I K 1160/60

PostanowienieIzba Cywilna1961-11-03

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pracownik uspołecznionego zakładu przemysłowego lub handlowego, dopuszczający się uchybień w zakresie dokumentacji księgowej, popełnia przestępstwo z art. 287 k.k., czy też z art. 286 k.k.?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że pracownik uspołecznionego zakładu przemysłowego lub handlowego, poświadczający nieprawdę co do okoliczności mających znaczenie prawne, popełnia przestępstwo z art. 287 k.k. Pracownik ten, na mocy art. 46 m.k.k., podlega odpowiedzialności karnej przewidzianej dla urzędników, w tym z art. 287 k.k. Wystawienie fikcyjnego pokwitowania na pobranie towarów z magazynu hurtowni, poświadczające nieprawdę co do okoliczności mającej znaczenie prawne, stanowi przestępstwo z art. 287 § 1 k.k.
Stan faktyczny
Oskarżony Leszek G. został skazany za niedopełnienie obowiązków starszego inspektora ds. oftalmicznych, co doprowadziło do niedoboru towarowego, a następnie manipulował dokumentacją w celu ukrycia tego niedoboru. Oskarżony Tadeusz K. został skazany za wystawienie fikcyjnych dowodów przyjęcia towaru, poświadczając nieprawdę co do jego wydania i rozchodu. Obaj oskarżeni wnieśli rewizje, kwestionując kwalifikację prawną czynów i wysokość kar.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżony wyrok co do oskarżonych Leszka G. i Tadeusza K.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia J. Ignatowicz (sprawozdawca). Sędziowie: L. Konic, A. Meszorer.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie z powództwa Miejskiego Handlu Detalicznego Artykułami Spożywczymi w W. przeciwko Halinie Ż. o 35.699,14 zł, na skutek rewizji pozwanej od wyroku Sądu Wojewódzkiego dla m. st. Warszawy z dnia 9 czerwca 1960 r.,zaskarżony wyrok w części uwzględniającej powództwo ponad kwotę 6.274,66 zł uchylił i sprawę w tym zakresie przekazał Sądowi Wojewódzkiemu dla m. st. Warszawy do ponownego rozpoznania; poza tym rewizję oddalił.Uzasadnienie faktycznePrzedsiębiorstwo Miejski Handel Detaliczny Artykułami Spożywczymi wystąpiło przeciwko Halinie Ż. o odszkodowanie za szkodę spowodowaną dopuszczeniem do powstania w kierowanym przez nią sklepie następujących niedoborów: a) 2.691 zł - w okresie od 31 grudnia 1954 r. do 7 marca 1955 r., b) 16.331,09 zł - w okresie od 9 marca do 2 czerwca 1955 r. oraz c) 16.677,05 zł - w okresie od 4 czerwca do 12 lipca 1955 r. Wyrokiem z dnia 9 czerwca 1960 r. Sąd Wojewódzki zasądził od pozwanej kwotę 11.057,21 zł, uznając na podstawie opinii biegłego, że udowodniony został jedynie niedobór w pierwszym okresie w kwocie 2.691 zł, przy czym jest to niedobór w opakowaniach, oraz niedobór w towarach w drugim okresie w wysokości 8.366,21 zł. Natomiast pozostałe braki nie zostały księgowo należycie udokumentowane.Wyrok powyższy zaskarżyła pozwana.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Zarzut, że Sąd Wojewódzki nie przesłuchał świadków, wskazanych przez pozwaną, jest nieuzasadniony, skoro pozwana - pomimo zakreślenia jej odpowiedniego terminu - nie wskazała adresów tych świadków. Całkowicie natomiast słuszny jest zarzut, że Sąd Wojewódzki bezzasadnie odmówił przeprowadzenia dowodu z przesłuchania stron, a raczej - wobec odmowy wskazania osoby, która mogłaby zeznawać jako strona powodowa - z zeznania pozwanej. Okoliczność, że w dużym przedsiębiorstwie dyrektor przedsiębiorstwa lub inna osoba z jego kierownictwa nie może zeznawać, bo nie ma odpowiednich wiadomości, nie uzasadnia sama przez się pozbawienia drugiej strony możności skorzystania z dowodu z przesłuchania stron, skoro poza tym żadne szczególne okoliczności tego nie uzasadniają (art. 313 k.p.c.).Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd Wojewódzki wyjaśni, czy w sprawie nie zachodziły okoliczności uzasadniające zmniejszenie odszkodowania. Jest to aktualne w szczególności w stosunku do niedoboru w opakowaniach, skoro pozwana twierdziła, że opakowania musiała przechowywać na podwórzu bez żadnego zamknięcia. Dlatego zaskarżony wyrok w części dotyczącej kwoty 2.691 zł podlega uchyleniu.Jeśli chodzi o braki w towarach, to zasadniczy zarzut pozwanej, że strona powodowa nie uwzględniła zepsutych towarów, jest w świetle opinii biegłego, którą Sąd I instancji przyjął za podstawę wyrokowania, nieuzasadniony. Pozwana powoływała się jednak jeszcze na inne przyczyny niszczenia towarów bez jej winy, a mianowicie na plagę gryzoni. Dlatego Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok co do jednej czwartej sumy zasądzonej z tytułu braku w towarach. Rzeczą Sądu Wojewódzkiego będzie po ponownym rozpoznania sprawy ocena, czy zmniejszenie odszkodowania w tych granicach jest usprawiedliwione.Z zasad powyższych Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 313 KPC

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 22.07.2026.