II KO 121/22

Izba Karna2023-06-27

Skład orzekający: Włodzimierz Wróbel

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wznowienia postępowania z urzędu w sytuacji, gdy w składzie orzekającym sądu apelacyjnego zasiadał sędzia powołany na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy nie stwierdził podstaw do wznowienia postępowania z urzędu. Stwierdzono, że samo powołanie sędziego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym ustawą nowelizującą z 2017 r. nie stanowi a priori bezwzględnej przyczyny odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Należy wykazać in concreto, że istnieją wątpliwości co do bezstronności sędziego, wynikające z konkretnych okoliczności związanych z jego powołaniem.
Stan faktyczny
Obrońca skazanego zwrócił się do Sądu Najwyższego z sygnalizacją konieczności wznowienia postępowania ekstradycyjnego. Podstawą wniosku było twierdzenie, że w składzie orzekającym sądu apelacyjnego zasiadała sędzia powołana na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. Prokurator wniósł o stwierdzenie braku podstaw do wznowienia postępowania z urzędu. Sąd Najwyższy rozpoznał kwestię wznowienia postępowania z urzędu.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy nie stwierdził podstaw do wznowienia postępowania z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

II KO 121/22 POSTANOWIENIE Dnia 27 czerwca 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Włodzimierz Wróbel w sprawie I.G. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 27 czerwca 2023 r. kwestii wznowienia z urzędu postępowania zakończonego postanowieniem Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 15 grudnia 2022 r. (sygn. akt II Akz 899/22) utrzymującym w mocy postanowienie Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 1 lipca 2022 r. (sygn. akt VIII K Kop 96/22), nie stwierdza podstaw do wznowienia postępowania z urzędu. UZASADNIENIE Obrońca skazanego I.G. pismem z dnia 20 grudnia 2022 r. zwrócił się do Sądu Najwyższego z sygnalizacją konieczności wznowienia postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem z dnia 15 grudnia 2022 r. Sądu Apelacyjnego w Warszawie (sygn. akt II AKz 899/22). Podstawą swojej sygnalizacji obrońca uczynił art. 9 § 2 k.p.k. w zw. z art. 542 § 3 k.p.k. w zw. z art. 544 § 2 k.p.k. Uzasadnieniem wniosku obrońcy jest okoliczność, że w składzie orzekającym w sprawie przez Sądem apelacyjnym w Warszawie zasiadała SSA I. S. powołana na stanowisko sędziego w tym sądzie na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2018 poz. 3). Obrona ukazała także praktyczne konsekwencje ewentualnego uchylenia postanowienia i wznowienia postępowania ekstradycyjnego w niniejszej sprawie. II KO 121/22 2 Prokurator wniósł o stwierdzenie braku podstaw do wznowienia z urzędu postępowania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Zarzut wystąpienia bezwzględnej przyczyny odwoławczej uzasadniającej wznowienie postępowania z urzędu okazał się bezzasadny. Całość uzasadnienia wniosku sygnalizacyjnego sprowadza się do przytoczenia wybranego, dotychczasowego orzecznictwa Sądu Najwyższego, a także sądów europejskich dotyczącego zagadnienia prawidłowej obsady sądu w kontekście m.in. reformy Krajowej Rady Sądownictwa ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r. poz. 3). Analiza akt sprawy oraz uchwały KRS nie pozwala na wysnucie wniosku, jakoby zachodziła bezwzględna przyczyna odwoławcza z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Zgodnie z uchwałą Sądu Najwyższego z dnia 2 czerwca 2022 r. (I KZP 2/22, OSNK 2022, nr 6, poz. 22) brak podstaw do przyjęcia a priori, że każdy sędzia sądu powszechnego, który uzyskał nominację w następstwie brania udziału w konkursie przed Krajową Radą Sądownictwa po 17 stycznia 2018 r., nie spełnia minimalnego standardu bezstronności i każdorazowo sąd z jego udziałem jest nienależycie obsadzony w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Oznacza to, że należy wykazać in concreto, że z uwagi na dające się zidentyfikować okoliczności związane z powołaniem danego sędziego do sądu, istnieją tego rodzaju wątpliwości, iż sąd w składzie którego zasiada taki sędzia jest sądem nienależycie obsadzonym. Jak wynika z dokumentów, kwestia powołania sędzi I. S. orzekającej w sprawie nie wskazuje na zaistnienia takich wad, które powodowałyby konieczność uznania, że w istocie w tej konkretnej sprawie zachodzi bezwzględna przyczyna odwoławcza opisana w art. 439 § 1 pkt. 2 k.p.k. Zwłaszcza, że w tym zakresie poszerzonej argumentacji nie przedstawił sam skarżący, pozostając na bardzo ogólnych twierdzeniach. Poprzestał jedynie na obszernej rekapitulacji relewantnego orzecznictwa trybunałów międzynarodowych oraz Sądu Najwyższego w zakresie kryteriów oceny spełnienia przez sąd wymogu niezależności. Nie wskazał żadnych okoliczności, które in concreto prowadziłyby do potwierdzenie się sygnalizowanych przez niego obaw w odniesieniu do II KO 121/22 3 niezawisłości wskazywanej sędzi. Niewątpliwe skarżący pokazuje nieprawidłowości związane z powszechnie identyfikowanymi defektami funkcjonowania KRS, ale brakuje pogłębionej refleksji nad osobą sędziego orzekającego w sprawie. To bowiem okoliczności konkretnej procedury awansowej w powiazaniu z tym konkretnym sędzią mogą całościowo dopiero uzasadniać wątpliwości co do bezstronności. Powyższe rozstrzygnięcie nie oznacza jednak, że kwestia ta w odniesieniu do sędzi I.S. zostaje przesądzona ostatecznie. Kryteria oceny prawidłowej obsady sądów, które były prezentowane w dotychczasowym orzecznictwie Sądu Najwyższego z natury mają charakter zmienny i zależą od ilości oraz jakości uzyskanych informacji związanych z procesem nominacyjnym, decyzją co do startowania w konkursie przed organem o niekonstytucyjnym charakterze, czy też postępowaniem sędziego już po otrzymaniu nominacji w takiej wadliwej procedurze. Zagadnienia te mogą w przyszłości prowadzić do in concreto odmiennych ocen niż w niniejszej sprawie. Należało zatem orzec jak w sentencji. WZ [ms]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 9 § 2 KPKart. 542 § 3 KPKart. 544 § 2 KPKart. 439 § 1 pkt 2 KPKart. 439 § 1 pkt. 2 KPK§ 2§ 3§ 1 pkt 2§ 1 pkt. 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy