II KR 372/85
WyrokIzba Karna1985-12-12
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy złożenie wniosku o ściganie sprawców przestępstwa zgwałcenia po upływie ponad miesiąca od daty czynu, napisanego na maszynie i podpisanego przez pokrzywdzoną, może podważać wiarygodność jej zeznań i skuteczność wniosku?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że złożenie wniosku o ściganie sprawców przestępstwa określonego w art. 168 § 2 k.k. po upływie ponad miesiąca od daty czynu, nawet jeśli wniosek został napisany na maszynie i podpisany przez pokrzywdzoną, nie podważa wiarygodności jej zeznań ani skuteczności wniosku. Przepisy kodeksu karnego nie zakreślają terminu, w jakim taki wniosek powinien nastąpić, a jedynie wymaga, aby został złożony przed upływem przedawnienia. Istotne jest, by z dokumentu procesowego wyraźnie wynikało żądanie pokrzywdzonego ścigania sprawców.Stan faktyczny
Sąd Wojewódzki skazał Andrzeja Z. za zgwałcenie Danuty S. na karę 3 lat pozbawienia wolności. Pokrzywdzona złożyła wniosek o ściganie sprawców ponad miesiąc po czynie, pismo było napisane na maszynie i podpisane. Prokurator i obrońcy wnieśli rewizje. Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że podwyższył wymierzoną karę pozbawienia wolności za czyn określony w art. 168 § 2 k.k. oskarżonemu Andrzejowi Z. do 6 lat.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia K. Jarząbek (sprawozdawca). Sędziowie: J. Borodej, A. Sajkiewicz (sędzia SW - deleg.).Prokurator Prokuratury Generalnej: A. Kępiński.SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 1985 r. sprawy Andrzeja Z. i innych, oskarżonych z art. 168 § 2 k.k., z powodu rewizji wniesionych przez prokuratora, co do wszystkich oskarżonych, i obrońców oskarżonych od wyroku Sądu Wojewódzkiego w O. z dnia 21 sierpnia 1985 r. zmienił zaskarżony wyrok tylko w ten sposób, że podwyższył wymierzoną karę pozbawienia wolności za czyn określony w art. 168 § 2 k.k. oskarżonemu Andrzejowi Z. do 6 lat (...).Uzasadnienie faktyczneSąd Wojewódzki w O. wyrokiem z dnia 21 sierpnia 1985 r. uznał m.in. oskarżonego Andrzeja Z. za winnego tego, że w dniu 17 grudnia 1984 r. w N., działając wspólnie i w porozumieniu z innymi, przemocą polegającą na użyciu siły fizycznej doprowadził Danutę S. do poddania się czynowi nierządnemu, a następnie wykonania tego czynu na jej osobie, tj. przestępstwa określonego w art. 168 § 2 k.k. (...), i skazał na podstawie art. 168 § 2 k.k. na karę 3 lat pozbawienia wolności (...).Od wyroku tego wnieśli rewizje prokurator co do wszystkich oskarżonych oraz obrońcy oskarżonych (...).Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:(...) Okoliczność, że pokrzywdzona Danuta S. złożyła wniosek o ściganie sprawców zgwałcenia w dniu 25 stycznia 1985 r., a więc po upływie przeszło miesiąca od daty czynu, nie może podważać wiarygodności jej zeznań. Przestępstwo określone w art. 168 § 2 k.k. jest przestępstwem ściganym na wniosek pokrzywdzonego, przy czym przepisy kodeksu karnego nie zakreślają terminu, w jakim złożenie wniosku powinno nastąpić, uzależnione bowiem to jest od woli pokrzywdzonego. W każdym razie wniosek taki, jeżeli pokrzywdzony żąda ścigania, musi być złożony przed upływem przedawnienia. Kodeks postępowania karnego nie określa formy, w jakiej pokrzywdzony powinien wyrazić wolę ścigania (tj. złożyć wniosek); wola ta może być wyrażona ustnie do protokołu zawiadomienia o przestępstwie czy do protokołu przesłuchania w charakterze świadka albo przez własnoręcznie sporządzone pismo lub przez podpisanie odpowiednio przygotowanego formularza (druku); istotne jest bowiem to, by z dokumentu procesowego w sposób wyraźny wynikało żądanie pokrzywdzonego przestępstwem określonym w art. 168 § 2 k.k. ścigania sprawców. Z tego też powodu dla oceny skuteczności złożonego wniosku o ściganie nie ma żadnego znaczenia fakt, że został on napisany na maszynie, a osoba pokrzywdzona złożyła pod jego treścią podpis.Dodać też należy, że Danuta S. w sposób przekonujący w zeznaniach swoich wyjaśniła, dlaczego wniosek ten złożyła po upływie jednego miesiąca (...).
Powiązane orzeczenia
- III KK 121/12 2013-04-25Czy wniosek o ściganie sprawców przestępstwa zgwałcenia, złożony przez pokrzywdzoną, obejmuje z mocy prawa wszystkie osoby współuczestniczące w popełnieniu tego czynu, nawet jeśli nie zostały one imiennie wskazane we wni…
- II KK 432/22 2022-10-12Czy złożenie wniosku o ściganie przez pokrzywdzoną było skuteczne w kontekście przestępstwa z art. 190 § 1 k.k., zwłaszcza w sytuacji, gdy wniosek nie wskazywał bezpośrednio wszystkich sprawców, a postępowanie toczyło si…
- IV KK 457/18 2018-08-28Czy złożenie wniosku o ściganie przez pokrzywdzonego w protokole przesłuchania, który został odczytany i podpisany przez pokrzywdzonego, jest wystarczające do wszczęcia postępowania karnego w sprawie o przestępstwo znisz…
- I KR 185/77 1977-11-21Czy wniosek o ściganie złożony przez pokrzywdzonego, który nie wymienia wszystkich współsprawców przestępstwa, wyłącza dopuszczalność postępowania karnego wobec niewymienionych współsprawców?
- IV KO 97/58 1958-10-02Czy wniosek o ściganie przy przestępstwach ściganych na wniosek, złożony w protokole przesłuchania pokrzywdzonego przesłuchanego w charakterze świadka, ma moc wiążącą także wówczas, gdy świadek ten skorzysta z prawa odmo…
Powołane przepisy
art. 168 § 2 KK§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026.