IV CR 17/57

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia M. Piekarski. Sędziowie: J. Majorowicz (sprawozdawca), E. Mielcarek.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie z powództwa Aleksandra R. przeciwko Koszalińskim Zakładom Doskonalenia Rzemiosła w S. o 5.970 zł za pracę, po rozpoznaniu rewizji nadzwyczajnej Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego od postanowienia Sądu Powiatowego w Słupsku z dnia 7 maja 1956 r.,zaskarżone postanowienie uchylił.Uzasadnienie faktycznePostanowieniem z dnia 21 kwietnia 1956 r. Sąd Powiatowy odrzucił wniosek pozwanego Zakładu Doskonalenia Rzemiosła o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 10 kwietnia 1956 r., jako spóźniony. Dnia 3 maja 1956 r. wpłynęło "zażalenie" pozwanego na to postanowienie, oparte na zarzucie, że wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku został w terminie nadany na pocztę. Postanowieniem z dnia 7 maja 1956 r. Sąd Powiatowy odrzucił powyższe "zażalenie", uznawszy, że nie jest ono "postanowieniem kończącym postępowanie i art. 391 k.p.c. nie przewiduje zaskarżalności tego orzeczenia".Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego w rewizji nadzwyczajnej żąda uchylenia tego postanowienia i zarzuca, że Sąd Powiatowy naruszył interes Państwa Ludowego oraz uchybił przepisowi art. 137 § 1 zdanie ostatnie i art. 369 § 1 k.p.c.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Zgodnie z art. 391 § 1 k.p.c. na postanowienie sądu i zarządzenie przewodniczącego przysługuje zażalenie jedynie w wypadkach szczegółowo w tymże przepisie wymienionych. Przepis ten nie przewiduje zażalenia na postanowienie odrzucające wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Z powyższego nie wynika jednak, jakoby postanowienie takie było w ogóle niezaskarżalne.Art. 369 § 1 k.p.c. stanowi bowiem, że od orzeczeń pierwszej instancji kończących postępowanie, o ile przepis szczególny nie stanowi inaczej, przysługuje rewizja. Rozważeniu podlega więc zagadnienie, czy postanowienie odrzucające wniosek o sporządzeniu uzasadnienia wyroku ma charakter orzeczenia kończącego postępowanie.Zgodnie z art. 336 k.p.c. wyrok z uzasadnieniem - poza sprawami, w których jedną ze stron jest Skarb Państwa lub inny podmiot podlegający państwowemu arbitrażowi gospodarczemu albo rolnicza spółdzielnia produkcyjna lub prokurator - sporządza się tylko na żądanie strony zgłoszone w terminie siedmiodniowym od dnia ogłoszenia wyroku. Jednocześnie w razie zgłoszenia takiego żądania wyrok z uzasadnieniem doręcza się stronie (art. 340 § 2 k.p.c.).Od daty doręczenia zaś orzeczenia z uzasadnieniem stronie przysługuje prawo wniesienia w terminie dwutygodniowym rewizji do sądu, który wydał zaskarżone orzeczenie (art. 373 § 1 k.p.c.).Z przepisów tych wynika więc, że w wypadku wydania przez sąd I instancji postanowienia odrzucającego wniosek strony o sporządzenie wyroku z uzasadnieniem, postanowienie to zamyka stronie drogę do zaskarżenia wyroku, uniemożliwia jej dalsze postępowanie w sprawie, a więc należy do orzeczeń kończących postępowanie (art. 369 § 1 k.p.c.). Poglądowi temu nie przeczy okoliczność podniesiona przez powoda w odpowiedzi na rewizję nadzwyczajną, że art. 373 § 2 k.p.c. zezwala stronie, która nie zgłosiła żądania doręczenia jej wypisu wyroku z uzasadnieniem, na złożenie przez nią rewizji w ciągu dwóch tygodni od dnia, w którym upłynął termin do żądania uzasadnienia. Przepis ten bowiem dotyczy, jak to wyraźnie wynika z jego treści, wypadku, gdy strona nie żądała uzasadnienia orzeczenia w terminie siedmiodniowym. Jeżeli jednak strona zgłosiła takie żądanie, to z reguły nie wnosi ona rewizji przed doręczeniem jej uzasadnienia orzeczenia, które zamierza zaskarżyć. Odrzucenie zaś wymienionego żądania może nastąpić (i najczęściej następuje) już po upływie terminu przewidzianego w art. 373 § 2 k.p.c., nie może więc zamykać stronie drogi do poszukiwania dalszej ochrony prawnej.W świetle powyższych rozważań należy więc dojść do wniosku, że od postanowienia sądu pierwszej instancji odrzucającego wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku, jako od postanowienia kończącego postępowanie, przysługuje rewizja.Z tych względów zaskarżone postanowienie zostało wydane z uchybieniem art. 369 § 1 k.p.c. i narusza interes Państwa Ludowego, gdyż stanowi odmowę wymiaru sprawiedliwości. Uwzględniając więc rewizję nadzwyczajną, należało postanowienie to uchylić z mocy art. 396, 398 i 394 § 3 k.p.c.