IV KO 61/58
UchwałaIzba Karna1958-06-26
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wprowadzenie bez zezwolenia do obrotu skór bydlęcych stanowi przestępstwo z art. 9 dekretu z dnia 29 października 1952 r. czy też z art. 5 dekretu z dnia 19 września 1946 r., z uwagi na § 2 rozporządzenia Przewodniczącego Komisji Planowania przy Radzie Ministrów z dnia 16 maja 1957 r.?Ratio decidendi
Wprowadzenie bez zezwolenia do obrotu skór bydlęcych stanowi przestępstwo z art. 9 dekretu z dnia 29 października 1952 r. o gospodarowaniu artykułami obrotu towarowego i zaopatrzenia. Poddanie skór działaniu przepisów dekretu z 1952 r. sprawia, że od dnia wejścia w życie rozporządzenia z dnia 16 maja 1957 r. przestępstwo to podlega ściganiu na podstawie art. 9 tego dekretu, który zastąpił dawny przepis art. 5 dekretu z dnia 19 września 1946 r. o obrocie skórami.Stan faktyczny
Sąd Wojewódzki w Krakowie przedstawił Sądowi Najwyższemu kwestię prawną dotyczącą kwalifikacji karnej wprowadzenia do obrotu skór bydlęcych bez zezwolenia. Spór dotyczył tego, czy czyn ten podlega przepisom dekretu z 1946 r. o obrocie skórami, czy też nowszemu dekretowi z 1952 r. o gospodarowaniu artykułami obrotu towarowego. Kwestia ta powstała w związku z wydaniem rozporządzenia z dnia 16 maja 1957 r. przez Przewodniczącego Komisji Planowania przy Radzie Ministrów.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy rozstrzygnął przedstawioną kwestię prawną, stwierdzając, że wprowadzenie bez zezwolenia do obrotu skór bydlęcych stanowi przestępstwo z art. 9 dekretu z dnia 29 października 1952 r.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia A. Kafarski. Sędziowie: M. Paluch, S. Kalinowski (sprawozdawca). Prokurator: H. Rajzman.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Józefa P. oskarżonego z art. 9 dekretu z dnia 29 października 1952 r. (Dz. U. z 1956 r. Nr 54, poz. 244), po wysłuchaniu wniosku Prokuratora uchwalił przedstawioną w trybie art. 360 k.p.k. przez Sąd Wojewódzki w Krakowie kwestię prawną wymagającą zasadniczej wykładni ustawy:"Czy z uwagi na przepis § 2 rozporządzenia Przewodniczącego Komisji Planowania przy Radzie Ministrów z dnia 16 maja 1957 r. (Dz. U. Nr 28, poz. 125) wprowadzenie bez zezwolenia do obrotu skór bydlęcych stanowi przestępstwo z art. 9 dekretu z dnia 29 października 1952 r. (Dz. U. Nr 44, poz. 301) czy też z art. 5 dekretu z dnia 19 września 1946 r. (Dz. U. Nr 49, poz. 281)?"rozstrzygnąć jak wyżej.Uzasadnienie faktyczneObrót skórami jest uregulowany przepisami dekretu z dnia 19 września 1946 r. o obrocie skórami (Dz. U. Nr 49, poz. 281) w zakresie, w jakim - wobec późniejszych zmian ustawodawczych - dekret ten zachował moc prawną. Wchodzi tu zwłaszcza w rachubę dekret z dnia 29 października 1952 r. o gospodarowaniu artykułami obrotu towarowego i zaopatrzenia (Dz. U. z 1952 r. Nr 44, poz. 301 i Dz. U. z 1956 r. Nr 54, poz. 244).Dekret ten w art. 14 stanowi, że zachowują moc przepisy ustaw i dekretów (z wyjątkiem wymienionych w art. 13 ust. 1) dotyczące gospodarowania niektórymi artykułami. Dekret o obrocie skórami nie został wymieniony w art. 13, zachował więc nadal moc obowiązującą.W tymże artykule 14 cytowanego dekretu o gospodarowaniu artykułami obrotu towarowego z dnia 29 października 1952 r. upoważniono Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego do poddania - w drodze rozporządzenia - działaniu dekretu z 1952 r. artykułów obrotu towarowego i zaopatrzenia, objętych poprzednio działaniem ustaw szczególnych, a nie uchylonych przepisem art. 13 ust. 1 tegoż dekretu.Na podstawie art. 14 ust. 2 dekretu z dnia 29 października 1952 r. Przewodniczący Komisji Planowania przy Radzie Ministrów wydał rozporządzenie z dnia 16 maja 1957 r. w sprawie poddania skór bydlęcych i końskich działaniu dekretu o gospodarowaniu artykułami obrotu towarowego i zaopatrzenia (Dz. U. Nr 28, poz. 125).Poddanie skór działaniu przepisów dekretu z 1952 r. sprawia, że od dnia wejścia w życie rozporządzenia Przewodniczącego Komisji Planowania przy Radzie Ministrów z dnia 16 maja 1957 r. (Dz. U. Nr 22, poz. 125) wprowadzenie skór bydlęcych lub końskich do wolnego obrotu bez uprawnienia określonego w art. 1 ust. 2 dekretu z dnia 19 września 1946 r. o obrocie skórami (Dz. U. Nr 49, poz. 281) podlega ściganiu karnemu w myśl art. 9 dekretu z dnia 29 października 1952 r. o gospodarowaniu artykułami obrotu towarowego i zaopatrzenia (Dz. U. Nr 44, poz. 301).Przepis bowiem art. 9 ust. 1 dekretu z 1952 r. stanowi wyraźnie: "Kto wbrew przepisom o gospodarowaniu artykuły nabywa, wprowadza do obrotu, przerabia, przewozi lub przenosi, podlega karze więzienia do lat 3 i grzywny".Przepis ten zastąpił - jako lex posterior - uchylony przezeń w tym zakresie dawny przepis art. 5 dekretu z dnia 19 września 1946 r. o obrocie skórami (Dz. U. Nr 49, poz. 281). Taki jest bowiem m.in. skutek poddania skór działaniu przepisów dekretu z 1952 r., przewidującego nowe uregulowanie i nową, surowszą sankcję karną za wprowadzenie bez wymaganego zezwolenia skór do obrotu.W obecnym stanie prawnym nie istnieją przeszkody do stosowania przepisu art. 9 dekretu z dnia 29 października 1952 r. Zwłaszcza nie jest taką przeszkodą przepis § 2 rozporządzenia z dnia 16 maja 1957 r., według którego do czasu wydania przepisów o gospodarowaniu skórami bydlęcymi i końskimi na podstawie dekretu z dnia 29 października 1952 r. pozostają w mocy przepisy wydane na podstawie dekretu z dnia 19 września 1946 r. o obrocie skórami.Pozostały bowiem nadal w mocy przepisy wykonawcze wydane na podstawie dekretu z dnia 19 września 1946 r. i właśnie dlatego mógł wejść od razu w życie przepis § 1 rozporządzenia z 1957 r., gdyż inaczej - w razie braku tych przepisów wykonawczych - jego wejście w życie zawieszone byłoby do czasu wydania rozporządzeń, warunkujących szczegółowo wykonanie przepisów ogólnych.
Powiązane orzeczenia
- IV KO 54/56 1956-12-13Czy nielegalny garbunek skór i nabywanie ich w celu garbunku, a następnie zbywanie wygarbowanych skór przez garbarza wyczerpuje dyspozycję jednego lub więcej przepisów dotyczących koncesjonowania garbarń, obrotu skórami,…
- I K 507/53 1953-11-05Czy uprzednie skazanie za handel skórami stanowi przeszkodę do zastosowania ustawy amnestyjnej z 1952 r. w przypadku skazania za przestępstwo dewizowe?
- II KRN 967/57 1958-07-24Czy sąd powszechny jest właściwy do orzekania w sprawach o wykroczenia z art. 6 dekretu z dnia 19 września 1946 r. o obrocie skórami, jeśli ustawa nie przekazuje ich wyraźnie do orzecznictwa władz administracyjnych?
- II K 960/55 1958-04-02Czy dekret z dnia 4 marca 1953 r. o zwalczaniu drożyzny i nadmiernych zysków w obrocie handlowym jest ustawą epizodyczną w rozumieniu art. 2 § 3 k.k., a w konsekwencji, która ustawa (dekret z 1953 r. czy ustawa z 1957 r.…
- II KO 23/55 1955-10-13Czy Uchwała Rady Ministrów z dnia 3 stycznia 1953 roku uchyliła przepisy o reglamentacji zbóż i głównych przetworów zbożowych, w szczególności art. 9 ust. 1 dekretu z dnia 29 października 1952 roku, a jeśli tak, to pod j…
Powołane przepisy
art. 9art. 360 KPKart. 5art. 14art. 13 ust. 1art. 13art. 14 ust. 2art. 1 ust. 2art. 9 ust. 1§ 2§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026.