IV CR 825/56

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia Z. Resich (sprawozdawca). Sędziowie: H. Dąbrowski, S. Białek.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie z powództwa Stanisława J. przeciwko Zakładom Przemysłu Tłuszczowego im. Gen. W. Wróblewskiego w Gdańsku Letniewie o 64.000 zł, po rozpoznaniu rewizji pozwanych od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Gdańsku z dnia 22 maja 1956 r.,rewizję oddalił.Uzasadnienie faktycznePowód domaga się w pozwie renty miesięcznej w kwocie 540 zł oraz sumy 10.000 zł z tytułu zadośćuczynienia za cierpienia fizyczne i krzywdę moralną.Żądanie swe uzasadnił powód tym, że będąc zatrudnionym u pozwanego w charakterze pompiarza, w dniu 28 marca 1954 r. podczas zakładania rury przedłużającej nalewek do otworu cysterny, na skutek braku obarierowania cysterny i odpowiedniego obuwia ochronnego, spadł z cysterny, doznając wstrząsu mózgu i złamania: kości czołowej ciemieniowej prawej, kości czołowej ciemieniowej lewej, obu kości promieniowych oraz obu kończyn górnych.Sąd Wojewódzki zasądził od pozwanego na rzecz powoda rentę miesięczną w wysokości 232 zł oraz kwotę 7.000 zł tytułem zadośćuczynienia za cierpienia fizyczne i krzywdę moralną.Sąd Wojewódzki uznał za niesporne, że powód uległ wypadkowi w okolicznościach w pozwie opisanych. Jako podstawę prawną swego rozstrzygnięcia przyjął art. 196 ustawy z dnia 28 marca 1933 r. o ubezpieczeniu społecznym (Dz. U. Nr 51, poz. 396) oraz art. 1 rozporządzenia z dnia 16 marca 1928 r. o bezpieczeństwie i higienie pracy (Dz. U. Nr 35, poz. 325).Od powyższego wyroku wniosła rewizję strona pozwana na zasadzie art. 371 § 1 pkt 1 k.p.c., domagając się jego zmiany i oddalenia powództwa, a ewentualnie uchylenia wyroku.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Zdaniem rewizji przepisy o odzieży ochronnej są w całej Polsce jednolicie normowane przez PKPG. Są zawarte w wykazach norm sort odzieżowych i normy te są bezwzględnie obowiązujące. Pozwane Zakłady do tych norm się stosowały. Ponadto rewizja zarzuca, że pozwane Zakłady zwracały się do Centralnego Instytutu Ochrony Pracy o przydzielenie obuwia skórzanego, lecz bezskutecznie.Zarzuty powyższe nie są uzasadnione.Pracodawca zgodnie z cytowanym wyżej art. 1 rozporządzenia o bezpieczeństwie i higienie pracy jest obowiązany w stosunku do pracownika zastosować środki zapewniające ochronę życia i zdrowia tegoż pracownika. Szczegółowe sprecyzowanie tych obowiązków może nastąpić w trybie przewidzianym w art. 2 cytowanego rozporządzenia i tylko wówczas postanowienia takie miałyby charakter bezwzględnie obowiązujący zarówno w stosunku do pracodawcy, jak i pracownika.Takiego charakteru nie mogą mieć postanowienia PKPG dotyczące norm sort odzieżowych. Tego rodzaju akty mają charakter instrukcji dotyczących tzw. internum administracji, nie mogących jednak wpływać na ograniczenie praw pracownika.Nie może bronić się również pracodawca tym, że poczynił pewne starania w celu zapewnienia odpowiednich warunków pracy, skoro w istocie rzeczy ich nie było, a akcja pozwanego zmierzająca do ich naprawy była spóźniona. Z materiału sprawy wynika, że pracownicy dopiero po niniejszym wypadku otrzymali odpowiednie buty.Należy ponadto stwierdzić, że nawet przydzielenie pracownikom skórzanych butów nie zabezpieczy ich wystarczająco, skoro pracownicy ci muszą wychodzić na naoliwioną i śliską cysternę. Odpowiednim zabezpieczeniem byłoby wybudowanie jakichś dodatkowych urządzeń, jak np. stałego obarierowania. Argument, że żaden obowiązujący przepis prawny takich urządzeń nie nakazuje, nie zwalnia jeszcze pracodawcy od odpowiedzialności, gdy tego rodzaju zasadę bezpieczeństwa pracy - jak to wynika z okoliczności sprawy - tworzy samo życie, powszechne doświadczenie.Wynika więc z powyższego, że pozwany jako pracodawca, mimo dołożenia pewnych starań, nie wypełnił jednak swego obowiązku do końca, łamiąc tym samym te zasady bezpieczeństwa i higieny pracy, które w Polsce Ludowej powinny być jak najściślej przestrzegane (art. 1 cytowanego rozporządzenia i § 88 og. przep. bezp. pracy).W tych warunkach należało uznać, że Sąd Wojewódzki prawidłowo zastosował art. 196 ustawy o ubezpieczeniu społecznym, co wykazuje bezpodstawność rewizji strony pozwanej.