II KO 42/24

II KO 42/24 POSTANOWIENIE Dnia 12 kwietnia 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Anna Dziergawka w sprawie D. N. oskarżonego o czyn z art. 226 § 1 k.k. i in. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 12 kwietnia 2024 r., wniosku Sądu Rejonowego dla Warszawy – Śródmieścia w Warszawie, zawartego w postanowieniu z dnia 19 lutego 2024 r., sygn. akt II K 75/24, o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości, na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Wołominie UZASADNIENIE Sąd Rejonowy dla Warszawy – Śródmieścia w Warszawie, postanowieniem z dnia 19 lutego 2024 r., w sprawie o sygn. akt II K 75/24, wystąpił o przekazanie sprawy D. N., oskarżonego o czyn z art. 226 § 1 k.k. i in., do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, podnosząc, że osobą pokrzywdzoną w tej sprawie jest J. K., pełniąca obowiązki sędziego w Sądzie Rejonowym dla Warszawy – Śródmieścia w Warszawie. Zdaniem wnioskującego sądu, okoliczność ta mogłaby II KO 42/24 2 stwarzać przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy przez sąd miejscowo właściwy w sposób bezstronny. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Wniosek Sądu Rejonowego dla Warszawy – Śródmieścia w Warszawie zasługuje na uwzględnienie. Tytułem wstępu należy podkreślić, że stosowanie przepisu art. 37 k.p.k. ma wyjątkowy charakter z uwagi na możliwość odstąpienia od właściwości miejscowej sądu. Przekazanie sprawy powinno nastąpić jedynie w sytuacji, gdy występują realne okoliczności, które mogą zagrażać, w wypadku rozpoznania sprawy przez sąd właściwy, dobru wymiaru sprawiedliwości. Za takie okoliczności można uznać tego rodzaju sytuacje, które mogą wywierać wpływ na swobodę orzekania lub stwarzać przekonanie, nawet mylne, o braku warunków do rozpoznania sprawy w sposób obiektywny (zob. postanowienie SN z dnia 15 maja 2023 r., III KO 41/23; postanowienie SN z dnia 18 lutego 2021 r., IV KO 4/21, postanowienie SN z dnia 13 lipca 1995 r., III KO 34/95, postanowienie SN z dnia 13 listopada 2008 r., IV KO 130/08). Nie ulega wątpliwości, że okoliczności wskazywane przez Sąd Rejonowy związane z osobą pokrzywdzonej oraz z rodzajem wykonywanej przez nią pracy sędziego w Sądzie Rejonowym dla Warszawy – Śródmieścia w Warszawie, z czego wynikają jej kontakty z orzekającymi tam sędziami, mogą w odbiorze społecznym uzasadniać obawę co do możliwości bezstronnego rozpoznania sprawy. Zgodzić należy się z tezą, że jeżeli stroną procesu jest sędzia, pracownik sądu lub inna osoba, która ma ciągły bliski zawodowy, a także osobisty kontakt z sędziami - ten sąd nie powinien orzekać w sprawie (zob. postanowienie SN z dnia 24 czerwca 2020 r., V KO 45/20). Wobec tego podzielić należy argumentację zawartą w uzasadnieniu postanowienia Sądu Rejonowego, że z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości, o którym mowa w art. 37 k.p.k., należy niniejszą sprawę przekazać innemu sądowi równorzędnemu. Pozostawienie tej sprawy do rozpoznania w sądzie właściwym, nie sprzyjałoby realizacji istotnego ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości celu, jakim jest potrzeba ukształtowania, w świadomości stron, jak i opinii publicznej, przekonania o bezstronności sądu rozpoznającego sprawę w zakresie czynu, do którego doszło w związku z II KO 42/24 3 pełnieniem przez pokrzywdzoną obowiązków służbowych sędziego. Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy postanowił przekazać sprawę do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości, albowiem okoliczności tej sprawy, w sytuacji gdyby rozpoznawał ją sąd właściwy, mogłyby w odczuciu społecznym wywołać wątpliwości co do obiektywności i rzetelności prowadzonego postępowania (zob. postanowienie SN z dnia 15 listopada 2023 r., V KO 102/23). Uwzględniając wskazane okoliczności uznano, że zaistniała podstawa określona w art. 37 k.p.k. do przekazania przedmiotowej sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, tj. Sądowi Rejonowemu w Wołominie, położonemu w odległości stosunkowo bliskiej od sądu miejscowo właściwego. Z tych względów, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji postanowienia. [PGW] [ms]