii i Jana małż. W. przeciwko Państwowej Komunikacji Samochodowej w W. o odszkodowanie, na skutek zażalenia strony pozwanej na postanowienie Sądu Wojewódzkiego z dnia 1 lipca 1955 r. zaskarżone postanowienie uchylił.Uzasadnienie faktyczneSąd Wojewódzki odrzucił rewizję pozwanej z tym uzasadnieniem, że wypis wyroku doręczył jej 30 kwietnia 1955 r.; pozwana zaś rewizję złożyła 16 maja 1955 r., czyli po terminie przewidzianym w art. 373 § 1 k.p.c., następnie zaś wypis postanowienia odrzucającego rewizję doręczył pozwanej dnia 14 czerwca 1955 r.W piśmie z dnia 18 czerwca 1955 r. pozwana wniosła o przywrócenie terminu do złożenia rewizji. W uzasadnieniu wniosku przytoczyła, iż w sobotę dnia 30 kwietnia 1955 r. sekretarka kancelarii ogólnej otrzymawszy pod koniec dnia pracy wypis wyroku, pokwitowała listonoszowi jego odbiór datą 30 kwiecień 1955 r., natomiast podział poczty pozostawiła do poniedziałku 2 maj 1955 r. i wraz z orzeczeniem skierowała do działu prawnego.Sąd Wojewódzki postanowieniem z dnia 1 sierpnia 1955 r. wniosek pozwanej odrzucił, wskazawszy w motywach, że pozwana nie zaskarżyła odrzucenia rewizji, do czego była uprawniona z mocy art. 391 § 1 pkt 14 k.p.c., wyraził następnie w uzasadnieniu swego postanowienia pogląd, iż wobec prawomocności postanowienia odrzucającego rewizję, pozwana nie może się już domagać przywrócenia terminu do jej złożenia.W zażaleniu pozwana wnosi o zmianę postanowienia z dnia 1 lipca 1955 r. w tym kierunku, by Sąd Wojewódzki mógł rozpoznać jej wniosek o przywrócenie terminu do złożenia rewizji.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Pozwana winna była złożyć rewizję w terminie dwutygodniowym od dnia 30 kwietnia 1955 r. jako daty doręczenia jej orzeczenia (art. 373 § 1 k.p.c.). Skoro zaś rewizję wniosła w dniu 16 maja 1955 r., a zatem po upływie przepisanego art. 373 § 1 k.p.c. terminu, Sąd Wojewódzki zasadnie jej rewizję z mocy art. 374 k.p.c. odrzucił.Postanowienia w przedmiocie odrzucenia rewizji pozwana w trybie art. 391 § 1 pkt 14 k.p.c. wobec braku usprawiedliwionych podstaw zażaleniowych zaskarżyć nie mogła. Skoro jednak wypis postanowienia został pozwanej doręczony 14 czerwca 1955 r., to w dniu 18 czerwca 1955 r. była uprawniona do zgłoszenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia rewizji, jeśli twierdziła, że przyczyna uchybienia terminu ustała w dniu doręczenia jej wyżej wspomnianego wypisu postanowienia (art. 179 § 1 k.p.c.). Rzeczą Sądu Wojewódzkiego było zatem zbadanie, czy wniosek nie jest spóźniony (art. 180 w zw. z art. 179 § 1 k.p.c.) lub z ustawy niedopuszczalny (art. 180 w zw. z art. 178 § 2 k.p.c.), a w razie ustalenia, że okoliczności takie nie zachodzą - przystąpienie do jego rozpoznania (art. 180 w zw. z art. 178 § 1 k.p.c.).Powyższemu nie stoi zaś na przeszkodzie okoliczność, że rewizja wniesiona przez pozwaną po upływie przepisanego terminu, została już prawomocnie odrzucona. Przeciwnie - m.in. prawomocne odrzucenie rewizji warunkuje rozstrzygnięcie wniosku o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Z art. 177 § 1 w zw. z art. 374 k.p.c. wynika, że rewizja wniesiona po upływie przepisanego terminu podlega odrzuceniu. Warunkiem zatem zgłoszenia wniosku o przywrócenie terminu jest albo niewniesienie rewizji w przepisanym terminie albo jej prawomocne odrzucenie. Nieprawomocne natomiast odrzucenie rewizji wyłączałoby możliwość zgłoszenia wniosku o przywrócenie terminu, skoro mogłoby się okazać, że rewizja wniesiona została w przepisanym terminie, a w tym przypadku, możliwość żądania przywrócenia terminu, byłaby z natury rzeczy - wyłączona.Skoro zaś Sąd Wojewódzki, z uwagi na prawomocność postanowienia w przedmiocie odrzucenia rewizji, odrzucił wniosek o przywrócenie terminu do jej wniesienia, czym w istocie odmówił przywrócenia terminu do złożenia środka odwoławczego (art. 391 § 1 pkt 10 k.p.c.), zaskarżone postanowienie podlega uchyleniu, a sprawa w zakresie przywrócenia terminu - przekazaniu do merytorycznego rozpoznania.