III CR 949/61
WyrokIzba Cywilna1962-11-21
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odpowiedzialność osób na kierowniczym stanowisku za szkody wyrządzone w mieniu społecznym może być kwalifikowana na podstawie art. 134 k.z., z wyjątkiem przypadków przywłaszczenia mienia?Ratio decidendi
Odpowiedzialność osób na kierowniczym stanowisku za szkody wyrządzone w mieniu społecznym nie może być kwalifikowana na podstawie art. 134 Kodeksu zobowiązań, z wyjątkiem sytuacji przywłaszczenia tego mienia. Sąd Najwyższy dopuszcza rozszerzającą interpretację art. 158 § 1 k.z., upoważniającą sąd do modyfikowania wysokości odszkodowania w zależności od konkretnych okoliczności sprawy.Stan faktyczny
Orzeczenie dotyczy odpowiedzialności osób na kierowniczym stanowisku za szkody wyrządzone w mieniu społecznym. Analizowana jest możliwość kwalifikowania tej odpowiedzialności na podstawie art. 134 Kodeksu zobowiązań. Sąd Najwyższy rozważa również kwestię interpretacji art. 158 § 1 k.z. dotyczącego ustalania wysokości odszkodowania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy orzekł w sprawie, wydając wyrok, którego sentencja nie została w pełni przedstawiona, ale wskazuje na niedopuszczalność kwalifikowania odpowiedzialności na podstawie art. 134 k.z. w określonych przypadkach.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia M. Piekarski (sprawozdawca).Sędziowie: Z. Glabisz, S. Rejman.SentencjaW uzasadnieniu odesłanie do: art. 239 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 27 października 1933 r. Kodeks zobowiązań (Dz. U. z 1933 r. Nr 82, poz. 598) w związku z art. 7 k.p.c. z 1932 r. (Tekst jednolity: Dz. U. z 1950 r. Nr 43, poz. 394).[Notka]1. Orzeczenie niniejsze jest wyrazem przeważającego w judykaturze poglądu co do niedopuszczalności kwalifikowania odpowiedzialności osób na kierowniczym stanowisku za szkody przez nich wyrządzone w mieniu społecznym, z art. 134 k.z., wyjąwszy przypadki przywłaszczenia tego mienia (między innymi orzeczenie z 22 stycznia 1963 r. 2 CR 1126/61).2. W tezie 2 powyższego orzeczenia 3 CR 949/61 Sąd Najwyższy wypowiada się za rozszerzająca interpretacją art. 158 § 1 k.z. Upoważnienie sądu do modyfikowania wysokości odszkodowania w zależności od konkretnych okoliczności sprawy przyjmują również inne orzeczenia Sądu Najwyższego między innymi z 20 marca 1962 r. 4 CR 880/61, z 11 stycznia 1962 r. 3 CR 460/61.Ścieśniającą natomiast interpretację art. 158 § 1 k.z. reprezentują orzeczenia z 23 kwietnia 1962 r. 4 CR 293/62, z 4 kwietnia 1962 r. 2 CR 455/61, czy z 13 marca 1963 r. 1 CR 198/62.Poruszony problem najszerzej omówił prof. W. Czachórski w pracy pt. "Ustalenie wysokości odszkodowania według przepisów k.z." Nowe Prawo 1958/4 poz. 54 i 1958/5 poz. 24.
Powiązane orzeczenia
- 4 CR 456/61 1962-02-03Czy odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną przez przywłaszczenie, opartą na różnych podstawach prawnych, może być solidarna, a jeśli tak, to w jakim zakresie?
- I PR 193/67 1967-08-09Czy pracownik skazany za przestępstwo przeciwko mieniu społecznemu, którego czyny noszą znamiona czynu niedozwolonego, może ponosić odpowiedzialność cywilną na podstawie art. 134 k.z. niezależnie od odpowiedzialności wyn…
- 2 CR 1229/60 1961-12-16Czy odpowiedzialność karna za nieumyślne zatrudnienie osoby bez uprawnień do prowadzenia pojazdów mechanicznych, stwierdzona prawomocnym wyrokiem skazującym, uzasadnia solidarną odpowiedzialność cywilną za szkodę wyrządz…
- II PR 355/63 1964-07-08Czy odpowiedzialność pozwanych za szkodę wyrządzoną wspólnym działaniem jest solidarna, nawet jeśli nie można ustalić dokładnego stopnia przyczynienia się każdego z nich do powstania szkody?
- I CR 312/63 1966-04-26Czy podmiot, któremu powierzono dozór nad zajętym samochodem, ponosi odpowiedzialność za jego zniszczenie i utratę możliwości eksploatacji, a jeśli tak, to w jakim zakresie, uwzględniając ewentualne przyczynienie się wła…
Powołane przepisy
art. 239art. 7 KPCart. 134art. 158 § 1§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 23.07.2026.