V K 1581/59
WyrokIzba Karna1960-03-17
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Sąd Wojewódzki prawidłowo uznał za nieważny część wyroku Sądu Powiatowego w trybie art. 377 lit. c k.p.k. z powodu rei iudicatae, gdy postępowanie rewizyjne nie było prowadzone?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uchylił postanowienie Sądu Wojewódzkiego, stwierdzając brak podstaw do zastosowania art. 377 lit. c k.p.k. w sytuacji, gdy nie toczyło się postępowanie rewizyjne. Podkreślono, że sposób postępowania w przypadku rei iudicatae jest uregulowany w art. 378 § 1 lit. a k.p.k., a warunkiem zastosowania obu przepisów jest prowadzenie postępowania rewizyjnego. Ponadto, Sąd Najwyższy nie stwierdził podstaw do uznania czynów za jeden czyn ciągły, wskazując na różnice w okolicznościach popełnienia, ilości i jakości przedmiotów.Stan faktyczny
Maria K. została skazana dwoma wyrokami Sądu Powiatowego za nabywanie rzeczy pochodzących z kradzieży. Sąd Powiatowy wszczął postępowanie o wydanie wyroku łącznego, jednak uznał, że część czynów została popełniona w warunkach rei iudicatae i przekazał sprawę Sądowi Wojewódzkiemu. Sąd Wojewódzki postanowieniem uznał część wyroku Sądu Powiatowego za nieważną w trybie art. 377 lit. c k.p.k.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie Sądu Wojewódzkiego.Pełny tekst orzeczenia
SentencjaSąd Najwyższy w Warszawie w Izbie Karnej na posiedzeniu jawnym po rozpoznaniu w dniu 17 marca 1960 r. sprawy Marii K. oskarżonej z art. 3 § 1 dekretu z dnia 4 marca 1953 r. o wzmożeniu ochrony własności społecznej (Dz. U. z 1953 r. Nr 17, poz. 68) i z art. 4 § 1 dekretu z dnia 4 marca 1953 r. o ochronie własności społecznej przed drobnymi kradzieżami (Dz. U. z 1953 r. Nr 17, poz. 69) z powodu rewizji nadzwyczajnej, założonej przez Ministra Sprawiedliwości na niekorzyść oskarżonej od postanowienia Sądu Wojewódzkiego dla m. Łodzi jako rewizyjnego z dnia 5 września 1959 r. Kow. 131/59 na podstawie art. 394-396, 400, 383 pkt 3, 388 § 1, 432 k.p.k. uchylił zaskarżone postanowienie.Uzasadnienie faktyczneMaria K. prawomocnym wyrokiem Sądu Powiatowego dla m. Łodzi z dnia 17 stycznia 1959 r. w sprawie VII k.p. 1565/58 skazana została z art. 3 § 1 dekretu z dnia 4 marca 1953 r. o wzmożeniu ochrony własności społecznej (Dz. U. z 1953 r. Nr 17, poz. 68) na 8 miesięcy więzienia i 700 zł grzywny za to, że w okresie od 1952 r. do 28 marca 1958 r. w Łodzi nabyła od nieustalonych osób 22 pary pończoch damskich stylonowych, wartości 1.239 zł, wiedząc, że pochodzą one z przestępstwa dokonanego na szkodę zakładu uspołecznionego. Orzeczono również przepadek dowodu rzeczowego w postaci 42 pończoch zakwestionowanych u oskarżonej w czasie rewizji dokonanej u niej w dniu 28 marca 1958 r.Drugim wyrokiem Sądu Powiatowego dla m. Łodzi wydanym w dniu 9 lutego 1959 r. w sprawie VII k.p. 143/59 ta sama Maria K. skazana została za 2 czyny, mianowicie za czyn w p. I z art. 3 § 1 dekretu z dnia 4 marca 1953 r. o wzmożeniu ochrony własności społecznej (Dz. U. z 1953 r. Nr 17, poz. 68) na 9 miesięcy więzienia i 500 zł grzywny za to, że w lutym 1958 r. w Łodzi nabyła od nieznanej osoby 50 sztuk pończoch i skarpet stylonowych, niewykończonych, wartości 455,54 zł wiedząc, że pochodzą one z kradzieży na szkodę zakładów państwowych.Za czyn w p. II z art. 4 § 1 dekretu z dnia 4 marca 1953 r. o ochronie własności społecznej przed drobnymi kradzieżami (Dz. U. z 1953 r. Nr 17, poz. 69), na 2 miesiące aresztu za to, że w sierpniu 1958 r. w Łodzi nabyła od nieznanego mężczyzny 3 szpulki przędzy wartości 46,28 zł, za 30 zł wiedząc, że przędza ta pochodzi z kradzieży z zakładów państwowych.Z mocy art. 31-34 k.k. za obydwa te czyny wymierzono Marii K. łączną karę więzienia w wysokości 9 miesięcy więzienia; kara grzywny pozostała bez zmiany.Orzeczono też między innymi przepadek na rzecz Skarbu Państwa dowodu rzeczowego, tj. około 50 sztuk pończoch i skarpet zakwestionowanych u oskarżonej w czasie rewizji przeprowadzonej w dniu 3 listopada 1958 r. Oba omówione wyżej wyroki uprawomocniły się w I instancji.Następnie Sąd Powiatowy dla m. Łodzi wszczął postępowanie o wydanie wyroku łącznego w powyższych dwóch sprawach (VII k.p. 1384/59). Na rozprawie w przedmiocie wydania wyroku łącznego w dniu 14 sierpnia 1959 r. tenże Sąd Powiatowy doszedł do wniosku, że skoro czyn przypisany Marii K. wyrokiem w sprawie VII k.p. 1565/58 oraz czyn przypisany tejże K. w pkt I wyroku w sprawie VII k.p. 143/59 zostały popełnione w okresie wskazanym w pierwszym z tych wyroków, to skazanie jej w sprawie VII k.p. 143/59 nastąpiło w warunkach rei iudicatae i z tego względu przedstawił, z powołaniem się na przepis art. 377 lit. c k.p.k., akta sprawy Sądowi Wojewódzkiemu dla m. Łodzi jako rewizyjnemu.Sąd Wojewódzki postanowieniem z dnia 5 września 1959 r. Kow. 131/59 uznał w trybie art. 377 lit. c k.p.k. wyrok Sądu Powiatowego VII k.p. 143/59 za nieważny w części dotyczącej skazania za czyn opisany w pkt I i w części dotyczącej kary łącznej, zarządził zwrot akt do Sądu Powiatowego w celu dalszego postępowania o wydanie wyroku łącznego.Od tego postanowienia Sądu Wojewódzkiego Minister Sprawiedliwości założył rewizję nadzwyczajną (wniesioną do Sądu Najwyższego w dniu 31 grudnia 1959 r.), podnosząc w oparciu o przepis art. 371 pkt 2 k.p.k. zarzut obrazy art. 377 lit. c k.p.k. przez uznanie, że w danym wypadku Maria K. została skazana za czyn, co do którego już wcześniej zapadł wyrok prawomocny.W konkluzji rewizja nadzwyczajna zawiera wniosek o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy sądowi Powiatowemu dla m. Łodzi celem wydania wyroku łącznego w sprawach tego Sądu o sygnaturach VII k.p. 143/59 i VII k.p. 1565/58.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Rewizja nadzwyczajna jest zasadna.Przede wszystkim trzeba stwierdzić, że z procesowego punktu widzenia brak było podstaw do zastosowania przepisu art. 377 lit. c k.p.k., albowiem sposób postępowania w wypadku rei iudicatae określony jest w przepisie art. 378 § 1 lit. a k.p.k. Jednak należy mieć na uwadze, że ani jeden ani drugi przepis nie mógł tu znaleźć zastosowania, gdyż warunkiem koniecznym możności ich zastosowania jest, aby w konkretnej sprawie toczyło się postępowanie rewizyjne, co w tej sprawie nie miało miejsca. Nie ma tu również podstaw do stwierdzenia nieważności części wyroku VII k.p. 143/59 w trybie art. 13 § 1 i 2 k.p.k., gdyż nie wchodzą w rachubę okoliczności z art. 11 lub 12 k.p.k.Wreszcie i pod względem merytorycznym nie ma podstaw do przyjęcia, że przestępstwa będące przedmiotem obu spraw stanowią jeden czyn ciągły.Dla ustalenia czynu ciągłego konieczne jest stwierdzenie jakości faktycznej i prawnej poszczególnych czynów. W danym przypadku stwierdzenia takiego nie dokonano. Z akt sprawy wynika, że przypisane oskarżonej czyny, o które tu chodzi, popełnione zostały w różnych okolicznościach, dotyczą różnych nie tylko ilościowo ale i jakościowo przedmiotów.Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji.
Powiązane orzeczenia
- I KRn 401/57 1957-06-17Czy postanowienie Sądu Najwyższego wydane z udziałem osoby nieuprawnionej do orzekania jest nieważne na podstawie art. 377 lit. b k.p.k. w drodze analogii?
- II K 1241/61 1962-03-09Czy Sąd Wojewódzki, stwierdzając nieważność wyroku Sądu Powiatowego w części skazującej oskarżonego za czyny błędnie zakwalifikowane, może ponownie rozpoznać sprawę w zakresie tych czynów, nawet jeśli pierwotny wyrok upr…
- II KK 382/20 2021-05-26Czy Sąd Najwyższy, rozpoznając rewizję wniesioną na korzyść skazanego na podstawie art. 385 k.p.k. z 1928 r., miał obowiązek uchylić wyrok, jeśli jego utrzymanie w mocy byłoby oczywiście niesprawiedliwe, nawet jeśli zarz…
- V KRN 227/67 1967-03-22Czy wyrok Sądu Wojewódzkiego wydany w składzie jednego sędziego, bez wydania przez prezesa sądu wojewódzkiego zarządzenia o rozpoznaniu rewizji w składzie jednoosobowym, podlega uchyleniu na podstawie art. 378 § 1 lit. b…
- VI KO 18/59 1959-11-26Czy w przypadku uznania wyroku za bezwzględnie nieważny na podstawie art. 377 k.p.k., zakaz reformationis in peius zawarty w art. 393 k.p.k. ma zastosowanie przy ponownym rozpoznaniu sprawy, w szczególności gdy dotyczy t…
Powołane przepisy
art. 3 § 1art. 4 § 1art. 394art. 31art. 377art. 371 pkt 2 KPKart. 378 § 1art. 13 § 1art. 11§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 20.07.2026.