I K 1114/52

SentencjaSąd Najwyższy przy udziale Prokuratora Generalnej Prokuratury PRL po rozpoznaniu na rozprawie rewizyjnej w dniu 12 listopada 1952 r. sprawy Mieczysława P., Maksymiliana Ł., Augustyna F., Sylwestra K., osk. z art. 286 § 2 k. k., z powodu rewizji założonej przez oskarżonych od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Krakowie z dnia 7 maja 1952 r. sygn. akt. K. 70/52. - na podstawie art. 375, 388 i 459 k. p. k. oraz art. 4 dekretu o o. s. k. utrzymuje zaskarżony wyrok w mocy, zwalnia oskarżonych od kosztów postępowania rewizyjnego i opłaty sądowej w Sądzie Najwyższym.Uzasadnienie faktyczneSąd Wojewódzki w Krakowie wyrokiem z dnia 7 maja 1952 r. uznał oskarżonych: Mieczysława P., Augustyna F., Maksymiliana Ł. i Sylwestra K. winnych tego, że:"dnia 7 lutego 1952 r. w Ż. jako pracownicy......, działając wspólnie i w porozumieniu oraz przekraczając swą władzę - zabrali z tejże fabryki w celu przywłaszczenia 77 kg bibuły papierosowej wartości 766 zł. 15 gr. według cen państwowych, przez co działali na szkodę interesu publicznego", i za czyn ten - na mocy art. 286 § 2 k. k. skazał: oskarżonego P. na karę 4 lat więzienia, oskarżonego Ł. na karę 3 lat i 6 miesięcy więzienia, osk. F. na karę 1 roku i 6 miesięcy więzienia i osk. K. na karę 1 roku więzienia, pozbawiając wszystkich wymienionych praw publicznych i obywatelskich praw honorowych na okres lat dwóch.Od wyroku założyli wspólną rewizję wszyscy oskarżeni, w której, wnosząc o zmianę zaskarżonego wyroku w części dotyczącej orzeczenia o karze przez wydatne złagodzenie wymierzonych kar przy jednoczesnym poprawieniu kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonym z art. 286 § 2 k. k. - w oparciu o przepis art. 371 pkt 1 i 4 k. p. k., zaskarżonemu wyrokowi zarzucają:I. Obrazę prawa materialnego - w szczególności art. 286 § 2 k. k., bowiem w czynie przez Sąd ustalonym brak jest znamion przestępstwa przewidzianego w art. 286 § 2 k. k.Rewizja wyraża pogląd, że "nie może być mowy o nadużyciu uprawnień, czy o przekroczeniu władzy tam, gdzie ktoś tej władzy nie posiada. A władzę posiada tylko ten, w którego sferze dyspozycji dany przedmiot się znajduje". Skoro zatem z ustaleń wyroku wynika, że oskarżeni nie dysponowali wspomnianą bibułą (jeżeli nie wszyscy oskarżeni, to przynajmniej oskarżony P. oraz oskarżony F.) - czyn oskarżonych stanowi przestępstwo z art. 257 k. k. nie zaś z art. 286 § 2 k. k.II. Wymierzenie oskarżonym kar zbyt surowych i rażąco niewspółmiernych do przypisanego im czynu. W szczególności Sąd nie uwzględnił szeregu istotnych okoliczności łagodzących (m. in. przyznania oskarżonych, stosunkowo niewielkiej wartości skradzionej bibuły, braku szkody - oraz odnośnie oskarżonego F. jego stosunków rodzinnych).Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Kary wymierzone oskarżonym - nie mogą być uznane za niewspółmierne do przypisanego im czynu.Z uwagi na szczególne niebezpieczeństwo dla życia gospodarczego "kradzieży fabrycznych", zwłaszcza zorganizowanych i dokonywanych zbiorowo, kary wymierzone sprawcom tego rodzaju przestępstw muszą być bardzo surowe. Winę oskarżonych powiększa to, iż na terenie tej samej fabryki uprzednio już odbył się proces, piętnujący sprawców kradzieży dobra społecznego. Okoliczność, że oskarżeni nie skorzystali z przestrogi, jaką dla nich był wspomniany proces, uzasadnia wymierzenie oskarżonym orzeczonych kar, na które zasłużyli, a które jednocześnie są przestrogą dla innych.Rewizja błędnie powołuje się na przyznanie się oskarżonych jako okoliczność, która winna była skutkować złagodzenie kary. W okolicznościach omawianej sprawy oskarżeni zostali ujęci w trakcie dokonywania przestępstwa ("na gorącym uczynku"), zatem nieprzyznanie faktu dokonania przestępstwa było niemożliwe. Niemniej jednak oskarżeni nie ujawnili jednego ze współsprawców przestępstwa, który odbierał przez okno wspólnie z oskarżonym P. paczki bibułki i któremu udało się zbiec niepostrzeżenie.Oskarżeni zatem, zatajając tak istotną okoliczność, utrudnili prowadzenie śledztwa i dali dowód, że owe "przyznanie się" nie było aktem skruchy, lecz jedynie konsekwencją zaistniałej sytuacji.Przyznania się takiego Sąd Wojewódzki słusznie nie uznał za okoliczność, która mogła by wpłynąć na złagodzenie wymiaru kary.Podniesiony przez rewizję brak szkody wynikający z ujęcia złodzieja wraz z łupem nie stanowi również okoliczności łagodzącej.Zarzut błędnej kwalifikacji czynu oskarżonych z art. 286 § 2 k. k. jest również nietrafny. Oskarżeni, jako pracownicy zakładu, w którym dopuścili się kradzieży, mieli obowiązek ochrony powierzonego sobie mienia społecznego i obowiązku tego jawnie nie dopełnili w celu osiągnięcia korzyści majątkowej.Z tych zasad zaskarżony wyrok należało utrzymać w mocy.