III CSK 26/15

WyrokIzba Cywilna2015-05-20

Skład orzekający: Agnieszka Piotrowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sprawie o zapłatę, w której doszło do przelewu wierzytelności na zabezpieczenie ze skutkiem rozporządzającym pod warunkiem rozwiązującym, pozwany może podnieść zarzut braku legitymacji czynnej powoda po upływie terminu do wniesienia zarzutów od nakazu zapłaty, jeśli nie wykazał tego w zarzutach od nakazu zapłaty?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że pozwany nie wykazał istnienia istotnego zagadnienia prawnego. W sprawach gospodarczych, zgodnie z art. 47914 § 2 k.p.c., pozbawienie prawa do zgłaszania zarzutów dotyczących legitymacji czynnej powoda następuje, jeśli nie zostały one podniesione w odpowiedzi na pozew lub pismach o równorzędnym charakterze, w tym w zarzutach od nakazu zapłaty. Pozwany nie podniósł zarzutu braku legitymacji czynnej w zarzutach od nakazu zapłaty, ograniczając się do zarzutu przedawnienia i przedwczesności powództwa, mimo wiedzy o cesji wierzytelności.
Stan faktyczny
Powód dochodził zapłaty od pozwanego. Pozwany wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego, kwestionując legitymację czynną powoda po zawarciu umowy przelewu wierzytelności na zabezpieczenie. Sąd Najwyższy rozpatrywał wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania. Pozwany został zawiadomiony o cesji wierzytelności, jednak w zarzutach od nakazu zapłaty nie podniósł kwestii braku legitymacji czynnej powoda.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od pozwanego na rzecz powoda koszty postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt III CSK 26/15 POSTANOWIENIE Dnia 20 maja 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Agnieszka Piotrowska w sprawie z powództwa T. S.A. z siedzibą w K. przeciwko P. sp. z o.o. z siedzibą w L. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 20 maja 2015 r., na skutek skargi kasacyjnej strony pozwanej od wyroku Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 16 kwietnia 2014 r., sygn. akt I ACa 220/14, 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2. zasądza od strony pozwanej na rzecz strony powodowej koszty postępowania kasacyjnego w kwocie 3.600 (trzy tysiące sześćset) złotych. UZASADNIENIE 2 W związku ze skargą kasacyjną pozwanego P. spółki z o.o. w L. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Krakowie zważyć należy, co następuje: Skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia przysługującym od prawomocnych orzeczeń sądu drugiej instancji, silnie nacechowanym pierwiastkiem publicznoprawnym, a jej rolą nie jest korygowanie wszelkich orzeczeń sądowych zawierających ewentualne uchybienia, ponieważ tę funkcję realizują zwyczajne środki zaskarżenia i skarga o wznowienie postępowania. Skarga kasacyjna służy ochronie interesu publicznego przez zapewnienie jednolitości wykładni i stosowania prawa, wkład Sądu Najwyższego w rozwój jurysprudencji i prawa pozytywnego oraz eliminowanie z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu nieważnym lub orzeczeń oczywiście niezgodnych z prawem. Taka konstrukcja i rola skargi kasacyjnej powoduje konieczność poddania jej kontroli wstępnej pod kątem spełniania kryteriów kwalifikujących do przedstawienia skargi Sądowi Najwyższemu w celu merytorycznego rozpoznania. Stosownie do art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania w razie wykazania przez stronę, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Oparcie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na pierwszej ze wskazanych wyżej przesłanek obliguje skarżącego do sformułowania istotnego zagadnienia prawnego, wskazania argumentów prawnych prowadzących do rozbieżnych ocen prawnych oraz przedstawienia własnego stanowiska. Wywód ten powinien być zbliżony do przyjętego przy przedstawianiu zagadnienia prawnego przez sąd odwoławczy na podstawie art. 390 k.p.c. (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 9 maja 2006 r., V CSK 75/06, nie publ.). Twierdzenie o występowaniu istotnego zagadnienia prawnego jest uzasadnione, gdy problem prawny nie został jeszcze rozstrzygnięty przez Sąd Najwyższy lub istnieją rozbieżne poglądy w tym zakresie wynikające z odmiennej wykładni przepisów 3 konstruujących to zagadnienie (por. postanowienia Sądu Najwyższego z 10 marca 2010 r., II UK 363/09, niepubl. i z 12 marca 2010 r., II UK 400/09, niepubl.). Wskazane przez skarżącego istotne zagadnienie prawne dotyczy zakresu uprawnień cedenta i cesjonariusza po zawarciu umowy przelewu na rzecz banku wierzytelności na zabezpieczenie ze skutkiem rozporządzającym pod warunkiem rozwiązującym w postaci spłaty przez cedenta kredytu i odnosi się zwłaszcza do legitymacji cedenta do wystąpienia wobec dłużnika z wnioskiem o zawezwanie do próby ugodowej oraz składania i odbioru oświadczeń, w tym uznania długu przez dłużnika wierzytelności będącej przedmiotem przelewu, rzutujących następnie na możliwość dochodzenia przez cedenta roszczenia o zapłatę tej wierzytelności po spłacie zabezpieczonego w ten sposób kredytu. Istotne zagadnienie prawne, o którym mowa w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c., to problem o charakterze prawnym powstały na tle przepisu prawa, istotnego dla rozstrzygnięcia konkretnego sporu czyli związanego z podstawami skargi, z wiążącym Sąd Najwyższy stanem faktycznym sprawy oraz podstawą prawną zaskarżonego orzeczenia. Problem ten musi mieć jednocześnie charakter uniwersalny w tym znaczeniu, że jego rozwiązanie powinno służyć rozstrzyganiu innych podobnych spraw w sytuacji braku orzeczeń Sądu Najwyższego wyjaśniającego wątpliwości prawne wskazane przez skarżącego (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 21 maja 2013 roku, IV CSK 53/13, niepubl.). Taka sytuacja w niniejszej sprawie nie występuje, ponieważ przedstawione przez skarżących kwestie prawne były już przedmiotem wypowiedzi Sądu Najwyższego w wyroku z dnia 23 listopada 2007 r., IV CSK 236/07, (niepubl.). Ponadto wskazane przez skarżącego zagadnienie prawne podlega rozważeniu, o ile ma powiazanie z zarzutami skargi i ma znaczenie dla jej rozstrzygnięcia, a więc dotyczy kwestii prawnych mogących być przedmiotem rozpoznania przez Sąd Najwyższy w konkretnym przypadku po przyjęciu skargi kasacyjnej do rozpoznania. Przedstawione we wniosku kwestie prawne odnoszą się w istocie do legitymacji czynnej powoda do dochodzenia objętego pozwem roszczenia. Należy jednak podnieść, że niniejsza sprawa toczyła się w postępowaniu odrębnym w sprawach gospodarczych, w których nie wskazanie w odpowiedzi na pozew lub pismach procesowych o równorzędnym charakterze, w tym w zarzutach od nakazu zapłaty, twierdzeń i zarzutów mających 4 znaczenie dla oceny legitymacji czynnej powoda pozbawia pozwanego, stosownie do art. 47914 § 2 k.p.c. (który znajduje zastosowanie z uwagi na datę wszczęcia niniejszego postępowania), prawa zgłaszania w tym zakresie zarzutów w toku postępowania (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia z dnia 19 stycznia 2005 r., I CK 410/04, OSNC 2006, nr 1, poz. 7 oraz uchwała Sądu Najwyższego z dnia 17 lutego 2004 r., III CZP 115/03, OSNC 2005, nr 5, poz. 77). W zarzutach od nakazu zapłaty z dnia 6 października 2011 roku (k. 103 akt) pozwany nie zawarł jakichkolwiek twierdzeń faktycznych, zarzutów ani dowodów dotyczących braku legitymacji czynnej powoda do dochodzenia należności z faktur wymienionych w pozwie, mimo że wiedział o cesji, albowiem pismem z dnia 15 listopada 2010 roku (k. 172 akt) został zawiadomiony przez powoda o zawarciu przez niego, w dniu 30 grudnia 2009 roku, z D. S.A. w W. umowy przelewu wierzytelności przysługujących powodowi wobec pozwanego na zabezpieczenie spłaty kredytu. W zarzutach od nakazu zapłaty pozwany podniósł jedynie zarzut przedawnienia roszczeń wynikających z przytoczonych faktur oraz zarzut przedwczesności powództwa z uwagi na deklarację pozwanego co do zaciągnięcia kredytu w celu spłaty zobowiązań wobec powoda. W tym stanie rzeczy uznać trzeba, że powód nie wykazał istnienia wskazanej przez niego przyczyny kasacyjnej uzasadniającej wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania, stąd na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. orzeczono jak w sentencji. l.n

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989 § 1 KPCart. 390 KPCart. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 47914 § 2 KPCart. 3989 § 2 KPC§ 1§ 1 pkt 1§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 25.07.2026. · PDF źródłowy