IV CR 940/55

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia S. Kałamajski. Sędziowie: S. Białek (sprawozdawca), J. Tyszka.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie z powództwa Michaliny D. i małoletniej Aliny D., działającej przez matkę powódkę, przeciwko Janowi R. i Centrali Tekstylnej - Zarządowi Przedsiębiorstwa w Łodzi, Ekspozyturze Wojewódzkiej w Koszalinie o 40.428 zł, po rozpoznaniu rewizji pozwanej Centrali od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Koszalinie z dnia 21 lipca 1955 r.:1) w zakresie ustępu 2 zaskarżonego wyroku i w stosunku do obu pozwanych: zmienił częściowo zaskarżony wyrok i zasądził od pozwanych solidarnie na rzecz powódki Michaliny D. 3.853,80 zł, w tym 1.926 zł z 8% od dnia 1 października 1951 r.; oddalił powództwo o zasądzenie kwoty 1.473,20 zł; uchylił wyrok co do zasądzonej na rzecz powódki kwoty 2.500 zł i w tym zakresie przekazał sprawę Sądowi Wojewódzkiemu w Koszalinie do ponownego rozpoznania; 2) oddalił rewizję pozwanej Centrali w pozostałej części.Uzasadnienie faktyczne(...) W pozostałej części rewizja nie jest uzasadniona.Trafne jest przede wszystkim, wbrew wywodom skarżącego, stanowisko prawne Sądu Wojewódzkiego co do zasady odpowiedzialności pozwanego przedsiębiorstwa. Przepisy o ruchu pojazdów mechanicznych na drogach publicznych należą w zakresie, który ustawa o ubezpieczeniu społecznym (co do wypadku stron - ustawa z dnia 28 marca 1933 r.) traktuje na równi z pracą, do rzędu przepisów o bezpieczeństwie pracy. Wynika to i z charakteru tych przepisów, i z postanowień art. 1 rozporządzenia Prezydenta z dnia 16 marca 1928 r. (Dz. U. Nr 35, poz. 325) (praca poza zakładem) i wreszcie z postanowień § 69 rozporządzenia Ministra Pracy i Opieki Społecznej, Zdrowia, Przemysłu, Odbudowy, Administracji Publicznej i Ziem Odzyskanych z dnia 6 listopada 1946 r. (Dz. U. Nr 62, poz. 344). Ten ostatni przepis każe wyraźnie stosować postanowienia o ruchu samochodowym jako przepisy o bezpieczeństwie pracy do transportu samochodowego na terenie zakładu pracy. Nie oznacza to oczywiście ograniczania, ale rozciągnięcie mocy obowiązującej tych przepisów na wypadki, których one bez tego specjalnego przepisu nie obejmowały.Sąd Najwyższy wyjaśniał poza tym już niejednokrotnie, że kierowcę samochodowego należy w zakresie odpowiedzialności z art. 196 ustawy o ubezpieczeniu społecznym uważać za zastępcę pracodawcy.Kierowca został skazany prawomocnym wyrokiem w postępowaniu karnym za przestępstwo z art. 230 § 1 k.k. popełnione wskutek jazdy niezgodnej z przepisami o ruchu pojazdów mechanicznych, w następstwie czego doszło do śmiertelnego wypadku. O winie kierowcy decydowała według ustaleń skazującego karnego wyroku, których skarżący w tym procesie nie obalił, okoliczność, że w ówczesnych warunkach terenowych, w szczególności na oblodzonej drodze i bez łańcuchów na kołach, rozwijał on za dużą szybkość. Już to uzasadnia wystarczająco odpowiedzialność pracodawcy z art. 196 ustawy o ubezpieczeniu społecznym za wypadek, niezależnie od wysyłania w podróż samochodu nie zaopatrzonego w łańcuchy. Oparte na tym nieistotnym szczególe wywody skarżącego nie mogą zatem wywrzeć wpływu na wynik sprawy (...).