I PR 19/74
WyrokIzba Cywilna1974-10-04
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd jest związany decyzją organu zatrudnienia o rozwiązaniu umowy o pracę absolwenta szkoły wyższej, gdy strony sporu mają odmienne zdanie co do daty rozwiązania tej umowy?Ratio decidendi
Decyzja organu zatrudnienia, wydana na podstawie art. 39 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia z dnia 13 czerwca 1964 r. w sprawie zatrudniania absolwentów szkół wyższych, orzekająca o rozwiązaniu umowy o pracę i skierowaniu pracownika do innego zakładu pracy, jest wiążąca dla stron oraz dla sądu. Sąd nie może czynić odmiennych ustaleń sprzecznych z treścią prawomocnej decyzji organu administracyjnego.Stan faktyczny
Powód, absolwent szkoły wyższej, zawarł umowę przedwstępną zobowiązującą go do podjęcia zatrudnienia w zakładzie pracy po studiach, a zakład zobowiązał się go zatrudnić i zapewnić mieszkanie. Powód rozpoczął pracę, ale z powodu braku mieszkania rozwiązał umowę z winy pracodawcy. Wydział Zatrudnienia Prezydium WRN wydał decyzję, a następnie aneks, wyrażając zgodę na rozwiązanie umowy o pracę z dniem 31.XII.1972 r. Pracodawca wydał świadectwo pracy z datą końcową 31.X.1972 r. Powód domagał się ustalenia, że pozostawał w stosunku zatrudnienia do 31.XII.1972 r.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił rewizję pozwanych, potwierdzając tym samym wyrok Sądu Wojewódzkiego.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia M. Wilewski. Sędziowie: J. Knap (sprawozdawca), A. Szczurzewski.SentencjaSąd Najwyższy, po rozpoznaniu sprawy z powództwa Stefana U. przeciwko Zakładom Urządzeń Galwanicznych i Lakierniczych w W. o ustalenie stosunku prawnego na skutek rewizji pozwanych Zakładów od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Łodzi z dnia 4 października 1973 r.,oddalił rewizję.Uzasadnienie faktycznePowód Stefan U. zawarł w dniu 24.I.1972 r. z Zakładami Urządzeń Galwanicznych i Lakierniczych w W. umowę przedwstępną, zobowiązującą go do podjęcia zatrudnienia w tych Zakładach po ukończeniu studiów na wydziale Elektrycznym Politechniki W. Na podstawie tej umowy Zakłady zobowiązały się zatrudnić kontrahenta i m.in. zapewnić mu po podjęciu przezeń pracy mieszkanie z resortu budownictwa mieszkaniowego.Powód utrzymywał, że rozpoczął pracę u pozwanego w dniu 12.V.1972 r. Wobec jednak niespełnienia przez zakład pracy obowiązku zapewnienia mieszkania zmuszony był "rozwiązać umowę z winy pozwanego z dniem 31.X.1972 r., na co pozwany nie wyraził zgody. Od listopada 1972 r. powód nie przystąpił do pracy u pozwanego, oczekując na potwierdzenie rozwiązania umowy przez Wydział Zatrudnienia Prezydium WRN w Ł." Sprostowaną decyzją z dnia 14.XII.1972 r. Wydział Zatrudnienia wyraził zgodę na rozwiązanie zawartej przez strony umowy o pracę z dniem 31.XII.1972 r.Strona pozwana wydała powodowi świadectwo pracy określające końcowy termin zatrudnienia go na dzień 31.X.1972 r., podczas gdy powód mógł rozpocząć pracę w nowym zakładzie pracy, do którego został skierowany, dopiero po dacie rozwiązania poprzedniego stosunku pracy, ustalonej przez Wydział Zatrudnienia.Opierając się na przytoczonej relacji, powód domagał się ustalenia, że pozostawał z pozwanym w stosunku zatrudnienia do dnia 31.XII.1972 r.Pozwane Zakłady wnosiły o oddalenie powództwa.Sąd Wojewódzki wyrokiem z dnia 4.X.1973 r. stwierdził, że "Stefan U. pozostawał w stosunku zatrudnienia z Zakładami Urządzeń Galwanicznych i Lakierniczych - Przedsiębiorstwo Państwowe w W. do dnia 31.XII.1972 r. w charakterze stażysty, a następnie starszego konstruktora"Sąd Wojewódzki poczynił ustalenia zgodne z twierdzeniami powoda. W szczególności przyjął za wykazane, że w dniu 14.XII.1972 r. Wydział Zatrudnienia Prezydium WRN w Ł. wydał decyzję, w której wyraził zgodę na rozwiązanie umowy o pracę między stronami z dniem 30.X.1972 r. W wyniku odwołania się powoda od tej decyzji w zakresie ustalenia daty, aneksem do niej, opatrzonym datą 4.I.1973 r., Wydział Zatrudnienia wyraził zgodę na rozwiązanie umowy o pracę z dniem 31.XII.1972 r., przy czym na pozostały okres pracy wynikający z ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. o zatrudnieniu absolwentów szkół wyższych (Dz. U. Nr 8, poz. 48) skierował Stefana U. do Zakładu Doświadczalnego Ośrodka Badawczo-Rozwojowego Pomiarów i Automatyki Elektronicznej w W.Według oceny Sądu Wojewódzkiego prawomocna decyzja organu zatrudnienia, wydana w granicach jego kompetencji i ustalająca datę rozwiązania umowy na dzień 31.XII.1972 r., jest pomiędzy stronami wiążąca i ostateczna. Zmiana tej decyzji "nie leży w kognicji sądu". Dlatego Sąd Wojewódzki powództwo uwzględnił.W rewizji pozwane Zakłady domagały się zmiany wyroku Sądu Wojewódzkiego i oddalenia powództwa z zasądzeniem kosztów.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Przedmiotem sporu w sprawie jest kwestia, do jakiej daty powód pozostawał w stosunku pracy z pozwanym przedsiębiorstwem, w którym został zatrudniony od dnia 12.V.1972 r. na podstawie przepisów dotyczących zatrudniania absolwentów szkół wyższych.W czasie trwania wiążącego strony stosunku pracy zaznaczyła się między nimi różnica stanowisk co do tego, czy zakład pracy naruszył swój podstawowy obowiązek względem pracownika-absolwenta: zapewnienia mu przydziału mieszkania lub pomieszczenia zastępczego. W tym względzie każdy z uczestników stosunku pracy przedstawił swój pogląd i sugestię organowi zatrudnienia, powołanemu do rozpatrywania spraw wynikłych w związku z zatrudnianiem pracowników-absolwentów (por. § 39 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 13 czerwca 1964 r. w sprawie zatrudniania absolwentów szkół wyższych oraz orzekania o obowiązku zwrotu kosztów wykształcenia - jedn. tekst: Dz. U. z 1972 r. Nr 2, poz. 9).Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Ł. - Wydział Zatrudnienia, jako właściwy organ zatrudnienia, decyzją z dnia 14.XII.1972 r., sprostowaną aneksem z daty 4.I.1973 r., postanowiło na podstawie art. 39 ust. 3 pkt 1 cyt. rozporządzenia wyrazić zgodę na rozwiązanie z dniem 31.XII.1972 r. umowy o pracę między mgrem inż. Stefanem U. a Zakładami Urządzeń Galwanicznych i Lakierniczych w W. i na pozostały okres skierować Stefana U. do Zakładu Doświadczalnego Ośrodka Badawczo-Rozwojowego Pomiarów i Automatyki Elektronicznej w W.Zgodnie z brzmieniem § 39 ust. 3 pkt 1 cyt. rozporządzenia z dnia 13 czerwca 1964 r., organ zatrudnienia - po zbadaniu sprawy oraz po wysłuchaniu pracownika-absolwenta i przedstawiciela zakładu pracy - w razie niemożności innego rozstrzygnięcia sprawy wydaje decyzję, w której orzeka o rozwiązaniu stosunku pracy i skierowaniu pracownika-absolwenta do innego zakładu pracy.Oparta na przytoczonym przepisie decyzja Wydziału Zatrudnienia Prezydium WRN w Ł., choć mówi o zgodzie na rozwiązanie, jest w swej istocie decyzją orzekającą rozwiązanie umowy o pracę pomiędzy stronami z oznaczonym dniem i nakazującą pracownikowi-absolwentowi podjęcie pracy w nowym zakładzie pracy - stosownie do przepisów normujących zatrudnianie absolwentów szkół wyższych.Decyzja ta, wydana przez właściwy organ w granicach jego uprawnień, wiąże strony i sąd, który w tym przedmiocie nie może czynić odmiennych ustaleń sprzecznych z treścią decyzji organu administracyjnego, która to decyzja - wobec niewniesienia od niej odwołania przez zakład pracy - stała się ostateczna (por. § 40 ust. 2 cyt. rozporządzenia).Odmienne zapatrywanie strony skarżącej nie może być podzielone.Wobec trudności, na jakie natrafił powód w otrzymaniu od pozwanego świadectwa pracy określającego należycie końcowy termin trwania stosunku pracy pomiędzy stronami, wykazał on interes prawny w zgłoszeniu powództwa i uzyskaniu rozstrzygnięcia.Roszczenie objęte procesem jest roszczeniem cywilnoprawnym, którego rozpoznanie nie zostało przekazane do właściwości innych organów. Podlega ono zatem rozpoznaniu przez sąd z mocy art. 2 § 1 i 3 k.p.c.Z braku tedy uzasadnionych podstaw rewizyjnych Sąd Najwyższy oddalił rewizję na podstawie art. 387 k.p.c.
Powiązane orzeczenia
- I PRN 40/81 1981-08-21Czy sprawa dotycząca porzucenia pracy przez absolwenta szkoły wyższej, zatrudnionego na podstawie ustawy o zatrudnianiu absolwentów, podlega właściwości organu do spraw zatrudnienia urzędu wojewódzkiego?
- I PRN 25/80 1980-02-04Czy spór o zasadność i skuteczność rozwiązania umowy o pracę na czas określony z absolwentem szkoły wyższej, która z mocy prawa przekształciła się w umowę na czas nieokreślony, powinien być rozpatrywany na podstawie prze…
- IV CR 592/56 1956-02-06Czy samo wydanie skierowania do pracy absolwentowi przez komisję działającą na podstawie ustawy o planowym zatrudnianiu absolwentów, wraz z nakazem pracy, powoduje powstanie stosunku pracy między absolwentem a wskazanym…
- III KO 18/53 1953-10-14Czy absolwent szkoły przysposobienia zawodowego, skierowany do pracy w zakładzie produkcyjnym, podlega ustawie o zabezpieczeniu socjalistycznej dyscypliny pracy w przypadku porzucenia pracy z powodu niezatrudnienia go w…
- I PRN 13/79 1979-02-28Czy absolwentowi szkoły wyższej, który podjął kolejną pracę na podstawie decyzji organu zatrudnienia o rozwiązaniu poprzedniej umowy i skierowaniu do innego zakładu pracy, przysługuje zwrot kosztów przeniesienia na podst…
Powołane przepisy
art. 39 ust. 3art. 2 § 1art. 387 KPC§ 39 ust. 1§ 39 ust. 3§ 40 ust. 2§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 22.07.2026.