II KR 189/84

WyrokIzba Karna1984-09-10

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy ustawa o amnestii z dnia 21 lipca 1984 r. ma zastosowanie do kar pozbawienia wolności orzeczonych wyrokiem Sądu Rejonowego w Wałbrzychu z dnia 26 stycznia 1984 r., które weszły w skład kary łącznej orzeczonej wyrokiem łącznym Sądu Wojewódzkiego w Wałbrzychu z dnia 30 kwietnia 1984 r.?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że przepisy ustawy o amnestii z dnia 21 lipca 1984 r. mają zastosowanie do kar pozbawienia wolności orzeczonych wyrokiem Sądu Rejonowego w Wałbrzychu z dnia 26 stycznia 1984 r., jeśli czyny zostały popełnione przed dniem 21 lipca 1984 r. i nie zostały wyłączone spod amnestii. W związku z tym Sąd Najwyższy darował kary pozbawienia wolności do dwóch lat i złagodził karę trzech lat pozbawienia wolności o połowę, co skutkowało koniecznością wymierzenia nowej kary łącznej.
Stan faktyczny
Janusz M. został skazany prawomocnymi wyrokami, które następnie połączono wyrokiem łącznym Sądu Wojewódzkiego w Wałbrzychu. Obrońcy skazanego wnieśli rewizje, zarzucając rażącą niewspółmierność kary łącznej. Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę w kontekście ustawy o amnestii z dnia 21 lipca 1984 r.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy zmienił zaskarżony wyrok, stosując ustawę o amnestii, darował kary do dwóch lat pozbawienia wolności, złagodził karę trzech lat pozbawienia wolności o połowę i obniżył orzeczoną karę łączną do 5 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności. W pozostałej części wyrok utrzymał w mocy.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: Sędzia SN M. Budzianowski.Sędziowie SN: J. Gaj, K. Jarząbek (spr.).Prokurator Prokuratury Generalnej: I. Kaniewska-Jeżowska.SentencjaSąd Najwyższy w Warszawie - Izba Karna na rozprawie po rozpoznaniu w dniu 10 września 1984 r. sprawy Janusza M. o wydanie wyroku łącznego z powoda rewizji wniesionych przez obrońców skazanego od wyroku łącznego Sądu Wojewódzkiego w Wałbrzychu z dnia 30 kwietnia 1984 r., sygn. II K 26/84,I.zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że:1)na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o amnestii z dnia 21 lipca 1984 r. (Dz. U. Nr 36, poz. 192) orzeczone wyrokiem Sądu Rejonowego w Wałbrzychu z dnia 26 stycznia 1984 r. kary w rozmiarze do 2 (dwóch) lat pozbawienia wolności, daruje zaś karę 3 lat pozbawienia wolności łagodzi o połowę do jednego roku i sześciu miesięcy (czyny od I, II, III, IV, VI, VIII, X i XI);2)w związku z powyższym obniża orzeczoną łączną karę pozbawienia wolności do 5 (pięciu) lat i 6 (sześciu) miesięcy;II.w pozostałej części zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy;III.zasądza od skazanego na rzecz Skarbu Państwa koszty postępowania odwoławczego, a od tegoż Skarbu Państwa na rzecz Zespołu Adwokackiego nr (…) w W. 1.200 zł za obronę z urzędu w postępowaniu przed Sądem Najwyższym.Uzasadnienie faktyczneJanusz M. został skazany prawomocnymi wyrokami:I.Sądu Wojewódzkiego w Wałbrzychu z dnia 19 stycznia 1982 r., sygn. akt II K 12/82 za przestępstwo z art. 208 k.k. w zw. z art. 58 k.k. popełnione dnia 16 grudnia 1981 r. na karę 3 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności, 30.000 zł grzywny (zamiennik 100 zł), pozbawienie praw publicznych na 3 lata, zaliczono okres tymczasowego aresztowania od dnia 9 stycznia 1982 r. do dnia 19 stycznia 1982 r.;II.Sądu Rejonowego w Wałbrzychu z dnia 26 stycznia 1984 r., za przestępstwa z art. 208 k.k. popełnione:1)16 października 1981 r. na dwa lata pozbawienia wolności i 15.000 zł grzywny,2)19 października 1981 r. na dwa lata pozbawienia wolności i 15.000 zł grzywny,3)20 października 1981 r. na jeden rok i sześć miesięcy pozbawienia wolności i 5.000 zł grzywny,4)20 października 1981 r. na 3 lata pozbawienia wolności i 20.000 zł grzywny,5)1 listopada 1981 r. na 4 lata pozbawienia wolności i 25.000 zł grzywny,6)5 listopada 1981 r. na 2 lata pozbawienia wolności i 15.000 zł grzywny,7)6 do 10 listopada 1981 r. na 4 lata i 6 miesięcy pozbawienia wolności i 50.000 zł grzywny,8)25 listopada 1981 r. na 2 lata pozbawienia wolności i 15.000 zł grzywny,9)28 listopada 1981 r. na 3 lata i 6 miesięcy pozbawienia wolności i 25.000 zł grzywny,10)9 grudnia 1981 r. na 2 lata pozbawienia wolności i 15.000 zł grzywny,11)9 grudnia 1981 r. na 2 lata pozbawienia wolności i 15.000 zł grzywny.Wyrokiem tym wymierzono karę łączną 5 (pięciu) lat pozbawienia wolności i 40.000 zł grzywny.Sąd Wojewódzki w Wałbrzychu wyrokiem łącznym z dnia 30 kwietnia 1984 r. w sprawie II K 26/84 wymierzył skazanemu Januszowi M. karę łączną 7 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności i 50.000 zł grzywny.Od wyroku tego rewizje wnieśli obrońcy skazanego.Rewizje oparte na podstawie z art. 387 pkt 4 k.p.k. zarzuciły rażącą niewspółmierność (surowość) wymierzonej kary łącznej pozbawienia wolności "wyrażającą się w nieuwzględnieniu okoliczności łagodzących, jak fakt, że oskarżony M. nie był karany przed popełnieniem przestępstw, za które orzeczono wyrok łączny, w przestępstwach tych nie odgrywał przewodniej roli, nie był inicjatorem, ani inspiratorem, tych czynów, a nadto okazał skruchę i żal z powodu popełnionych przestępstw w postępowaniu zarówno przed Sądem Rejonowym, jak i Wojewódzkim" i wniosły o zmianę zaskarżonego wyroku przez stosowne złagodzenie kary pozbawienia wolności orzeczonej wyrokiem łącznym.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Sąd Rejonowy w Wałbrzychu wyrokiem z dnia 26 stycznia 1984 r. wymierzył Januszowi M. za przestępstwa z art. 208 k.k. opisane pod pkt I, II, III, VI, VIII, X i XI kary w rozmiarze do dwóch lat pozbawienia wolności, a za przestępstwo określone ww. przepisie opisane pod pkt IV 3 lata pozbawienia wolności. Kary te wchodziły w skład kary łącznej orzeczonej ww. wyrokiem.Przestępstwa opisane w ww. punktach zostały przez skazanego popełnione przed dniem 21 lipca 1984 r., a zatem mają do nich zastosowanie przepisy ustawy o amnestii z dnia 21 lipca 1984 r. (Dz. U. Nr 36, poz. 192), gdyż nie zostały wyłączone spod amnestii na podstawie art. 5 tej ustawy.W związku z tym Sąd Najwyższy na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 1 cyt. ustawy o amnestii darował skazanemu wszystkie kary pozbawienia wolności orzeczone wyrokiem Sądu Rejonowego w Wałbrzychu w rozmiarze do dwóch lat, a na podstawie pkt 3 powołanego wyżej przepisu karę pozbawienia wolności orzeczoną za przestępstwo pod pkt IV w rozmiarze 3 lat złagodził o połowę, tj. do jednego roku i sześciu miesięcy.W związku z powyższym zaszła konieczność wymierzenia nowej kary łącznej pozbawienia wolności.Orzekając nową karę łączną pozbawienia wolności Sąd Najwyższy zastosował zasadę częściowej absorpcji w takim stosunku, w jakim zasada ta została zastosowana w zaskarżonym wyroku. Wymierzając tę karę Sąd Najwyższy miał na uwadze z jednej strony te okoliczności, które zaistniały po wydaniu prawomocnych wyroków podlegających łączeniu, a które mogą mieć wpływ na wymiar kary oraz związek podmiotowo-przedmiotowy pomiędzy poszczególnymi czynami.Jeżeli chodzi o okoliczności zaistniałe po wydaniu ww. prawomocnych wyroków, to jak wynika z opinii Naczelnika Aresztu Śledczego w Ś., zachowanie się skazanego w czasie odbywania kary pozbawienia wolności jest wybitnie naganne, wywierające demoralizujący wpływ na innych osądzonych. Skazany lekceważy przepisy regulaminu, w stosunku do przełożonych jest arogancki i wulgarny, jest jednym z przywódców "drugiego życia" - cieszy się on autorytetem wśród grypsujących.Jeżeli chodzi o kwestię związku podmiotowo-przedmiotowego pomiędzy poszczególnymi czynami, to wprawdzie jest on bliski, jednakże okoliczność ta nie uzasadnia sama przez się stosowania zasady pełnej absorpcji.Co się tyczy okoliczności podniesionych w rewizjach skazanego, to nie mogą być one uwzględnione przy wydawaniu wyroku łącznego, albowiem okoliczności te legły już u podstaw wymiaru kary w wyrokach, które podlegają połączeniu. I z tej przyczyny nie mają być brane pod uwagę po raz drugi.Postępowanie o wydanie wyroku łącznego nie spełnia bowiem funkcji kontrolno-rewizyjnych w stosunku do poprzednio wydanych orzeczeń, nie może więc dotyczyć tego, o czym prawomocnie rozstrzygnięto w tychże wyrokach.Z tych względów Sąd Najwyższy uznał, że powoływanie się w rewizjach na okoliczności, które miały miejsce przed wydaniem prawomocnych wyroków, w sprawie tej nie może odnieść pożądanego skutku, a w konsekwencji rewizje te nie są zasadne.Kierując się wyżej przytoczonymi względami, Sąd Najwyższy orzekł jak w części dyspozytywnej wyroku.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 4 ust. 1art. 208 KKart. 58 KKart. 387 pkt 4 KPKart. 5

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026.