II CNP 28/13
Izba Cywilna2013-10-09
Skład orzekający: Jan Górowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna, gdy zarzucana niezgodność wynika z odmiennej wykładni przepisów, a nie z ich oczywistej sprzeczności z prawem lub ogólnie przyjętymi standardami?Ratio decidendi
Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia przysługuje od orzeczenia, które jest sprzeczne z przepisami niepodlegającymi różnej wykładni lub z ogólnie przyjętymi standardami rozstrzygnięć. Różne, ale poprawne z punktu widzenia metod interpretacyjnych, wykładnie przepisów nie stanowią podstawy do stwierdzenia niezgodności orzeczenia z prawem. Prawomocność orzeczenia sanuje bowiem ewentualne naruszenia prawa, a teza o istnieniu jednego, trafnego orzeczenia musi być odrzucona.Stan faktyczny
Pozwana złożyła skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w P. z dnia 1 marca 2013 r. w sprawie o alimenty. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów ustawy o rehabilitacji oraz Konstytucji poprzez ich błędną wykładnię. Sąd Najwyższy rozpoznał skargę na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia do rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II CNP 28/13 POSTANOWIENIE Dnia 9 października 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jan Górowski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 9 października 2013 r. skargi J. L. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w P. z dnia 1 marca 2013 r., sygn. akt II Ca […] wydanego w sprawie z powództwa J. K. przeciwko J. L. o alimenty, odmawia przyjęcia skargi do rozpoznania
2 UZASADNIENIE Pozwana złożyła skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, tj. wyroku Sądu Okręgowego w P. z dnia 1 marca 2013 r. zaskarżając powyższy wyrok w części zasądzającej od pozwanej na rzecz powoda kwotę 250 zł miesięcznie z tytułu alimentów. Skargę oparła na zarzucie naruszenia art. 4 i 5 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. Nr 127, poz. 721) w zw. z art. 69 Konstytucji poprzez jego błędną wykładnię. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia przysługuje od prawomocnego merytorycznego orzeczenia w zasadzie sądu drugiej instancji i wyjątkowo - w przypadku określonym w art. 4241 § 2 k.p.c. - sądu pierwszej instancji, kończącego postępowanie w sprawie, gdy przez jego wydanie stronie została wyrządzona szkoda, a zmiana lub uchylenie tego orzeczenia w drodze przysługujących stronie środków prawnych nie było i nie jest możliwe. Skarga jest nie tylko środkiem nowym, ale i wyjątkowym. Zasadą bowiem jest, że prawomocność, tworzy nowy stan prawny pomiędzy stronami albo erga omnes, jak też sanuje wszelkie ewentualne naruszenia prawa, którymi orzeczenie jest dotknięte. Poza tym treść orzeczenia zależy od wyników wykładni, które mogą być różne w zależności od przedmiotu i stosowanych jej metod. W związku z otwartością semantyczną języka w tym także języka prawnego mogą mieć miejsce różne poprawne z punktu widzenia metod interpretacje. Z tych przyczyn tezę o istnieniu jedynego trafnego orzeczenia należy odrzucić. Dlatego też należy uznać, że różnej treści orzeczenia wydane w podobnej sprawie mogą być „zgodne z prawem” (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 września 1991 r., III ARN 32/91, PUG 1992, nr 2-3, poz. 4).
3 Z tych wszystkich względów definicja bezprawności dotycząca art. 4241 § 1 k.p.c. jest nieco odmienna od tego ogólnego pojęcia funkcjonującego na gruncie prawa materialnego i procesowego. Prawomocne orzeczenie jest niezgodne z prawem, gdy jest sprzeczne z niepodlegającymi różnej wykładni przepisami i z ogólnie przyjętymi standardami rozstrzygnięć (por. np. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 7 lipca 2006 r., I CNP 33/06, OSNC 2007, nr 2, poz. 35, z dnia 31 marca 2006 r., IV CNP 25/0,OSNC 2007, nr 1, poz. 17, z dnia 14 grudnia 2006 r., I BP 13/06, M. P.Pr. 2007, nr 5, poz. 253). Przy ocenie więc, czy skarga jest oczywiście bezzasadna należy uwzględnić „obostrzone” pojęcie bezprawności orzeczenia w rozumieniu art. 4241 k.p.c. Prawo tworzy system i z tego względu powołanych w skardze przepisów nie można było interpretować w oderwaniu od rozwiązań kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Wykładnia systemowa zastosowanych przez Sąd Okręgowy norm pozwala dojść do wniosku, że skargę należało ocenić jako oczywiście nieuzasadnioną. W razie zmiany stosunków obydwie strony mogą żądać zmiany zaskarżonego orzeczenia na podstawie art. 138 k.r.o. Z tych względów orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 4249 k.p.c. aw jw
Powiązane orzeczenia
- IV CNP 22/15 2015-11-06Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku może być uwzględniona, gdy zaskarżone orzeczenie nie wykazuje oczywistych i rażących naruszeń prawa?
- V CNP 52/17 2018-04-25Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna, jeśli nie wskazano konkretnego przepisu prawa, z którym zaskarżone orzeczenie jest niezgodne?
- V CNP 91/09 2010-04-14Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna, gdy strona nie skorzystała z przysługujących jej środków prawnych, a nie wystąpił żaden wyjątkowy wypadek?
- V CNP 45/16 2016-12-14Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku może być uwzględniona, jeśli zarzuty dotyczą jedynie błędów w rozumowaniu sądu, a nie oczywistej i rażącej sprzeczności orzeczenia z prawem?
- IV CNP 58/15 2016-04-14Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku, oparta na zarzucie rażąco błędnej wykładni lub niewłaściwego zastosowania prawa, może zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli nie wykazuje kwalifikowanej…
Powołane przepisy
art. 4art. 69art. 4241 § 2 KPCart. 4241 § 1 KPCart. 4241 KPCart. 138 KROart. 4249 KPC§ 2§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy