V K 779/61
WyrokIzba Cywilna1962-03-01
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w przypadku skazania za przestępstwo popełnione w stanie nietrzeźwości, polegające na spowodowaniu zagrożenia w komunikacji i śmierci innej osoby, sąd jest zobowiązany do orzeczenia obligatoryjnej kary dodatkowej utraty prawa prowadzenia pojazdów mechanicznych na podstawie art. 31 § 1 ustawy o zwalczaniu alkoholizmu?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że art. 31 § 1 ustawy z dnia 10 grudnia 1959 r. o zwalczaniu alkoholizmu jest przepisem ogólnym, który ma zastosowanie przy skazaniu kierowcy pojazdu mechanicznego za przestępstwo popełnione w stanie nietrzeźwości, pozostające w związku z naruszeniem obowiązków kierowcy. W takim przypadku sąd jest zobowiązany do orzeczenia obligatoryjnej kary dodatkowej utraty prawa prowadzenia pojazdów mechanicznych. Nieworzeczenie tej kary stanowi obrazę prawa.Stan faktyczny
Wacław P. został skazany za prowadzenie w stanie nietrzeźwym i z nadmierną prędkością samochodu, co doprowadziło do spowodowania zagrożenia w komunikacji i śmierci kierowcy motoroweru. Sąd Wojewódzki orzekł karę więzienia, a Sąd Najwyższy utrzymał ten wyrok w mocy. Jednakże, żaden z sądów nie orzekł obligatoryjnej kary dodatkowej utraty prawa prowadzenia pojazdów mechanicznych. Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego wniósł rewizję nadzwyczajną w celu orzeczenia tej kary.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy zmienił wyroki Sądów obu instancji w części dotyczącej kary, orzekając obok kary pozbawienia wolności utratę prawa prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres 3 lat.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia J. Dziowgo.Sędziowie: Z. Kapitaniak (sprawozdawca), S. Kalinowski, S. Dąbrowski, Z. Chełmicki, M. Paluch, S. Kotowski.Prokurator: S. Markowski.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Wacława P. oskarżonego z art. 215 § 1 k.k., po rozpoznaniu założonej przez Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego rewizji nadzwyczajnej od wyroku Sądu Najwyższego z dnia 27 września 1961 r. utrzymującego w mocy wyrok Sądu Wojewódzkiego w Gdańsku z dnia 24 stycznia 1961 r. na podstawie art. 394-396, 400, 387 pkt 2 w związku z art. 383 pkt 2 k.p.k.zmienił oba powyższe wyroki w orzeczeniu o karze w ten sposób, że obok wymierzonej oskarżonemu kary pozbawienia wolności orzekł utratę prawa prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres 3 lat (...).Sąd Wojewódzki w Gdańsku wyrokiem z dnia 24 stycznia 1961 r. skazał oskarżonego Wacława P. z art. 215 § 1 k.k. na karę 5 lat więzienia za to, że prowadząc w stanie nietrzeźwym z nadmierną szybkością oraz wbrew przepisom o ruchu pojazdów na drogach publicznych samochód marki "Warszawa", najechał na znajdujący się na zakręcie motorower marki "Jawa", w wyniku czego sprowadził niebezpieczeństwo katastrofy w komunikacji lądowej oraz śmierć kierowcy motoroweru Czesława C.Sąd Najwyższy, rozpoznając niniejszą sprawę na skutek rewizji oskarżonego, wyrokiem z dnia 27 września 1961 r. zaskarżony wyrok utrzymał w mocy.Oba powyższe wyroki zaskarżył rewizją nadzwyczajną Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego.Rewizja zarzuca obrazę art. 31 § 1 ustawy z dnia 10 grudnia 1959 r. o zwalczaniu alkoholizmu (Dz. U. Nr 69, poz. 434) z powodu nieorzeczenia za czyn przypisany oskarżonemu Wacławowi P. obligatoryjnej kary dodatkowej utraty prawa prowadzenia pojazdów mechanicznych i wnosi o zmianą zaskarżonego wyroku w części dotyczącej wymiaru kary przez orzeczenie co do oskarżonego Wacława P. - na podstawie art. 31 § 1 ustawy z dnia 10 grudnia 1959 r. o zwalczaniu alkoholizmu (Dz. U. Nr 69, poz. 434) - kary dodatkowej utraty prawa prowadzenia pojazdów mechanicznych na stosowny okres.Uzasadnienie faktyczneSąd Najwyższy w składzie powiększonym wyraził następujący pogląd prawny:W uzasadnieniu wyroku Sąd Najwyższy zaznaczył, że "Sąd Wojewódzki, mimo skazania oskarżonego za przestępstwo pozostające w związku z naruszeniem w stanie nietrzeźwości obowiązków kierowcy pojazdu mechanicznego, nie orzekł - wbrew treści art. 31 § 1 ustawy z dnia 10 grudnia 1959 r. o zwalczaniu alkoholizmu - utraty prawa prowadzenia pojazdów mechanicznych na stosowny okres".Uchybienia tego Sąd Najwyższy nie mógł naprawić, a to wobec braku rewizji prokuratora.Podzielając słuszność przedstawionego wyżej stanowiska Sądu Najwyższego, należy podkreślić, że art. 31 ustawy z dnia 10 grudnia 1959 r. o zwalczaniu alkoholizmu (Dz. U. Nr 69, poz. 434) jest przepisem ogólnym i dlatego ma zastosowanie przy skazaniu kierowcy pojazdu mechanicznego za przestępstwo popełnione w stanie nietrzeźwym w związku z naruszeniem obowiązków prowadzącego pojazd mechaniczny, zakwalifikowane z części szczególnej kodeksu karnego, np. - jak w sprawie niniejszej - z art. 215 § 1 k.k.Wobec oczywistego naruszenia przepisu prawa należało orzec jak w sentencji wyroku.
Powiązane orzeczenia
- VI KO 77/60 1961-03-23Czy skazanie za samo prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości, na podstawie art. 28 § 1 ustawy o zwalczaniu alkoholizmu z 1959 r., jest wystarczające do zastosowania art. 31 § 1 tej ustawy, czy też koniec…
- Rw 1441/63 1964-01-06Czy nieumyślne sprowadzenie niebezpieczeństwa katastrofy w komunikacji, popełnione w stanie kompletnego upojenia alkoholowego przez osobę nieposiadającą uprawnień do prowadzenia pojazdów mechanicznych, nosi cechy konkret…
- Rw 265/70 1970-06-04Czy skazanie po dniu 31 grudnia 1969 r. za przestępstwo prowadzenia pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości, popełnione na podstawie art. 28 § 1 ustawy z dnia 10 grudnia 1959 r. o zwalczaniu alkoholizmu, obliguje są…
- Rw 1052/63 1963-10-14Czy sąd wojskowy, skazując kierowcę pojazdu mechanicznego za przestępstwo pozostające w związku z naruszeniem przepisów o ruchu drogowym w stanie nietrzeźwości, jest zobowiązany do orzeczenia obligatoryjnej kary dodatkow…
- II K 468/60 1960-07-13Czy prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości, które doprowadziło do śmierci innej osoby, uzasadnia przypisanie sprawcy winy umyślnej (zamiaru ewentualnego) w kontekście art. 215 § 1 k.k. i ustawy o zwalcz…
Powołane przepisy
art. 215 § 1 KKart. 394art. 383 pkt 2 KPKart. 31 § 1art. 31§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026.