Rw 1139/62
PostanowienieIzba Cywilna1962-11-05
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przechowywanie pojedynczego egzemplarza broni służbowej przez żołnierza w miejscu niebędącym oficjalnie wyznaczonym składem wojskowym lub miejscem przechowywania broni, zgodnie z regulaminem lub rozkazem, może być kwalifikowane jako przestępstwo z art. 163 § 1 i 2 k.k.W.P.?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że kwalifikacja prawna czynu skazanego z art. 163 § 1 i 2 k.k.W.P. nie była właściwa. Miejsce przechowywania broni w rozumieniu tego przepisu powinno być oficjalnie określone, przewidziane przez regulamin lub instrukcję, bądź wynikać z rozkazu dowódcy, a nie być miejscem, gdzie żołnierze we własnym zakresie przechowują pojedyncze egzemplarze broni służbowej. Celem art. 163 k.k.W.P. jest zabezpieczenie magazynowanej i specjalnie ochranianej broni, a nie pojedynczych egzemplarzy przechowywanych przez żołnierzy.Stan faktyczny
Mieczysław U. został skazany wyrokiem Wojskowego Sądu Garnizonowego za zabór pistoletu z miejsca jego przechowywania przez Stanisława N. Obrońca wniósł o uchylenie wyroku, argumentując, że skrzynka z pistoletem nie była 'miejscem przechowywania' broni w rozumieniu ustawy, a także brak było zamiaru przywłaszczenia. Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę na skutek skargi rewizyjnej.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy zmienił wyrok Wojskowego Sądu Garnizonowego w Zielonej Górze przez poprawienie kwalifikacji prawnej czynu skazanego z art. 163 § 1 i 2 k.k.W.P. na art. 4 § 1 i 2 m.k.k. oraz art. 59 § 1 k.k.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia płk Z. Krasuski.Sędziowie: ppłk J. Drohomirecki (sprawozdawca), płk A. Porzecki.Prokurator: mjr J. Burzyński.SentencjaSąd Najwyższy rozpoznał na posiedzeniu niejawnym, na skutek skargi rewizyjnej obrońcy, sprawę Mieczysława U. skazanego wyrokiem Wojskowego Sądu Garnizonowego w Zielonej Górze z dnia 3 października 1962 r. za przestępstwo z art. 163 § 1 i 2 k.k.W.P. na karę 8 miesięcy więzienia za to, że w dniu 17 sierpnia 1962 r. w N. dokonał zaboru pistoletu z miejsca przechowywania go przez Stanisława N. w ten sposób, że otworzywszy skrzynię metalową, zamkniętą na kłódkę, zabrał z niej pistolet który następnie został mu odebrany przez funkcjonariusza MO.Obrońca wojskowy wnosi w swej skardze rewizyjnej o uchylenie wyroku i umorzenie postępowania karnego przeciwko skazanemu z braku cech przestępstwa. Obrońca wywodzi, że skrzynka, w której Stanisław N. przechowywał swój pistolet, nie jest "miejscem przechowywania" broni. Również nie ustalono po stronie skazanego zamiaru przywłaszczenia pistoletu, a więc brak jest w jego czynie znamion przestępstwa z art. 163 k.k.W.P. Formalnie, działanie skazanego mogłoby wyczerpywać znamiona przestępstwa z art. 4 m.k.k., ale ze względu na to, że skazany cieszył się bardzo dobrą opinią i pistolet w jego rękach nie stanowił żadnego niebezpieczeństwa, istnieją podstawy do uwolnienia go od kary w myśl art. 4 § 2 m.k.k. lub do zastosowania art. 7 k.k.W.P.Sąd Najwyższy w związku ze skargą rewizyjną obrońcy postanowił:zmienić wyrok Wojskowego Sądu Garnizonowego w Zielonej Górze z dnia 3 października 1962 r. w sprawie Mieczysława U. przez poprawienie kwalifikacji prawnej jego czynu - polegającego na tym, że w dniu 17 sierpnia 1962 r. w N. i w drodze do N. przechowywał bez zezwolenia pistolet PW wraz z amunicją, zabrany ze skrzynki powierzonej mu na przechowanie przez Stanisława N. - z art. 163 § 1 i 2 k.k.W.P. na art. 4 § 1 i 2 m.k.k. i przez przyjęcie tych przepisów oraz art. 59 § 1 k.k. za podstawę prawną wymierzonej skazanemu kary.Uzasadnienie faktyczneSąd Najwyższy wyraził następujący pogląd prawny:Przyjęta przez Sąd I instancji kwalifikacja prawna czynu skazanego z art. 163 § 1 i 2 k.k.W.P. nie jest właściwa. Jak wynika z ustaleń Sądu I instancji, skazany zabrał pistolet Stanisława N. ze skrzynki metalowej przeznaczonej do przechowywania dokumentów, którą skazany na polecenie Stanisława N. umieścił na terenie radiostacji. Nie można uznać w tych warunkach, żeby czyn skazanego wyczerpywał znamiona przypisanego mu przestępstwa.Artykuł 163 k.k.W.P. może mieć zastosowanie wówczas, gdy żołnierz dopuszcza się zaboru broni, jej części składowych, amunicji ze składów wojskowych lub z miejsc przechowywania ich, przy czym z zestawienia określeń "skład wojskowy" i "miejsce przechowania" wynika, że nie chodzi o miejsce przechowywania jednego pojedynczego egzemplarza broni, lecz pewnej jej ilości. Miejsce przechowywania broni w rozumieniu art. 163 k.k.W.P. powinno być przewidziane przez odpowiedni regulamin lub instrukcję bądź wynikać z rozkazu dowódcy, a w każdym razie powinno być oficjalnie określone i w odpowiedni sposób zabezpieczone. Za tego rodzaju miejsce nie może być uznane miejsce, w którym poszczególni żołnierze we własnym zakresie i według własnego uznania przechowują pojedyncze egzemplarze swojej broni służbowej, gdyż celem art. 163 k.k.W.P. jest zabezpieczenie magazynowanej i specjalnie ochranianej broni.Na słuszność takiej interpretacji przepisu art. 163 k.k.W.P. wskazuje również wysoka sankcja karna przewidziana w tym przepisie, która daje wyraz niebezpieczeństwu i szkodliwości czynu sprawcy dokonującego zamachu na większą ilość broni oraz dużemu napięciu jego złej woli, polegającemu na usuwaniu przeszkód związanych ze specjalnym zabezpieczeniem tego miejsca.W sprawie niniejszej powierzona skazanemu przez Stanisława N. skrzynka metalowa, w której ten oprócz dokumentów przechowywał z własnej inicjatywy swój pistolet, nie może być uznana za miejsce przechowywania broni, wobec czego kwalifikacja prawna z art. 163 § 1 i 2 k.k.W.P. nie może tu być zastosowana.Skoro jednak skazany przechowywał bez zezwolenia, po dniu 17 sierpnia 1962 r., pistolet, to czyn jego wyczerpuje znamiona przestępstwa z art. 4 § 1 m.k.k., przy czym należy zastosować. art. 4 § 2 m.k.k. ze względu na to, że broń w rękach skazanego, wzorowego żołnierza, nie była niebezpieczna. Skazany zabrał ją z sobą, jadąc do domu, nie czyniąc z tego tajemnicy, a nawet chwalił się po drodze jej posiadaniem; zabrał jedynie przez wzgląd na swe zamiłowanie do broni palnej. Uwolnienie od kary za to przestępstwo bądź umorzenie postępowania karnego z mocy art. 7 k.k.W.P., a nawet złagodzenie skazanemu orzeczonej kary nie może mieć miejsca, gdyż zamiłowanie skazanego do broni doprowadziło już po raz drugi do naruszenia przez niego prawa, albowiem w 1959 r. był już karany sądownie między innymi za nielegalne przechowywanie floweru, z którego nawet się postrzelił. Należy podkreślić, że w ostatnim wypadku skazany nadużył zaufania swego przełożonego, a przez demonstrowanie broni w miejscu publicznym wywołał obawę i niepokój u osób cywilnych.
Powiązane orzeczenia
- Rw 805/65 1965-10-05Czy przedmioty takie jak latarki elektryczne, noże saperskie, obciskacze minerskie, miny ćwiczebne, petardy, kostki dymne i ręczne granaty dymne, skradzione z magazynu wojskowego, mogą być uznane za mienie wojskowe chron…
- Rw 759/62 1962-07-08Czy nieumyślne dopuszczenie do utraty powierzonych naboi wraz z magazynkiem, przydzielonych do broni służbowej, wyczerpuje znamiona przestępstwa z art. 156 § 4 k.k.W.P.?
- VI KO 57/63 1964-06-26Czy zagarnięcie broni palnej w celu przywłaszczenia i jej następne przechowywanie stanowią dwa samoistne przestępstwa, czy też jedno przestępstwo podlegające kwalifikacji prawnej wedle zasady zbiegu przepisów?
- Rw 99/77 1977-03-28Czy czyn żołnierza polegający na włamaniu się do magazynu broni podczas pełnienia służby dyżurnego kompanii i zabraniu amunicji w celu przywłaszczenia powinien być kwalifikowany z art. 329 § 2 k.k. w zbiegu z art. 325 §…
- IV K 124/61 1961-05-05Czy posługiwanie się bronią nie nabitą przez sprawcę w celu zastraszenia ofiary wyczerpuje znamiona przestępstwa z art. 3 § 2 ustawy z dnia 18 czerwca 1959 r., oraz czy przechowywanie nielegalnej broni, która następnie j…
Powołane przepisy
art. 163 § 1art. 163 KKart. 4art. 4 § 2art. 7 KKart. 4 § 1art. 59 § 1 KK§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026.