I KO 133/58
UchwałaIzba Karna1958-11-30
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy ustawa z dnia 1 lipca 1958 r. o zezwoleniach na wykonywanie przemysłu, rzemiosła, handlu i niektórych usług przez jednostki gospodarki nieuspołecznionej spowodowała utratę mocy całego dekretu z dnia 19 sierpnia 1946 r. o koncesjonowaniu garbarń, czy jedynie jego poszczególnych przepisów?Ratio decidendi
Ustawa z dnia 1 lipca 1958 r. o zezwoleniach na wykonywanie przemysłu, rzemiosła, handlu i niektórych usług przez jednostki gospodarki nieuspołecznionej, zgodnie z art. 14 ust. 1, powoduje utratę mocy jedynie poszczególnych przepisów aktów prawnych, a nie całych aktów prawnych. W związku z tym, przepisy art. 1, 2, 3, 4 i 5 dekretu z dnia 19 sierpnia 1946 r. o koncesjonowaniu garbarń straciły moc, ponieważ dotyczyły spraw uregulowanych nową ustawą. Pozostałe przepisy dekretu, których dotyczą zagadnienia nieuregulowane ustawą z 1958 r., nadal obowiązują.Stan faktyczny
Sąd Wojewódzki w Rzeszowie przedstawił Sądowi Najwyższemu kwestię prawną dotyczącą zakresu utraty mocy obowiązującej dekretu z dnia 19 sierpnia 1946 r. o koncesjonowaniu garbarń w związku z wejściem w życie ustawy z dnia 1 lipca 1958 r. o zezwoleniach na wykonywanie działalności gospodarczej przez jednostki nieuspołecznione. Sprawa dotyczyła Jana M., oskarżonego na podstawie art. 6 dekretu z 1946 r.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy rozstrzygnął, że ustawa z dnia 1 lipca 1958 r. spowodowała utratę mocy jedynie przepisów art. 1, 2, 3, 4 i 5 dekretu z dnia 19 sierpnia 1946 r., a nie całego dekretu.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: Prezes Z. Opuszyński. Sędziowie: M. Budzianowski, St. Pławski (sprawozdawca). Prokurator: T. Guzkiewicz.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Jana M. oskarżonego z art. 6 dekretu z dnia 19 sierpnia 1946 r., po wysłuchaniu wniosku Prokuratora, na podstawie art. 390 k.p.k. uchwalił przedstawioną przez Sąd Wojewódzki w Rzeszowie kwestię prawną wymagającą zasadniczej wykładni ustawy:"Czy wobec wejścia w życie ustawy z dnia 1 lipca 1958 r. o zezwoleniach na wykonywanie przemysłu, rzemiosła, handlu i niektórych usług przez jednostki gospodarki nieuspołecznionej (Dz. U. Nr 45, poz. 224) stracił moc cały dekret z dnia 19 sierpnia 1946 r. o koncesjonowaniu garbarń (…) (Dz. U. Nr 43, poz. 250), czy jedynie przepisy art. 1, 2, 3, 4 i 5 tego dekretu?"rozstrzygnąć jak wyżej.Uzasadnienie faktyczneZ art. 14 ustawy z dnia 1 lipca 1958 r. (Dz. U. Nr 45, poz. 224) wynika wyraźnie, iż z dniem wejścia w życie ustawy tracą moc poszczególne przepisy wyliczonych w nim aktów prawnych, a nie całe akty prawne. Aby uniknąć wyliczania wszystkich tych przepisów, ustawa określa ogólnie, że tracą moc te tylko, które dotyczą spraw uregulowanych ustawą wchodzącą w życie (art. 14 ust. 1). Ponieważ ustawa ta określa warunki uzyskania zezwolenia na prowadzenie działalności gospodarczej przez jednostki gospodarki nie uspołecznionej, postanawia ona, że w szczególności w stosunku do tych jednostek tracą moc te przepisy wymienionych w art. 14 aktów prawnych, które nakładają obowiązek dokonania zgłoszenia albo uzyskania koncesji lub zezwolenia na prowadzenie działalności gospodarczej (art. 14 ust. 2). Przepisy takie w dekrecie z dnia 19 sierpnia 1946 r. są zawarte w art. 1, 2, 3 i 4 i z tego tytułu utraciły one moc.Odpowiedzialność za prowadzenie działalności gospodarczej bez zezwolenia została uregulowana w ustawie z dnia 1 lipca 1958 r. w art. 11 i dlatego w związku z art. 14 ust. 1 tej ustawy, utracił moc również art. 5 wspomnianego wyżej dekretu z dnia 19 sierpnia 1946 r., dotyczący odpowiedzialności za zajmowanie się bez zezwolenia działalnością gospodarczą w dekrecie tym określoną.Pozostałe przepisy omawianego dekretu nie zajmują się przedstawionymi wyżej kwestiami i zagadnienia, których dotyczą, nie zostały uregulowane ustawą z dnia 1 lipca 1958 r., obowiązują zatem nadal przepisy wydane na podstawie dekretu z dnia 19 września 1946 r. o obrocie skórami.Pozostały bowiem nadal w mocy przepisy wykonawcze wydane na podstawie dekretu z dnia 19 września 1946 r. i właśnie dlatego mógł wejść od razu w życie przepis § 1 rozporządzenia z 1957 r., gdyż inaczej - w razie braku tych przepisów wykonawczych - jego wejście w życie zawieszone byłoby do czasu wydania rozporządzeń, warunkujących szczegółowo wykonanie przepisów ogólnych.
Powiązane orzeczenia
- II K 960/55 1958-04-02Czy dekret z dnia 4 marca 1953 r. o zwalczaniu drożyzny i nadmiernych zysków w obrocie handlowym jest ustawą epizodyczną w rozumieniu art. 2 § 3 k.k., a w konsekwencji, która ustawa (dekret z 1953 r. czy ustawa z 1957 r.…
- IV KO 54/56 1956-12-13Czy nielegalny garbunek skór i nabywanie ich w celu garbunku, a następnie zbywanie wygarbowanych skór przez garbarza wyczerpuje dyspozycję jednego lub więcej przepisów dotyczących koncesjonowania garbarń, obrotu skórami,…
- V CSK 182/09 2009-12-11Czy decyzja nacjonalizacyjna z dnia 5 sierpnia 1949 r. pozostaje w obrocie prawnym i wywołuje skutki prawne, mimo stwierdzenia nieważności późniejszego orzeczenia zatwierdzającego protokół zdawczo-odbiorczy?
- I K 496/62 1962-05-10Czy stosowanie przepisów ustawy z dnia 21 stycznia 1958 r. o wzmożeniu ochrony mienia społecznego wyłącza możliwość orzeczenia kary grzywny przewidzianej w ustawie z dnia 18 czerwca 1959 r.?
- IV KO 61/58 1958-06-26Czy wprowadzenie bez zezwolenia do obrotu skór bydlęcych stanowi przestępstwo z art. 9 dekretu z dnia 29 października 1952 r. czy też z art. 5 dekretu z dnia 19 września 1946 r., z uwagi na § 2 rozporządzenia Przewodnicz…
Powołane przepisy
art. 6art. 390 KPKart. 1art. 14art. 14 ust. 1art. 14 ust. 2art. 11art. 5§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026.