III CSK 249/14

WyrokIzba Cywilna2014-10-23

Skład orzekający: Jacek Gudowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pozbawienie strony możliwości obrony jej praw, w tym odmowa ustanowienia pełnomocnika z urzędu, stanowi podstawę do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania z powodu nieważności postępowania?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że nie wystąpiła nieważność postępowania z powodu pozbawienia strony możliwości obrony jej praw. Strona brała aktywny udział w postępowaniu i korzystała ze swoich uprawnień, a odmowa ustanowienia pełnomocnika z urzędu sama w sobie nie przesądza o pozbawieniu możności obrony. Nie stwierdzono również oczywistego naruszenia przepisów prawa, które uzasadniałoby przyjęcie skargi.
Stan faktyczny
Powód wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego oddalającego jego apelację w sprawie o zapłatę. Zarzucił nieważność postępowania przed sądem pierwszej instancji z powodu pozbawienia go możności obrony praw. Sąd Najwyższy rozpatrywał wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od powoda na rzecz Skarbu Państwa zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt III CSK 249/14 POSTANOWIENIE Dnia 23 października 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jacek Gudowski w sprawie z powództwa J. J. przeciwko Skarbowi Państwa - Sądowi Rejonowemu w G., Sądowi Okręgowemu w G., Sądowi Rejonowemu w S., Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w […], Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu w […], Sądowi Rejonowemu w W., Sądowi Okręgowemu w W. i Sądowi Apelacyjnemu w [X.] o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 23 października 2014 r., na skutek skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 24 stycznia 2014 r., sygn. akt I ACa […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, zasądza od powoda na rzecz Skarbu Państwa - Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa kwotę 1800 zł (tysiąc osiemset zł) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego oraz przyznaje adw. W. K. (Kancelaria adwokacka w K.) od Skarbu Państwa - Sądu Apelacyjnego w […] kwotę 2700 zł (dwa tysiące siedemset zł) z należnym podatkiem od towarów i usług tytułem wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną powodowi z urzędu w postępowaniu kasacyjnym. 2 UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 24 stycznia 2014 r. Sąd Apelacyjny w […] – w sprawie o zapłatę – oddalił apelację powoda od wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 20 sierpnia 2013 r.. Od wyroku Sądu Apelacyjnego powód wniósł skargę kasacyjną, zarzucając nieważność postępowania przed Sądem pierwszej instancji, gdyż – jak twierdził – był pozbawiony możności obrony swych praw, oraz wskazując na oczywistą zasadność skargi kasacyjnej. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Nieważność postępowania z powodu pozbawienia strony możliwości obrony swych praw występuje wtedy, gdy z powodu wadliwości procesowych sądu lub strony przeciwnej, będących skutkiem naruszenia konkretnych przepisów kodeksu postępowania cywilnego, których nie można było wskazać przy wydaniu orzeczenia w danej instancji, strona nie mogła brać i nie brała udziału w postępowaniu lub jego istotnej części. Powód brał udział w sprawie i aktywnie korzystał ze swoich uprawnień, w związku z czym nie można mówić o pozbawieniu go możności obrony swych praw, zwłaszcza że – jak wynika z jednolitego w tym względzie orzecznictwa Sądu Najwyższego – odebrania takiej możności nie przesądza odmowa ustanowienia pełnomocnika z urzędu (np. wyrok z dnia 12 września 2007 r., I CSK 199/07, nie publ., postanowienie z dnia 29 kwietnia 2009 r., II CSK 643/08, nie publ.) W sprawie nie występuje zatem nieważność postępowania z powodu pozbawienia J. J. możliwości obrony jego praw w postaci nieprzyznania mu pełnomocnika z urzędu. Nie występuje także oczywiste, rażące naruszenie przepisów prawa, co powoduje, że nie ma przyczyn uzasadniających przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. 3 Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji (art. 3989 § 2 k.p.c.), o kosztach rozstrzygając na podstawie art. 98 § 1 w związku z art. 39821 i 391 § 1 k.p.c., a także § 6 pkt 6 i § 13 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (jedn. tekst: Dz. U. z 2013 r., poz. 461).

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989 § 1 KPCart. 3989 § 2 KPCart. 98 § 1art. 39821§ 1§ 2§ 6 pkt 6§ 13 ust. 4

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 22.07.2026. · PDF źródłowy