II PR 51/71

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia M. Piekarski. Sędziowie: S. Rejman, Z. Stypułkowska (sprawozdawca).SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu sprawy z powództwa Bazylego P. przeciwko Spółdzielni Inwalidów "Dozór Mienia" w R. o uchylenie uchwały rady oraz walnego zgromadzenia w kwestii wykluczenia ze Spółdzielni, o nawiązanie stosunku pracy i zapłatę, na skutek rewizji powoda od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Rzeszowie z dnia 2 grudnia 1970 r.,uchylił zaskarżony wyrok w części oddalającej powództwo i sprawę w tym zakresie przekazał Sądowi Wojewódzkiemu w Rzeszowie do ponownego rozpoznania.Uzasadnienie faktycznePowód domagał się uchylenia uchwały walnego zgromadzenia pozwanej Spółdzielni Inwalidów, dotyczącej wykluczenia go ze Spółdzielni, oraz żądał nawiązania z nim spółdzielczego stosunku pracy, a także odszkodowania w kwocie 15.000 zł za okres sześciu miesięcy pozostawania bez pracy i odszkodowania za nie wykorzystany urlop wypoczynkowy w 1969 r.Sąd Wojewódzki uchylił zaskarżoną uchwałę walnego zgromadzenia po ustaleniu, że wykluczenie powoda ze Spółdzielni było nieuzasadnione, oraz w następujący sposób uzasadnił oddalenie powództwa w pozostałym zakresie:Sąd Wojewódzki ustalił, że powód po wykluczeniu go ze Spółdzielni przez radę w grudniu 1969 r. korzystał przez okres 6 miesięcy ze zwolnienia lekarskiego, toteż jako niezdolny do pracy nie poniósł szkody z tytułu utraty wynagrodzenia za pracę za ten okres, gdyż pobierał zasiłek chorobowy.Sąd Wojewódzki uznał także, iż wobec osiągnięcia przez powoda wieku emerytalnego brak jest podstaw do nakazania Spółdzielni nawiązania z nim stosunku pracy.Powód wnosi w rewizji o zmianę bądź uchylenie zaskarżonego wyroku w części oddalającej powództwo i o jego uwzględnienie.Słusznie skarżący zarzuca, że sprawa nie została wyjaśniona do stanowczego rozstrzygnięcia, co uzasadnia uchylenie zaskarżonego wyroku w części oddalającej powództwo i przekazanie sprawy w tym zakresie do ponownego rozpoznania (art. 388 § 1 k.p.c.).Sąd Wojewódzki z naruszeniem art. 128 § 3 ustawy o spółdzielniach i ich związkach oddalił roszczenie powoda o odszkodowanie z tytułu utraconego wynagrodzenia za pracę w okresie 6 miesięcy pozostawania bez pracy (art. 127 § 3-5 w związku z art. 128 § 2 i 3 ustawy), mimo że uznał wykluczenie powoda ze Spółdzielni za nieuzasadnione. Pobieranie zaś przez niego w tym okresie zasiłków chorobowych może mieć wpływ na określenie wysokości należnego mu odszkodowania przez pomniejszenie o nie utraconych przez powoda zarobków, lecz nie uzasadnia oddalenia roszczenia o odszkodowanie przysługującego powodowi z mocy cytowanych przepisów ustawy.Członkowi, którego bezzasadnie wykluczono ze spółdzielni, przysługuje roszczenie o nawiązanie stosunku pracy (art. 128 § 3 ustawy o spółdzielniach i ich związkach), oddalenie zaś takiego roszczenia może być uzasadnione tylko trwałą utratą przydatności tego członka do wykonywania dotychczasowego lub innego odpowiedniego zatrudnienia w spółdzielni na skutek zmian w jego stanie zdrowia, w sprawności zawodowej lub w zakresie niezbędnych dla wykonywania pracy kwalifikacji fachowych. W każdym wypadku okoliczności te wymagają wszechstronnego i wnikliwego zbadania przy uwzględnieniu tego, że członkostwo w spółdzielni w zasadzie rodzi prawo do nawiązania spółdzielczego stosunku pracy.Osiągnięcie przez członka spółdzielni pracy wieku emerytalnego nie uzasadnia samo przez się oddalenia jego roszczenia o nawiązanie spółdzielczego stosunku pracy, jeżeli członek spółdzielni pozostaje w ramach działalności gospodarczej spółdzielni zdolny do wykonywania pracy, przystosowanej do jego nawet obniżonej sprawności fizycznej. Sprawa w tym zakresie nie została wyjaśniona, nie dojrzała więc do stanowczego rozstrzygnięcia (art. 316 k.p.c.). Dotyczy to także roszczenia powoda o odszkodowanie za nie wykorzystany urlop wypoczynkowy, które to roszczenie Sąd Wojewódzki pominął, rozpoznając sprawę po raz pierwszy.Z tych względów Sąd Najwyższy, udzielając w myśl art. 389 k.p.c. powyższych wskazań, uchylił zaskarżony wyrok w części oddalającej powództwo i orzekającej o kosztach procesu w celu ponownego rozpoznania sprawy (art. 368 pkt 3 i 5 w związku z art. 368 § 1 k.p.c.) i orzekł o kosztach postępowania w myśl art. 108 § 1 k.p.c.