II KO 31/23
Izba Karna2023-04-13
Skład orzekający: Małgorzata Gierszon
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek sądu o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, uzasadniony dobrem wymiaru sprawiedliwości, powinien zostać uwzględniony, gdy sprawa dotyczy osoby zajmującej wysokie stanowisko i istnieją zarzuty o wykorzystywanie wpływów?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uwzględnił wniosek sądu o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, uznając, że dobro wymiaru sprawiedliwości, rozumiane także jako zapewnienie zewnętrznych pozorów bezstronności, przemawia za taką decyzją. Okoliczności, takie jak zajmowanie przez osobę objętą postępowaniem wysokiego stanowiska w środowisku lokalnym oraz pełnienie funkcji biegłego sądowego przez jej żonę, mogą stwarzać u pokrzywdzonego przeświadczenie o braku bezstronności sądu.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w L. zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. Sprawa dotyczyła zażalenia na postanowienie prokuratora o odmowie wszczęcia śledztwa w sprawie przekroczenia uprawnień przez funkcjonariuszy policji, na które miał wpływać burmistrz miasta. Sąd Rejonowy uzasadnił wniosek konfliktem pokrzywdzonego z burmistrzem i jego żoną, która jest biegłym sądowym, co mogło stwarzać negatywny obraz wymiaru sprawiedliwości.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Radomiu.Pełny tekst orzeczenia
II KO 31/23 POSTANOWIENIE Dnia 13 kwietnia 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Małgorzata Gierszon w sprawie zażalenia J. S. na postanowienie prokuratora Prokuratury Rejonowej w L. z dnia 31 stycznia 2023 o odmowie wszczęcia śledztwa po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 13 kwietnia 2023 r., wystąpienia Sądu Rejonowego w L. o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Radomiu. UZASADNIENIE Prokuratura Rejonowa w L. na skutek zawiadomienia J. S. prowadziła czynności sprawdzające w sprawie przekroczenia uprawnień, niedopełnienia obowiązków przez W.B. - Komendanta Powiatowego Policji w L., Naczelnika Wydziału Kryminalnego Komendy Powiatowej Policji w L. K. R. i innych funkcjonariuszy tej jednostki Policji w toku spraw, których stroną postępowania był pokrzywdzony. Owe przypadki przekroczenia uprawnień i niedopełnienia obowiązków miały mieć miejsce od jesieni 2017 r., gdy miał on zostać pobity przez burmistrza miasta i gminy […] J. W. i M. W. . Zdaniem pokrzywdzonego J. W. wykorzystywał znajomości w Policji i wpływał na tok prowadzonych postępowań. Funckjonariusze policji mieli mu bezpodstawnie odmawiać prowadzenia postępowań przygotowawczych. Pokrzywdzony podał, że J. W. jako burmistrz dopuścił się licznych nieprawidłowości w związku z inwestycjami prowadzonymi na terenie Miasta i Gminy […] i przetargami dotyczącymi tych inwestycji.
II KO 31/23 2 Postanowieniem z dnia 31 stycznia 2023 r. odmówiono wszczęcia śledztwa w powyższej sprawie. Postawienie zostało zaskarżone przez J. S.. Postanowieniem z dnia 2 marca 2023 r. Sąd Rejonowy w L., w sprawie II Kp 21/23, zwrócił się na podstawie art. 37 k.p.k. do Sądu najwyższego o przekazanie przedmiotowej sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. Uzasadniając swój wniosek Sąd podkreślił, że postępowanie dotyczy nieprawidłowości, jakich miał dopuścić się burmistrz Miasta i Gminy […]. Pokrzywdzony jest w konflikcie nie tylko z burmistrzem, ale także jego żoną, która od wielu lat pełni funkcję biegłego sądowego z zakresu psychiatrii. Sąd dodał, że te osoby zajmują wysoką pozycję w środowisku małomiasteczkowym, co - mając na uwadze formułowane przez pokrzywdzonego zarzuty dotyczące wykorzystywania przez J. W. jego wpływów - może stwarzać negatywny obraz wymiaru sprawiedliwości. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Zgodnie z brzmieniem art. 37 k.p.k. wystąpienie do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu winno być uzasadnione dobrem wymiaru sprawiedliwości. Jak stwierdził Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 12 stycznia 2023 r., V KO 118/22 (LEX nr 3457904), „Dobro wymiaru sprawiedliwości musi być (…) rozumiane nie tylko jako wymóg zapewnienia bezstronności subiektywnej sądu, ale ma na celu także zabezpieczenie zewnętrznych pozorów bezstronności (aspekt obiektywny bezstronności).” Fakt, że sprawa dotyczy osoby zajmującej wysokie stanowisko w środowisku małomiasteczkowym, gdy jednocześnie pokrzywdzony w związku z innymi wcześniejszymi sprawami formułował zarzuty wykorzystywania przez tę osobę swoim wpływów i oddziaływania na organy wymiaru sprawiedliwości, przemawia za potrzebą przekazania sprawy innemu sądów równorzędnemu. Dodatkowym argumentem przemawiającym za taką decyzją jest pełnienie funkcji biegłego sądowego przez żonę J. W. w postępowaniach przed Sądem Rejonowym w L.. Może to stwarzać u pokrzywdzonego przeświadczenie o tym, że te relacje miały wpływ na decyzję podjętą w przedmiocie złożonego przez niego zażalenia na
II KO 31/23 3 postanowienie o odmowie wszczęcia śledztwa. Bez względu na to, czy taki wpływ rzeczywiście by nastąpił, to obowiązek dbania także o zewnętrzne pozory bezstronności wymaga przekazania sprawy do rozpoznania innemu równorzędnemu sądowi. Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji. [SOP] [ł.n]
Powiązane orzeczenia
- IV KO 28/18 2018-04-26Czy wniosek sądu o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu powinien zostać uwzględniony, gdy rozpoznanie sprawy w sądzie właściwym mogłoby stworzyć przekonanie o braku warunków do jej bezstronnego r…
- I KO 131/25 2025-11-13Czy wniosek sądu o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdy oskarżonym jest osoba orzekająca w tym sądzie, powinien zostać uwzględniony?
- IV KO 1/19 2019-01-29Czy wniosek sądu o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, w sytuacji gdy skarżący upatruje realizacji znamion przestępstwa w zachowaniu sędziów sądu miejscowo właściwe…
- III KO 129/24 2024-10-22Czy wniosek sądu o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, uzasadniony zarzutami wobec sędziów tego sądu i jego prezesa, powinien zostać uwzględniony ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości?
- III KO 136/24 2024-09-03Czy wniosek sądu o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, uzasadniony dobrem wymiaru sprawiedliwości ze względu na fakt, że pokrzywdzoną w sprawie jest sędzia tego sądu, powinien zostać uwzględnio…
Powołane przepisy
art. 37 KPK
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy