I KRn 401/57
WyrokIzba Karna1957-06-17
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie Sądu Najwyższego wydane z udziałem osoby nieuprawnionej do orzekania jest nieważne na podstawie art. 377 lit. b k.p.k. w drodze analogii?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że postanowienie wydane z udziałem osoby nieuprawnionej do orzekania jest nieważne na podstawie art. 377 lit. b k.p.k. w drodze analogii. Przepis ten, dotyczący nieważności wyroków, powinien być stosowany również do postanowień sądowych, ponieważ przepisy nie przewidują odrębnego kręgu osób uprawnionych do wydawania postanowień, odrębnego od tych uprawnionych do wydawania wyroków. W związku z tym, sądy rewizyjne są uprawnione do stwierdzania nieważności postanowień wydanych z naruszeniem tych zasad.Stan faktyczny
Sąd Wojewódzki umorzył postępowanie karne wobec Feliksa W. i orzekł przepadek dowodów rzeczowych. Oskarżony złożył zażalenie na to postanowienie. Sąd Najwyższy w składzie, w którym uczestniczyła osoba nieuprawniona do orzekania, wydał postanowienie w dniu 26 maja 1956 r. Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego wniósł rewizję nadzwyczajną od tego postanowienia.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uznał zaskarżone postanowienie za nieważne i przekazał sprawę Sądowi Najwyższemu w celu rozpoznania zażalenia oskarżonego.Pełny tekst orzeczenia
SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu założonej przez Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego rewizji nadzwyczajnej od postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 26 maja 1956 r. wydanego w sprawie Feliksa W., oskarżonego z art. 1 § I u.k.d. i art. 1 § 3 lit. a dekretu z dn. 4.III.1953 r. (Dz. U. Nr 17, poz. 68), na podstawie art. 394 - 396, 400 i 377 lit. b k.p.k. uznał zaskarżone postanowienie za nieważne i przekazał sprawę Sądowi Najwyższemu w składzie trzech sędziów, celem rozpoznania zażalenia oskarżonego Feliksa W. na postanowienie Sądu Wojewódzkiego dla m. st. Warszawy z dnia 7 maja 1956 r. sygn. IV K. 131/56.Uzasadnienie faktyczneSąd Najwyższy wyraził następujący pogląd prawny. Sąd Wojewódzki dla m. st. Warszawy postanowieniem z dnia 7 maja 1956 r. postępowanie w stosunku do oskarżonego Feliksa W. umorzył oraz dowody rzeczowe: przedmioty i pieniądze uznał za przepadłe.Od powyższego postanowienia oskarżony Feliks W. złożył zażalenie.W składzie Sądu Najwyższego przy rozpoznaniu niniejszego zażalenia uczestniczyła osoba nieuprawniona do wydawania orzeczeń i dlatego postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 26 maja 1956 r. jest nieważne, z uwagi na przepis art. 377 lit. b, k.p.k., który w drodze analogii należy stosować również do postanowień sądowych. Kodeks postępowania karnego bowiem, ani też przepisy prawa o ustroju sądów powszechnych, nie wymieniają takich osób, które byłyby uprawnione do wydawania postanowień sądowych, a nie mogły wydawać wyroków, wobec czego należy przyjąć, że osoby nie uprawnione do wydawania wyroków nie są również uprawnione do wydawania postanowień sądowych. Z tego też względu w drodze analogii należy również przyjąć, że sądy rewizyjne są uprawnione do uznawania za nieważne w trybie określonym w art. 377 k.p.k. nie tylko wyroków, lecz i takich postanowień sądowych, w wydaniu których w składzie sądu uczestniczyła osoba nie uprawniona do orzekania.
Powiązane orzeczenia
- V K 1581/59 1960-03-17Czy Sąd Wojewódzki prawidłowo uznał za nieważny część wyroku Sądu Powiatowego w trybie art. 377 lit. c k.p.k. z powodu rei iudicatae, gdy postępowanie rewizyjne nie było prowadzone?
- II KO 78/57 1957-05-12Czy wyrok Sądu Najwyższego, uchylający orzeczenie pierwszej instancji i przekazujący sprawę do ponownego rozpoznania, wydany przy udziale osoby nieuprawnionej do orzekania, może być uznany za nieważny z urzędu na mocy ar…
- V KRN 661/65 1965-10-07Czy wyrok sądu wojewódzkiego wydany w składzie jednoosobowym, w sytuacji gdy przepis prawa wymaga składu trzyosobowego, jest nieważny?
- II KRN 216/56 1956-03-24Czy wyrok sądu wojewódzkiego uchylający prawomocny wyrok sądu powiatowego jest nieważny z mocy prawa?
- V K 415/61 1961-08-07Czy zażalenie na postanowienie o zarządzeniu wykonania kary warunkowo zawieszonej, wydane przez sąd I instancji w składzie jednoosobowym, powinno być rozpoznane przez sąd II instancji, a nie przez sąd I instancji w innym…
Powołane przepisy
art. 1art. 1 § 3art. 394art. 377art. 377 KPK§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 20.07.2026.