IV CSP 1/07
Izba Cywilna2007-06-19
Skład orzekający: Mirosława Wysocka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, wniesiona osobiście przez stronę nieposiadającą zdolności postulacyjnej, jest dopuszczalna?Ratio decidendi
Skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki, wniesiona osobiście przez stronę nieposiadającą zdolności postulacyjnej (tj. bez zastępstwa przez adwokata lub radcę prawnego), jest niedopuszczalna. W postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje zastępstwo stron przez adwokatów lub radców prawnych, z pewnymi wyjątkami. Wniesienie skargi przez stronę bez zdolności postulacyjnej czyni skargę niedopuszczalną.Stan faktyczny
Powód J. J. wniósł osobiście skargę na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, zarzucając opieszałość Sądu Najwyższego w rozpoznaniu jego skargi kasacyjnej. Domagał się zasądzenia od Skarbu Państwa kwoty 10 000 zł. Wniósł również o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Skarga została wniesiona osobiście przez powoda.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę jako niedopuszczalną z powodu braku zdolności postulacyjnej strony wnoszącej skargę.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV CSP 1/07 POSTANOWIENIE Dnia 19 czerwca 2007 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Mirosława Wysocka po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 19 czerwca 2007 r., skargi powoda J. J. na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, dotyczącej postępowania przed Sądem Najwyższym w sprawie II PK 25/07 I. odrzuca wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu; II. odrzuca skargę.
2 Uzasadnienie Powód J. J. wniósł osobiście skargę na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki. Jego zdaniem zwłoka ta została wywołana na skutek opieszałości Sądu Najwyższego, który dotychczas nie rozpoznał wniesionej przez niego w dniu 1 lutego 2007 r. „kasacji” od wyroku Sądu Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w G. z dnia 12 września 2006 r. wydanego w sprawie o odszkodowanie. W skardze powód domagał się w związku z zarzucaną przewlekłością zasądzenia od Skarbu Państwa - Sądu Najwyższego kwoty 10.000 zł tytułem odszkodowania. Skarżący zgłosił ponadto wniosek o zwolnienie go od kosztów sądowych oraz o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 1. Zgodnie z art. 871 § 1 k.p.c. w postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje zastępstwo stron przez adwokatów bądź radców prawnych. Zasada ta nie odnosi się jedynie do osób określonych w paragrafie drugim tego przepisu. Także więc w postępowaniu ze skargi na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki, które ma być wszczęte i toczyć się przed tym Sądem, zachodzi konieczność wykazania się przez skarżącego zdolnością postulacyjną, analogicznie jak dotychczas w postępowaniu kasacyjnym, czy też zażaleniowym (por. m.in. postanowienie SN z dnia 14 stycznia 1997 r., I CZ 23/97, OSNC 1997, nr 6-7, poz. 77 oraz z dnia 19 grudnia 2000 r., V CZ 113/00, nie publ.). Wniesienie tej skargi przez stronę, która nie ma zdolności postulacyjnej czyni skargę niedopuszczalną (por. mającą moc zasady prawnej uchwałę składu siedmiu sędziów SN z dnia 16 listopada 2004 r., III SPP 42/04, OSNP 2005, nr 5, poz. 71). Za taką więc należało uznać skargę powoda jako wniesioną przez niego osobiście, a w konsekwencji odrzucić.
3 W tym stanie rzeczy dalsza ocena skargi powoda pod kątem spełnienia wszystkich ustawowych wymagań decydującego o jej dopuszczalności stała się bezprzedmiotowa. Mając powyższe na względzie, Sąd Najwyższy skargę powoda, jako niedopuszczalną, odrzucił, przyjmując za podstawę rozstrzygnięcia art. 373 k.p.c. w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c. i art. 39321 k.p.c. oraz w zw. art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz. U. Nr 179, poz. 1843). 2. Odnosząc się do wniosku powoda o ustanowienie dla niego pełnomocnika z urzędu, należy stwierdzić, że wniosek ten jest bezprzedmiotowy. Pełnomocnik z urzędu w osobie radcy prawnego został już bowiem na wniosek skarżącego w sprawie ustanowiony postanowieniem Sądu Rejonowego w G. z dnia 23 sierpnia 2005 r. Nie było żadnych przeszkód, ażeby pełnomocnik ten sporządził i wniósł w imieniu powoda skargę na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki oraz reprezentował go nadal w zainicjowanym tą skargą postępowaniu. Umocowania pełnomocnika procesowego jest bowiem dla tego celu wystarczające, gdyż, jak wynika z art. 91 pkt 1 k.p.c., z mocy samego prawa pozwala ono na podejmowanie przez pełnomocnika wszelkich łączących się ze sprawą czynności procesowych. Ponieważ postępowanie ze skargi ma charakter jedynie wpadkowy (incydentalny), a jego wszczęcie nie rozpoczyna nowej, niezależnej sprawy, nie można uznać, że postępowanie to jest autonomiczne i niezależne od postępowania toczącego się w sprawie głównej. Za taką oceną jego charakteru przemawia wiele argumentów m. in. jego cel, który wiąże się przede wszystkim z przeciwdziałaniem przewlekaniu toczącego się w sprawie postępowania, a także konieczność odpowiedniego stosowanie do tego rodzaju postępowania na podstawie art. 8 § 2 wskazanej ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. w kwestiach w niej nie uregulowanych przepisów o postępowaniu zażaleniowym obowiązujących w postępowaniu, którego skarga ta dotyczy (por. m.in. uzasadnienie powołanej uchwały z dnia 17 listopada 2004 r. oraz uchwałę SN z dnia 19 stycznia 2005 r., III SPP 109/04, OSNP 2005, nr 9,
4 poz.133). W konsekwencji należy przyjąć, że w zakresie wspomnianego wyżej umocowania mieszczą się także czynności odnoszące się do postępowania ze skargi na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki, skoro stanowi ono fragment postępowania toczącego się w „sprawie”, o której mowa w art. 91 pkt 1 k.p.c. W tym stanie rzeczy wniosek powoda o ustanowienie pełnomocnika z urzędu, który został już w postępowaniu wcześniej ustanowiony, należało - jako bezprzedmiotowy - odrzucić. jz
Powiązane orzeczenia
- I NSP 93/23 2023-06-20Czy skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, wniesiona do Sądu Najwyższego, podlega odrzuceniu, jeśli skarżący nie jest reprezentowany przez adwokata lub radcę prawnego, a nie n…
- I NSP 243/21 2022-02-09Czy skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, wniesiona osobiście przez stronę w postępowaniu przed Sądem Najwyższym, podlega odrzuceniu z powodu braku zastępstwa procesowego prz…
- I NSP 219/22 2022-07-06Czy skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, wniesiona osobiście przez stronę, która nie należy do kręgu podmiotów uprawnionych do samodzielnego działania przed Sądem Najwyższym…
- I NSP 165/21 2021-09-28Czy skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, wniesiona osobiście przez stronę do Sądu Najwyższego, podlega odrzuceniu z powodu niezachowania wymogu zastępstwa procesowego przez…
- I NSP 220/21 2021-12-15Czy skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, sporządzona osobiście przez stronę, podlega odrzuceniu, jeśli w postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje zastępstwo procesowe…
Powołane przepisy
art. 871 § 1 KPCart. 373 KPCart. 3941 § 3 KPCart. 39321 KPCart. 8 ust. 2art. 91 pkt 1 KPCart. 8 § 2art. 91 pkt 1 KPC§ 1§ 3§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 23.07.2026. · PDF źródłowy