III KO 105/22
Izba Karna2022-10-18
Skład orzekający: Paweł Wiliński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy okoliczność, że wszyscy sędziowie wydziału karnego są wyłączeni od rozpoznania sprawy, a sprawę mogliby rozpoznać jedynie sędziowie wydziału cywilnego, stanowi podstawę do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że brak doświadczenia zawodowego sędziów wydziału cywilnego w rozpoznawaniu spraw karnych, wynikający z wyłączenia wszystkich sędziów wydziału karnego, nie stanowi wystarczającej przesłanki do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości. Brak doświadczenia zawodowego wymaga większego nakładu pracy, ale nie pozbawia stron prawa do rozpoznania sprawy przez bezstronny i niezawisły sąd, a jest to zwyczajny element praktyki sądowej, zwłaszcza w małych sądach.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w Miechowie zwrócił się do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu, powołując się na dobro wymiaru sprawiedliwości. Uzasadnieniem wniosku był fakt, że wszyscy sędziowie wydziału karnego są wyłączeni od rozpoznania sprawy, w tym z uwagi na znajomość osobistą z oskarżonymi lub ich rodzinami, a także współpracę jednego z oskarżonych (funkcjonariusza policji) z sądem. Sprawę mogliby rozpoznać jedynie sędziowie orzekający w wydziale cywilnym.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił nie uwzględnić wniosku Sądu Rejonowego w Miechowie o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III KO 105/22 POSTANOWIENIE Dnia 18 października 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Paweł Wiliński w sprawie R. K. i M. A. oskarżonych o czyny z art. 263 § 2 k.k. i in. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 18 października 2022 r. wniosku Sądu Rejonowego w Miechowie zawartego w postanowieniu z dnia 7 września 2022 r., sygn. akt II K 156/22 o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł: wniosku nie uwzględnić. UZASADNIENIE Postanowieniem wydanym na rozprawie w dniu 7 września 2022 r., sygn. akt II K 156/22, Sąd Rejonowy w Miechowie zwrócił się w trybie art. 37 k.p.k. do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie niniejszej sprawy innemu sądowi równorzędnemu, powołując się na przesłankę dobra wymiaru sprawiedliwości. W uzasadnieniu wniosku Sąd Rejonowy wskazał, że: „sędziowie tut. Sądu orzekający w II Wydziale Karnym są wyłączeni od rozpoznania niniejszej sprawy (w tym jeden z sędziów z uwagi na fakt, że zna osobiście jednego z oskarżonych i matkę drugiego, a tut. Sąd jest jednostką niewielką), oskarżony R. K. jako funkcjonariusz policji współpracował z tutejszym sądem, a sędziowie którzy na chwilę obecną mogą rozpoznać niniejszą sprawę orzekają w wydziale cywilnym”.
2 Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Treść postanowienia Sądu Rejonowego w Miechowie i jego uzasadnienie prowadzą do wniosku, że podstawą przekazania sprawy II K 156/22 w trybie art. 37 k.p.k. miałby być fakt, że wszyscy sędziowie orzekający w wydziale karnym zostali wyłączeni od jej rozpoznawania, w tym m.in. z uwagi na znajomość o charakterze towarzyskim z jednym z oskarżonych i matką drugiego z nich oraz współpracę służbową oskarżonego R. K., będącego funkcjonariuszem policji, z Sądem Rejonowym w Miechowie, wskutek czego jedynie sędziowie orzekający w wydziale cywilnym są w stanie rozpoznać tę sprawę. Przedmiotowy wniosek stanowi więc próbę uchylenia się Sądu Rejonowego w Miechowie od rozpoznania sprawy tylko z tego powodu, że wykracza ona poza obszar specjalizacji zawodowej wyznaczonego w losowaniu referenta z wydziału cywilnego. Tego rodzaju argument nie może być uznany za okoliczność wskazującą na wystąpienie obaw o naruszenie dobra wymiaru sprawiedliwości (tak też m.in. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 17 maja 2022 r., sygn. akt V KO 32/22). Dobro wymiaru sprawiedliwości może być podstawą przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu między innymi w takich sytuacjach, w których postronny, obiektywnie oceniający okoliczności procesowe sprawy obserwator postępowania, świadomy jednak podstawowych reguł rządzących procesem karnym oraz roli i umiejscowienia organów postępowania, mógłby powziąć uzasadnione wątpliwości co do tego, czy sąd właściwy jest w stanie sprawę taką w sposób obiektywny i bezstronny rozpoznać. Brak doświadczenia zawodowego w stosowaniu innej niż dotychczas procedury z pewnością wymaga od sędziego większego nakładu pracy, ale nie pozbawia stron prawa do rozpoznania sprawy przez bezstronny i niezawisły sąd, a nadto stanowi zwyczajny element praktyki sądowej, który znajduje uzasadnienie zwłaszcza w tak małym sądzie, jak Sąd Rejonowy w Miechowie, w którym orzeka tylko kilku sędziów. Nie znajdując zatem podstaw do uwzględnienia wniosku o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k., Sąd Najwyższy postanowił jak na wstępie. [as]
3
Powiązane orzeczenia
- I KO 4/23 2023-01-17Czy w sytuacji, gdy sprawa dotyczy sędziów sądu, w którym toczy się postępowanie, a także sędziów sądu wyższej instancji, a skarżąca podnosi zarzuty niedopełnienia obowiązków przez te osoby, zachodzą podstawy do przekaza…
- IV KO 39/17 2017-05-17Czy dobro wymiaru sprawiedliwości uzasadnia przekazanie sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na trudności kadrowe i organizacyjne sądu właściwego oraz brak doświadczenia sędziów cywilnych w sprawach karnych?
- IV KO 66/15 2015-09-21Czy wyłączenie wszystkich sędziów wydziału karnego Sądu Rejonowego uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości?
- IV KO 33/14 2014-05-13Czy w sytuacji, gdy wszyscy sędziowie wydziału karnego są wyłączeni od orzekania w szczególnie zawiłej sprawie, a utworzenie składu orzekającego z sędziów innych wydziałów mogłoby negatywnie wpłynąć na wymiar sprawiedliw…
- V KO 11/16 2016-02-25Czy względy na dobro wymiaru sprawiedliwości przemawiają za przekazaniem sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, gdy zarzuty strony dotyczą rutynowych obowiązków służbowych sędziów i prokuratorów, a sama stron…
Powołane przepisy
art. 263 § 2 KKart. 37 KPK§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026. · PDF źródłowy