Rw 297/64

PostanowienieIzba Cywilna1964-03-23

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy kara orzeczona za przestępstwo z art. 154 k.k.W.P. jest współmiernie surowa, a warunkowe zawieszenie jej wykonania jest uzasadnione, biorąc pod uwagę dotychczasowy tryb życia oskarżonego i okoliczności popełnienia czynu?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że kara orzeczona przez sąd pierwszej instancji jest współmierna, a skarga rewizyjna obrońcy nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd podkreślił, że oskarżony wprawił się w stan nietrzeźwości z własnej woli, ukrywał to przed przełożonym i dopuścił się agresywnego zachowania, co wyklucza możliwość zastosowania warunkowego zawieszenia wykonania kary. Nawet nienaganny tryb życia oskarżonego nie stanowi sam przez się podstawy do zastosowania art. 55 k.k.W.P., gdy kara z warunkowym zawieszeniem nie spełni celów wychowawczych i prewencyjnych.
Stan faktyczny
Bogdan B. został skazany wyrokiem Wojskowego Sądu Garnizonowego za przestępstwo z art. 154 k.k.W.P. na karę 7 miesięcy więzienia. Popełnił czyn w stanie nietrzeźwości, wyłudzając piwa, a następnie wszczynając awanturę i bijąc pokrzywdzonego. Obrońca wnosił o warunkowe zawieszenie wykonania kary, powołując się na dotychczasowy nienaganny tryb życia oskarżonego.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił nie uwzględnić skargi rewizyjnej obrońcy i pozostawić w mocy wyrok Wojskowego Sądu Garnizonowego w Olsztynie z dnia 31 stycznia 1964 r.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia płk Z. Furtak.Sędziowie: mjr H. Kwaśny (sprawozdawca), ppłk M. Bieniaszewski.Prokurator: mjr J. Burzyński.SentencjaSąd Najwyższy rozpoznał na posiedzeniu niejawnym, na skutek skargi rewizyjnej obrońcy, sprawę Bogdana B., skazanego wyrokiem Wojskowego Sądu Garnizonowego w Olsztynie z dnia 31 stycznia 1964 r. za przestępstwo z art. 154 k.k.W.P. na karę 7 miesięcy więzienia za to, że w dniu 16 grudnia 1963 r. w restauracji "N", będąc w stanie nietrzeźwości, wyłudził od Henryka J. 6 piw, a następnie, gdy ten upominał się o należność, wywołał gorszącą awanturę, w toku której sam oraz wspólnie z innymi żołnierzami pobił dotkliwie tegoż Henryka J., w wyniku czego ten ostatni doznał lekkich obrażeń ciała.Obrońca wnosił w skardze rewizyjnej o zmianę zaskarżonego wyroku przez warunkowe zawieszenie wykonania orzeczonej oskarżonemu kary.Sąd Najwyższy postanowiłnie uwzględnić skargi rewizyjnej obrońcy, a wyrok Wojskowego Sądu Garnizonowego w Olsztynie z dnia 31 stycznia 1964 r. w sprawie Bogdana B. pozostawić w mocy.Uzasadnienie faktyczneSąd Najwyższy wyraził następujący pogląd:Skazanie Bogdana B. z art. 154 k.k.W.P. nastąpiło zgodnie z wynikami przewodu sądowego. Wywody skargi rewizyjnej obrońcy zmierzające do wykazania, że wymierzona oskarżonemu kara jest niewspółmiernie surowa, nie są przekonywające. Oskarżony co prawda wprawił się w stan nietrzeźwości na skutek zaniedbań ze strony swego przełożonego, jednakże, jak sam wyjaśnił, alkohol spożywał w taki sposób, żeby przełożony o tym nie wiedział. Skoro oskarżony wprawił się w stan nietrzeźwości wyłącznie z własnej woli i doskonale wiedział o tym, że spożywając alkohol postępuje niewłaściwie, jeżeli - dalej - fakt ten ukrywał przed swoim przełożonym, to ustalenie, że niedopełnienie obowiązków przez Antoniego O. wyraziło się tylko w tym, iż nie zapobiegł potajemnemu piciu alkoholu przez oskarżonego, nie może tegoż oskarżonego w żadnym wypadku usprawiedliwiać.Zaznaczyć przy tym należy, że działanie oskarżonego nie ograniczyło się tylko do wprawienia się w stan nietrzeźwości. Oskarżony (i tutaj właśnie spoczywa główny ciężar jego działania) wywołał gorszącą awanturę z Henrykiem J., w czasie której w sposób bardzo agresywny i łobuzerski naruszył jego nietykalność cielesną, prowokując jednocześnie innych żołnierzy do bicia tegoż Henryka J. To działanie oskarżonego pozostaje w zbyt odległym związku przyczynowym z naruszeniem obowiązków służbowych przez Antoniego O., żeby mogło stanowić dla niego jakąkolwiek okoliczność łagodzącą.Dotychczasowy nienaganny tryb życia oskarżonego, na który się powołuje obrońca, nie daje sam przez się podstawy do stosowania art. 55 § 1 i 2 k.k.W.P. Tryb życia sprawcy pozwala co prawda wyrobić sobie przekonanie o tym, że nie wejdzie on w przyszłości na drogę przestępstwa, jednakże stwierdzenie tego jest tylko jedną z przesłanek zezwalających na zastosowanie warunkowego zawieszenia wykonania kary. Poza przekonaniem, że sprawca nie popełni nowego przestępstwa, sąd, chcąc stosować art. 55 k.k.W.P., powinien w każdym wypadku rozważyć, czy kara z warunkowym zawieszeniem jej wykonania spełni swoje zadania wychowawcze i prewencyjne. Jeżeli sąd nie nabierze przekonania, że wszystkie cele kary zostaną osiągnięte pomimo niewykonania wymierzonej kary, to mimo istnienia przypuszczenia, iż sprawca nowego przestępstwa nie popełni, nie może stosować warunkowego zawieszenia wykonania kary.W konkretnym wypadku Sąd I instancji rozważał możliwość zastosowania względem oskarżonego dobrodziejstwa z art. 55 k.k.W.P., jednakże, mając na uwadze chuligański charakter popełnionego przestępstwa i wymagania prewencji ogólnej, doszedł do słusznego wniosku, że kara z warunkowym zawieszeniem jej wykonania nie osiągnęłaby właściwego celu.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 154 KKart. 55 § 1art. 55 KK§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 22.07.2026.