I PRN 10/76

WyrokIzba Cywilna1976-04-13

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy członek rady oddziałowej zakładowej organizacji związkowej korzysta z ochrony prawnej przewidzianej w art. 39 Kodeksu pracy, podobnie jak członek rady zakładowej?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że ochrona prawna przewidziana w art. 39 Kodeksu pracy dotyczy wyłącznie członków rady zakładowej i nie obejmuje członków rady oddziałowej. Rada oddziałowa, mimo że może pełnić podobne funkcje w swoim wydziale, nie jest tożsama z radą zakładową w rozumieniu przepisów o ochronie prawnej. Statut związku zawodowego, nawet jeśli odsyła do postanowień dotyczących rad zakładowych przy ocenie funkcji rad oddziałowych, nie może rozszerzać zakresu mocy obowiązującej przepisu art. 39 k.p.
Stan faktyczny
Pracownik, będący członkiem rady oddziałowej zakładowej organizacji związkowej, otrzymał wypowiedzenie warunków pracy i płacy. Pracodawca argumentował, że pracownik nie podlega ochronie z art. 39 k.p. Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych uznał, że mimo iż pracownik jest członkiem rady oddziałowej, przysługuje mu ochrona prawna na podstawie § 44 statutu Związku Zawodowego Metalowców. Minister Sprawiedliwości wniósł rewizję nadzwyczajną.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Białymstoku i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia E. Brzeziński (sprawozdawca). Sędziowie: M. Wilewski, J. Wasilewski.SentencjaSąd Najwyższy, po rozpoznaniu sprawy z wniosku Jerzego R. przeciwko Zakładowi Wytwórczemu Maszyn i Urządzeń Przemysłu Spożywczego "S" w B. o uznanie wypowiedzenia warunków pracy i płacy za bezskuteczne, na skutek rewizji nadzwyczajnej Ministra Sprawiedliwości od wyroku Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Białymstoku z dnia 18 września 1975 r.uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia Okręgowemu Sądowi Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Białymstoku.Uzasadnienie faktyczneJest niesporne, że wnioskodawczyni pracuje w Zakładzie Wytwórczym Maszyn i Urządzeń Przemysłu Spożywczego "S" w B. i jest członkiem rady oddziałowej tego Zakładu.W dniu 30.IV.1975 r. Zakład wypowiedział mu dotychczasowe warunki pracy i płacy, oferując inne. Na skutek odwołania wnioskodawcy Powiatowa Komisja Odwoławcza orzeczeniem z dnia 16.V.1975 r. uznała za nieważne powyższe wypowiedzenie przyjmując, że wnioskodawca jest członkiem rady zakładowej.Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Białymstoku potraktował wprawdzie wnioskodawcę nie jak członka rady zakładowej, lecz jak członka rady oddziałowej, uznał jednak mimo to - że z uwagi na przepis § 44 statutu Związku Zawodowego Metalowców przysługuje mu ochrona prawna, przewidziana w art. 39 k.p. i odwołanie Zakładu oddalił.Powołany przepis § 44 statutu Związku Zawodowego Metalowców ma treść następującą:"Postanowienia niniejszego Statutu dotyczące rad zakładowych stosuje się odpowiednio do rad oddziałowych, co oznacza, że rada oddziałowa spełnia w swoim wydziale, oddziale, podobne funkcje jak rada zakładowa na terenie całego zakładu, z tym jednak, że nie może ona reprezentować załogi wydziału na zewnątrz zakładu pracy."W rewizji nadzwyczajnej Minister Sprawiedliwości domaga się uchylenia powyższego wyroku i przekazania sprawy Okręgowemu Sądowi Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Białymstoku do ponownego rozpoznania.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Rewizja nadzwyczajna trafnie zarzuca zaskarżonemu wyrokowi rażące naruszenie przepisu art. 39 k.p. Artykuł 39 kodeksu pracy jest przepisem szczególnym, nie podlegającym wykładni rozszerzającej. Przewidziana w przepisie art. 39 k.p. ochrona członków rady zakładowej dotyczy tylko tej rady. Rada oddziałowa jest inną jednostką organizacyjną, jej członkowie nie korzystają więc z ochrony art. 39 k.p. Powołany przez Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych statut Związku Zawodowego Metalowców zawiera unormowania dotyczące zadań rady zakładowej i jej struktury organizacyjnej. § 44 statutu w tym sensie odsyła - przy ocenie funkcji rad oddziałowych - do postanowień statutu dotyczących rad zakładowych. Nie zmienia jednak i nie mógłby nawet przy innych sformułowaniach zmienić zakresu mocy obowiązującej przepisu art. 39 k.p., nie stanowi więc dostatecznego oparcia dla wniosku, że wnioskodawcy można było wypowiedzieć warunki pracy i płacy tylko w sytuacji przewidzianej w art. 43 k.p.Prawidłowość dokonanego wnioskodawcy wypowiedzenia warunków pracy i płacy podlega ocenie na ogólnych zasadach przewidzianych w art. 45 i 46 k.p.Ponieważ z tego punktu widzenia sprawa niniejsza nie została dotychczas rozpoznana, należało - na zasadzie art. 277 k.p. w zw. z art. 422 k.p.c. - orzec jak w sentencji.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 39 KPart. 43 KPart. 45art. 277 KPart. 422 KPC§ 44

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 20.07.2026.