K 983/50
WyrokIzba Cywilna1950-10-18
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy świadome popieranie przez kierownika oddziału produkcji znanej mu jako szkodliwej działalności pracownika, zmierzającej do zmniejszenia produkcji, stanowi pomoc w popełnieniu przestępstwa z art. 39 pkt 1 m. k. k. w związku z art. 27 k. k.?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że świadome popieranie przez kierownika oddziału produkcji znanej mu jako szkodliwej działalności pracownika, zmierzającej do zmniejszenia produkcji, stanowi pomoc w popełnieniu przestępstwa z art. 39 pkt 1 m. k. k. w związku z art. 27 k. k. "Zmniejszenie wydajności pracy" w rozumieniu art. 39 pkt 1 m. k. k. nie musi oznaczać jedynie obniżenia ilości produkcji w stosunku do już osiąganej, lecz może również polegać na przeciwdziałaniu osiągnięciu maksymalnej możliwej produkcji.Stan faktyczny
Oskarżony Wacław S., kierownik oddziału produkcyjnego, został oskarżony o pomoc w popełnieniu przestępstwa przez Henryka L. Polegało to na tym, że na naradach wytwórczych popierał działalność L. zmierzającą do zmniejszenia produkcji, zajmując stanowisko co do rzekomej niewydolności technicznej pieca przemysłowego. Sąd Apelacyjny zakwalifikował czyn jako występek z art. 286 § 1 k. k. Rewizja oskarżonego podnosiła zarzut obrazy prawa materialnego i błędnej oceny okoliczności faktycznych.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Apelacyjnego w zaskarżonej części, uznał oskarżonego winnym popełnienia przestępstwa z art. 27 k. k. w związku z art. 39 pkt 1 m. k. k. i wymierzył mu karę 1 roku i 6 miesięcy więzienia.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia A. Bachrach (sprawozdawca); Sędziowie: Z. Kapitaniak, Z. Kubec. Prokurator: J. Pozorski.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Wacława S., osk. z art. 286 § 1 k. k., po rozpoznaniu rewizji oskarżonego od wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 5 maja 1950 r., na podstawie art. 375, 383 pkt 2 i 3, 388 k. p. k. uchylił wyrok w zaskarżonej części i oskarżonego Wacława S. uznał winnym tego, że w czasie od 1947 r. do marca 1949 r. w Radomiu udzielił pomocy oskarżonemu Henrykowi L. do popełnienia przez tegoż przypisanego mu przestępstwa w ten sposób, że na naradach wytwórczych w Zakładzie Przemysłowym X (pod zarządem państwowym), jako kierownik oddziału produkcyjnego, świadomie popierał znaną mu jako szkodliwą działalność osk. L. zmierzającą do zmniejszenia produkcji pieca przemysłowego, przez zajmowanie na naradach produkcyjnych zleconego mu przez osk. L. stanowiska co do rzekomej niewydolności technicznej pieca i za ten czyn na mocy art. 27 k. k. i 39 m. k. k. skazał go na 1 rok i 6 (sześć) miesięcy więzienia.Uzasadnienie faktyczneRewizja oskarżonego Wacława S. podnosi zarzut:1.Obrazy art. 286 k. k. przez błędne zastosowanie tego przepisu, jakkolwiek w czynie przypisanym oskarżonemu brak jest znamion przestępstwa, ponieważ oskarżony nie działał w ramach swej władzy, a więc nie mógł jej przekroczyć lub nie dopełnić wynikających z niej obowiązków.2.Błędną ocenę okoliczności faktycznych sprawy, ponieważ oskarżony - zdaniem rewizji - działając w dobrej wierze wyraził tylko swój pogląd w toczącej się dyskusji, za co nie może być karany, choćby nawet pogląd jego okazał się błędny.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy wyraził, między innymi, następujący pogląd prawny.I.Zarzut obrazy prawa materialnego jest częściowo zasadny, lecz tylko w tym sensie, że w czynie przypisanym oskarżonemu mieszczą się znamiona zbrodni z art. 39 m. k. k. w związku z art. 27 k. k., nie zaś występku z art. 286 § 1 k. k.Według ustalonego w sprawie stanu faktycznego osk. S. świadomie okazał osk. L. pomoc w popełnieniu przez tegoż zbrodni z art. 39 pkt 1, polegającej na zmniejszeniu wydajności oddziału fabrycznego "Cynkownia".Jakkolwiek czyn osk. L. zakwalifikowany został przez Sąd Apelacyjny, zgodnie z. aktem oskarżenia, jako występek z art. 286 § 1 k. k., to jednak kwalifikacja ta jest błędna, ponieważ w czynie tym mieszczą się wszystkie znamiona zbrodni z art. 39 pkt 1 m. k. k.Zarzucony oskarżonym L. i S. w akcie oskarżenia i przypisany im w sentencji wyroku czyn przestępny polega na tym, iż "wspólnie i po porozumieniu (...) bezpodstawnie i niezgodnie z prawdą przedstawiali właściwym organom, że urządzenia techniczne oddziału "Cynkownia" są zużyte do tego stopnia, iż wzmożenie ich działania w następstwie spowodować musi ich szybką i całkowitą dewastację, nie dopuszczając przez to do wykorzystania tych urządzeń w pełni ich możliwości".Przeciwdziałanie wykorzystaniu urządzeń technicznych w pełni ich możliwości przez niezgodne z rzeczywistością przedstawienie stanu technicznego tych urządzeń, wówczas gdy sprawca posiada świadomość prawdziwego stanu rzeczy, a tym więcej, że z racji wykonywanej przez siebie pracy zawodowej jest kompetentny do wydania oceny stanu technicznego wyżej wymienionych urządzeń - stanowi działanie skierowane na zmniejszenie wydajności pracy w rozumieniu art. 39 pkt 1 m. k. k."Zmniejszenie wydajności pracy" w rozumieniu tego przepisu nie musi posiadać wyłącznie postaci obniżenia ilości produkcji w stosunku do ilości już uprzednio osiąganej; może ono mieć postać przeciwdziałania osiągnięciu takiej ilości produkcji, jaka ze względu na stan techniczny urządzeń i surowca oraz organizację pracy jest możliwa do osiągnięcia i utrzymywania produkcji na niższym stopniu ilościowym.W danej sprawie nie budzi wątpliwości okoliczność faktyczna, iż osk. L. wbrew swym wiadomościom dezinformował uczestników narady wytwórczej co do wydajności produkcyjnej pieca przemysłowego, aby w ten sposób przeciwstawić się propozycji robotnika K. (uczestnika tejże narady), zmierzającej do podniesienia ilości produkcji oddziału "Cynkownia".Nie ulega też wątpliwości fakt, iż majster tego oddziału osk. S., mając świadomość, iż "Cynkownia" może dać większą produkcję, aniżeli daje, i że propozycja K. jest zasadna (czemu dał wyraz w postaci swych zabiegów u osk. L. o podwyższenie produkcji) ulegając osk. L. i idąc mu na rękę przez okazanie pomocy, zajmował na naradach wytwórczych takie stanowisko, jakie mu dyktował osk. L. Tak więc osk. S. zgodnie z poleceniem L. milczał na naradach wytwórczych, kiedy mu L. milczeć kazał, a wypowiedział się przeciwko propozycji K. - fałszywie powołując się na stan techniczny obsługiwanego przezeń pieca - kiedy mu w ten sposób L. mówić kazał.Takim swoim postępowaniem osk. S. w całej pełni okazał pomoc osk. L. w popełnieniu przez tegoż zbrodni z art. 39 pkt 1 m. k. k. i dopuścił się przestępstwa z art. 27 k. k. w związku z tymże przepisem.II.Bezzasadny jest i drugi zarzut rewizji. Jakkolwiek rewizja wyraża słuszne przekonanie, że uczestnik dyskusji nie może być karany za wypowiedziany w trakcie wymiany zdań pogląd, choćby pogląd ten był mylny, to jednak przekonanie to nie ma najmniejszego zastosowania do ustalonego - jak wyżej - przez Sąd Apelacyjny stanu faktycznego.Sąd Apelacyjny nie przypisał oskarżonemu wypowiedzenia w czasie dyskusji fałszywego poglądu i nie za to go ukarał, lecz przypisał oskarżonemu wypowiedzenie świadomie fałszywej informacji o rzekomym wpływie stanu technicznego obsługiwanego przezeń pieca przemysłowego na zmniejszenie jego zdolności produkcyjnej i za ten czyn wymierzył mu karę.Wypowiedzenie w czasie dyskusji na naradzie wytwórczej błędnych poglądów może być podstawą do krytyki, a co najwyżej - skutków w dziedzinie stosunków społeczno-obywatelskich, nie może być natomiast podstawą do represji karnej.Udzielenie jednak w toku dyskusji na takiej naradzie wytwórczej świadomie fałszywej informacji lub opinii o nieistniejących wadach albo rzekomo zmniejszonej zdolności produkcyjnej urządzeń technicznych, których stan znany jest informującemu z racji wykonywania przezeń pracy, stanowi działanie przestępne.
Powiązane orzeczenia
- III K 69/53 1953-02-25Czy kierownik zakładu, który nakłania pracowników do niewykonania planów produkcyjnych w celu uniknięcia podwyższenia norm, działa na szkodę interesów społecznych w rozumieniu art. 39 Małego Kodeksu Karnego?
- I K 781/52 1952-09-20Czy pracownicy państwowego przedsiębiorstwa, którzy świadomie tolerowali i zatajali niskie normy pracy, prowadząc do wykazywania w kartach pracy wyników niezgodnych z rzeczywistością, dopuścili się przestępstwa polegając…
- IV KR 130/79 1979-07-18Czy wręczenie przez członków kierownictwa fabryki wyrobów produkowanych w fabryce, bez formalnego zawarcia umowy o próbną eksploatację, stanowi przestępstwo z art. 217 § 1 k.k. w sytuacji, gdy szkoda nie jest "poważna"?
- I KA 13/23 2024-02-07Czy pomoc w wypełnieniu wniosków o sprawdzenie kwalifikacji poprzez wpisanie nieprawdziwych danych, mająca na celu uniknięcie opłat, stanowi przestępstwo oszustwa (art. 286 § 1 k.k.) lub wyłudzenia poświadczenia nieprawd…
- 1 CR 738/61 1962-09-19Czy osoba skazana za poplecznictwo, polegające na pomocy sprawcy szkody w ukryciu śladów jej wyrządzenia, ponosi odpowiedzialność majątkową za tę szkodę na równi ze sprawcą?
Powołane przepisy
art. 286 § 1art. 375art. 27art. 286art. 39art. 39 pkt 1§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 20.07.2026.