Rw 1367/71

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia płk Z. Krasuski. Sędziowie: płk A. Kruszka (sprawozdawca), płk C. Lipski.Prokurator Naczelnej Prokuratury Wojskowej: ppłk S. Marzyński.SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu sprawy Bogdana K., skazanego nieprawomocnie za przestępstwo z art. 208 k.k. na 3 lata pozbawienia wolności i 1.000 zł grzywny, z powodu rewizji wniesionej przez obrońcę od wyroku Wojskowego Sądu Garnizonowego w Krakowie z dnia 3 listopada 1971 r.,pozostawił rewizję bez uwzględnienia i na zasadzie art. 404 k.p.k. zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że poprawił kwalifikację prawną czynu na art. 208 i 209 k.k.Uzasadnienie faktyczneBogdan K. skazany został za to, że 14 września 1971 r. około godz. 20 w N., będąc w stanie nietrzeźwości, zerwał Marianowi O. z ręki zegarek marki "Mir" wraz z bransoletą metalową wartości około 700 zł, a gdy Marian O. zażądał oddania zabranego mu zegarka, uderzył go ręką w twarz w celu utrzymania się w posiadaniu tego mienia, powodując zarazem u pokrzywdzonego rozcięcie błony śluzowej przedsionka ust i rozchwianie dwóch zębów.Obrońca wniósł w rewizji o wydatne złagodzenie kary i zawieszenie jej wykonania, a ewentualnie o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd I instancji.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Z urzędu należy podnieść, że Sąd I instancji postąpił błędnie uznając, iż działanie oskarżonego poza znamionami przestępstwa z art. 208 k.k. nie wyczerpywało dyspozycji art. 209 k.k. dlatego, że oskarżony "już od samego początku stosował przemoc w chwili dokonywania kradzieży, a później tylko nadal tą przemoc kontynuował".Użycie siły fizycznej celem wejścia w posiadanie rzeczy, którą sprawca chce przywłaszczyć, może być elementem ustawowego stanu przestępstwa z art. 208 k.k. (np. przy włamaniu, przy wyrwaniu z ręki torebki, przy zerwaniu zegarka z ręki jak w rozpoznawanej sprawie). Nie oznacza to jednak, by użycie siły także w dalszym działaniu sprawcy po dokonaniu zaboru decydowało o tym, że działanie to nie wyczerpuje znamion przewidzianych w innym przepisie karnym i że należy je ocenić jako należące do znamion przedtem już popełnionego przestępstwa z art. 208 k.k. W niniejszej sprawie przestępstwo przewidziane w tym przepisie popełnił oskarżony z chwilą zerwania zegarka z ręki pokrzywdzonego. Dalsze zachowanie się oskarżonego, będące reakcją na próbę pokrzywdzonego odzyskania zegarka, polegało na uderzeniu go ręką w twarz w celu utrzymania się w posiadaniu zegarka. Tak więc wbrew zdaniu Sądu I instancji siła (przemoc) zastosowana przez oskarżonego bezpośrednio po dokonaniu kradzieży przybrała postać szczególną gwałtu na osobie, a skoro użyta została w celu określonym w art. 209 k.k., to uznać trzeba, że zachodzi wypadek popełnienia przez oskarżonego czynu wyczerpującego znamiona określone w dwóch przepisach ustawy karnej: w art. 208 i art. 209 k.k. Zgodnie więc z art. 10 § 2 k.k. Sąd I instancji obowiązany był skazać oskarżonego na podstawie obu tych przepisów.W takim więc sensie ulega poprawieniu kwalifikacja prawna działania oskarżonego.Wywody obrońcy mające uzasadnić wniosek rewizji o złagodzenie kary nie są przekonywające.Obrońca przykłada nadmierną wagę do opinii służbowej oskarżonego, która odnosi się do jego miesięcznego pobytu w oddziale dyscyplinarnym. Sąd Najwyższy zauważa, że w zasadzie pozytywna postawa oskarżonego w tym krótkim okresie nie może być decydująca dla oceny jego dotychczasowego zachowania się w ogóle, skoro w okresie dwóch lat pełnionej przedtem służby wojskowej zachowywał się nagannie i był wielokrotnie karany dyscyplinarnie, a po powrocie z oddziału dyscyplinarnego do jednostki wojskowej oddalił się samowolnie i popełnił ustalone wyrokiem przestępstwo, przy ocenie którego, ze względu na jego charakter i wagę, opinia służbowa nie może takiego zaznaczenia, jakie chciałby jej przypisać obrońca.Fakt, że pokrzywdzony odzyskał skradziony mu zegarek, nie przemawia na korzyść oskarżonego. Oskarżony nie zwrócił zegarka z własnej woli, gdyż łup został mu odebrany dopiero w toku prowadzonego postępowania karnego.Sąd Najwyższy nie podziela poglądu obrońcy, jakoby resocjalizacja oskarżonego mogła nastąpić w warunkach orzeczenia łagodniejszej kary z warunkowym zawieszeniem jej wykonania.Dotychczasowa postawa oskarżonego oraz zuchwałość i zdecydowanie przy popełnieniu przestępstwa nie pozwalają na przyjęcie pozytywnej prognozy co do poprawnego zachowania się sprawcy w przyszłości w wypadku niewykonania kary. Również wzgląd na społeczne oddziaływanie kary nie pozwala na zawieszenie jej wykonania.